Kod ICD-10: E40

Kod E40 to Kwashiorkor

Kod ICD-10 E40 oznacza Kwashiorkor, czyli ciężką i ostrą postać niedożywienia białkowo-energetycznego występującą najczęściej u dzieci, rzadziej u dorosłych. Charakteryzuje się znacznym niedoborem białka w diecie przy względnie zachowanej podaży kalorii pochodzących z węglowodanów. Typową cechą kliniczną jest obrzek obwodowy o różnym nasileniu, powiększenie wątroby (hepatomegalia), zmiany skórne i włosowe oraz apatia.

Wskazania do stosowania kodu

Kod E40 stosuje się w przypadku potwierdzenia rozpoznania klinicznego kwashiorkoru u pacjentów. Konieczne jest wykazanie obecności objawów takich jak:

• Obrzęki obwodowe (najczęściej dotyczą kończyn dolnych, twarzy, powłok brzusznych)
• Powiększenie wątroby (hepatomegalia)
• Zmiany na skórze — dermatozy, hiper-/hipopigmentacja
• Zmiany włosów — odbarwienie, łamliwość
• Apatia, letarg
• Typowa dieta uboga w białko, często choć nie zawsze z zachowaną lub nawet zwiększoną podażą węglowodanów
• Wyniki laboratoryjne: obniżenie stężenia białka całkowitego i albumin w surowicy, możliwa hipoglikemia, zaburzenia elektrolitowe

Kod E40 przypisywany jest przede wszystkim u dzieci z obszarów objętych głodem, ubóstwem, katastrofami humanitarnymi oraz w przebiegu zaniedbań środowiskowych. U dorosłych kwashiorkor występuje rzadko, najczęściej w ciężkich zaburzeniach odżywienia (choroby wątroby, nowotwory, choroby nerek).

Typowe leki stosowane w leczeniu

Leczenie kwashiorkoru jest przede wszystkim niefarmakologiczne i polega na stopniowym wprowadzeniu odpowiedniej diety bogatej w białko (najczęściej stosuje się specjalistyczne preparaty wysokobiałkowe oraz diety mleczne). Jednakże możliwe jest zastosowanie wspomagającej farmakoterapii i leczenia objawowego:

• Uzupełnianie elektrolitów (potas, magnez, sód, wapń) oraz witamin (szczególnie witamina A, D, E, K i B-kompleks)
• Korekcja niedoborów żelaza i cynku
• Antybiotyki — w razie współistnienia infekcji, z uwagi na zwiększoną podatność pacjentów
• Preparaty odżywcze: żywienie enteralne (sonda, PEG) lub, w ciężkich przypadkach, żywienie pozajelitowe
• Leczenie objawowe powikłań (diuretyki w przypadku masywnych obrzęków – ostrożnie!)

Leczenie powinno być prowadzone w warunkach szpitalnych, pod kontrolą zespołu wielodyscyplinarnego (lekarz, dietetyk, pielęgniarka, farmaceuta kliniczny).

Podsumowanie znaczenia i użyteczności kodu dla lekarza

Kod E40 – Kwashiorkor stanowi istotne narzędzie diagnostyczne w praktyce lekarskiej, szczególnie na oddziałach pediatrycznych, internistycznych oraz w opiece nad osobami zagrożonymi niedożywieniem. Pozwala na szybkie zaklasyfikowanie ciężkiego niedoboru białkowego, wdrożenie odpowiedniego leczenia oraz monitorowanie efektów terapii. Ułatwia także dokumentację medyczną, analizę statystyczną, a także raportowanie i analizowanie przypadków na potrzeby zdrowia publicznego.