endogenny kortykosteroid
Endogenne kortykosteroidy to grupa hormonów steroidowych produkowanych naturalnie przez korę nadnerczy. Dzielą się na glikokortykosteroidy (m.in. kortyzol) oraz mineralokortykosteroidy (głównie aldosteron). Kortyzol, główny przedstawiciel glikokortykosteroidów, odgrywa kluczową rolę w regulacji metabolizmu węglowodanów, białek i tłuszczów oraz wykazuje działanie przeciwzapalne i immunosupresyjne.
Wydzielanie endogennych kortykosteroidów jest regulowane przez oś podwzgórze-przysadka-nadnercza. Zaburzenia w ich produkcji mogą prowadzić do poważnych jednostek chorobowych, takich jak choroba Addisona (niedobór) czy zespół Cushinga (nadmiar). Fizjologicznie, poziom kortyzolu wykazuje rytm dobowy z najwyższymi stężeniami w godzinach porannych i najniższymi w nocy.
W praktyce klinicznej pomiar stężenia endogennych kortykosteroidów ma istotne znaczenie diagnostyczne w ocenie funkcji nadnerczy. Badania obejmują oznaczanie stężenia kortyzolu w surowicy, moczu dobowym oraz ślinie, a także testy dynamiczne, jak test hamowania deksametazonem czy test stymulacji ACTH.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Encorton 20 mg
Prednizon w postaci tabletek Encorton (1 mg, 5 mg, 10 mg, 20 mg) wymaga indywidualnego dostosowania dawki w zależności od schorzenia i odpowiedzi pacjenta. Standardowe dawkowanie u dorosłych i młodzieży wynosi 5-60 mg/dobę (maksymalnie do 250 mg/dobę), a u dzieci 2 mg/kg mc./dobę w dawkach podzielonych co 6-8 godzin lub jednorazowo. W zaostrzeniu stwardnienia rozsianego u dorosłych stosuje się 200 mg/dobę przez 7 dni, następnie 80 mg co drugi dzień przez miesiąc. W zespole nerczycowym u dzieci dawki zależą od wieku: od 7-10 mg 4x/dobę (18 mies.-4 lata) do 20 mg 4x/dobę (powyżej 10 lat). W chorobach reumatycznych, białaczkach i nowotworach u dzieci stosuje się schemat 0,5 mg/kg mc. lub 15 mg/m² 4x/dobę przez 2-3 tygodnie, następnie 0,375 mg/kg mc. lub 11,25 mg/m² 4x/dobę przez 4-6 tygodni. W gruźlicy dziecięcej dawka wynosi 0,5 mg/kg mc. lub 15 mg/m² 4x/dobę przez 2 miesiące, podawana równolegle z terapią przeciwgruźliczą.
białaczka, choroba reumatyczna, ciśnienie tętnicze, działanie niepożądane, Encorton, endogenny kortykosteroid, glikokortykosteroid, gruźlica, nowotwór, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, oś przysadka-nadnercza, osteoporoza, podrażnienie przewodu pokarmowego, prednizon, reumatyczne zapalenie serca, stwardnienie rozsiane, terapia przeciwgruźlicza, zespół nerczycowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Encorton 5 mg
Encorton (prednizon) jest dostępny w tabletkach o dawkach 1 mg, 5 mg, 10 mg oraz 20 mg, a dawkowanie należy indywidualizować w zależności od schorzenia i odpowiedzi pacjenta. U dorosłych i młodzieży standardowa dawka wynosi 5-60 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 250 mg/dobę w szczególnych przypadkach. U dzieci stosuje się dawkę 2 mg/kg mc./dobę, podawaną w dawkach podzielonych co 6-8 godzin lub jednorazowo. W terapii zaostrzeń stwardnienia rozsianego u dorosłych zaleca się 200 mg/dobę przez 7 dni, następnie 80 mg co drugi dzień przez miesiąc. Dawkowanie w zespole nerczycowym u dzieci jest zróżnicowane wiekowo: od 7-10 mg cztery razy na dobę (18 mies. – 4 lata) do 20 mg cztery razy na dobę (>10 lat). W leczeniu reumatycznego zapalenia serca, białaczki i nowotworów u dzieci stosuje się dawki 0,5 mg/kg mc. lub 15 mg/m² powierzchni ciała cztery razy na dobę przez 2-3 tygodnie, następnie 0,375 mg/kg mc. lub 11,25 mg/m² przez 4-6 tygodni. W gruźlicy dziecięcej dawka wynosi 0,5 mg/kg mc. lub 15 mg/m² cztery razy na dobę przez 2 miesiące, zawsze w połączeniu z lekami przeciwgruźliczymi.
białaczka, choroba podstawowa, endogenny kortykosteroid, gruźlica, interakcja lekowa, kortykosteroid, lek przeciwgruźliczy, niewydolność nadnerczy, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, oś przysadka-nadnercza, podrażnienie przewodu pokarmowego, prednizon, reumatyczne zapalenie serca, rytm dobowy, stwardnienie rozsiane, zaburzenie immunologiczne, zespół nerczycowy