Specjalne ostrzeżenia
Tetraxim

Szczepionka TETRAXIM, zawierająca toksoidy błoniczy (≥20 j.m./30 Lf), tężcowy (≥40 j.m./10 Lf), antygeny Bordetella pertussis (toksoid krztuścowy 25 µg, hemaglutynina włókienkowa 25 µg) oraz inaktywowane wirusy polio typów 1, 2 i 3 (odpowiednio 29, 7 i 26 jednostek antygenu D), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu. Przed podaniem należy przeprowadzić dokładny wywiad i badanie lekarskie, zwracając uwagę na historię reakcji niepożądanych, takich jak gorączka ≥40°C, epizody hipotoniczno-hiporeaktywne, długotrwały płacz czy drgawki w ciągu 48-72 godzin po wcześniejszych szczepieniach. Szczepienie należy odroczyć w przypadku gorączki lub ostrej choroby, a u pacjentów z immunosupresją rozważyć przesunięcie szczepienia do czasu poprawy stanu. Szczepionka nie powinna być podawana donaczyniowo ani śródskórnie, a u osób z zaburzeniami krzepnięcia wymagana jest szczególna ostrożność ze względu na ryzyko krwawienia po podaniu domięśniowym.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania szczepionki TETRAXIM

Szczepionka TETRAXIM (przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis) wymaga uwzględnienia określonych ostrzeżeń i środków ostrożności w celu zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dla personelu medycznego dotyczące bezpiecznego stosowania produktu leczniczego.1

Identyfikowalność produktu

W celu zapewnienia odpowiedniej identyfikowalności produktu leczniczego TETRAXIM, konieczne jest dokładne zapisanie nazwy oraz numeru serii podawanego preparatu w dokumentacji medycznej pacjenta.2

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Należy zachować szczególną ostrożność przy podawaniu szczepionki TETRAXIM osobom z nadwrażliwością na śladowe ilości substancji stosowanych w procesie wytwarzania, takich jak: glutaraldehyd, neomycyna, streptomycyna i polimyksyna B. Te substancje mogą być obecne w szczepionce w nieoznaczalnych ilościach.3

Okoliczności wymagające odroczenia szczepienia

Szczepienie szczepionką TETRAXIM należy przełożyć w przypadku wystąpienia u pacjenta:4

  • Gorączki
  • Ostrej choroby

Wcześniejsze reakcje neurologiczne

W przypadku gdy po poprzednim podaniu szczepionki zawierającej toksoid tężcowy wystąpiły: zespół Guillaina-Barré’go lub zapalenie nerwu barkowego, decyzja o podaniu kolejnej dawki preparatu zawierającego toksoid tężcowy powinna być poprzedzona staranną analizą potencjalnych korzyści i możliwego ryzyka. Szczepienie jest zwykle uzasadnione u niemowląt, które nie otrzymały kompletnego cyklu szczepienia pierwotnego (tj. otrzymały mniej niż trzy dawki).5

Pacjenci w trakcie leczenia immunosupresyjnego lub z niedoborami odporności

U pacjentów poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu lub z niedoborami odporności immunogenność szczepionki TETRAXIM może być obniżona. W takich przypadkach zaleca się:6

  • Przełożenie szczepienia do czasu zakończenia leczenia lub wyzdrowienia
  • W przypadku osób z przewlekłym niedoborem odporności (np. zakażenie HIV) szczepienie jest zalecane pomimo potencjalnie ograniczonej odpowiedzi immunologicznej

Kwalifikacja do szczepienia

Przed podaniem szczepionki TETRAXIM niezbędne jest przeprowadzenie:7

  • Dokładnego wywiadu lekarskiego (ze szczególnym uwzględnieniem dotychczasowych szczepień i ewentualnych działań niepożądanych)
  • Badania lekarskiego

Niepokojące objawy po poprzednim szczepieniu

Decyzja o podaniu kolejnych dawek szczepionki zawierającej antygeny krztuśca powinna być podejmowana z ostrożnością, jeśli po wcześniejszym szczepieniu wystąpiły następujące objawy:8

  • Gorączka ≥40°C w ciągu 48 godzin, której nie można przypisać innej zidentyfikowanej przyczynie
  • Zapaść lub stan podobny do wstrząsu (epizod hipotoniczno-hiporeaktywny) w ciągu 48 godzin po szczepieniu
  • Długotrwały, nieutulony płacz trwający 3 godziny lub dłużej, występujący w ciągu 48 godzin po szczepieniu
  • Drgawki z gorączką lub bez gorączki, występujące w ciągu 3 dni po szczepieniu

Postępowanie u pacjentów z drgawkami gorączkowymi w wywiadzie

Występowanie w przeszłości drgawek gorączkowych niezwiązanych z wcześniejszym szczepieniem nie stanowi przeciwwskazania do podania szczepionki TETRAXIM. W takich przypadkach szczególnie istotne jest:9

  • Regularne monitorowanie temperatury ciała w ciągu 48 godzin po szczepieniu
  • Profilaktyczne stosowanie leczenia przeciwgorączkowego przez 48 godzin
  • Konsultacja z lekarzem specjalistą przed podjęciem decyzji o szczepieniu w przypadku wcześniejszych drgawek gorączkowych

Szczepienie łączone z innymi preparatami

W przypadku, gdy po podaniu szczepionki zawierającej Haemophilus influenzae typ b wystąpiły reakcje obrzękowe kończyn dolnych, szczepionki przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis oraz przeciw Haemophilus influenzae typ b (skoniugowana) powinny być podawane:10

  • W dwa różne miejsca ciała
  • W różnych dniach

Szczepienie wcześniaków

W przypadku szczepienia bardzo niedojrzałych wcześniaków (urodzonych ≤ 28. tygodnia ciąży), zwłaszcza z wywiadem niedojrzałości układu oddechowego, należy:11

  • Uwzględnić ryzyko wystąpienia bezdechu
  • Monitorować czynności oddechowe przez 48 do 72 godzin po szczepieniu

Ze względu na znaczne korzyści wynikające ze szczepienia tej grupy niemowląt, nie należy rezygnować ze szczepienia ani go odkładać.12

Środki ostrożności dotyczące podawania

Przy podawaniu szczepionki TETRAXIM należy przestrzegać następujących zasad:13

  • Nie podawać donaczyniowo
  • Nie wstrzykiwać śródskórnie

Pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia

U pacjentów z trombocytopenią lub innymi zaburzeniami krzepnięcia szczepionkę TETRAXIM należy podawać ze szczególną ostrożnością, gdyż u tych osób po podaniu domięśniowym może wystąpić krwawienie.14

Zapobieganie omdleniom

Podczas podawania szczepionki TETRAXIM należy pamiętać, że omdlenie może wystąpić po, a nawet przed szczepieniem jako psychogenna odpowiedź na ukłucie igłą. W związku z tym należy:15

  • Wdrożyć procedury zapobiegające upadkom i urazom
  • Przygotować procedury dotyczące postępowania w przypadku omdlenia

Gotowość w przypadku reakcji anafilaktycznej

Podobnie jak w przypadku wszystkich szczepionek podawanych we wstrzyknięciach, podczas stosowania szczepionki TETRAXIM należy zapewnić:16

  • Łatwo dostępne środki do leczenia reakcji anafilaktycznej
  • Ścisły nadzór medyczny nad pacjentem przez odpowiedni czas po szczepieniu

Skład jakościowy i ilościowy szczepionki

Szczepionka TETRAXIM zawiera w jednej dawce (0,5 ml) następujące składniki:17

Składnik Zawartość w jednej dawce (0,5 ml)
Toksoid błoniczy nie mniej niż 20 j.m. (30 Lf)
Toksoid tężcowy nie mniej niż 40 j.m. (10 Lf)
Antygeny Bordetella pertussis
Toksoid krztuścowy 25 mikrogramów
Hemaglutynina włókienkowa 25 mikrogramów
Wirus polio (inaktywowany)
Typ 1 (Mahoney) 29 jednostek antygenu D
Typ 2 (MEF-1) 7 jednostek antygenu D
Typ 3 (Saukett) 26 jednostek antygenu D

Szczepionka TETRAXIM zawiera także wodorotlenek glinu, uwodniony (0,3 mg Al³⁺) jako adsorbent oraz może zawierać śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny i polimyksyny B (stosowanych w procesie wytwarzania). Dodatkowo zawiera fenyloalaninę w ilości 12,5 mikrograma.18

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl