Działania niepożądane
Tetraxim 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka TETRAXIM, stosowana w profilaktyce błonicy, tężca, krztuśca oraz poliomyelitis, charakteryzuje się dobrze poznanym profilem bezpieczeństwa potwierdzonym badaniami klinicznymi na ponad 2800 niemowlętach i ponad 8400 podanych dawkach. Najczęstsze działania niepożądane pojawiają się w ciągu 48 godzin po szczepieniu i utrzymują się do 72 godzin, obejmując reakcje miejscowe takie jak zaczerwienienie, ból, obrzęk i stwardnienie, które nasilają się przy kolejnych dawkach. Objawy ogólnoustrojowe, takie jak drażliwość, gorączka (≥38°C, rzadko >40°C), senność, utrata apetytu, nietypowy płacz i ból mięśni, występują bardzo często (≥1/10). U dzieci ≥2 lat obserwuje się częstsze występowanie bólu mięśni, złego samopoczucia i bólu głowy. Reakcje anafilaktyczne, drgawki, omdlenia oraz objawy alergiczne są rzadkie (≥1/10 000 do <1/1000), a powiększenie węzłów chłonnych ma nieznaną częstość występowania.
- Działania niepożądane leku TETRAXIM
- Profil bezpieczeństwa – charakterystyka ogólna
- Miejscowe działania niepożądane
- Ogólnoustrojowe działania niepożądane
- Rzadkie i potencjalnie poważne działania niepożądane
- Potencjalne działania niepożądane
- Częstotliwość występowania działań niepożądanych
- Szczególne przypadki w grupach wiekowych
- Tabela działań niepożądanych szczepionki TETRAXIM
Działania niepożądane leku TETRAXIM
Szczepionka TETRAXIM (szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis) posiada określony profil bezpieczeństwa, który został dokładnie zbadany w ramach badań klinicznych oraz monitorowania po wprowadzeniu do obrotu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych działań niepożądanych związanych z tym preparatem, co ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa pacjentów i praktyki klinicznej.2 cm (9%) i stwardnienie >2 cm (12%).”>1
Profil bezpieczeństwa – charakterystyka ogólna
Badania kliniczne obejmujące ponad 2800 niemowląt, którym podano TETRAXIM wraz ze szczepionką Act-HIB (w to samo lub dwa różne miejsca ciała), dostarczyły istotnych danych dotyczących bezpieczeństwa. Łącznie podano ponad 8400 dawek w ramach szczepienia pierwotnego. Obserwacje wykazały, że najczęściej występujące działania niepożądane pojawiają się zwykle w ciągu 48 godzin po szczepieniu i mogą utrzymywać się przez 48 do 72 godzin, ustępując samoistnie bez potrzeby specjalistycznej interwencji medycznej.2 cm (9%) i stwardnienie >2 cm (12%). Objawy te zazwyczaj pojawiają się w ciągu 48 godzin po szczepieniu i mogą utrzymywać się przez 48 do 72 godzin. Ustępują one samoistnie, bez konieczności specjalistycznego leczenia.”>2
Warto odnotować, że częstość występowania reakcji w miejscu wstrzyknięcia zwykle zwiększa się przy kolejnych dawkach szczepienia pierwotnego. Profil bezpieczeństwa nie wykazuje znaczących różnic między grupami wiekowymi, jednak pewne specyficzne działania niepożądane, takie jak ból mięśni, złe samopoczucie i ból głowy, obserwuje się częściej u dzieci w wieku ≥ 2 lat.3
Miejscowe działania niepożądane
Reakcje w miejscu wstrzyknięcia stanowią istotną część profilu bezpieczeństwa szczepionki TETRAXIM. Obejmują one przede wszystkim zaczerwienienie, ból, obrzęk oraz stwardnienie. W przypadku bardzo dużych reakcji miejscowych (>50 mm), może wystąpić rozległy obrzęk kończyny, wykraczający poza jeden lub oba stawy. Takie reakcje zazwyczaj rozpoczynają się w ciągu 24-72 godzin po szczepieniu i mogą towarzyszyć im objawy takie jak rumień, ucieplenie i tkliwość miejsca podania. Ustępują one samoistnie w ciągu 3-5 dni.50 mm), w tym rozległy obrzęk kończyny od miejsca podania poza jeden lub obydwa stawy. […] Te reakcje zaczynają się w ciągu 24 do 72 godzin po szczepieniu; mogą być związane z objawami takimi jak rumień, ucieplenie, tkliwość lub ból w miejscu podania. Ustępują samoistnie w ciągu 3 do 5 dni.”>4
Ryzyko wystąpienia tych reakcji wykazuje zależność od liczby poprzednich dawek szczepionki zawierającej bezkomórkowe składniki krztuścowe, z największym ryzykiem odnotowanym po czwartej i piątej dawce.5
Ogólnoustrojowe działania niepożądane
Wśród ogólnoustrojowych działań niepożądanych obserwowanych po podaniu szczepionki TETRAXIM, najczęściej zgłaszane są: drażliwość, gorączka, senność, utrata apetytu, nietypowy płacz, wymioty oraz ból mięśni. Większość z tych objawów klasyfikowana jest jako bardzo częste (≥1/10). Zdarzają się również przypadki bezsenności i biegunki (często, ≥1/100 do <1/10), a także długotrwałego, nieutulonego płaczu oraz gorączki ≥39°C (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100). Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) występuje gorączka >40°C.40°C”>6
Rzadkie i potencjalnie poważne działania niepożądane
Należy również zwrócić uwagę na rzadkie, ale potencjalnie poważne działania niepożądane, które mogą wystąpić po podaniu szczepionki TETRAXIM. Obejmują one:
- Reakcje anafilaktyczne, w tym obrzęk twarzy i obrzęk Quinckego7
- Drgawki z gorączką lub bez gorączki8
- Omdlenia9
- Objawy podobne do alergii, takie jak różnego rodzaju wysypki, rumień i pokrzywka10
- Powiększenie węzłów chłonnych11
Szczególną sytuację stanowią reakcje obrzękowe obejmujące jedną lub obie kończyny dolne, które mogą wystąpić po podaniu szczepionek zawierających Haemophilus influenzae typ b. Reakcje te pojawiają się w ciągu pierwszych kilku godzin po szczepieniu pierwotnym i mogą im towarzyszyć sinica, zaczerwienienie, przejściowa plamica oraz ostry płacz. Wszystkie te objawy ustępują samoistnie, bez następstw, w ciągu 24 godzin. Taka reakcja może pojawić się przy jednoczesnym podaniu szczepionki TETRAXIM i szczepionki przeciw haemophilus typ b, skoniugowanej.12
Potencjalne działania niepożądane
Poza działaniami niepożądanymi bezpośrednio powiązanymi ze szczepionką TETRAXIM, istnieją również potencjalne działania niepożądane, które zgłaszano po podaniu innych szczepionek zawierających jeden lub więcej składników antygenowych szczepionki TETRAXIM. Należą do nich:
- Zespół Guillaina-Barrégo i zapalenie nerwu barkowego – zgłaszane po podaniu szczepionki zawierającej toksoid tężcowy13
- Bezdech u bardzo niedojrzałych wcześniaków (urodzonych ≤ 28. tygodnia ciąży)14
- Epizody hipotensyjno-hiporeaktywne15
Częstotliwość występowania działań niepożądanych
Zgodnie z konwencją klasyfikacji częstości występowania działań niepożądanych przyjęto następujące kategorie:<sup data-drug="Tetraxim" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zostały sklasyfikowane pod nagłówkami częstości występowania z użyciem następującej konwencji: Bardzo często: ≥1/10; Często: ≥1/100 do <1/10; Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100; Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000; Bardzo rzadko: 16
- Bardzo często: ≥1/10
- Często: ≥1/100 do <1/10
- Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100
- Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000
- Bardzo rzadko: <1/10 000
- Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczególne przypadki w grupach wiekowych
Warto zwrócić uwagę, że w przypadku podawania szczepionki TETRAXIM jako dawki przypominającej u dzieci od ukończenia 4. roku życia do ukończenia 13. roku życia, reakcje po jej podaniu są zgłaszane rzadziej lub równie często jak po podaniu odpowiednio szczepionki DTP-IPV (z pełnokomórkowym składnikiem krztuścowym) lub DT-IPV u dzieci w tym samym wieku.17
Tabela działań niepożądanych szczepionki TETRAXIM
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Nieznana | Powiększenie węzłów chłonnych | Limfadenopatia może wystąpić jako reakcja immunologiczna na składniki szczepionki |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nieznana | Reakcje anafilaktyczne (obrzęk twarzy, obrzęk Quinckego) | Natychmiastowe reakcje nadwrażliwości, mogące stanowić zagrożenie życia, wymagające pilnej interwencji medycznej |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Bardzo często | Utrata apetytu (problemy związane z karmieniem) | Może prowadzić do przejściowego zmniejszenia spożycia pokarmów |
| Zaburzenia psychiczne | Bardzo często | Nerwowość (drażliwość), nietypowy płacz | Zazwyczaj ustępuje samoistnie w ciągu 24-48 godzin |
| Często | Bezsenność (zaburzenia snu) | Przejściowe zaburzenia rytmu snu i czuwania | |
| Niezbyt często | Długotrwały, nieutulony płacz | Płacz trwający ponad 3 godziny, niezależnie od zastosowanych metod uspokajania | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bardzo często | Senność, ból głowy | Senność może utrzymywać się przez 1-2 dni po szczepieniu |
| Nieznana | Drgawki z gorączką lub bez gorączki, omdlenia | Drgawki mogą wystąpić w ciągu pierwszych 72 godzin po szczepieniu, najczęściej związane z gorączką | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bardzo często | Wymioty | Zazwyczaj ustępują samoistnie w ciągu 24 godzin |
| Często | Biegunka | Przejściowa, ustępuje bez specjalistycznego leczenia | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Nieznana | Objawy podobne do alergii (różnego rodzaju wysypki, rumień, pokrzywka) | Mogą pojawić się w różnym czasie po szczepieniu, zazwyczaj ustępują samoistnie |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bardzo często | Ból mięśni | Częściej występuje u dzieci ≥2. roku życia |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Bardzo często | Zaczerwienienie w miejscu wstrzyknięcia, ból w miejscu wstrzyknięcia, obrzęk w miejscu wstrzyknięcia, gorączka ≥38°C, złe samopoczucie | Reakcje miejscowe pojawiają się w ciągu 48 godzin i mogą utrzymywać się 48-72 godziny |
| Często | Stwardnienie w miejscu wstrzyknięcia | Może utrzymywać się przez kilka dni, ustępuje samoistnie | |
| Niezbyt często | Zaczerwienienie i obrzęk ≥5 cm w miejscu wstrzyknięcia, gorączka ≥39°C | Rozleglejsze reakcje miejscowe, częstość wzrasta po kolejnych dawkach | |
| Rzadko | Gorączka >40°C | Wysoka gorączka wymaga obserwacji i ewentualnego leczenia objawowego | |
| Nieznana | Duże reakcje w miejscu wstrzyknięcia (>50 mm), w tym rozległy obrzęk kończyny | Obrzęk może objąć całą kończynę, przekraczając jeden lub oba stawy, ustępuje w ciągu 3-5 dni |
Ważne informacje dotyczące bezpieczeństwa
Szczepionka TETRAXIM może zawierać śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny i polimyksyny B, które są stosowane w procesie wytwarzania, co należy uwzględnić u pacjentów z nadwrażliwością na te substancje.18
Ponadto, szczepionka zawiera fenyloalaninę w ilości 12,5 mikrograma na dawkę, co może mieć znaczenie u pacjentów z fenyloketonurią.19
Monitorowanie bezpieczeństwa po wprowadzeniu do obrotu
Ze względu na istotność ciągłego monitorowania bezpieczeństwa produktów leczniczych, niezbędne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych po zastosowaniu szczepionki TETRAXIM. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.20
Zgłoszenia należy kierować do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub do podmiotu odpowiedzialnego za produkt.21
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania