niewydolność układu sercowo-naczyniowego

Niewydolność układu sercowo-naczyniowego (NUS) to zespół objawów klinicznych spowodowanych niezdolnością układu krążenia do zapewnienia odpowiedniej perfuzji tkankowej adekwatnej do potrzeb metabolicznych organizmu. Jest to stan, w którym zaburzona zostaje funkcja serca jako pompy, co prowadzi do niedostatecznego zaopatrzenia tkanek w tlen i składniki odżywcze.

Etiologia NUS obejmuje szerokie spektrum przyczyn, wśród których dominują: choroba niedokrwienna serca, nadciśnienie tętnicze, wady zastawkowe, kardiomiopatie, zaburzenia rytmu serca oraz choroby naczyń obwodowych. W zależności od mechanizmu patofizjologicznego wyróżnia się niewydolność serca z obniżoną frakcją wyrzutową (HFrEF), z zachowaną frakcją wyrzutową (HFpEF) oraz z pośrednią frakcją wyrzutową (HFmrEF).

Objawy kliniczne NUS są różnorodne i obejmują: duszność (spoczynkowa, wysiłkowa, ortopnoe, napadowa duszność nocna), zmęczenie, osłabienie, obrzęki obwodowe, zastój w krążeniu płucnym, powiększenie wątroby, wodobrzusze, a także objawy hipoperfuzji narządowej. Klasyfikacja zaawansowania objawów według NYHA (New York Heart Association) stanowi istotne narzędzie w ocenie stopnia niewydolności.

Diagnostyka NUS opiera się na badaniu podmiotowym i przedmiotowym, badaniach laboratoryjnych (peptydy natriuretyczne: BNP, NT-proBNP), badaniach obrazowych (echokardiografia, MRI serca), elektrokardiografii oraz w wybranych przypadkach badaniach inwazyjnych (koronarografia, cewnikowanie serca). Leczenie obejmuje farmakoterapię (inhibitory ACE, beta-blokery, antagonisty aldosteronu, diuretyki, SGLT2), metody interwencyjne oraz w wybranych przypadkach leczenie operacyjne.

Współczesne podejście do NUS kładzie nacisk na wczesne rozpoznanie, stratyfikację ryzyka oraz kompleksową terapię uwzględniającą leczenie chorób współistniejących. Postępy w farmakoterapii, urządzeniach wspomagających pracę serca oraz metodach transplantacyjnych istotnie poprawiły rokowanie pacjentów z niewydolnością układu sercowo-naczyniowego.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl