Kod ICD-10: F65.0

Kod F65.0 to Fetyszyzm

Kod ICD-10 F65.0 odnosi się do diagnozy fetyszyzmu, będącego jednym z zaburzeń preferencji seksualnych. Fetyszyzm charakteryzuje się powtarzającą się lub utrwaloną preferencją seksualną wobec przedmiotów nieożywionych (tzw. fetyszy) lub specyficznych części ciała, prowadzącą do satysfakcji seksualnej. Diagnoza ta mieści się w grupie zaburzeń preferencji seksualnych (F65) i jest stosunkowo rzadka w praktyce klinicznej.

Wskazania do stosowania kodu

Kod F65.0 powinien być używany w sytuacjach, gdy zachowania fetyszystyczne:

• są utrwalone i powtarzające się
• powodują cierpienie osoby lub są źródłem zaburzeń w funkcjonowaniu społecznym, zawodowym czy rodzinnym
• nie mogą być wyjaśnione przez inne zaburzenia psychiczne lub rozwój psychoseksualny

Zdiagnozowanie tego zaburzenia wymaga przeprowadzenia wywiadu psychiatrycznego/psychoseksualnego oraz często formalnej konsultacji specjalistycznej (np. seksuologa lub psychiatry). Kod najczęściej stosowany jest w praktyce seksuologicznej i psychiatrycznej, podczas oceny osób zgłaszających problemy związane z nietypowymi zachowaniami seksualnymi lub ich konsekwencjami.

Typowe leki stosowane w leczeniu

Leczenie fetyszyzmu ma zasadniczo charakter psychoterapeutyczny. Farmakoterapia stosowana jest w wybranych przypadkach – zwłaszcza gdy zaburzenia są silne, utrwalone, a pacjent wykazuje wysokie napięcie popędowe lub zachowania impulsywne, którym nie jest w stanie się oprzeć.

• Leki SSRI (selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny):
  • Fluoksetyna, sertralina, paroksetyna – obniżają popęd seksualny i wpływają na zmniejszenie obsesyjnych myśli oraz kompulsywnych działań.
• Leki antyandrogenne i obniżające poziom testosteronu:
  • Octan cyproteronu, medroksyprogesteron, leki typu GnRH – stosowane w wybranych i dobrze uzasadnionych przypadkach, zwykle pod nadzorem seksuologa lub psychiatry.
• Leki przeciwpsychotyczne:
  • Stosowane rzadko, raczej w przypadkach zaburzeń współistniejących, takich jak psychozy.

Farmakoterapia powinna być łączona z psychoterapią poznawczo-behawioralną lub innymi formami terapii ukierunkowanymi na kontrolę impulsów i zmianę zachowań.

Podsumowanie znaczenia i użyteczności kodu dla lekarza

Kod F65.0 jest kluczowy w pracy lekarzy psychiatrii, seksuologów oraz psychoterapeutów zajmujących się zaburzeniami seksualnymi. Umożliwia precyzyjną klasyfikację stanu pacjenta i jest niezbędny przy planowaniu terapii, wypisywaniu opinii lekarskich, raportowaniu oraz prowadzeniu statystyk zdrowia publicznego. Warto pamiętać, że samo nietypowe zachowanie seksualne nie jest wystarczające do rozpoznania – konieczne jest stwierdzenie cierpienia lub utrudnień w funkcjonowaniu. Prawidłowe rozpoznanie oraz dobór leczenia (najczęściej psychoterapia, rzadziej leki) umożliwia poprawę jakości życia pacjenta i ograniczenie negatywnych konsekwencji społecznych lub prawnych.