wywiad chorobowy
Wywiad chorobowy (inaczej wywiad lekarski lub anamneza) to podstawowe narzędzie diagnostyczne stosowane podczas konsultacji medycznej. Polega na systematycznym zbieraniu informacji od pacjenta na temat jego dolegliwości, objawów, historii chorób oraz czynników mogących mieć wpływ na stan zdrowia.
Wywiad składa się z kilku kluczowych elementów: wywiadu dotyczącego obecnej choroby (quoad morbum), wywiadu chorobowego (quoad aegrorum) obejmującego przebyte choroby, operacje, alergie i przyjmowane leki, wywiadu rodzinnego (choroby występujące u krewnych) oraz wywiadu środowiskowego i społecznego. Prawidłowo przeprowadzony wywiad dostarcza około 70% informacji niezbędnych do postawienia właściwej diagnozy.
Technika prowadzenia wywiadu ma istotne znaczenie dla jego wartości diagnostycznej. Zaleca się rozpoczynanie od pytań otwartych, które pozwalają pacjentowi swobodnie opisać dolegliwości, a następnie zadawanie pytań ukierunkowanych, które uszczegóławiają obraz kliniczny. Umiejętność aktywnego słuchania, empatia oraz zdolność do nawiązania dobrej relacji z pacjentem znacząco wpływają na jakość uzyskanych informacji.
Nowoczesne podejście do wywiadu chorobowego uwzględnia nie tylko aspekty biomedyczne, ale także psychospołeczne uwarunkowania zdrowia i choroby. W dobie medycyny cyfrowej coraz częściej stosuje się elektroniczne formularze wywiadu, które pacjenci mogą wypełnić przed wizytą, co optymalizuje czas konsultacji i zwiększa jej efektywność.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Kłosówka wełnista – Wskazania do stosowania
Kłosówka wełnista (Holcus lanatus) jest istotnym alergenem wykorzystywanym w immunoterapii swoistej (SIT) u pacjentów z IgE-zależnymi alergiami wziewnymi na pyłki traw. Preparaty zawierające alergeny tego gatunku stosuje się w leczeniu alergicznego nieżytu nosa, alergicznego zapalenia spojówek oraz astmy oskrzelowej o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, powiązanych z uczuleniem na pyłki traw. Immunoterapia może być prowadzona u dorosłych, dzieci od 6. roku życia oraz młodzieży, po potwierdzeniu diagnozy alergii poprzez testy skórne, oznaczenie swoistych IgE oraz analizę wywiadu chorobowego. Terapia obejmuje fazę podstawową z rosnącymi stężeniami alergenu (np. Catalet T: 25 JS/ml do 2500 JS/ml; Perosall T13: 10 JS/ml do 5000 JS/ml; Pollinex+Rye: 600 SU/ml do 4000 SU/ml) oraz fazę podtrzymującą z najwyższym stężeniem (Catalet T: 10000 JS/ml; Perosall T13: 5000 JS/ml; Pollinex+Rye: 4000 SU/ml). Preparaty dostępne są w formie zawiesin do iniekcji lub roztworów podjęzykowych, a decyzję o terapii podejmuje specjalista alergolog.
alergiczna astma oskrzelowa, alergiczne zapalenie spojówek, alergiczny nieżyt nosa, alergolog, choroba alergiczna IgE-zależna, immunoterapia całoroczna, immunoterapia przedsezonowa, immunoterapia swoista, kłosówka wełnista, leczenie podstawowe, leczenie podtrzymujące, mieszanka alergenowa, produkt leczniczy, reakcja alergiczna IgE-zależna, roztwór podjęzykowy, sezonowość objawów, swoiste przeciwciała IgE, testy skórne, uczulenie na pyłki traw, wywiad chorobowy, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Mebeweryna – Przeciwwskazania stosowania
Mebeweryna jest stosowana głównie w leczeniu zespołu jelita drażliwego oraz innych zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jej stosowania jest porażenna niedrożność jelit, szczególnie w przypadku preparatów Auroverin MR i Mebelin (dawka 200 mg). Ponadto, nadwrażliwość na mebewerynę lub substancje pomocnicze wyklucza stosowanie wszystkich dostępnych preparatów, w tym Auroverin MR, Duspatalin Gastro (135 mg), Duspatalin retard (200 mg) oraz Mebelin. Warto zwrócić uwagę na obecność sacharozy (do 23,81 mg w Auroverin MR, do 23,67 mg w Mebelin oraz obecna w Duspatalin Gastro) oraz laktozy (97 mg w Duspatalin Gastro), co stanowi istotne przeciwwskazanie u pacjentów z nietolerancją tych cukrów lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.
brak laktazy, charakterystyka produktu leczniczego, dziedziczna nietolerancja galaktozy, laktoza, mebeweryna, motoryka przewodu pokarmowego, nadwrażliwość na substancje, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, porażenna niedrożność jelit, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, wywiad chorobowy, zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego, zespół jelita drażliwego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Argadopin 300 mg
Lek Argadopin zawiera allopurynol w dawkach 100 mg i 300 mg i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na allopurynol lub na substancje pomocnicze, w szczególności laktozę jednowodną (35 mg w tabletce 100 mg oraz 106 mg w tabletce 300 mg). Nadwrażliwość na allopurynol może manifestować się od łagodnych wysypek po ciężkie reakcje, takie jak zespół nadwrażliwości na allopurynol. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest szczegółowe zebranie wywiadu alergicznego, aby wykluczyć wcześniejsze reakcje na allopurynol lub składniki preparatu.
allopurynol, Argadopin, dolegliwości przewodu pokarmowego, laktoza jednowodna, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, opcje terapeutyczne, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, wysypka skórna, wywiad chorobowy, zespół nadwrażliwości na allopurynol, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sitagliptin Adamed 100 mg
Lek Sitagliptin Adamed, dostępny w dawkach 25 mg, 50 mg oraz 100 mg w postaci tabletek powlekanych, posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na substancję czynną (sytagliptynę) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest szczegółowe zebranie wywiadu alergicznego, zwłaszcza dotyczącego wcześniejszych reakcji na inhibitory DPP-4, do których należy sytagliptyna. Reakcje nadwrażliwości mogą mieć różny przebieg, od łagodnych objawów skórnych po ciężkie reakcje systemowe, co wymaga szczególnej uwagi podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia.
alternatywna opcja terapeutyczna, bezpieczna farmakoterapia, inhibitory DPP-4, leki przeciwcukrzycowe, nadwrażliwość na substancję czynną, objawy skórne, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja systemowa, Sitagliptin Adamed, substancja pomocnicza, sytagliptyna, sytagliptyny chlorowodorek jednowodny, tabletka powlekana, wywiad chorobowy - Leksykon substancji czynnych
Grzebienica pospolita – Wskazania do stosowania
Grzebienica pospolita (Cynosurus cristatus) jest istotnym alergenem pyłkowym traw, wykorzystywanym w immunoterapii swoistej (SIT) w leczeniu IgE-zależnych alergii na pyłki traw, takich jak alergiczny nieżyt nosa, alergiczne zapalenie spojówek oraz astma oskrzelowa o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. Diagnostyka przed leczeniem obejmuje potwierdzenie nadwrażliwości na pyłki traw poprzez testy skórne, obecność swoistych IgE w surowicy oraz sezonowy charakter objawów. Preparaty zawierające grzebienicę pospolitą, takie jak Perosall T13 (roztwór podjęzykowy o stężeniach od 10 do 5000 JS/ml) oraz Pollinex+Rye (zawiesina do iniekcji o stężeniach od 600 do 4000 SU/ml), stosowane są według protokołów obejmujących fazę indukcyjną z narastającą dawką oraz fazę podtrzymującą.
alergen pyłkowy, alergia IgE-zależna, alergia na pyłki traw, alergiczne zapalenie spojówek, alergiczny nieżyt nosa, alergoidy, alergolog, astma oskrzelowa, faza indukcyjna, glikokortykosteroid, grzebienica pospolita, immunoterapia swoista, leczenie podstawowe, leczenie podtrzymujące, lek objawowy, lek przeciwhistaminowy, mieszanka alergenowa, odpowiedź immunologiczna, odpowiedź Th1-zależna, odpowiedź Th2-zależna, postać farmaceutyczna, protokół leczenia, przeciwciało IgE, test skórny, tolerancja immunologiczna, wywiad chorobowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Quator
Przed zastosowaniem tadalafilu (produkt leczniczy Quator) konieczna jest szczegółowa ocena kliniczna pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko hipotensji i przeciwwskazania do stosowania z azotanami. Diagnostyka powinna obejmować dokładny wywiad, badania fizykalne oraz wykluczenie przeciwwskazań, zwłaszcza u pacjentów po zabiegach chirurgicznych w obrębie miednicy lub radykalnej prostatektomii bez oszczędzania nerwów, gdzie skuteczność tadalafilu nie jest potwierdzona. W przypadku łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH) konieczne jest wykluczenie raka prostaty oraz ocena wydolności krążeniowej przed rozpoczęciem terapii. Tadalafil wykazuje działanie wazodylatacyjne, prowadząc do przejściowego obniżenia ciśnienia tętniczego, co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami serca, cukrzycą oraz zaburzeniami funkcji nerek i wątroby, którzy mogą wymagać modyfikacji dawkowania i zwiększonego nadzoru klinicznego i laboratoryjnego.
cukrzyca, działanie niepożądane, łagodny rozrost gruczołu krokowego, laktoza jednowodna, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór prostaty, obniżenie ciśnienia tętniczego, radykalna prostatektomia, rak prostaty, rozszerzenie naczyń krwionośnych, tabletka powlekana, tadalafil, układ sercowo-naczyniowy, właściwości wazodylatacyjne, wydolność krążeniowa, wywiad chorobowy, zaburzenie erekcji, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Limfadenitis mezenterialny – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Limfadenitis mezenterialny to zapalenie węzłów chłonnych krezki jelita, najczęściej występujące u dzieci i młodzieży, charakteryzujące się bólem brzucha w prawym dolnym kwadrancie, nudnościami, wymiotami oraz gorączką. Choroba ma przebieg samoograniczający się, ustępując zwykle w ciągu 1-4 tygodni. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie i badaniu fizykalnym, z uwzględnieniem parametrów życiowych, oceny nawodnienia oraz objawów otrzewnowych. W opiece pielęgniarskiej kluczowe jest łagodzenie bólu za pomocą paracetamolu lub ibuprofenu, unikanie aspiryny, stosowanie ciepłych okładów oraz zapewnienie odpowiedniej pozycji pacjenta. Monitorowanie bilansu płynów i w razie potrzeby nawodnienie dożylne są istotne, zwłaszcza przy wymiotach i biegunce, z zaleceniem stosowania płynów elektrolitowych przez 12-24 godziny u dzieci.
antybiotyk szerokospektralny, antybiotykoterapia, badanie fizykalne, bilans płynów, błona śluzowa, ból brzucha, ból ostry, deficyt wiedzy, dysfagia, działanie niepożądane, elastyczność skóry, gorączka, ibuprofen, infekcja bakteryjna, krezka jelita, lek przeciwbólowy, limfadenitis mezenterialny, nawodnienie dożylne, nudność, objawy otrzewnowe, odwodnienie, okład ciepły, paracetamol, skala bólu, wymioty, wywiad chorobowy, yersinia, zapalenie węzłów chłonnych, zapalenie wyrostka robaczkowego, zespół Reye’a - Leksykon leków
Przeciwwskazania – LisiHEXAL 5 5 mg
Lizynopryl, jako inhibitor konwertazy angiotensyny (ACE), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na lizynopryl, inne inhibitory ACE lub substancje pomocnicze preparatu LisiHEXAL. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także występowanie obrzęku naczynioruchowego w wywiadzie, zarówno po wcześniejszym leczeniu inhibitorami ACE, jak i w postaci dziedzicznej lub samoistnej. Ponadto, lizynopryl nie powinien być stosowany w okresie ciąży ze względu na ryzyko poważnych wad rozwojowych płodu, szczególnie w drugim i trzecim trymestrze.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Esomeprazol Accord 40 mg
Esomeprazol Accord w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji o mocy 40 mg jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na esomeprazol, inne pochodne benzoimidazolu (np. omeprazol, pantoprazol, lansoprazol) oraz na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w leku. Przed podaniem konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergicznego, zwłaszcza u osób z historią reakcji nadwrażliwości na inhibitory pompy protonowej. Ze względu na parenteralną drogę podania, ryzyko wystąpienia reakcji alergicznych jest zwiększone, co wymaga szczególnej ostrożności podczas kwalifikacji pacjenta do terapii tym preparatem. Drugim bezwzględnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie Esomeprazolu Accord z nelfinawirem – lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii zakażeń HIV. Interakcja między tymi substancjami może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, dlatego ich łączna terapia jest zabroniona. Lekarz powinien dokładnie zweryfikować historię farmakoterapii pacjenta, aby wykluczyć stosowanie nelfinawiru przed rozpoczęciem podawania esomeprazolu. W przypadku konieczności terapii inhibitorami pompy protonowej u pacjentów przyjmujących nelfinawir, należy rozważyć alternatywne metody leczenia.
alternatywna metoda leczenia, esomeprazol, farmakoterapia, inhibitor pompy protonowej, interakcja lekowa, lek przeciwwirusowy, nadwrażliwość, nelfinavir, pochodne benzoimidazolu, podanie parenteralne, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, roztwór do wstrzykiwań, substancja czynna, substancja pomocnicza, wywiad chorobowy, zakażenie HIV - Leksykon chorób i schorzeń
Lipoedema – Diagnostyka i diagnoza
Lipoedema to przewlekła choroba tkanki tłuszczowej, dotykająca niemal wyłącznie kobiety, charakteryzująca się symetrycznym, nieproporcjonalnym rozrostem tkanki tłuszczowej głównie w kończynach dolnych i/lub ramionach, z oszczędzeniem stóp i dłoni. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie i badaniu klinicznym, uwzględniającym objawy takie jak ból, tkliwość, uczucie ciężkości, łatwe powstawanie siniaków oraz charakterystyczny „mankiet” na poziomie kostek lub nadgarstków. Próba Stemmera jest ujemna, co odróżnia lipoedemę od obrzęku limfatycznego. Diagnostyka różnicowa obejmuje wykluczenie otyłości, obrzęku limfatycznego oraz niewydolności żylnej, przy czym lipoedema często współistnieje z tymi schorzeniami. Brak jest specyficznych testów laboratoryjnych czy obrazowych, choć ultrasonografia, doppler, CT, MRI i limfoscyntygrafia mogą wspomagać wykluczenie innych patologii. Choroba klasyfikowana jest w czterech stadiach, od gładkiej skóry z powiększoną tkanką tłuszczową do zaawansowanego lipolymphoedemu z wtórnym obrzękiem limfatycznym.
badanie dopplerowskie, badanie kliniczne, badanie palpacyjne, badanie ultrasonograficzne, biomarker diagnostyczny, chirurg plastyczny, chirurgia naczyniowa, drenaż limfatyczny, fałd skórny, flebolog, limfoscyntygrafia, lipoedema, niewydolność żylna przewlekła, obrzęk limfatyczny, rezonans magnetyczny, rozpoznanie różnicowe, stadium zaawansowania, tkanka tłuszczowa, tomografia komputerowa, wtórny obrzęk limfatyczny, wywiad chorobowy, żylaki - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Plantagis 2,17 g/5 ml
Syrop Plantagis (2,17 g/5 ml) zawiera wyciąg z liści babki lancetowatej (4,34 g/10 ml) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu, w tym na wyciąg z babki lancetowatej oraz substancje pomocnicze takie jak benzoesan sodu (65,5 mg/10 ml) i etanol (200 mg/10 ml, ≤1,54%). Ze względu na wysoką zawartość sacharozy (7,99 g/10 ml), syrop nie powinien być stosowany u pacjentów z cukrzycą, gdyż może destabilizować glikemię. Ponadto, obecność etanolu wymaga ostrożności u osób z chorobami wątroby lub uzależnieniem od alkoholu, a benzoesan sodu może wywoływać reakcje alergiczne u predysponowanych pacjentów.
babka lancetowata, benzoesan sodu, choroba wątroby, cukrzyca, destabilizacja glikemii, dieta bezglutenowa, etanol, nadwrażliwość na lek, nietolerancja fruktozy, pacjent diabetologiczny, reakcja alergiczna, sacharoza, substancja czynna, substancja pomocnicza, uzależnienie od alkoholu, wyciąg z babki lancetowatej, wywiad chorobowy, wywiad pacjenta - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Bilabella 20 mg
Podczas kwalifikacji pacjenta do terapii preparatem Bilabella, zawierającym 20 mg bilastyny w tabletce, kluczowe jest wykluczenie bezwzględnych przeciwwskazań, takich jak nadwrażliwość na bilastynę lub na substancje pomocnicze zawarte w leku. Szczegółowy wywiad alergologiczny powinien uwzględniać wcześniejsze reakcje alergiczne na bilastynę oraz inne leki przeciwhistaminowe, aby zapobiec potencjalnym reakcjom nadwrażliwości, które mogą obejmować zarówno łagodne objawy skórne, jak i ciężkie reakcje ogólnoustrojowe. Znajomość charakterystyki preparatu, w tym jego postaci (okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki o średnicy około 7 mm, białe lub prawie białe), jest istotna dla identyfikacji leku w przypadku działań niepożądanych.