BCG
BCG (Bacillus Calmette-Guérin) to szczepionka przeciw gruźlicy, opracowana na początku XX wieku przez francuskich naukowców Alberta Calmette’a i Camille’a Guérina. Jest to jedyna dostępna szczepionka przeciwko gruźlicy, zawierająca żywe, atenuowane prątki bydlęce (Mycobacterium bovis).
Szczepionka BCG jest rutynowo podawana noworodkom w krajach o wysokiej częstości występowania gruźlicy. W Polsce szczepienie jest obowiązkowe i wykonywane w pierwszej dobie życia. Skuteczność BCG w zapobieganiu ciężkim postaciom gruźlicy u dzieci (gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, prosówka) szacuje się na 70-80%, natomiast jej efektywność w zapobieganiu gruźlicy płuc u dorosłych jest zmienna.
Oprócz zastosowania przeciwgruźliczego, BCG wykorzystywana jest w immunoterapii powierzchownych raków pęcherza moczowego. Mechanizm działania polega na stymulacji miejscowej odpowiedzi immunologicznej, co prowadzi do eliminacji komórek nowotworowych. Ta metoda leczenia wykazuje skuteczność w zapobieganiu nawrotom nowotworu.
Wśród możliwych działań niepożądanych po szczepieniu BCG wymienia się miejscowy odczyn poszczepienny, rzadziej limfadenopatię regionalną, a w wyjątkowych przypadkach rozsiane zakażenie prątkami BCG u osób z ciężkim niedoborem odporności. Z tego powodu szczepionka jest przeciwwskazana u pacjentów z zaburzeniami odporności, w tym u noworodków matek zakażonych HIV.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml
Onko BCG 50 to lek immunoterapeutyczny w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego, zawierający 50 mg żywych, atenuowanych prątków BCG podszczepu brazylijskiego Moreau. Zawartość prątków wynosi od 1,5 × 10⁸ do 6,0 × 10⁸ żywych bakterii. Proszek zawiera sodu glutaminian jako substancję pomocniczą, a rozpuszczalnik to izotoniczny roztwór chlorku sodu. Produkt jest dostępny w opakowaniach zawierających 50 mg proszku w ampułce lub fiolce oraz 1,0 ml rozpuszczalnika, przechowywany w temperaturze 2–8°C, z okresem ważności 2 lata. Po rekonstytucji zawiesinę należy zużyć natychmiast.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – BCG – medac min. 2×10^8 max. 3×10^9/50 ml
BCG-medac to preparat zawierający żywe bakterie Bacillus Calmette-Guérin (szczep RIVM, pochodny 1173-P2) w ilości od 2 × 10 do 3 × 10 żywych cząstek, przeznaczony do podawania dopęcherzowego w formie zawiesiny po rekonstytucji proszku z rozpuszczalnikiem. Proszek zawiera substancje pomocnicze takie jak poligelina, glukoza bezwodna i polisorbat 80, natomiast rozpuszczalnik to klarowny roztwór chlorku sodu w wodzie do wstrzykiwań (50 ml). Produkt wymaga aseptycznego przygotowania i podania przez wykwalifikowany personel, z zachowaniem środków ostrożności, w tym stosowania rękawiczek ochronnych i unikania kontaktu ze skórą. Należy unikać mieszania BCG-medac z roztworami hipo- lub hipertonicznymi. Preparat przechowuje się w lodówce w temperaturze 2–8°C, nie zamraża i zużywa natychmiast po rekonstytucji. Opakowania zawierają 1, 3 lub 5 zestawów, w skład których wchodzą fiolka z proszkiem, system do rekonstytucji i podawania, cewnik oraz łącznik stożkowy do Luer-Lock.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Hexvix 8 mmol/l
Hexvix, zawierający 85 mg heksylu aminolewulinianu (w postaci chlorowodorku), jest stosowany dopęcherzowo w stężeniu 8 mmol/l, gdzie 1 ml roztworu (po rozpuszczeniu proszku w 50 ml rozpuszczalnika) zawiera 1,7 mg substancji czynnej. Ze względu na miejscowe podanie i ograniczoną ekspozycję ogólnoustrojową, ryzyko interakcji farmakokinetycznych jest minimalne, jednak brak jest szczegółowych badań potwierdzających ten fakt. Potencjalne interakcje farmakodynamiczne mogą wystąpić zwłaszcza z lekami o działaniu fotouczulającym (np. pochodne porfiryny, tetracykliny, sulfonamidy, fenotiazyny) oraz z lekami przeciwnowotworowymi stosowanymi dopęcherzowo (np. mitomycyna C, BCG), które mogą wpływać na skuteczność diagnostyczną Hexvix. Zaleca się zachowanie ostrożności, w tym odpowiedni odstęp czasowy między podaniem tych leków a Hexvix oraz dokładne opróżnienie pęcherza przed aplikacją preparatu.
aminolewulinian heksylu, BCG, cystoskopia fluorescencyjna, ekspozycja ogólnoustrojowa, fenotiazyna, heksyl aminolewulinianu, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, leki fotouczulające, mitomycyna C, pęcherz moczowy, reakcja fotouczulająca, sulfonamid, tetracyklina, zaburzenie funkcji nerek, zaburzenie funkcji wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę
Produkt OncoTICE zawiera żywe, atenuowane prątki BCG podszczepu TICE w dawce 2-8 x 10⁸ CFU, podawane dopęcherzowo w postaci proszku do sporządzania zawiesiny. Po rekonstytucji w 50 ml soli fizjologicznej, zawiesina zawiera 0,4–1,6 x 10⁷ CFU/ml bakterii. Kluczowym mechanizmem farmakokinetycznym jest specyficzne wiązanie prątków BCG z fibronektyną w ścianie pęcherza moczowego, co umożliwia ich lokalne utrzymanie i działanie terapeutyczne. Produkt działa miejscowo, dlatego klasyczne parametry farmakokinetyczne, takie jak biodostępność ogólnoustrojowa, objętość dystrybucji czy metabolizm systemowy, nie mają zastosowania.