droga podania zewnętrzna

Droga podania zewnętrzna, określana również jako podanie miejscowe lub aplikacja topiczna, to metoda aplikacji substancji leczniczych na powierzchnię ciała. Obejmuje ona skórę, błony śluzowe, oczy, uszy lub drogi oddechowe, bez przenikania leku do krwiobiegu ogólnoustrojowego.

Do najczęstszych postaci leków stosowanych zewnętrznie należą maści, kremy, żele, pasty, roztwory, aerozole, plastry transdermalne oraz preparaty do stosowania na błony śluzowe. Zaletą tej drogi podania jest możliwość uzyskania wysokiego stężenia substancji leczniczej w miejscu aplikacji przy jednoczesnym zminimalizowaniu działań ogólnoustrojowych i skutków ubocznych.

W przypadku leków stosowanych zewnętrznie, kluczowe znaczenie ma podłoże, które może wpływać na przenikanie substancji czynnej przez skórę lub błony śluzowe. Podłoża hydrofilowe (np. w kremach) są łatwo zmywalne i nie pozostawiają tłustej warstwy, natomiast podłoża lipofilowe (np. w maściach) dłużej pozostają na skórze i mogą zwiększać penetrację niektórych substancji czynnych.

Należy pamiętać, że niektóre substancje aplikowane zewnętrznie mogą przenikać przez skórę i wywoływać efekty ogólnoustrojowe. Zjawisko to wykorzystuje się w systemach transdermalnych, które zapewniają powolne i kontrolowane uwalnianie leku do krwiobiegu, jak w przypadku plastrów z nikotyną czy hormonami.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl