białko PD-L1
Białko PD-L1 (Programmed Death-Ligand 1), znane również jako CD274 lub B7-H1, jest kluczowym elementem układu immunologicznego. Jego główną funkcją jest udział w hamowaniu odpowiedzi immunologicznej poprzez interakcję z receptorem PD-1 (Programmed Death-1) znajdującym się na powierzchni limfocytów T.
W warunkach fizjologicznych ekspresja PD-L1 pomaga chronić tkanki przed nadmiernym uszkodzeniem związanym z aktywacją układu immunologicznego. Jednak komórki nowotworowe mogą wykorzystywać ten mechanizm do unikania nadzoru immunologicznego. Zwiększona ekspresja PD-L1 na komórkach nowotworowych prowadzi do zahamowania funkcji cytotoksycznych limfocytów T i umożliwia progresję nowotworu.
Blokowanie interakcji PD-L1/PD-1 stało się ważną strategią w immunoterapii nowotworów. Przeciwciała monoklonalne skierowane przeciwko PD-L1 (np. atezolizumab, durwalumab, awelumab) lub PD-1 (np. niwolumab, pembrolizumab) przywracają aktywność limfocytów T i umożliwiają skuteczną odpowiedź przeciwnowotworową. Terapie te znalazły zastosowanie w leczeniu m.in. czerniaka, niedrobnokomórkowego raka płuca, raka urotelialnego i wielu innych nowotworów.
Ekspresja PD-L1 w tkankach nowotworowych jest obecnie badana jako biomarker predykcyjny odpowiedzi na immunoterapię. Poziom ekspresji PD-L1 oceniany immunohistochemicznie pomaga w kwalifikacji pacjentów do leczenia inhibitorami punktów kontrolnych układu immunologicznego, choć wartość predykcyjna tego markera różni się w zależności od typu nowotworu i stosowanego leku.