stwardnienie
Stwardnienie to termin medyczny odnoszący się do patologicznego procesu, w którym tkanka staje się twardsza i mniej elastyczna z powodu zmian strukturalnych. Może dotyczyć różnych narządów i tkanek, prowadząc do zaburzenia ich funkcji.
W kontekście neurologicznym, najczęściej mowa o stwardnieniu rozsianym (SM, łac. sclerosis multiplex), przewlekłej chorobie autoimmunologicznej, charakteryzującej się demielinizacją włókien nerwowych w ośrodkowym układzie nerwowym. Choroba prowadzi do wieloogniskowych uszkodzeń w mózgu i rdzeniu kręgowym, objawiając się zaburzeniami ruchowymi, czuciowymi i poznawczymi.
Inne rodzaje stwardnień to stwardnienie zanikowe boczne (SLA), postępująca choroba neurodegeneracyjna, oraz stwardnienie tętnic, będące wynikiem odkładania się blaszek miażdżycowych w ścianach naczyń. W kontekście tkanek miękkich, stwardnienie może być objawem procesów zapalnych, nowotworowych lub włóknienia.
Diagnostyka stwardnień opiera się na badaniach obrazowych (MRI, TK), badaniach laboratoryjnych, a czasem biopsji. Leczenie zależy od rodzaju stwardnienia i może obejmować immunomodulację, leczenie objawowe oraz rehabilitację, mającą na celu poprawę jakości życia pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Berinert 2000 2000 j.m.
W badaniach klinicznych fazy 3 (Badanie 3001) oraz otwartym badaniu dodatkowym (Badanie 3002) oceniano bezpieczeństwo stosowania ludzkiego inhibitora C1-esterazy (Berinert) u pacjentów z dziedzicznym obrzękiem naczynioruchowym (HAE). Produkt podawano podskórnie w dawkach 2000 j.m. lub 3000 j.m. (500 j.m./ml po rekonstytucji). Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były reakcje w miejscu wstrzyknięcia, występujące bardzo często (≥1/10), obejmujące m.in. zasinienie, obrzęk, ból, świąd, wysypkę i pokrzywkę. Reakcje nadwrażliwości, takie jak świąd, wysypka i pokrzywka, występowały często (≥1/100 do <1/10). Profil bezpieczeństwa u pacjentów pediatrycznych (8–<17 lat) oraz geriatrycznych (65–72 lata) był zgodny z wynikami uzyskanymi w całej populacji badanej, bez dodatkowych zagrożeń związanych z wiekiem.
choroba sercowo-naczyniowa, czynnik zakaźny, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, inhibitor C1-esterazy, krwiak, krwotok, nadwrażliwość, obciążenie sodowe, obrzęk, patogen, pokrzywka, postępowanie przeciwalergiczne, reakcja nadwrażliwości, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, rumień, stwardnienie, świąd, wysypka, zapalenie nosogardzieli, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Lutrate Depot 22,5 mg
Lutrate Depot 22,5 mg zawiera leuprorelinę octan w dawce 22,5 mg na fiolkę (odpowiadającej 21,42 mg leuproreliny), co po rekonstytucji daje 11,25 mg leuproreliny octanu na 1 ml zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Profil bezpieczeństwa opiera się na badaniu klinicznym III fazy u pacjentów z rakiem gruczołu krokowego, którzy otrzymali dwie domięśniowe dawki w odstępie 3 miesięcy, z całkowitym okresem leczenia i obserwacji 6 miesięcy. Najczęstsze działania niepożądane związane z supresją testosteronu to uderzenia gorąca (77,3%, z czego 3,1% ciężkie), zmęczenie, osłabienie, nadmierne pocenie, nudności i bóle kości. Miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia wystąpiły u 14,7% pacjentów, głównie jako ból, zaczerwienienie i stwardnienie, wszystkie łagodne i nie prowadzące do przerwania terapii.
bezsenność, ból kości, ból stawów, ból w miejscu wstrzyknięcia, dysfagia, gruczolak przysadki, hipercholesterolemia, idiopatyczne nadciśnienie śródczaszkowe, leukopenia, małopłytkowość, nadmierne pocenie, obrzęk obwodowy, octan leuproreliny, osteoporoza, rak gruczołu krokowego, rumień wielopostaciowy, rzekomy guz mózgu, śródmiąższowa choroba płuc, stwardnienie, supresja testosteronu, toksyczna martwica naskórka, uderzenia gorąca, zaczerwienienie, zaostrzenie objawów, zapalenie opłucnej, zator płucny, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie gęstości kości - Leksykon substancji czynnych
Kwas deoksycholowy – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kwas deoksycholowy, stosowany w preparacie Belkyra (10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań), powinien być podawany wyłącznie podskórnie w warstwie tkanki tłuszczowej podbródka, z zachowaniem odległości co najmniej 1-1,5 cm od wrażliwych struktur anatomicznych, zwłaszcza gałęzi brzeżnej żuchwy nerwu twarzowego, aby uniknąć neuropraksji i zaburzeń motorycznych mięśni twarzy. Nieprawidłowa technika, w tym wstrzyknięcia śródskórne, domięśniowe lub donaczyniowe, może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak owrzodzenia, martwica skóry i blizny. W trakcie podawania nie należy wyciągać igły z tkanki podskórnej, aby zmniejszyć ryzyko ekspozycji śródskórnej. W przypadku wystąpienia owrzodzenia lub martwicy w miejscu iniekcji, ponowne podanie Belkyry w tym samym miejscu jest przeciwwskazane. Ponadto, należy unikać wstrzyknięć w gruczoły ślinowe, tarczycę, węzły chłonne oraz mięśnie, a także zwracać uwagę na ryzyko zakażeń miejscowych, które mogą wymagać przerwania terapii do czasu ich ustąpienia.
asymetryczny uśmiech, Belkyra, blizna, dysfagia, dysmorfofobia, kwas deoksycholowy, martwica, mięsień szeroki szyi, nerw twarzowy, neuropraksja, otyłość, owrzodzenie skóry, powiększenie tarczycy, ropień, roztwór do wstrzykiwań, stan zapalny, stwardnienie, tkanka bliznowata, tkanka tłuszczowa podskórna, wcięcie tarczowe, węzły chłonne szyi, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie donaczyniowe, wstrzyknięcie śródskórne, zakażenie, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon substancji czynnych
L-metionina – Działania niepożądane
L-metionina, aminokwas egzogenny stosowany w preparatach do żywienia pozajelitowego (np. Aminomel 10E, Vamin 18 Electrolyte-Free), może wywoływać różnorodne działania niepożądane, w tym reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu, od pokrzywki i duszności po ciężkie reakcje anafilaktyczne objawiające się sinicą, wstrząsem i obrzękiem dróg oddechowych. W trakcie terapii obserwuje się także zaburzenia metaboliczne, takie jak hiperkaliemia (podwyższone stężenie potasu w surowicy), oraz poważne zaburzenia funkcji wątroby, w tym hiperamonemię, niewydolność, marskość, zwłóknienie, cholestazę i stłuszczenie wątroby. Metabolizm L-metioniny odbywa się głównie w wątrobie, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby oraz monitorowania enzymów wątrobowych i bilirubiny. Ponadto, preparaty te mogą powodować przejściowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych oraz zaburzenia funkcji nerek, takie jak azotemia.
aminokwas egzogenny, azotemia, bilirubina, cholestaza, dreszcze, encefalopatia wątrobowa, enzym wątrobowy, hiperamonemia, hiperkaliemia, hiperwentylacja, kamica pęcherzyka żółciowego, kołatanie serca, L-metionina, marskość wątroby, nadciśnienie, niedociśnienie, niedotlenienie, niewydolność wątroby, obrzęk dróg oddechowych, obrzęk obwodowy, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sinica, stłuszczenie wątroby, stwardnienie, świąd, tachykardia, wstrząs, zaburzenie oddychania, zaburzenie rytmu serca, zakrzepowe zapalenie żyły, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zator, zatrzymanie krążenia, zwłóknienie wątroby, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Prolutex 25 mg/ml
Produkt leczniczy Prolutex zawierający 25 mg progesteronu w postaci roztworu do wstrzykiwań wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować w trakcie terapii. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu rozrodczego i piersi, w tym bardzo często występujących skurczów macicy oraz krwawień z pochwy. Często zgłaszane są także nadwrażliwość i ból piersi, upławy oraz świąd sromu i pochwy. W miejscu podania leku bardzo często pojawiają się reakcje takie jak podrażnienie, ból, świąd i obrzęk, a także krwiak i stwardnienie. Działania niepożądane o mniejszej częstości obejmują zmęczenie, uczucie gorąca, złe samopoczucie, ból głowy, zawroty głowy, senność, wzdęcia, ból brzucha, nudności, wymioty, zaparcia, świąd skóry i wysypkę. Zaburzenia nastroju są również często zgłaszane.
ból głowy, działanie niepożądane, hirsutyzm, krwawienie z pochwy, krwiak, łysienie, personel medyczny, pokrzywka, produkt leczniczy, progesteron, reakcja rzekomoanafilaktyczna, reakcja w miejscu podania, skurcz macicy, stwardnienie, świąd, świąd sromu, System Organ Class, trądzik, upławy, wysypka, zaburzenia piersi, zaburzenie miesiączkowania, zaburzenie nastroju, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie sromu, zawroty głowy, zespół hiperstymulacji jajników, zespół napięcia przedmiesiączkowego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rhesonativ 750 IU/ml
Lek Rhesonativ zawiera ludzką immunoglobulinę anty-D w stężeniu 750 j.m./ml (150 µg/ml) i może wywoływać różnorodne działania niepożądane, zarówno miejscowe, jak i ogólnoustrojowe. Do najczęściej obserwowanych należą reakcje w miejscu wstrzyknięcia, takie jak obrzęk, ból, zaczerwienienie, stwardnienie, świąd czy wysypka. Ponadto mogą wystąpić objawy ogólne, takie jak dreszcze, ból głowy, gorączka, nudności, wymioty, ból stawów oraz niedociśnienie tętnicze. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko reakcji alergicznych, w tym wstrząsu anafilaktycznego, który może pojawić się nawet u pacjentek bez wcześniejszych objawów nadwrażliwości. W rzadkich przypadkach możliwa jest reakcja hemolityczna prowadząca do niedokrwistości, zwłaszcza przy nieprawidłowym dawkowaniu u osób z grupą krwi Rh-dodatnią.
ból głowy, ból stawów, częstoskurcz, dreszcze, dyskomfort w klatce piersiowej, gorączka, immunoglobulina ludzka anty-D, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, nudności, obrzęk, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja hemolityczna, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, rumień, skurcz oskrzeli, stwardnienie, świąd, świszczący oddech, tkliwość, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenia hemodynamiczne, zawroty głowy, złe samopoczucie - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azacitidine STADA 25 mg/ml
Azacitidine STADA to liofilizowany proszek do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań o stężeniu 25 mg/ml, zawierający 100 mg azacytydyny na fiolkę. Preparat wymaga rozpuszczenia w 4 ml wody do wstrzykiwań, co po przygotowaniu daje zawiesinę o jednorodnej, mętnej konsystencji bez aglomeratów. Produkt jest cytotoksyczny, dlatego podczas przygotowania i podawania należy stosować standardowe procedury bezpieczeństwa dla leków przeciwnowotworowych. Podanie odbywa się podskórnie, z użyciem igły 25 G, w dawkach obliczanych na podstawie powierzchni ciała pacjenta (mg/m²), np. dawka 75 mg/m² dla pc. 1,8 m² odpowiada 135 mg azacytydyny, co wymaga przygotowania 5,4 ml zawiesiny (2 fiolki). Zawiesinę należy podać w ciągu 30 minut od przygotowania, po uprzednim ponownym wymieszaniu, a dawki przekraczające 4 ml podzielić na dwa miejsca iniekcji, zmieniając lokalizację wstrzyknięć co najmniej o 2,5 cm.
Stabilność chemiczna i fizyczna zawiesiny zależy od temperatury i rodzaju użytej wody do wstrzykiwań: przy użyciu nieschłodzonej wody preparat jest stabilny 60 minut w 25°C oraz do 24 godzin w 2-8°C, natomiast przy użyciu schłodzonej wody (2-8°C) stabilność wynosi do 36 godzin w fiolce i 30 godzin w strzykawce w temperaturze 2-8°C. Nie należy filtrować zawiesiny po sporządzeniu, aby uniknąć utraty substancji czynnej. Produkt nie może być mieszany z innymi lekami poza wodą do wstrzykiwań. Niewykorzystane resztki należy utylizować zgodnie z przepisami dotyczącymi leków cytotoksycznych. Okres ważności nieotwartej fiolki wynosi 2 lata.
azacytydyna, dawka azacytydyny, fiolka z lekiem, lek cytotoksyczny, lek przeciwnowotworowy, mannitol, niezgodność farmaceutyczna, podanie podskórne, powierzchnia ciała pacjenta, produkt cytotoksyczny, proszek liofilizowany, reakcja w miejscu podania, stabilność chemiczna, stwardnienie, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie podskórne, zasinienie, zawiesina do wstrzykiwań