ostuda
Ostuda (łac. chloasma lub melasma) to przewlekły, nabyty, plamisty przebarwienie skóry, występujące głównie na twarzy, szczególnie na policzkach, czole, górnej wardze i brodzie. Charakteryzuje się symetrycznymi, nieregularnymi, brązowymi lub szarobrązowymi plamami, które rozwijają się stopniowo i mogą ulegać nasileniu pod wpływem promieniowania słonecznego.
Etiopatogeneza ostudy jest złożona i obejmuje czynniki hormonalne (zwłaszcza estrogeny i progesteron), genetyczne oraz środowiskowe. Najczęściej dotyka kobiet w wieku rozrodczym, szczególnie w czasie ciąży (tzw. mask of pregnancy), podczas stosowania doustnej antykoncepcji hormonalnej lub hormonalnej terapii zastępczej. Ekspozycja na promieniowanie UV jest głównym czynnikiem wyzwalającym i nasilającym zmiany.
Leczenie ostudy stanowi wyzwanie terapeutyczne i obejmuje ochronę przeciwsłoneczną, miejscowe preparaty depigmentacyjne (hydrochinon, kwas azelainowy, retinoidy, kwas kojowy), peelingi chemiczne, zabiegi laserowe oraz terapię światłem. Kluczowe znaczenie ma profilaktyka w postaci regularnego stosowania preparatów z wysokim filtrem przeciwsłonecznym (SPF 50+) oraz unikania ekspozycji na promieniowanie UV.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Varenelle 3 mg + 0,02 mg
Stosowanie złożonego doustnego środka antykoncepcyjnego Varenelle (3 mg drospirenonu + 0,02 mg etynyloestradiolu) wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Szczególnie istotne są poważne powikłania zakrzepowo-zatorowe, w tym żylne i tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, które mogą prowadzić do zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu, zakrzepicy żylnej oraz zatorowości płucnej. Wśród innych poważnych działań wymienia się nadciśnienie tętnicze oraz rzadkie nowotwory wątroby. Zgłaszano także przypadki ostudy oraz zaburzeń czynności wątroby, które mogą wymagać przerwania terapii. Występuje nieznacznie zwiększone ryzyko rozpoznania raka piersi, jednak bez jednoznacznego potwierdzenia związku przyczynowego. Interakcje z induktorami enzymatycznymi mogą prowadzić do krwawień śródcyklicznych lub obniżenia skuteczności antykoncepcyjnej.
choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, działanie niepożądane, etynyloestradiol, induktor enzymatyczny, kandydoza, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, mięśniak macicy, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający atak niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tachykardia, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie wirusem opryszczki, zakrzepica żył i tętnic, zakrzepica żylna, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny produkt antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dorin
Produkt leczniczy Dorin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg dienogestu, wymaga szczegółowej oceny stanu pacjentki przed rozpoczęciem terapii oraz regularnego monitorowania podczas stosowania. Istotnym ryzykiem jest zwiększone prawdopodobieństwo wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), które u użytkowniczek Dorin wynosi około 8-11 na 10 000 kobiet rocznie, co jest 1,6-krotnie wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel. Wskazane jest przerwanie terapii w przypadku podejrzenia lub potwierdzenia ŻChZZ lub tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z migreną, cukrzycą, nadciśnieniem tętniczym, hipertriglicerydemią, chorobami autoimmunologicznymi (np. toczeń rumieniowaty układowy) oraz u kobiet z predyspozycjami genetycznymi do zakrzepicy. Należy również monitorować objawy sugerujące incydenty naczyniowo-mózgowe lub zawał serca, a w przypadku ich wystąpienia natychmiast przerwać stosowanie leku i wdrożyć odpowiednie postępowanie.
brak laktazy, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, depresja endogenna, dienogest, dyslipoproteinemia, działanie teratogenne, epilepsja, etynyloestradiol, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, kamień żółciowy, krwotok do jamy brzusznej, leczenie przeciwzakrzepowe, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, nietolerancja galaktozy, noretisteron, norgestymat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pochodna kumaryny, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, wada zastawkowa serca, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie trzustki, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Marvelon 0,15 mg + 0,03 mg
Marvelon, zawierający 0,15 mg dezogestrelu i 0,03 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać różnorodne działania niepożądane, w tym zmiany w charakterystyce krwawień menstruacyjnych (brak, rzadsze, częstsze, ciągłe, bardziej obfite lub skąpe krwawienia), szczególnie w pierwszych miesiącach stosowania. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów zgodnie z MedDRA, z częstością występowania od często (≥1/100 do <1/10) do rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz częstość nieznaną. Istotne są interakcje z induktorami enzymów, które mogą prowadzić do krwawień międzymiesiączkowych i zmniejszenia skuteczności antykoncepcyjnej. Najpoważniejszym ryzykiem jest zwiększone ryzyko zakrzepicy żył i tętnic oraz powikłań zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, przemijający napad niedokrwienny, zakrzepica żylna i zatorowość płucna.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dezogestrel i etynyloestradiol, hipertriglicerydemia, krwawienie menstruacyjne, krwawienie międzymiesiączkowe, małopłytkowość, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, nastrój depresyjny, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, nowotwór hormonozależny, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył i tętnic, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka zastoinowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lemena
Stosowanie preparatu Lemena, zawierającego dezogestrel jako jedyny progestagen, wymaga szczegółowej oceny klinicznej oraz monitorowania pacjentek pod kątem potencjalnych zagrożeń, takich jak zwiększone ryzyko raka piersi, które wzrasta z wiekiem i może być nieznacznie podwyższone przez progestageny. Dane epidemiologiczne wskazują, że ryzyko to jest porównywalne, choć słabiej wyrażone, niż przy stosowaniu złożonych środków antykoncepcyjnych. Należy również uwzględnić możliwy wpływ progestagenów na rozwój nowotworów wątroby, zwłaszcza u pacjentek z istniejącą chorobą wątroby. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie stanu klinicznego, w tym kontroli ciśnienia tętniczego, funkcji wątroby oraz ewentualnych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku. Pacjentki z cukrzycą powinny pozostawać pod ścisłą kontrolą, mimo braku konieczności modyfikacji leczenia, a także należy uwzględnić wpływ leku na profil krwawień menstruacyjnych, który może ulegać znacznym zmianom.
chloasma, ciąża pozamaciczna, depresja, dojrzewanie pęcherzyków jajnikowych, estradiol, gęstość mineralna kości, HIV, insulinooporność, kamica żółciowa, laktoza jednowodna, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, skąpe miesiączki, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel czynnościowa, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Octan cyproteronu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Octan cyproteronu w połączeniu z 0,035 mg etynyloestradiolu, zawarty w preparacie Syndi-35, wymaga szczegółowej oceny ryzyka i korzyści ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szczególnie w pierwszym roku stosowania. Ryzyko VTE jest 1,5-2-krotnie wyższe niż przy stosowaniu preparatów zawierających lewonorgestrel i porównywalne do ryzyka związanego z dezogestrelem, gestodenem lub drospirenonem. Wskazane jest monitorowanie objawów zakrzepicy, takich jak jednostronny ból i obrzęk kończyny dolnej, nagły ból w klatce piersiowej, duszność, zaburzenia neurologiczne czy nagła utrata wzroku. Należy uwzględnić czynniki ryzyka, takie jak wiek powyżej 35 lat, palenie tytoniu, otyłość (BMI >30 kg/m²), dodatni wywiad rodzinny, długotrwałe unieruchomienie, nadciśnienie tętnicze, migrena z aurą, choroby autoimmunologiczne oraz cukrzycę. W przypadku wystąpienia objawów zakrzepicy konieczne jest natychmiastowe przerwanie stosowania Syndi-35 i wdrożenie alternatywnej antykoncepcji, z uwzględnieniem teratogenności leków przeciwzakrzepowych.
afazja, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, drgawki ogniskowe, dyslipoproteinemia, hipertrójglicerydemia, hirsutyzm, insulinooporność, kamica żółciowa, krwotok wewnątrzbrzuszny, migotanie przedsionków, migrena z aurą, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowata, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oponiak, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe tętnic, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Astha
Produkt leczniczy Astha zawiera 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg dienogestu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ). Ryzyko to jest szczególnie wysokie w pierwszym roku stosowania oraz przy ponownym rozpoczęciu terapii po przerwie ≥4 tygodni. Epidemiologicznie, u kobiet niestosujących antykoncepcji hormonalnej ryzyko ŻChZZ wynosi około 2/10 000 rocznie, natomiast u stosujących preparaty z etynyloestradiolem <50 μg – 6-12/10 000 rocznie. Preparaty zawierające dienogest mogą mieć ryzyko porównywalne do tych z lewonorgestrelem (~6/10 000 rocznie). Należy uwzględnić czynniki ryzyka, takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat, choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty, nowotwory), które mogą znacząco zwiększać ryzyko zakrzepicy. W przypadku wystąpienia objawów zakrzepicy żył głębokich (obrzęk, ból, zaczerwienienie kończyn) lub zatorowości płucnej (nagłe duszności, ból w klatce piersiowej, krwioplucie) pacjentka powinna niezwłocznie zgłosić się do lekarza.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dienogest, dyslipoproteinemia, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, etynyloestradiol, gruczolak wątroby, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, insulinooporność, krwioplucie, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, noretysteron, norgestymat, nowotwór wątrobowokomórkowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rak wątroby, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie HPV, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył powierzchniowych, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Progesterone Besins 100 mg
Progesteron mikronizowany w dawkach 100 mg i 200 mg, stosowany doustnie w preparacie Progesterone Besins, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwowane są zaburzenia układu rozrodczego i piersi, takie jak nieregularne miesiączki, amenorrhea, mastodynia oraz krwotoki maciczne, co jest bezpośrednio związane z farmakologicznym działaniem progesteronu. Wczesne rozpoczęcie terapii w cyklu menstruacyjnym (przed 15. dniem) może prowadzić do skrócenia cyklu lub krwawień równoczesnych. Ponadto, często zgłaszane są objawy ze strony układu nerwowego (bóle głowy, senność, przemijające zawroty głowy, depresja), szczególnie przy niedoborze estrogenów, które ustępują po dostosowaniu dawki lub zwiększeniu poziomu estrogenów. Do rzadziej występujących działań należą zaburzenia żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka, zaparcia, nudności), żółtaczka cholestatyczna, reakcje anafilaktoidalne oraz zmiany skórne (świąd, trądzik, ostuda).
amenorrhea, ból głowy, choroba zakrzepowo-zatorowa, demencja, działanie farmakologiczne progesteronu, hormonalna terapia zastępcza, konwencja MedDRA, krwotok maciczny, mastodynia, nieregularna miesiączka, nowotwór estrogenozależny, ostuda, plamica naczyniowa, pokrzywka, progesteron mikronizowany, Progesterone Besins, rak endometrium, reakcja anafilaktoidalna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, świąd, trądzik, udar mózgu, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie układu rozrodczego, zaburzenie żołądka i jelit, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Logest 0,075 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Logest, zawierający 0,075 mg gestodenu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości. Najistotniejszym zagrożeniem są powikłania zakrzepowo-zatorowe, w tym zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu, które występują rzadko, ale mogą mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Często obserwuje się bóle głowy, nudności, bóle brzucha, nastrój depresyjny, zmiany nastroju oraz dolegliwości ze strony gruczołów piersiowych, takie jak ból i tkliwość. Zaburzenia metaboliczne obejmują zatrzymanie płynów (niezbyt często) oraz zmiany masy ciała – zwiększenie masy ciała występuje często, a zmniejszenie rzadko. Ponadto, lek może wpływać na gospodarkę węglowodanową, modyfikując insulinooporność i tolerancję glukozy.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból piersi, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, hipertriglicerydemia, hormonalne środki antykoncepcyjne, insulinooporność, kamica żółciowa, migrena, nadciśnienie tętnicze, nastrój depresyjny, nowotwór piersi, nudności, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pokrzywka, porfiria, powikłania zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rak szyjki macicy, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tkliwość piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wymioty, wysypka, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lesine 3 mg + 0,03 mg
Produkt leczniczy Lesine, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,03 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Najczęściej obserwuje się bóle głowy, nudności, zaburzenia miesiączkowania, krwawienia międzymiesiączkowe oraz zmiany skórne takie jak trądzik. Rzadziej występują poważniejsze powikłania, w tym żylna i tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, nadciśnienie tętnicze, nowotwory wątroby oraz zaburzenia psychiczne i neurologiczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zakrzepicy, które może prowadzić do zatorowości płucnej, zawału mięśnia sercowego czy udaru mózgu. W trakcie terapii mogą również pojawić się objawy takie jak zatrzymanie płynów, zmiany masy ciała, kandydoza pochwy oraz zaburzenia czynności wątroby, które mogą wymagać przerwania leczenia.
ból głowy, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, drospirenon, dysfagia, etynyloestradiol, hormonalny środek antykoncepcyjny, kandydoza pochwy, krwawienie międzymiesiączkowe, łysienie, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, nastrój depresyjny, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający atak niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył i tętnic, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Orlifique
Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych, takich jak Orlifique, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szacowanym na około 6 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, w porównaniu do 2 przypadków na 10 000 u kobiet niestosujących antykoncepcji hormonalnej. Ryzyko to jest największe w pierwszym roku stosowania lub po przerwie ≥4 tygodni. Orlifique zawiera lewonorgestrel, co wiąże się z relatywnie niższym ryzykiem VTE w porównaniu do innych preparatów. Należy uwzględnić czynniki ryzyka takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz współistniejące choroby (np. toczeń rumieniowaty układowy, nowotwory). W przypadku planowanych zabiegów operacyjnych zaleca się przerwanie terapii co najmniej 4 tygodnie przed i 2 tygodnie po operacji, stosując alternatywną antykoncepcję i rozważając profilaktykę przeciwzakrzepową. Pacjentki powinny być poinformowane o objawach zakrzepicy żył głębokich, zatorowości płucnej oraz incydentów tętniczych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar, które mogą mieć przebieg zagrażający życiu.
antykoagulant toczniowy, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca, depresja, dyslipoproteinemia, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, kamica żółciowa, leczenie przeciwzakrzepowe, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedobór antytrombiny III, niedobór białka C, niedobór białka S, niedokrwistość sierpowata, nietolerancja galaktozy, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oporność na aktywowane białko C, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, otyłość, pląsawica Sydenhama, porfiria, przeciwciała antyfosfolipidowe, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wada zastawkowa serca, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica naczyń krwionośnych, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Teenia 3 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Teenia, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia poważnych działań niepożądanych, w tym zaburzeń zakrzepowo-zatorowych żył (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna) oraz tętnic (zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, przemijające napady niedokrwienne). Monitorowanie ciśnienia tętniczego jest istotne ze względu na możliwość rozwoju nadciśnienia tętniczego, które może wymagać przerwania terapii. Rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania obejmują nowotwory wątroby oraz zaostrzenie chorób współistniejących, takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna, toczeń rumieniowaty układowy czy obrzęk naczynioruchowy. Ponadto, stosowanie leku wiąże się z nieznacznym wzrostem ryzyka raka piersi, choć związek przyczynowy nie jest jednoznacznie potwierdzony, a bezwzględne ryzyko pozostaje niskie u kobiet poniżej 40. roku życia.
astma, choroba Leśniowskiego-Crohna, depresja, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, kandydoza, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, łysienie, mięśniak macicy, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzkowaty, rumień wielopostaciowy, tachykardia, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trądzik, udar mózgu, wirus opryszczki, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie widzenia, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakrzepica żył głębokich, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie pochwy, zapalenie żołądka i jelit, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylaki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Yasmin
Przed rozpoczęciem terapii preparatem Yasmin, zawierającym 0,03 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu, konieczna jest szczegółowa ocena stanu pacjentki, uwzględniająca przeciwwskazania i czynniki ryzyka, zwłaszcza dotyczące zakrzepicy żylnej i tętniczej. Stosowanie Yasmin wiąże się z dwukrotnie wyższym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE) w porównaniu do preparatów z lewonorgestrelem, z częstością 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, w porównaniu do 6-7 przypadków przy lewonorgestrelu. Ryzyko to jest najwyższe w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. Główne czynniki ryzyka VTE to m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz współistniejące choroby (nowotwory, toczeń rumieniowaty, choroby zapalne jelit). W przypadku planowanego zabiegu operacyjnego zaleca się przerwanie Yasmin na co najmniej 4 tygodnie przed i 2 tygodnie po zabiegu oraz rozważenie leczenia przeciwzakrzepowego. Pacjentki powinny być poinformowane o objawach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem.
antagonista aldosteronu, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, etynyloestradiol, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, insulinooporność obwodowa, kamica żółciowa, lewonorgestrel, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, nietolerancja galaktozy, noretisteron, norgestimat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lesinelle 3 mg + 0,02 mg
Lesinelle, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, sklasyfikowanych według częstości występowania zgodnie z MedDRA. Do często występujących należą m.in. ból głowy, trądzik, ból piersi, powiększenie i tkliwość piersi, a także zaburzenia miesiączkowania, takie jak bolesne miesiączkowanie i krwawienia międzymiesiączkowe. Niezbyt często obserwuje się nadciśnienie tętnicze, migreny, żylaki oraz zaburzenia psychiczne, w tym depresję i zmniejszenie libido. Rzadkie, ale poważne działania obejmują zakrzepowo-zatorowe powikłania tętnicze i żylne (ATE, VTE), w tym zator płucny, a także reakcje alergiczne, obrzęk naczynioruchowy, rumień guzowaty i rumień wielopostaciowy. Lek zawiera również 44 mg laktozy jednowodnej, co może mieć znaczenie u pacjentek z nietolerancją laktozy.
bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, choroba Leśniowskiego-Crohna, chwiejność emocjonalna, drospirenon i etynyloestradiol, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, egzema, kandydoza, kandydoza pochwy, krwotok miesiączkowy, laktoza jednowodna, łysienie, mięśniak macicy, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nowotwór piersi, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłania zakrzepowo-zatorowe, przemijający atak niedokrwienny, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skurcz dodatkowy, świąd, tachykardia, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trądzik, udar mózgu, uderzenia gorąca, vertigo, wirus opryszczki, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żył głębokich, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza moczowego, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylaki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Drospirenon – Działania niepożądane
Drospirenon, syntetyczny progestagen o działaniu przeciwandrogenowym i przeciwmineralokortykoidowym, jest składnikiem wielu preparatów hormonalnych, w tym antykoncepcyjnych i hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). Najczęstsze działania niepożądane (>10%) obejmują bóle piersi, krwawienia i plamienia, zwłaszcza w początkowych cyklach terapii, zaburzenia miesiączkowania, bóle głowy, nudności, trądzik oraz zatrzymanie płynów. Szczególną uwagę należy zwrócić na poważne powikłania, takie jak żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (VTE), tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe (ATE), nadciśnienie tętnicze, hiperkaliemia (szczególnie u pacjentek z nadciśnieniem lub niewydolnością nerek), zaburzenia czynności wątroby oraz zwiększone ryzyko nowotworów, w tym raka piersi (ryzyko wzrasta dwukrotnie po 5 latach stosowania złożonej HTZ). Ryzyko VTE wzrasta 1,3-3-krotnie, a w pierwszym roku terapii jest największe. Badania WHI wskazują, że u kobiet w wieku 50-59 lat stosujących HTZ przez 5 lat dochodzi do 5 dodatkowych przypadków VTE i 3 przypadków udaru niedokrwiennego na 1000 kobiet.
ból głowy, chwiejność emocjonalna, depresja, dysplazja piersi, działanie przeciwandrogenowe, działanie przeciwmineralokortykoidowe, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hiponatremia, hirsutyzm, hormonalna terapia zastępcza, hormonalny środek antykoncepcyjny, inhibitor ACE, kandydoza pochwy, kardiomegalia, mięśniak macicy, niewydolność nerek, nowotwór wątroby, ostuda, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, rak jajnika, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, torbiel jajnika, trzepotanie przedsionków, udar mózgu, udar niedokrwienny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zakrzepica żył, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zawał serca, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Teenia
Produkt leczniczy Teenia zawiera 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym. Stosowanie Teenii wiąże się z podwyższonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), które jest około dwukrotnie wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel (9-12 vs. 6 na 10 000 kobiet rocznie). Ryzyko to jest szczególnie wysokie w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. W przypadku wystąpienia objawów zakrzepicy żył głębokich (obrzęk, ból, zaczerwienienie nogi) lub zatorowości płucnej (nagłe duszności, ból w klatce piersiowej, krwioplucie) należy natychmiast przerwać stosowanie i skonsultować się z lekarzem. Teenia jest przeciwwskazana u pacjentek z licznymi czynnikami ryzyka zakrzepicy, takimi jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty, nowotwory złośliwe).
antagonista aldosteronu, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, dyslipoproteinemia, działanie teratogenne, etynyloestradiol, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, insulinooporność, kamica żółciowa, leczenie przeciwzakrzepowe, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, noretisteron, norgestimat, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pochodna kumaryny, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica naczyń krwionośnych, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zakrzepowe zapalenie żył powierzchniowych, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Dienogest – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Dienogest, będący progestagenem stosowanym zarówno w monoterapii (2 mg), jak i w połączeniu z estrogenami, wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem terapii. U pacjentek z gruczolistością lub mięśniakami macicy może dojść do nasilenia krwawień, co w ciężkich przypadkach prowadzi do niedokrwistości. Zmiany w profilu krwawień menstruacyjnych, takie jak nieregularne krwawienia śródcykliczne lub brak miesiączki, są częste. Ryzyko sercowo-naczyniowe, w tym udaru i zawału, jest związane głównie z wiekiem, nadciśnieniem i paleniem, a stosowanie dienogestu może nieznacznie zwiększać ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szczególnie u pacjentek z dodatnim wywiadem rodzinnym, otyłością (BMI >30 kg/m²), długotrwałym unieruchomieniem lub po dużych zabiegach chirurgicznych. W przypadku planowanych operacji zaleca się przerwanie terapii co najmniej 4 tygodnie wcześniej i niewznawianie jej przed upływem 2 tygodni od odzyskania sprawności ruchowej. Wystąpienie objawów zakrzepowych wymaga natychmiastowego odstawienia leku.
ból miednicy, choroba Leśniowskiego-Crohna, ciąża pozamaciczna, cukrzyca, depresja, dienogest, dyslipoproteinemia, gęstość mineralna kości, gruczolistość macicy, guz wątroby, hiperhomocysteinemia, insulinooporność, krwawienie do jamy brzusznej, mięśniak macicy, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, osteoporoza, ostuda, pęcherzyk jajnikowy, progestagen, rak piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa jajnika, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowe, zachowanie samobójcze, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złamanie, żółtaczka zastoinowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Dienogest – Działania niepożądane
Dienogest, progestagen czwartej generacji, stosowany jest zarówno w monoterapii (2 mg) jak i w preparatach złożonych z estrogenami (etynyloestradiol lub estradiol). Charakteryzuje się silnym działaniem progestagennym i umiarkowanym antyandrogennym, bez aktywności androgennej, mineralokortykoidowej czy glukokortykoidowej. Wskazania obejmują leczenie endometriozy, bolesnych miesiączek, doustną antykoncepcję oraz umiarkowany trądzik u kobiet. Najczęstsze działania niepożądane to ból głowy (9,0%), dyskomfort piersi (5,4%), obniżony nastrój (5,1%) oraz trądzik (5,1%). Charakterystyczne są zmiany profilu krwawień menstruacyjnych, z częstością braku miesiączki wzrastającą z 1,7% do 28,2% po 4 okresach referencyjnych 90-dniowych, oraz spadkiem częstości i długości krwawień nieregularnych i przedłużonych. Profil działań niepożądanych obejmuje także zaburzenia psychiczne, metaboliczne, neurologiczne, skórne, żołądkowo-jelitowe i układu rozrodczego, z ryzykiem ciężkich powikłań zakrzepowo-zatorowych głównie przy preparatach złożonych z etynyloestradiolem.
antykoncepcja doustna, bolesne miesiączki, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, dienogest, dysplazja włóknisto-torbielowata sutka, działanie antyandrogenne, działanie progestagenne, endometrioza, estradiol, etynyloestradiol, gęstość mineralna kości, hipertriglicerydemia, hirsutyzm, insulinooporność obwodowa, kamienie żółciowe, kandydoza pochwy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, progestagen syntetyczny, przemijający napad niedokrwienny, rak szyjki macicy, tłuszczak piersi, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zakażenie dróg moczowych, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zanikowe zapalenie sromu, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Gestoden – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych zawierających gestoden wiąże się z istotnie zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) w porównaniu do preparatów zawierających lewonorgestrel, norgestimat lub noretisteron. Ryzyko to wynosi około 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie dla gestodenu, podczas gdy dla lewonorgestrelu jest to około 6 przypadków, a u kobiet nie stosujących antykoncepcji – około 2 przypadki na 10 000. Ryzyko jest największe w pierwszym roku stosowania oraz może się zwiększać po przerwie w stosowaniu ≥4 tygodni. Dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), unieruchomienie, zabiegi chirurgiczne, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz choroby współistniejące (np. nowotwory, toczeń rumieniowaty układowy) znacząco potęgują ryzyko ŻChZZ, co może wymagać przeciwwskazania do stosowania gestodenu. Należy szczegółowo informować pacjentki o objawach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku ich wystąpienia.
BMI, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyslipoproteinemia, gestoden, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, HPV, incydent naczyniowo-mózgowy, krwioplucie, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, noretisteron, norgestimat, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Implanon NXT
Implant podskórny Implanon NXT zawiera 68 mg etonogestrelu i wymaga szczegółowej oceny korzyści i ryzyka przed zastosowaniem, zwłaszcza u pacjentek z chorobami wątroby, nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą, historią zakrzepicy czy tendencją do ostudy. Ryzyko raka piersi jest nieznacznie podwyższone podczas stosowania hormonalnych środków antykoncepcyjnych, w tym produktów zawierających wyłącznie progestageny, i zależy głównie od wieku pacjentki. W trakcie terapii należy monitorować ciśnienie tętnicze, tolerancję glukozy oraz objawy depresji. Istotne jest także regularne kontrolowanie lokalizacji implantu, gdyż zgłaszano przypadki jego przemieszczenia, w tym do naczyń krwionośnych, co może wymagać interwencji chirurgicznej. Skuteczność antykoncepcyjna może być obniżona u kobiet z nadwagą w trzecim roku stosowania, co może wymagać wcześniejszej wymiany implantu.
amenorrhea, cholestaza, ciąża pozamaciczna, depresja, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, etonogestrel, insulinooporność obwodowa, kamica żółciowa, nadciśnienie tętnicze, nieregularne krwawienie, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pęcherzyk jajnikowy, pląsawica Sydenhama, porfiria, progestagen, przemieszczenie implantu, rak piersi, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel jajnika, udar mózgu, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złamanie implantu, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atywia Daily 0,03 mg + 2 mg
Lek Atywia Daily, zawierający etynyloestradiol 0,03 mg oraz dienogest 2 mg, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia poważnych działań niepożądanych, w tym zakrzepicy żył i tętnic oraz incydentów mózgowo-naczyniowych. Inne potencjalne powikłania obejmują nadciśnienie tętnicze, hipertriglicerydemię, zaburzenia tolerancji glukozy, guzy wątroby, zaburzenia funkcji wątroby oraz ostudę. Występuje również nieznacznie zwiększone ryzyko raka piersi, choć związek przyczynowo-skutkowy nie jest jednoznaczny. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje lekowe, zwłaszcza z induktorami enzymatycznymi, które mogą obniżać skuteczność antykoncepcyjną lub powodować krwawienia śródcykliczne.
bolesne miesiączkowanie, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, guz wątroby, hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia, hiperwentylacja, hormonalny środek antykoncepcyjny, incydent mózgowo-naczyniowy, induktor enzymatyczny, insulinooporność, kamica pęcherzyka żółciowego, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, łysienie, mięśniak gładki macicy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedokrwistość, obrzęk piersi, opryszczka ciężarnych, oscylopsja, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, rak szyjki macicy, szum uszny, tachykardia, tłuszczak piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel jajnika, trądzik, upławy, wirylizacja, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zakrzepica żył i tętnic, zapalenie pochwy i sromu, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Regulon
Produkt leczniczy Regulon, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 0,15 mg dezogestrelu, wiąże się z podwyższonym ryzykiem zakrzepowo-zatorowym, szczególnie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE). Ryzyko VTE wynosi 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, co jest około dwukrotnie wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel (5-7/10 000) i znacząco wyższe niż u kobiet niestosujących hormonalnej antykoncepcji (2/10 000). Ryzyko to jest największe w pierwszym roku stosowania lub po przerwie ≥4 tygodni. Produkt jest przeciwwskazany u kobiet z wieloma czynnikami ryzyka, takimi jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny VTE, choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty, nowotwory) oraz wiek >35 lat. Należy monitorować objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz natychmiast reagować na ich wystąpienie.
ataksja, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol i dezogestrel, hiperhomocysteinemia, hipertrójglicerydemia, insulinooporność, kamica żółciowa, krwioplucie, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie depresyjne, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vixpo 3 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Vixpo, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie powikłania, takie jak żylne i tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe (w tym zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, udar mózgu), nadciśnienie tętnicze oraz nowotwory wątroby. Ponadto, stosowanie Vixpo może wiązać się z ryzykiem zaostrzenia chorób takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna, toczeń rumieniowaty układowy czy padaczka. Wśród działań niepożądanych często obserwuje się nieregularności w krwawieniu miesiączkowym, które zwykle ustępują przy dłuższym stosowaniu preparatu. Warto również podkreślić, że rak piersi jest diagnozowany nieznacznie częściej u kobiet stosujących COC, jednak związek przyczynowy nie został jednoznacznie potwierdzony.
atrofia endometrium, bolesne miesiączkowanie, choroba Leśniowskiego-Crohna, doustny środek antykoncepcyjny, drospirenon z etynyloestradiolem, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, hiperkaliemia, hiponatremia, induktor enzymatyczny, kandydoza, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z nosa, krwotok miesiączkowy, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, parestezja, pląsawica Sydenhama, polip szyjki macicy, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skąpe miesiączki, tachykardia, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trombocytemia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zapalenie spojówek, zapalenie żyły, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylaki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Livial 2,5 mg
Analiza danych z 21 kontrolowanych badań klinicznych, obejmujących 4079 kobiet stosujących tibolon (Livial) w dawkach terapeutycznych 1,25 mg lub 2,5 mg oraz 3476 kobiet otrzymujących placebo, wykazała istotne statystycznie działania niepożądane częściej występujące w grupie leczonej. Do najczęstszych należały zaburzenia układu rozrodczego i piersi, takie jak upławy, krwotok pomenopauzalny, zgrubienie endometrium, tkliwość piersi, świąd narządów płciowych, kandydoza pochwy oraz dysplazja szyjki macicy. Zidentyfikowano również zwiększenie masy ciała oraz nieprawidłowe wymazy szyjki macicy, przy czym większość zmian szyjkowych miała charakter łagodny, a ryzyko raka szyjki macicy nie wzrosło w porównaniu z placebo. Po wprowadzeniu do obrotu odnotowano dodatkowe działania niepożądane, m.in. zawroty głowy, bóle głowy, migreny, wysypki, zaburzenia widzenia, depresję, obrzęki, bóle stawów i mięśni oraz zaburzenia czynności wątroby.
badanie LIFT, ból podbrzusza, choroba pęcherzyka żółciowego, demencja, dysplazja szyjki macicy, grzybica pochwy, hirsutyzm, hormonalna terapia zastępcza, kandydoza pochwy, krwotok pomenopauzalny, mastodynia, migrena, obrzęk, ostuda, plamica naczyniowa, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, terapia estrogenowo-progestagenowa, tibolon, trądzik, udar niedokrwienny, upławy, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia widzenia, zakażenie grzybicze, zakrzepica żył głębokich, zapalenie sromu i pochwy, zatorowość płucna, zawroty głowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Asubtela 3 mg + 0,03 mg
Lek Asubtela, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,03 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może powodować poważne działania niepożądane, w tym zakrzepowo-zatorowe powikłania zagrażające życiu, takie jak żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna), tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe (zawał mięśnia sercowego), udar mózgu oraz nadciśnienie tętnicze. Dodatkowo, stosowanie leku wiąże się z ryzykiem nowotworów wątroby, zaburzeń czynności wątroby oraz nieznacznie zwiększoną częstością rozpoznawania raka piersi, choć związek przyczynowy nie jest jednoznacznie potwierdzony. Występowanie lub nasilenie chorób takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, padaczka, migrena, mięśniaki macicy, toczeń rumieniowaty układowy czy zespół hemolityczno-mocznicowy wymaga szczególnej uwagi podczas terapii.
astma, biegunka, ból głowy, ból piersi, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon i etynyloestradiol, egzema, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, łysienie, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nastrój depresyjny, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, nudność, obniżenie libido, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, środek antykoncepcyjny, świąd, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, tkliwość piersi, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z piersi, wymioty, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica żył głębokich, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Levomine mini 20 mcg + 100 mcg
Levomin mini, jako złożony doustny środek antykoncepcyjny, wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości, w tym najczęściej zgłaszanymi objawami (≥1% do <10%) są nudności, ból brzucha, wzrost masy ciała, bóle głowy, obniżenie i zmienność nastroju oraz dolegliwości ze strony piersi, takie jak ból i tkliwość. Najpoważniejszym powikłaniem jest ryzyko zakrzepowo-zatorowe tętnic i żył, manifestujące się m.in. zakrzepicą żylną, zatorowością płucną, zawałem mięśnia sercowego czy udarem mózgu. Wskazane jest monitorowanie czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, zwłaszcza u pacjentek z predyspozycjami takimi jak wiek, palenie tytoniu, otyłość, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe czy cukrzyca. Ponadto, stosowanie Levomine mini może prowadzić do zaburzeń metabolicznych (hipertriglicerydemia, zaburzenia tolerancji glukozy), zmian w funkcji wątroby, a także zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów, w tym raka szyjki macicy i nieznacznie podwyższonego ryzyka raka piersi, choć związek przyczynowy nie jest jednoznacznie potwierdzony.
antykoncepcja hormonalna, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, endometrioza, guz wątroby, hemolityczny zespół mocznicowy, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, krwawienie śródcykliczne, lek indukujący enzymy wątrobowe, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie tolerancji glukozy, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Levomine midi
Levomine midi, zawierający 30 µg etynyloestradiolu i 125 µg lewonorgestrelu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ). Ryzyko to wynosi około 6-7 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, w porównaniu do 2 na 10 000 u kobiet niestosujących antykoncepcji hormonalnej. Szczególnie istotne jest pierwsze rok stosowania oraz wznowienie terapii po przerwie ≥4 tygodni. Czynniki ryzyka ŻChZZ obejmują m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, choroby współistniejące (np. nowotwory, toczeń rumieniowaty układowy), oraz wiek >35 lat. Objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Ponadto, stosowanie Levomine midi jest przeciwwskazane przy obecności wielu czynników ryzyka zakrzepicy żylnej, gdyż ryzyko jest synergistyczne i może przekraczać sumę pojedynczych czynników.
aminotransferaza alaninowa, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, dyslipoproteinemia, hemolityczny zespół mocznicowy, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, kamica żółciowa, krwotok wewnątrzbrzuszny, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oporność na insulinę, ostuda, otoskleroza, pemfigoid ciężarnych, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wirus brodawczaka ludzkiego, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diane – 35
Produkt leczniczy Diane-35 zawiera 2 mg octanu cyproteronu oraz 0,035 mg etynyloestradiolu i wykazuje działanie podobne do złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych. Minimalny czas terapii wynosi co najmniej 3 miesiące, a dalsze stosowanie powinno być okresowo oceniane przez lekarza. Diane-35 wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szczególnie w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥1 miesiąca. Ryzyko VTE jest 1,5-2-krotnie wyższe niż przy stosowaniu preparatów zawierających lewonorgestrel i porównywalne do preparatów z dezogestrelem, gestodenem lub drospirenonem. Wśród czynników ryzyka VTE wymienia się wiek, palenie tytoniu (zwłaszcza u kobiet >35 lat), dodatni wywiad rodzinny, unieruchomienie, zabiegi chirurgiczne, otyłość (BMI >30 kg/m²) oraz choroby współistniejące, takie jak zespół policystycznych jajników. Ponadto stosowanie Diane-35 może zwiększać ryzyko tętniczych incydentów zakrzepowo-zatorowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, które mogą być zagrażające życiu. W przypadku wystąpienia objawów sugerujących zakrzepicę lub udar, konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i konsultacja lekarska.
afazja, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, drgawki ogniskowe, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, hipertriglicerydemia, hirsutyzm, insulinooporność, łagodny nowotwór wątroby, migotanie przedsionków, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, obniżony nastrój, obrzęk naczynioruchowy, octan cyproteronu, oponiak, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, palenie tytoniu, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, wada zastawkowa serca, wirus HPV, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe tętnic, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół policystycznych jajników, złośliwy nowotwór wątroby, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Daylette 3 mg + 0,02 mg
Daylette, zawierający drospirenon i etynyloestradiol, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać liczne działania niepożądane, w tym poważne zaburzenia zakrzepowo-zatorowe żył i tętnic, takie jak zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu. W trakcie terapii obserwuje się również ryzyko nadciśnienia tętniczego oraz rzadkich nowotworów wątroby. Występują także objawy ze strony układu rozrodczego i piersi, takie jak ból piersi, krwotok maciczny, kandydozy pochwy czy zmiany w cyklu miesiączkowym. Warto podkreślić, że rak piersi jest diagnozowany nieznacznie częściej u kobiet stosujących doustne środki antykoncepcyjne, choć związek przyczynowy nie jest jednoznaczny. Monitorowanie parametrów wątrobowych jest kluczowe, zwłaszcza przy objawach takich jak żółtaczka czy ból w prawym podżebrzu.
atrofia endometrium, ból głowy, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, etynyloestradiol, hiperkaliemia, hiponatremia, kandydoza pochwy, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedokrwistość, nowotwór piersi, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, polip szyjki macicy, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tachykardia, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trombocytemia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakrzepica żył i tętnic, zakrzepica żylna, zapalenie spojówek, zapalenie żyły, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylak, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clormetin 0,03 mg + 2 mg
Clormetin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg chlormadinonu octanu w tabletkach powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi (≥20%) są krwawienia międzymiesiączkowe, plamienia, bóle głowy oraz dyskomfort piersiowy, które zwykle ustępują przy kontynuacji terapii. Dane z badań klinicznych obejmujących 1629 kobiet wskazują na szerokie spektrum działań niepożądanych, klasyfikowanych według MedDRA 17.1, obejmujących m.in. zakażenia pochwy (kandydoza, zapalenie sromu i pochwy), zaburzenia naczyniowe (nadciśnienie, zakrzepica żył i tętnic, VTE, ATE), zaburzenia psychiczne (obniżony nastrój, nerwowość, zmniejszone libido), a także objawy ze strony układu nerwowego, pokarmowego, skórnego i mięśniowo-szkieletowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko poważnych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, przemijający napad niedokrwienny, zakrzepica żylna i zatorowość płucna.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyskomfort piersi, etynyloestradiol, gruczolako-włókniak piersi, hipertrójglicerydemia, kandydoza pochwy, krwawienie do jamy brzusznej, krwawienie międzymiesiączkowe, łuszczyca, łysienie, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadmierne owłosienie, nadwrażliwość na lek, nagła utrata słuchu, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja soczewek kontaktowych, nowotwór szyjki macicy, nowotwór wątroby, nudność, obniżony nastrój, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, octan chlormadinonu, ostuda, plamienie, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, reakcja alergiczna skórna, rumień, rumień guzkowaty, świąd, szum uszny, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z pochwy, wymioty, wyprysk, wzdęcie, zaburzenie dróg żółciowych, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie widzenia, zakrzepica żył, zakrzepica żylna, zapalenie spojówek, zapalenie sromu i pochwy, zapaść sercowo-naczyniowa, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, zmniejszone libido, żylak, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atywia 0,03 mg + 2 mg
Produkt leczniczy Atywia, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2,00 mg dienogestu w postaci tabletek powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący zarówno często występujące, jak i rzadkie działania niepożądane. Najczęściej zgłaszanymi objawami są ból głowy oraz ból piersi, występujące u co najmniej 1% pacjentek. Wśród działań niepożądanych o częstości ≥1/100 do <1/10 dominują zaburzenia układu nerwowego (ból głowy, migrena, zawroty głowy), układu krwiotwórczego (niedokrwistość), przewodu pokarmowego (ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka), skóry i tkanki podskórnej (trądzik, wysypka, świąd, wypadanie włosów) oraz układu rozrodczego i piersi (bóle piersi, nieprawidłowe krwawienia, torbiele). Profil ten wymaga szczegółowego monitorowania, zwłaszcza w kontekście potencjalnych interakcji farmakologicznych, które mogą nasilać działania niepożądane lub zmniejszać skuteczność terapii.
alergiczne zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, dyspareunia, dysplazja szyjki macicy, dystonia, etynyloestradiol i dienogest, hirsutyzm, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z odstawienia, łuszczyca, migrena, mlekotok, niedokrwistość, niestrawność, nudności i wymioty, ostuda, pokrzywka, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, torbiel jajnika, torbiel przydatków macicy, trądzik, udar mózgu, zaburzenie krążenia mózgowego, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie jelit, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Elin
Produkt leczniczy Elin zawiera 250 μg norgestymatu i 35 μg etynyloestradiolu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym. Przed rozpoczęciem terapii należy dokładnie ocenić przeciwwskazania i czynniki ryzyka, zwłaszcza związane z zakrzepowo-zatorowymi powikłaniami żylnymi (ŻChZZ) i tętniczymi (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu). Ryzyko ŻChZZ jest największe w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni i wynosi około 6 na 10 000 kobiet rocznie, co jest porównywalne do preparatów zawierających lewonorgestrel. Czynniki ryzyka obejmują m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, duże zabiegi chirurgiczne, obciążenie rodzinne, wiek >35 lat oraz choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty układowy). Pacjentki powinny być poinformowane o objawach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem. Stosowanie Elin jest przeciwwskazane u kobiet z wieloma czynnikami ryzyka zakrzepicy.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, migotanie przedsionków, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, norgestymat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie HPV, zakrzepica naczyniowa, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Axia Forte Plus 3 mg + 0,03 mg
Produkt leczniczy Axia Forte Plus zawiera 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 3 mg drospirenonu i jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym. Nie jest wskazany do stosowania u kobiet w ciąży, a w przypadku potwierdzenia ciąży podczas terapii należy natychmiast przerwać jego stosowanie. Badania epidemiologiczne nie wykazały zwiększonego ryzyka wad wrodzonych przy stosowaniu przed ciążą ani działania teratogennego przy nieumyślnym stosowaniu we wczesnej ciąży, jednak dane dotyczące wpływu na przebieg ciąży i zdrowie płodu są ograniczone. Po porodzie należy uwzględnić zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE) przed wznowieniem terapii. Preparat może wpływać na laktację, zmniejszając ilość i zmieniając skład mleka, dlatego nie zaleca się stosowania podczas karmienia piersią. Niewielkie ilości substancji czynnych mogą przenikać do mleka, potencjalnie oddziałując na dziecko.
choroba Leśniowskiego-Crohna, depresyjny nastrój, drospirenon, działanie teratogenne, etynyloestradiol, kandydoza pochwy i sromu, krwawienie z odstawienia, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, steroid antykoncepcyjny, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ovestin 1 mg/g
Stosowanie kremu dopochwowego Ovestin (estriol 1 mg/g) wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, które obejmują głównie objawy miejscowe, takie jak podrażnienie i świąd w miejscu aplikacji, co może być związane zarówno z substancją czynną, jak i składnikami pomocniczymi (np. alkoholem cetylowym i stearylowym). Działania niepożądane dotyczą również układów: metabolicznego (zatrzymanie płynów, obrzęki), żołądkowo-jelitowego (nudności), rozrodczego (dyskomfort i ból piersi, pomenopauzalne plamienie, wydzielina z szyjki macicy) oraz ogólnoustrojowego (objawy grypopodobne). Warto podkreślić, że ogólnoustrojowa ekspozycja na estrogeny przy stosowaniu Ovestinu pozostaje w zakresie prawidłowym dla okresu pomenopauzalnego, co ogranicza ryzyko poważniejszych działań niepożądanych charakterystycznych dla systemowej hormonalnej terapii zastępczej (HTZ).
alkohol cetylowy, demencja, estriol, hormonalna terapia zastępcza, krem dopochwowy, obrzęk, ostuda, plamica naczyniowa, plamienie pomenopauzalne, rak endometrium, rak jajnika, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, terapia estrogenowa, udar mózgu, udar niedokrwienny, wydzielina z szyjki macicy, zakrzepica żył głębokich, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sidretella 30
Produkt leczniczy Sidretella 30, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,03 mg etynyloestradiolu, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), szczególnie w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. Ryzyko ŻChZZ u kobiet stosujących Sidretella 30 wynosi 9-12 przypadków na 10 000 rocznie, co jest wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel (ok. 6/10 000). Należy natychmiast przerwać stosowanie w przypadku podejrzenia lub potwierdzenia zakrzepicy, a także poinformować pacjentkę o objawach DVT i zatorowości płucnej. Dodatkowe czynniki ryzyka to m.in. wiek >35 lat, nowotwory, toczeń rumieniowaty układowy, choroby zapalne jelit, otyłość (BMI >30 kg/m²), palenie tytoniu oraz dodatni wywiad rodzinny. Stosowanie Sidretella 30 jest przeciwwskazane u pacjentek z wysokim ryzykiem tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, zwłaszcza przy współistnieniu wielu czynników ryzyka (np. nadciśnienie, migrena, cukrzyca, dyslipoproteinemia).
choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, etynyloestradiol, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, kamica żółciowa, leczenie przeciwzakrzepowe, lewonorgestrel, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, noretisteron, norgestimat, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, pochodne kumaryny, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, przewlekła zapalna choroba jelit, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Logest
Przed zastosowaniem produktu leczniczego Logest (0,075 mg gestodenu + 0,02 mg etynyloestradiolu) konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu lekarskiego oraz ocena czynników ryzyka, zwłaszcza dotyczących zakrzepicy żylnej i tętniczej. Stosowanie Logestu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), które wynosi około 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, w porównaniu do 2 na 10 000 u kobiet niestosujących antykoncepcji hormonalnej i 6 na 10 000 u stosujących preparaty z lewonorgestrelem. Ryzyko to jest najwyższe w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. Dodatkowe czynniki ryzyka to m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty, nowotwory). Pacjentki powinny być poinformowane o objawach ŻChZZ i konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku ich wystąpienia.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, gestoden, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, kamienie żółciowe, lewonorgestrel, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, noretisteron, norgestymat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, otyłość, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wirus HPV, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożone hormonalne środki antykoncepcyjne, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Angeliq 1 mg + 2 mg
Produkt leczniczy Angeliq zawiera 1 mg estradiolu (półwodzian estradiolu) oraz 2 mg drospirenonu i jest stosowany w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są ból piersi oraz krwawienia i plamienia w początkowych cyklach leczenia (>10%). W trakcie terapii mogą wystąpić liczne działania niepożądane, w tym zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość), metaboliczne (zmiany masy ciała, hiperlipidemia), psychiczne (depresja, nerwowość), neurologiczne (bóle głowy, zawroty głowy), sercowo-naczyniowe (palpitacje, nadciśnienie, zakrzepica żył), żołądkowo-jelitowe (nudności, ból brzucha), skórne (trądzik, świąd), mięśniowo-szkieletowe (bóle stawów i mięśni), a także zaburzenia układu rozrodczego i piersi (m.in. łagodne nowotwory, zaburzenia miesiączkowania). U pacjentek z nadciśnieniem dodatkowo obserwowano hiperkaliemię, niewydolność serca, trzepotanie przedsionków oraz wydłużenie odstępu QT.
ból piersi, choroba wieńcowa, dysplazja piersi, estradiol i drospirenon, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hiperplazja endometrium, hirsutyzm, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, kandydoza pochwy, kardiomegalia, krwawienie i plamienie, mięśniak macicy, niedokrwistość, ostuda, parestezje, plamica naczyniowa, półwodzian estradiolu, rak błony śluzowej trzonu macicy, rak jajnika, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, terapia estrogenowa, trzepotanie przedsionków, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, wydłużenie odstępu QT, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Limetic
Produkt Limetic zawiera 75 mikrogramów dezogestrelu i wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed zastosowaniem, zwłaszcza u pacjentek z czynnikami ryzyka raka piersi, chorób wątroby, zaburzeń zakrzepowo-zatorowych oraz cukrzycy. Ryzyko raka piersi u użytkowniczek antykoncepcji zawierającej tylko progestagen jest porównywalne do ryzyka złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych, z nieznacznym wzrostem zachorowań (np. 260 vs. 230 przypadków na 10 000 kobiet w wieku 40-44 lat). W przypadku wystąpienia objawów takich jak pogorszenie stanu zdrowia, zakrzepica, nadciśnienie czy depresja, konieczna jest konsultacja lekarska i rozważenie przerwania terapii. Produkt może obniżać stężenie estradiolu do poziomu wczesnej fazy pęcherzykowej, co potencjalnie wpływa na gęstość mineralną kości, choć kliniczne znaczenie tego efektu nie jest ustalone.
brak laktazy, ciąża pozamaciczna, cukrzyca, depresja, dezogestrel, estradiol, etonogestrel, gęstość mineralna kości, kamień żółciowy, nadciśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, owulacja, pląsawica Sydenhama, porfiria, progestagen, rak piersi, rak wątroby, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fem 7 50 mcg/24 h (1,5 mg)
Lek Fem 7, system transdermalny uwalniający 50 μg estradiolu na dobę przez 7 dni (1,5 mg estradiolu półwodnego), stosowany w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ), wiąże się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości występowania, sklasyfikowanych według MedDRA. Do najczęstszych należą m.in. bóle głowy, zawroty głowy, nudności, wysypka, świąd, krwawienia z macicy, bóle i tkliwość piersi oraz obrzęki. Szczególną uwagę należy zwrócić na zwiększone ryzyko nowotworów: rak piersi (wzrost ryzyka względnego do 1,3 po 10 latach stosowania monoterapii estrogenowej, z dodatkowymi 7,1 przypadkami na 1000 kobiet), rak endometrium (5-55 dodatkowych przypadków na 1000 kobiet w wieku 50-65 lat przy stosowaniu samego estrogenu) oraz nowotwór jajnika (ryzyko względne 1,43). Ryzyko raka piersi jest mniejsze przy monoterapii estrogenowej niż przy terapii złożonej estrogenowo-progestagenowej, która może podwoić ryzyko po 5 latach stosowania.
ból głowy, bolesne miesiączkowanie, choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wieńcowa, depresja, estradiol półwodny, hirsutyzm, klasyfikacja MedDRA, kurcz mięśni, migrena, monoterapia estrogenowa, niestrawność, obniżone libido, ostuda, otępienie, palpitacje, plamica naczyniowa, pokrzywka, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, system transdermalny, terapia estrogenowo-progestagenowa, terapia hormonalna zastępcza, trądzik, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, upławy, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawroty głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Sidretella 20
Sidretella 20, zawierająca 0,02 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu, wymaga szczegółowej oceny ryzyka przed przepisaniem, ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ). Ryzyko to jest szczególnie istotne w pierwszym roku stosowania oraz przy ponownym wprowadzeniu po przerwie ≥4 tygodni. Drospirenon wiąże się z dwukrotnie wyższym ryzykiem ŻChZZ (9-12 przypadków na 10 000 kobiet/rok) w porównaniu do preparatów z lewonorgestrelem (około 6 przypadków). Należy uwzględnić czynniki ryzyka, takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz współistniejące choroby (np. nowotwory, toczeń rumieniowaty). W przypadku podejrzenia lub potwierdzenia zakrzepicy stosowanie Sidretella 20 należy natychmiast przerwać, a pacjentkę poinformować o konieczności stosowania alternatywnej antykoncepcji ze względu na teratogenność leków przeciwzakrzepowych.
antagonista aldosteronu, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, depresja, drospirenon, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, kamica żółciowa, lek przeciwzakrzepowy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, pochodna kumaryny, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe tętnic, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Hastina 21
Przed rozpoczęciem lub wznowieniem terapii preparatem Hastina 21 (zawierającym 0,02 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu) konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu lekarskiego, w tym rodzinnego, oraz wykluczenie ciąży. Należy zmierzyć ciśnienie tętnicze i wykonać badanie fizykalne, uwzględniając przeciwwskazania i ostrzeżenia. Stosowanie tego złożonego hormonalnego środka antykoncepcyjnego wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), szczególnie w pierwszym roku stosowania lub po przerwie ≥4 tygodni. Ryzyko to jest około dwukrotnie wyższe niż w przypadku preparatów zawierających lewonorgestrel, wynosząc 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, w porównaniu do 2 na 10 000 u kobiet nie stosujących antykoncepcji hormonalnej. Należy uwzględnić dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat oraz inne schorzenia (np. toczeń rumieniowaty układowy, nowotwory), które mogą znacząco zwiększać ryzyko zakrzepicy.
choroba Leśniowskiego-Crohna, depresja endogenna, dyslipoproteinemia, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, kamica żółciowa, krwawienie śródcykliczne, łagodny nowotwór wątroby, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, opryszczka ciężarnych, ostuda, ostuda ciążowa, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wirus brodawczaka ludzkiego, wrodzony obrzęk naczynioruchowy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wyłyżeczkowanie jamy macicy, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zastój żółci, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy nowotwór wątroby, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ovulastan Forte 0,15 mg + 0,03 mg
Lek Ovulastan Forte, będący złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym żylnej i tętniczej choroby zakrzepowo-zatorowej, które mogą prowadzić do zatorowości płucnej, zawału mięśnia sercowego czy udaru mózgu. Nadciśnienie tętnicze, występujące stosunkowo często, wymaga regularnego monitorowania ciśnienia krwi. Rzadkie, ale istotne powikłania obejmują nowotwory wątroby. Ponadto, u pacjentek z dziedzicznym lub nabytym obrzękiem naczynioruchowym może dojść do nasilenia objawów, co stanowi zagrożenie życia. W trakcie terapii obserwuje się także nasilenie objawów w chorobach zapalnych jelit, zaburzeniach neurologicznych, chorobach ginekologicznych i autoimmunologicznych.
brak miesiączki, choroba Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, choroba zapalna jelit, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, endometrioza, etynyloestradiol, kandydoza pochwy, krwotok maciczny, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, nieregularne krwawienie, nowotwór wątroby, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rumień guzkowy, rumień wielopostaciowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z brodawek sutkowych, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymywanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Cerazette
Przed rozpoczęciem terapii tabletkami powlekanymi Cerazette zawierającymi 75 µg dezogestrelu, konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu lekarskiego oraz badania ginekologicznego w celu wykluczenia ciąży. Należy indywidualnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka, zwłaszcza u pacjentek z historią raka piersi, chorób wątroby, nadciśnienia tętniczego czy zaburzeń zakrzepowo-zatorowych. Ryzyko rozwoju raka piersi u kobiet stosujących Cerazette jest porównywalne, choć nieco niższe, niż u kobiet przyjmujących złożone doustne środki antykoncepcyjne, a zwiększone ryzyko zanika w ciągu 10 lat od zaprzestania stosowania. W przypadku wystąpienia istotnego klinicznie nadciśnienia tętniczego lub zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, zaleca się przerwanie stosowania preparatu. Pacjentki z cukrzycą powinny pozostawać pod ścisłą kontrolą, zwłaszcza w pierwszych miesiącach terapii, mimo braku konieczności zmiany schematu leczenia.
AIDS, badanie ginekologiczne, ciąża pozamaciczna, cukrzyca, depresja, doustny środek antykoncepcyjny, estradiol, fibrynoliza, gęstość mineralna kości, globulina wiążąca kortykosteroidy, gospodarka węglowodanowa, insulinooporność, kamica żółciowa, nadciśnienie tętnicze, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, pęcherzyk jajnikowy, pląsawica Sydenhama, porfiria, progestagenowy środek antykoncepcyjny, rak piersi, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa, układ krzepnięcia, wirus HIV, wywiad lekarski, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Femoston 2 mg estradiolu (tabletki ceglasto-czerwone), 2 mg estradiolu + 10 mg dydrogesteronu (tabletki żółte)
Femoston to preparat hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) zawierający 2 mg 17β-estradiolu (estradiol półwodny) w tabletkach ceglastoczerwonych oraz 2 mg 17β-estradiolu i 10 mg dydrogesteronu w tabletkach żółtych. W badaniach klinicznych na 4929 pacjentkach najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były bóle głowy, bóle brzucha, tkliwość uciskowa piersi oraz bóle pleców. Stosowanie Femostonu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka piersi, szczególnie przy terapii trwającej ponad 5 lat, gdzie ryzyko może wzrosnąć nawet dwukrotnie (np. u kobiet w wieku 50 lat z BMI 27 kg/m², dodatkowe 8 przypadków na 1000 kobiet po 5 latach stosowania terapii skojarzonej). Ponadto, HTZ zwiększa ryzyko raka endometrium przy stosowaniu samych estrogenów u kobiet z zachowaną macicą, co można zminimalizować dodając progestagen przez co najmniej 12 dni w cyklu. Ryzyko nowotworu jajnika również wzrasta (RR 1,43), z dodatkowym przypadkiem na 2000 kobiet stosujących HTZ przez 5 lat w wieku 50-54 lat.
17β-estradiol, ból brzucha, ból głowy, ból pleców, choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wieńcowa, demencja, drożdżyca pochwy, dydrogesteron, epilepsja, hipertriglicerydemia, hormonalna terapia zastępcza, mięśniak gładkokomórkowy, migrena, nietrzymanie moczu, nowotwór jajnika, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, plamica naczyniowa, pląsawica, porfiria, rak endometrium, rak piersi, reakcja alergiczna skórna, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tkliwość piersi, toczeń rumieniowaty układowy, udar krwotoczny, udar niedokrwienny mózgu, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał serca, zawrót głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Activelle 1 mg + 0,5 mg
Stosowanie złożonej hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) w postaci Activelle (estradiol 1 mg + noretysteronu octan 0,5 mg) wiąże się z występowaniem licznych działań niepożądanych, z których najczęstsze to krwawienia z dróg rodnych oraz ból i tkliwość piersi (10-20% pacjentek). Inne często obserwowane objawy obejmują kandydozę narządów rodnych, nadwrażliwość, zatrzymanie płynów, depresję, bóle głowy, zakrzepowe zapalenie żył, nudności, zmiany skórne, bóle mięśniowo-szkieletowe oraz obrzęki obwodowe. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano także rzadkie działania niepożądane, takie jak rak endometrium, reakcje anafilaktyczne, zaburzenia psychiczne (bezsenność, niepokój, zmiany libido), udar, zawał mięśnia sercowego, nasilenie nadciśnienia, choroby pęcherzyka żółciowego oraz zmiany skórne i świąd sromu i pochwy.
choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wieńcowa, dyspepsja, hiperplazja endometrium, hirsutyzm, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, kandydoza narządów rodnych, krwawienie z dróg rodnych, łojotok, mięśniak macicy, nadciśnienie, nowotwór jajnika, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, ostuda, plamica naczyniowa, rak endometrium, rak piersi, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, świąd sromu, tkliwość piersi, trądzik, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepowe zapalenie żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vibin 3 mg + 0,03 mg
Lek Vibin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 3 mg drospirenonu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, który może powodować szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości. Do najpoważniejszych powikłań należą żylne i tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, takie jak zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu. Ponadto, stosowanie leku może prowadzić do rozwoju lub nasilenia nadciśnienia tętniczego oraz nowotworów wątroby, zarówno łagodnych, jak i złośliwych. Istnieje także potencjalny związek z nasileniem chorób zapalnych jelit, padaczki, mięśniaków macicy, porfirii, tocznia rumieniowatego układowego, opryszczki ciężarnych, pląsawicy Sydenhama, zespołu hemolityczno-moczniczego oraz żółtaczki cholestatycznej. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko ostud oraz zaburzeń czynności wątroby, które mogą wymagać przerwania terapii do czasu normalizacji parametrów hepatologicznych. Złożone doustne środki antykoncepcyjne, w tym Vibin, wiążą się również z nieznacznie zwiększonym ryzykiem raka piersi, zwłaszcza u kobiet poniżej 40 roku życia, choć związek przyczynowo-skutkowy nie jest jednoznacznie potwierdzony.
choroba Leśniowskiego-Crohna, depresja, doustny środek antykoncepcyjny, drospirenon, etynyloestradiol, induktor enzymatyczny, krwawienie śródcykliczne, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, wahanie nastroju, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Divigel 0,1% 1 mg
Lek Divigel 0,1% zawiera estradiol półwodny w dawkach 0,5 mg/0,5 g lub 1,0 mg/1,0 g żelu i wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla hormonalnej terapii zastępczej. W badaniach klinicznych fazy III obejmujących 611 kobiet oraz na podstawie doświadczeń po wprowadzeniu do obrotu, działania niepożądane wystąpiły u około 76% pacjentek. Najczęściej obserwowane były reakcje w miejscu podania oraz ból piersi (>10%). W początkowym okresie terapii mogą pojawić się przejściowe objawy takie jak krwawienia śródcykliczne, plamienia, tkliwość i powiększenie piersi. Działania niepożądane sklasyfikowano zgodnie z systemem MedDRA, jednak częstość występowania wielu z nich pozostaje nieznana, w tym nowotworów estrogenozależnych (np. rak endometrium), reakcji nadwrażliwości, zaburzeń nastroju, bólów głowy, incydentów sercowo-naczyniowych czy żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.
choroba pęcherzyka żółciowego, estradiol półwodny, glikol propylenowy, hormonalna terapia zastępcza, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z dróg rodnych, monoterapia estrogenowa, nowotwór estrogenozależny, ostuda, plamienie, podrażnienie skóry, rak endometrium, rak piersi, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, terapia estrogenowa, terapia estrogenowo-progestagenowa, tkliwość piersi, udar mózgu, zaburzenie mikcji, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa