złożony doustny produkt antykoncepcyjny

Złożony doustny produkt antykoncepcyjny (ZDPA), znany również jako tabletka antykoncepcyjna, to hormonalna metoda zapobiegania ciąży składająca się z dwóch składników aktywnych: estrogenu i progestagenu. Estrogen najczęściej występuje w postaci etynyloestradiolu lub estradiolu, natomiast progestageny mogą być różnorodne (np. lewonorgestrel, drospirenon, dezogestrel, gestoden).

Mechanizm działania ZDPA polega głównie na hamowaniu owulacji poprzez supresję wydzielania gonadotropin (FSH i LH), zagęszczaniu śluzu szyjkowego oraz wpływie na endometrium macicy. Skuteczność tej metody przy prawidłowym stosowaniu wynosi 99%, jednak w praktyce, z uwagi na błędy użytkownika, spada do około 91-93%.

Preparaty ZDPA dzieli się na jednofazowe (stała dawka hormonów przez cały cykl), dwufazowe i trójfazowe (zmienne dawki hormonów), a także preparaty o przedłużonym cyklu. Oprócz działania antykoncepcyjnego, ZDPA wykazują korzystne działanie pozaantykoncepcyjne: zmniejszają obfitość krwawień miesiączkowych, łagodzą bolesne miesiączkowania, zmniejszają ryzyko nowotworów jajnika i endometrium oraz pomagają w leczeniu trądziku.

Stosowanie ZDPA wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, w tym zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zawału mięśnia sercowego i udaru niedokrwiennego, szczególnie u kobiet palących i po 35. roku życia. Przeciwwskazania do stosowania obejmują m.in. aktywną chorobę zakrzepowo-zatorową, migrenę z aurą, cukrzycę z powikłaniami naczyniowymi, ciężkie choroby wątroby oraz niektóre nowotwory.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl