reumatyczne zapalenie serca

Reumatyczne zapalenie serca (RZS) to poważne powikłanie gorączki reumatycznej, choroby autoimmunologicznej wywołanej reakcją immunologiczną na zakażenie paciorkowcami grupy A (Streptococcus pyogenes). Rozwija się na skutek reakcji krzyżowej, gdzie przeciwciała skierowane przeciwko antygenom bakteryjnym atakują także struktury serca z powodu podobieństwa molekularnego.

Choroba dotyka głównie zastawek serca, prowadząc do ich zwłóknienia i deformacji. Najczęściej uszkodzeniu ulega zastawka mitralna (stenoza lub niedomykalność), rzadziej zastawka aortalna. W ostrej fazie może wystąpić zapalenie mięśnia sercowego (myocarditis) oraz zapalenie osierdzia (pericarditis), co określa się mianem pancarditis.

Diagnostyka obejmuje badania laboratoryjne (podwyższone OB, CRP, ASO), badanie echokardiograficzne oraz kryteria Jonesa. Leczenie ostrej fazy polega na antybiotykoterapii penicyliną, stosowaniu leków przeciwzapalnych oraz, w ciężkich przypadkach, glikokortykosteroidów. Pacjenci po przebytym reumatycznym zapaleniu serca wymagają długotrwałej profilaktyki antybiotykowej przed zabiegami inwazyjnymi.

Mimo spadku częstości występowania w krajach rozwiniętych, reumatyczne zapalenie serca pozostaje istotną przyczyną nabytych wad serca w krajach rozwijających się. Przewlekłe reumatyczne choroby serca mogą prowadzić do niewydolności serca, zaburzeń rytmu oraz powikłań zakrzepowo-zatorowych, wymagając niekiedy interwencji kardiochirurgicznej.

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl