piodermia
Piodermia (łac. pyoderma) to grupa bakteryjnych chorób skóry charakteryzujących się obecnością zmian ropnych. Najczęstszymi patogenami wywołującymi piodermię są bakterie Staphylococcus aureus oraz paciorkowce z grupy A (Streptococcus pyogenes). Zakażenia te mogą występować pierwotnie na niezmienionej skórze lub wtórnie – w przebiegu innych dermatoz.
Wśród najczęstszych postaci piodermii wyróżnia się: liszajec zakaźny (impetigo), zapalenie mieszków włosowych (folliculitis), czyraki (furunculus), ropnie, zanokcicę oraz róże. Zmiany skórne w przebiegu piodermii objawiają się zazwyczaj jako grudki, krosty, nadżerki pokryte miodowo-żółtymi strupami lub bolesne guzki z centralnym czopem ropnym.
Diagnostyka piodermii opiera się głównie na obrazie klinicznym, a w przypadkach wątpliwych lub opornych na leczenie wykonuje się badanie bakteriologiczne z antybiogramem. W leczeniu stosuje się miejscowe preparaty przeciwbakteryjne (mupirocyna, kwas fusydowy, bacytracyna) oraz, w cięższych przypadkach, antybiotykoterapię ogólną. Wybór antybiotyku powinien uwzględniać najczęstsze patogeny oraz lokalne wzorce oporności.
Profilaktyka piodermii obejmuje właściwą higienę skóry, unikanie czynników drażniących, odpowiednie leczenie chorób predysponujących (np. cukrzycy) oraz szybkie zaopatrywanie ran i uszkodzeń skóry. Szczególną uwagę należy zwrócić na piodermie u pacjentów z obniżoną odpornością, u których infekcje mogą przebiegać ciężej i wymagać intensywniejszego leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Paciorkowiec grupy a – Patofizjologia i mechanizm
Streptococcus pyogenes (paciorkowiec grupy A) to Gram-dodatnia bakteria odpowiedzialna za szerokie spektrum zakażeń, od powierzchownych (zapalenie gardła, liszajec) po inwazyjne (martwicze zapalenie powięzi, bakteriemia). Kluczowym czynnikiem wirulencji jest białko M, które hamuje fagocytozę i umożliwia kolonizację poprzez wiązanie z fibrynogenem i fibronektyną. Bakteria wykorzystuje także otoczkę z kwasu hialuronowego, enzymy proteolityczne (np. peptydaza C5a, SpeB) oraz toksyny cytolityczne (streptolizyny O i S) do unikania odpowiedzi immunologicznej gospodarza i niszczenia tkanek. Superantygeny (SPE A, B, C) wywołują burzę cytokinową, co jest istotne w patogenezie paciorkowcowego zespołu wstrząsu toksycznego (STSS). Oporność na antybiotyki, w tym penicyliny i makrolidy, rośnie, m.in. dzięki mechanizmom takim jak pompy wypływu i enzymatyczna degradacja leków, a także nowo odkrytemu mechanizmowi oporności na sulfametoksazol zależnemu od pozyskiwania zredukowanych folianów od gospodarza (gen thfT).
angina paciorkowcowa, bakteriemia, białko M, biofilm, burza cytokinowa, czynnik wirulencji, fagocytoza, główny układ zgodności tkankowej, gorączka reumatyczna, infekcja inwazyjna, inflamasom, kwas hialuronowy, martwicze zapalenie powięzi, mimikra molekularna, oporność na antybiotyki, ostre kłębuszkowe zapalenie nerek, otoczka polisacharydowa, paciorkowcowy zespół wstrząsu toksycznego, paciorkowiec grupy A, peptydaza C5a, piodermia, proteaza cysteinowa, proteaza serynowa, streptolizyna O, streptolizyna S, superantygen, szkarlatyna, zakażenie paciorkowcem grupy A, zapalenie gardła, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie tkanki podskórnej, zespół wstrząsu toksycznego - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka reumatyczna – Etiologia i przyczyny
Gorączka reumatyczna jest chorobą autoimmunologiczną rozwijającą się 2-3 tygodnie po zakażeniu paciorkowcami grupy A (Streptococcus pyogenes), najczęściej po nieleczonym lub niewłaściwie leczonym zapaleniu gardła lub szkarlatynie. Etiologia opiera się na zakażeniu szczepami reumatogennymi, m.in. emm 1, 3, 5, 6, 14, 18, 19, 24, 27 i 29, a wskaźnik zachorowań po infekcji wynosi 0,3-3%. Patogeneza choroby wiąże się z mimikrą molekularną, gdzie przeciwciała przeciwko białkom paciorkowca krzyżowo reagują z białkami serca (np. miozynami), wywołując reakcję nadwrażliwości typu II i zapalenie w sercu, stawach, skórze oraz OUN. Czynniki predysponujące obejmują predyspozycje genetyczne (44% zgodności u bliźniąt jednojajowych), czynniki środowiskowe (przeludnienie, niedożywienie), wiek (5-15 lat), płeć (częściej u dziewcząt) oraz wcześniejsze epizody gorączki reumatycznej.
artropatia Jaccoud’a, aspiryna, białko M, choroba autoimmunologiczna, erytromycyna, gorączka reumatyczna, ibuprofen, infekcja paciorkowcowa, klindamycyna, mimikra molekularna, nadciśnienie płucne, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, odpowiedź humoralna, paciorkowcowe zapalenie gardła, paciorkowiec grupy A, penicylina, piodermia, profilaktyka antybiotykowa, reakcja autoimmunologiczna, reumatyczna choroba serca, Streptococcus pyogenes, świerzb, szkarlatyna, zapalenie gardła, zastawka aortalna, zastawka mitralna