łyżeczkowanie jamy macicy
Łyżeczkowanie jamy macicy (abrazja, dilatatio et curettage, D&C) to zabieg ginekologiczny polegający na mechanicznym usunięciu warstwy endometrium lub zawartości jamy macicy za pomocą specjalnych narzędzi – łyżeczek. Procedura ta może mieć charakter diagnostyczny lub terapeutyczny.
W celach diagnostycznych łyżeczkowanie wykonuje się w przypadku nieprawidłowych krwawień z macicy, podejrzenia zmian patologicznych endometrium, a także w diagnostyce niepłodności. Pobrany materiał poddawany jest badaniu histopatologicznemu, co umożliwia wykrycie ewentualnych zmian nowotworowych lub innych patologii endometrium.
Terapeutyczne wskazania do łyżeczkowania obejmują usuwanie resztek po poronieniu, kompletne lub niekompletne poronienie, zatrzymanie łożyska po porodzie, a także usunięcie polipów endometrialnych. Zabieg może być również wykonywany w celu zakończenia ciąży w pierwszym trymestrze (aborcja).
Procedura jest zazwyczaj przeprowadzana w znieczuleniu ogólnym lub miejscowym i obejmuje rozszerzenie kanału szyjki macicy (dilatacja), a następnie wyskrobanie zawartości jamy macicy. Obecnie coraz częściej łyżeczkowanie zastępowane jest mniej inwazyjnymi metodami, takimi jak histeroskopia czy biopsja endometrium.
Potencjalne powikłania zabiegu obejmują krwawienie, perforację macicy, infekcje oraz uszkodzenie szyjki macicy. W rzadkich przypadkach może dojść do powstania zrostów wewnątrzmacicznych (zespół Ashermana), które mogą zaburzać płodność.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przyklejenie łożyska – Etiologia i przyczyny
Placenta accreta spectrum (PAS) to poważne powikłanie położnicze charakteryzujące się nieprawidłowym przyleganiem łożyska do ściany macicy, co uniemożliwia jego prawidłowe oddzielenie po porodzie. Etiopatogeneza obejmuje defekt w połączeniu endometrium z miometrium, nieprawidłową decydualizację, nadmierną inwazję trofoblastu oraz uszkodzenia powierzchni macicy, najczęściej po cięciu cesarskim lub innych zabiegach chirurgicznych. Ryzyko przyklejenia łożyska wzrasta wraz z liczbą cięć cesarskich: po jednym cięciu wynosi około 0,3%, a po pięciu lub więcej aż 6,7%. Łożysko przodujące zwiększa ryzyko do 3% u kobiet bez cięcia cesarskiego, a w połączeniu z cięciem cesarskim ryzyko wzrasta do 25-40%. Inne czynniki ryzyka to m.in. wiek matki >35 lat, wielorództwo, zespół Ashermana, ciąża mnoga, IVF, otyłość (BMI >30) oraz wcześniejsze zabiegi chirurgiczne macicy. PAS dzieli się na trzy stopnie zaawansowania: placenta accreta (75% przypadków), increta i percreta, z różnym stopniem penetracji mięśniówki macicy i okolicznych narządów.
ablacja endometrium, alfa-fetoproteina, ciąża mnoga, cięcie cesarskie, decidua basalis, decydualizacja, embolizacja tętnic macicznych, histerektomia okołoporodowa, infiltracja trofoblastu, kosmki łożyskowe, krwotok poporodowy, łożysko nisko usadowione, łożysko przodujące, łyżeczkowanie jamy macicy, myomektomia, placenta accreta, placenta increta, placenta percreta, placenta previa, przyklejenie łożyska, spektrum przyklejenia łożyska, zespół Ashermana, zrosty wewnątrzmaciczne - Leksykon chorób i schorzeń
Przedwczesne zagnieżdżenie łożyska – Etiologia i przyczyny
Przedwczesne zagnieżdżenie łożyska (placenta praevia) to patologiczne umiejscowienie łożyska całkowicie lub częściowo zakrywającego ujście szyjki macicy, występujące w około 0,5% ciąż. Etiologia tego stanu jest wieloczynnikowa i obejmuje m.in. uszkodzenia endometrium i bliznowacenie po wcześniejszych zabiegach (cesarskie cięcie, łyżeczkowanie, miomektomia), nieprawidłową implantację trofoblastu w obszarze blizny, nieprawidłowy kształt macicy oraz zwiększone zapotrzebowanie na powierzchnię łożyska w ciążach wielopłodowych lub u palących. Ryzyko placenta praevia rośnie wraz z liczbą poprzednich cięć cesarskich (np. 1 na 160 po 1 cięciu, 1 na 10 po 4 cięciach) oraz wiekiem matki powyżej 35 lat (3-krotnie wyższe ryzyko). Inne czynniki ryzyka to wielorództwo (5% ryzyka przy ≥6 porodach), ciąże z zapłodnienia in vitro, palenie tytoniu, używanie narkotyków, rasa (wyższe u Azjatek i Afroamerykanek) oraz życie na dużej wysokości.
blizna macicy, błona śluzowa macicy, cesarskie cięcie, ciąża wielopłodowa, decydualizacja, infiltracja trofoblastu, kosmki łożyskowe, krwotok, łyżeczkowanie jamy macicy, mechanizm patofizjologiczny, mięśniak, mięśniówka macicy, miomektomia, placenta accreta, placenta accreta spectrum, placenta increta, placenta percreta, placenta praevia, przedwczesne zagnieżdżenie łożyska, technika wspomaganego rozrodu, trzeci trymestr ciąży, ujście szyjki macicy, waskularyzacja endometrium, wielorództwo, zapłodnienie in vitro - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Triquilar
Przed zastosowaniem preparatu Triquilar konieczna jest szczegółowa ocena korzyści i ryzyka, zwłaszcza w kontekście indywidualnych czynników ryzyka zakrzepowo-zatorowych. Stosowanie Triquilaru wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), szczególnie w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. Epidemiologicznie, ryzyko ŻChZZ wynosi około 2/10 000 rocznie u kobiet niestosujących antykoncepcji hormonalnej oraz 5-7/10 000 u stosujących preparaty z lewonorgestrelem, jak Triquilar. ŻChZZ może prowadzić do zgonu w 1-2% przypadków. Przeciwwskazaniem do stosowania są m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny oraz inne współistniejące czynniki ryzyka. W przypadku planowanych zabiegów chirurgicznych zaleca się przerwanie stosowania na co najmniej 4 tygodnie przed i 2 tygodnie po zabiegu, stosując alternatywną antykoncepcję. Pacjentki powinny być edukowane w zakresie rozpoznawania objawów ŻChZZ i zatorowości płucnej, które wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, hipertriglicerydemia, insulinooporność, kamica żółciowa, krwawienie śródcykliczne, krwotok do jamy brzusznej, łyżeczkowanie jamy macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór wątroby, opryszczka ciężarnych, ostuda, ostuda ciążowa, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie HPV, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Krwawienie poprzymiotopauzalne – Leczenie
Krwawienie poprzymiotopauzalne (KPM), definiowane jako krwawienie z dróg rodnych po minimum 12 miesiącach od ostatniej miesiączki, wymaga kompleksowej diagnostyki ze względu na ryzyko raka endometrium, który występuje u około 10% pacjentek z KPM i manifestuje się w 95% przypadków właśnie tym objawem. Diagnostyka powinna obejmować ocenę ultrasonograficzną endometrium (grubość ≤ 4 mm przy ciągłej HTZ lub ≤ 7 mm przy sekwencyjnej HTZ wskazuje na niskie ryzyko raka), histeroskopię oraz biopsję w przypadku pogrubienia endometrium. Przyczyny KPM są różnorodne i obejmują atrofię pochwy, polipy endometrialne (około 30% przypadków), mięśniaki macicy, rozrost endometrium (w tym atypowy, wymagający często histerektomii), infekcje narządów płciowych oraz efekty uboczne hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). Leczenie jest indywidualizowane, uwzględniając nasilenie i czas trwania krwawienia, choroby współistniejące oraz preferencje pacjentki.
atrofia pochwy, biopsja węzłów chłonnych, chemioterapia, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca, doksycyklina, histerektomia, histeroskopia, hormonalna terapia zastępcza, hormonoterapia, inhibitor aromatazy, krwawienie poprzymiotopauzalne, kwas traneksamowy, łyżeczkowanie jamy macicy, miejscowa terapia estrogenowa, mięśniak macicy, miomektomia, neoplazja śródnabłonkowa, niedokrwistość z niedoboru żelaza, owariektomia, polip endometrialny, polipektomia histeroskopowa, radioterapia, rak endometrium, rozrost endometrium, salpingektomia, selektywny modulator receptora estrogenowego, terapia przeciwzakrzepowa, zaburzenie krzepnięcia, zakażenie narządów płciowych, zapalenie endometrium, zespół Cowdena, zespół Lyncha, zespół policystycznych jajników