wpływ na nadnercza

Nadnercza to gruczoły endokrynne umiejscowione nad górnymi biegunami nerek, odgrywające kluczową rolę w regulacji wielu procesów fizjologicznych. Składają się z dwóch części: kory (zewnętrznej) wydzielającej hormony steroidowe oraz rdzenia (wewnętrznego) produkującego katecholaminy.

Wpływ na nadnercza mogą wywierać różnorodne czynniki, w tym stres, infekcje, choroby autoimmunologiczne oraz leki. Przewlekły stres prowadzi do nadmiernej aktywacji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, skutkując długotrwałym podwyższeniem poziomu kortyzolu. Z kolei niektóre leki, szczególnie glikokortykosteroidy stosowane przewlekle, mogą powodować supresję czynności nadnerczy.

Zaburzenia funkcji nadnerczy obejmują spektrum chorób, od niedoczynności (choroba Addisona) po nadczynność (zespół Cushinga). W niedoczynności nadnerczy dochodzi do niedoboru hormonów kory nadnerczy, co manifestuje się osłabieniem, hipotensją, hipoglikemią i hiperpigmentacją skóry. Nadczynność natomiast charakteryzuje się nadmiernym wydzielaniem kortyzolu, prowadzącym do otyłości centralnej, rozstępów skórnych i nadciśnienia tętniczego.

Diagnostyka zaburzeń nadnerczy obejmuje badania laboratoryjne (oznaczanie poziomów kortyzolu, ACTH, metanefryn) oraz obrazowe (tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny). Terapia zależy od rodzaju schorzenia i może obejmować suplementację hormonalną, leczenie operacyjne lub farmakologiczne blokowanie produkcji hormonów.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aribit 15 mg

Dane przedkliniczne dotyczące arypiprazolu, substancji czynnej leku Aribit, wskazują na brak istotnego zagrożenia dla człowieka przy stosowaniu terapeutycznych dawek. Badania toksykologiczne wykazały toksyczne efekty jedynie przy dawkach lub ekspozycjach wielokrotnie przekraczających maksymalne dawki stosowane u ludzi, z AUC przekraczającym 3-10-krotnie wartości kliniczne. Zaobserwowano toksyczny wpływ na nadnercza u szczurów (dawki 20-60 mg/kg mc./dobę przez 104 tygodnie), zwiększoną częstość nowotworów nadnerczy u samic szczurów przy dawce 60 mg/kg mc./dobę (AUC >10-krotne względem ludzi), oraz kamicę żółciową u małp przy dawkach 25-125 mg/kg mc./dobę, związane z odkładaniem siarczanowych metabolitów arypiprazolu. Stężenia tych metabolitów w żółci ludzkiej przy dawce 30 mg/dobę nie przekraczały 6% wartości obserwowanych u małp, co jest znacznie poniżej granicy rozpuszczalności in vitro. Profil toksyczności u młodych zwierząt był porównywalny z dorosłymi, bez dowodów neurotoksyczności czy negatywnego wpływu na rozwój.
arypiprazol, dawka terapeutyczna, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak, kamica żółciowa, lipofuscyna, margines bezpieczeństwa, metabolity arypiprazolu, neurotoksyczność, obumieranie komórek miąższowych, opóźnienie mineralizacji kości, rak nadnerczy, toksyczność dla samic ciężarnych, toksyczność wielokrotnych dawek, właściwości genotoksyczne, wpływ na nadnercza, związki siarczanowe
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aricogan 15 mg

Przedkliniczne badania arypiprazolu, substancji czynnej leku Aricogan, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych u ludzi (5-30 mg/dobę). Toksyczność obserwowano jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne dawki kliniczne, tj. 3-10-krotnej ekspozycji (AUC) u szczurów, gdzie stwierdzono toksyczny wpływ na nadnercza (gromadzenie lipofuscyny, obumieranie komórek miąższowych) oraz u samic szczurów przy 10-krotnej ekspozycji zwiększoną częstość raka nadnerczy. U małp zaobserwowano kamicę żółciową przy ekspozycji 1-3 razy większej niż u ludzi, jednak stężenie metabolitów w żółci człowieka było jedynie na poziomie 6% wartości obserwowanej u małp, co wskazuje na ograniczone ryzyko kliniczne. Badania genotoksyczności nie wykazały mutagenności arypiprazolu.
arypiprazol, badanie genotoksyczności, dawka subterapeutyczna, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie kancerogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, kamica żółciowa, lipofuscyna, metabolity arypiprazolu, mineralizacja kości płodu, neurotoksyczność, obumieranie komórek miąższowych, potencjał mutagenny, rak nadnerczy, stan stacjonarny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność u samic ciężarnych, wartość AUC, wpływ na nadnercza, związki hydroksylowane
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Androcur 50 mg

Przedkliniczne badania toksykologiczne cyproteronu octanu, substancji czynnej Androcur 50 mg, nie wykazały istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego przy wielokrotnym podawaniu. Nie stwierdzono działania teratogennego w okresie organogenezy, jednak wysokie dawki w fazie różnicowania narządów płciowych mogą indukować feminizację płodów męskich, co nie zostało potwierdzone klinicznie u noworodków. Doustne podawanie u samców szczurów powodowało odwracalne zahamowanie płodności bez trwałych uszkodzeń genetycznych. Wyniki testów genotoksyczności były przeważnie negatywne, choć wykazano powstawanie adduktów DNA w hepatocytach przy dawkach odpowiadających schematowi terapeutycznemu, co aktywowało mechanizmy naprawcze DNA. W badaniach in vivo u szczurów zaobserwowano ogniskowe zmiany w wątrobie o potencjalnym charakterze przednowotworowym, jednak epidemiologicznie nie potwierdzono zwiększonego ryzyka nowotworów wątroby u ludzi stosujących lek.
addukt DNA, badanie epidemiologiczne, badanie rakotwórczości, cyproteron octan, działanie kortykosteroidowe, działanie mutagenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, feminizacja, hepatocyt ludzki, mechanizm naprawczy DNA, nowotwór hormonozależny, nowotwór wątroby, organogeneza, potencjał genotoksyczny, rozwój wewnątrzmaciczny, toksyczność systemowa, wada wrodzona, wpływ na nadnercza, zahamowanie płodności, zmiana przednowotworowa

wpływ na nadnercza

Powiązane wpisy

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aribit 15 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Aricogan 15 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Androcur 50 mg