reakcja uczuleniowa ogólnoustrojowa

Reakcja uczuleniowa ogólnoustrojowa, znana również jako reakcja alergiczna uogólniona, to nadmierna odpowiedź układu immunologicznego na kontakt z alergenem, która obejmuje wiele narządów i układów jednocześnie. W przeciwieństwie do reakcji miejscowych, manifestuje się objawami w różnych częściach ciała, często odległych od miejsca ekspozycji na alergen.

Najcięższą postacią reakcji uczuleniowej ogólnoustrojowej jest anafilaksja – stan zagrożenia życia, który charakteryzuje się gwałtownym rozwojem objawów takich jak pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, hipotensja, zaburzenia rytmu serca i wstrząs. Reakcja ogólnoustrojowa może być wywołana przez leki (szczególnie antybiotyki β-laktamowe, NLPZ), jady owadów błonkoskrzydłych, pokarmy, lateks czy środki kontrastowe.

Patofizjologia reakcji ogólnoustrojowej obejmuje uwolnienie mediatorów zapalnych (histamina, leukotrieny, prostaglandyny, cytokiny) z komórek tucznych i bazofilów, co prowadzi do zwiększonej przepuszczalności naczyń, skurczu mięśni gładkich i nasilonej sekrecji gruczołów. Kluczowe w diagnostyce są wywiad lekarski, testy skórne, oznaczenie swoistych IgE oraz próby prowokacyjne w kontrolowanych warunkach.

Leczenie reakcji uczuleniowej ogólnoustrojowej zależy od nasilenia objawów. W przypadku anafilaksji podstawowym lekiem jest adrenalina podawana domięśniowo, następnie leki przeciwhistaminowe, glikokortykosteroidy i płynoterapia. Zapobieganie obejmuje identyfikację i unikanie alergenów, immunoterapię swoistą oraz edukację pacjenta w zakresie samokontroli i postępowania w sytuacjach nagłych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl