telogen effluvium

Telogen effluvium to odwracalne zaburzenie wzrostu włosów charakteryzujące się nadmiernym wypadaniem włosów, będące wynikiem przedwczesnego przejścia mieszków włosowych z fazy anagenu (wzrostu) do fazy telogenu (spoczynku). W warunkach fizjologicznych około 85-90% włosów znajduje się w fazie anagenu, a tylko 10-15% w fazie telogenu. W telogen effluvium odsetek włosów w fazie telogenu może wzrosnąć nawet do 30-50%.

Etiologia telogen effluvium obejmuje szereg czynników, w tym stres fizyczny i psychiczny, zaburzenia hormonalne (np. poporodowe zmiany hormonalne, dysfunkcje tarczycy), niedobory żywieniowe (szczególnie żelaza, cynku i witamin z grupy B), przyjmowanie niektórych leków (m.in. beta-blokery, retinoidy, antykoagulanty), a także ostre choroby przebiegające z gorączką. Charakterystyczne jest występowanie objawów 2-3 miesiące po zadziałaniu czynnika wyzwalającego.

Diagnostyka telogen effluvium opiera się na dokładnym wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz testach laboratoryjnych wykluczających inne przyczyny utraty włosów. Pomocne mogą być test pociągania (pull test) oraz trichoskopia. Leczenie polega przede wszystkim na identyfikacji i eliminacji czynnika wywołującego, suplementacji niedoborów oraz wsparciu odrostu włosów. Rokowanie jest zazwyczaj dobre – po ustąpieniu czynnika wywołującego, włosy odrastają w ciągu 3-6 miesięcy.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z prosa – Wskazania do stosowania

Wyciąg z prosa (Panicum miliaceum) w dawce 50 mg na kapsułkę stanowi istotny składnik preparatu Revalid, który jest stosowany jako element terapii wspomagającej w leczeniu schorzeń włosów i paznokci związanych z niedoborami aminokwasów siarkowych (DL-metionina 100 mg, L-cystyna 50 mg) oraz witamin z grupy B (wapnia D-pantotenian 50 mg, witamina B1 1,5 mg, witamina B6 10 mg). Preparat zawiera również mikroelementy (żelazo 2 mg, cynk 2,2 mg, miedź 0,5 mg) oraz ekstrakty roślinne (wyciąg z kiełków pszenicy 50 mg, drożdże piwne 50 mg), które działają synergistycznie, wspierając regenerację i poprawę struktury keratynowych tkanek włosów i paznokci. Revalid jest rekomendowany w przypadkach telogen effluvium, dystrofii paznokci, alopecia areata oraz innych zaburzeń struktury płytki paznokciowej, szczególnie u pacjentów z niedoborami odżywczymi, po intensywnej terapii farmakologicznej lub z przewlekłymi chorobami metabolicznymi.
alopecia areata, aminokwasy siarkowe, chemioterapia, choroby metaboliczne, cystyna, drożdże piwne, dystrofia paznokci, keratyna, kwas 4-aminobenzoesowy, łamliwość paznokci, metionina, onycholiza, pantotenian wapnia, Revalid, telogen effluvium, witamina B1, witamina B6, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa, wypadanie włosów, zaburzenia odżywiania
Leksykon chorób i schorzeń
Wypadanie włosów – Objawy

Wypadanie włosów (alopecia) to schorzenie o zróżnicowanej etiologii, obejmujące zarówno łysienie androgenowe, łysienie plackowate, telogen effluvium, jak i anagen effluvium. Fizjologiczna utrata włosów wynosi 50-100 dziennie, a patologiczne wypadanie definiuje się jako utratę powyżej 100 włosów dziennie lub brak ich odrastania. Łysienie androgenowe charakteryzuje się miniaturyzacją mieszków włosowych i różni się klinicznie u mężczyzn (wzór typu „M”, cofanie linii włosów) i kobiet (przerzedzenie centralne, poszerzenie przedziału). Łysienie plackowate to choroba autoimmunologiczna manifestująca się nagłymi, okrągłymi ogniskami łysienia z obecnością włosów wykrzyknikowych. Telogen effluvium objawia się równomiernym przerzedzeniem i zwiększonym wypadaniem do 300 włosów dziennie, zwykle 2-3 miesiące po stresie lub chorobie. Anagen effluvium to szybka, rozległa utrata włosów, najczęściej po chemioterapii, z odrostem w ciągu 3-6 miesięcy po zakończeniu terapii.
biopsja skóry głowy, cykl życia włosa, folliculitis decalvans, łojotokowe zapalenie skóry, łysienie, łysienie androgenowe, łysienie całkowite, łysienie plackowate, łysienie typu męskiego, łysienie typu żeńskiego, łysienie uniwersalne, miniaturyzacja mieszków włosowych, telogen effluvium, test pociągania, trichoskopia, trichotillomania, włosy terminalne, zapalenie mieszków włosowych
Leksykon chorób i schorzeń
Kontaktowe zapalenie skóry – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Kontaktowe zapalenie skóry (KZS) to powszechna choroba zapalna skóry, dzielona na alergiczne kontaktowe zapalenie skóry (AKZS) – reakcję nadwrażliwości typu IV na hapteny, oraz kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (KZSP), wynikające z toksycznego działania substancji drażniących. KZSP stanowi około 80% przypadków. Typowe objawy to rumień, obrzęk, świąd, wysypka, pęcherze, suchość i łuszczenie się skóry, z lokalizacją głównie na dłoniach, szczególnie przestrzeniach międzypalcowych. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz testach płatkowych, które są kluczowe w identyfikacji alergenów. Leczenie polega na eliminacji czynnika wywołującego, stosowaniu miejscowych kortykosteroidów (np. triamcynolon 0,1%, klobetazol 0,05%), doustnych steroidów przy rozległych zmianach (>20% powierzchni ciała), leków przeciwhistaminowych oraz inhibitorów kalcyneuryny (pimekrolimus, takrolimus). W przypadku powikłań lub oporności na leczenie rozważa się fototerapię.
alergen, alergia na lateks, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, antybiotyk, bariera skórna, bliznowacenie, emolient, fototerapia, hapten, inhibitor kalcyneuryny, kontaktowe zapalenie skóry, kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, kortykosteroid doustny, kortykosteroid miejscowy, lek przeciwhistaminowy, limfocyt T, łuszczenie się skóry, łysienie bliznowaciejące, nadwrażliwość typu IV, nadwrażliwość typu opóźnionego, nadżerka, pęcherz skórny, pieczenie skóry, pimekrolimus, pokrzywka kontaktowa, rumień, świąd, takrolimus, telogen effluvium, test płatkowy, uraz mechaniczny, wysypka, zaburzenie integralności skóry
Leksykon chorób i schorzeń
Wypadanie włosów – Patofizjologia i mechanizm

Wypadanie włosów (alopecja) jest wynikiem zaburzeń cyklu wzrostu włosa, w tym skrócenia fazy anagenu (normalnie 2-6 lat, z 90% włosów w tej fazie) oraz wydłużenia fazy telogenu (około 3 miesięcy, z 10% włosów). Kluczowym mechanizmem patofizjologicznym w łysieniu androgenowym (AGA) jest miniaturyzacja mieszków włosowych, prowadząca do transformacji włosów terminalnych w cienkie włosy typu vellus. Proces ten wiąże się ze zmniejszeniem średnicy mieszka, redukcją brodawki skórnej oraz hamowaniem produkcji czynnika komórek macierzystych (SCF), co wpływa na migrację melanocytów. Dihydrotestosteron (DHT), powstający z testosteronu pod wpływem 5-alfa reduktazy, odgrywa centralną rolę, wiążąc się z receptorami androgenowymi i modulując ekspresję czynników wzrostu (np. TGF-β1) oraz hamując szlak Wnt/β-katenina, co prowadzi do miniaturyzacji i regresji naczyń brodawki skórnej. Genetyczne predyspozycje, w tym warianty genu receptora androgenowego (AR) na chromosomie X oraz inne loci (HDAC9, PAX1/FOXA2), determinują podatność na AGA.
5-alfa reduktaza, alopecja, białka morfogenetyczne kości, brodawka skórna, cykl wzrostu włosa, czynnik wzrostu TGF-β, dihydrotestosteron, inhibitor JAK, insulinooporność, limfocyt T cytotoksyczny, limfocyty T regulatorowe, łysienie androgenowe, łysienie plackowate, mezenchymalne komórki macierzyste, osteopontyna, receptor androgenowy, szlak Notch, szlak Wnt/β-katenina, telogen effluvium, zespół metaboliczny
Leksykon chorób i schorzeń
Wypadanie włosów – Leczenie

Wypadanie włosów (alopecia) to powszechny problem dermatologiczny, dotykający zarówno mężczyzn, jak i kobiety, z różnorodną etiologią obejmującą łysienie androgenowe, plackowate, telogenowe oraz bliznowaciejące. Leczenie zależy od przyczyny i stopnia zaawansowania, a w terapii pierwszego rzutu łysienia androgenowego u mężczyzn stosuje się minoksydyl miejscowy (2% lub 5%) oraz finasteryd doustny (1 mg/dzień), natomiast u kobiet minoksydyl miejscowy (2%, rzadziej 5%) oraz opcjonalnie spironolakton lub octan cyproteronu. Minoksydyl miejscowy wykazuje skuteczność u około 66% mężczyzn i 19% kobiet po 8 miesiącach stosowania, działając poprzez zwiększenie ukrwienia mieszków włosowych i przedłużenie fazy anagenu. Finasteryd, inhibitor 5-alfa reduktazy, spowalnia łysienie u 80-90% mężczyzn, ale niesie ryzyko działań niepożądanych, takich jak zaburzenia seksualne (5-19%) i niedociśnienie ortostatyczne (9%). Alternatywą jest dutasteryd, o silniejszym działaniu, stosowany off-label. W łysieniu plackowatym stosuje się miejscowe kortykosteroidy, iniekcje doogniskowe oraz inhibitory JAK (baricitinib, ritlecitinib, deuruxolitinib), które wykazują wysoką skuteczność w ciężkich postaciach choroby. Terapie uzupełniające obejmują PRP, mikronakłuwanie, terapię laserem o niskiej mocy (LLLT) oraz przeszczep włosów, które mogą zwiększać efektywność leczenia i poprawiać jakość życia pacjentów.
alopecja, atopowe zapalenie skóry, baricitinib, dihydrotestosteron, dupilumab, dutasteryd, egzosomy, finasteryd, hipertrychoza, inhibitor 5-alfa-reduktazy, inhibitory JAK, iniekcje kortykosteroidów, ketokonazol, kinaza Janusowa, komórki macierzyste mezenchymalne, kortykosteroidy, kwas azelainowy, laseroterapia niskoenergetyczna, liszaj płaski, łysienie androgenowe, łysienie bliznowaciejące, łysienie plackowate, łysienie trakcyjne, mikronakłuwanie, octan cyproteronu, osocze bogatopłytkowe, przeszczep włosów, spironolakton, telogen effluvium, toczeń rumieniowaty
Leksykon chorób i schorzeń
Wypadanie włosów – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Alopecia, obejmująca zarówno wypadanie włosów tymczasowe, jak i trwałe, jest schorzeniem o zróżnicowanej etiologii, w tym genetycznej (łysienie androgenowe), autoimmunologicznej (łysienie plackowate), hormonalnej, niedoborowej oraz związanej ze stresem czy terapią przeciwnowotworową. Diagnostyka powinna obejmować szczegółowy wywiad, badanie fizykalne skóry głowy oraz testy takie jak test pociągania włosów, analiza trichometryczna i badania laboratoryjne w celu wykluczenia chorób podstawowych. Leczenie jest zależne od przyczyny i może obejmować miejscowe stosowanie minoksydylu, doustne finasteryd lub spironolakton, a także kortykosteroidy w przypadku chorób autoimmunologicznych. W przypadkach zaawansowanych możliwe jest zastosowanie przeszczepu włosów lub terapii fotobiomodulacyjnej, choć wymaga to dalszych badań klinicznych.
alopecja, badanie fizykalne, biopsja skóry głowy, chemioterapia, choroba autoimmunologiczna, choroba tarczycy, finasteryd, fotobiomodulacja, kortykosteroid, liszaj płaski mieszkowy, łysienie androgenowe, łysienie plackowate, mieszek włosowy, minoksydyl, obraz ciała, osocze bogatopłytkowe, przeszczep włosów, radioterapia, samoocena, skóra głowy, spironolakton, telogen effluvium, toczeń rumieniowaty krążkowy, zaburzenie hormonalne
Leksykon substancji czynnych
DL-metionina – Wskazania do stosowania

DL-metionina, będąca kluczowym aminokwasem siarkowym, jest stosowana w preparacie Revalid w dawce 100 mg na kapsułkę twardą jako składnik wspomagający leczenie niedoborów aminokwasów siarkowych i witamin, które manifestują się zaburzeniami struktury włosów i paznokci. Jej działanie polega na uzupełnieniu deficytów, które prowadzą do osłabienia keratyny, skutkując łamliwością, rozdwajaniem, spowolnionym wzrostem oraz utratą elastyczności i połysku włosów, a także kruchością i rozdwajaniem paznokci. Preparat Revalid zawiera ponadto L-cystynę (50 mg), witaminy z grupy B, wapnia D-pantotenian (50 mg), kwas 4-aminobenzoesowy (20 mg) oraz mikroelementy: żelazo (2 mg), cynk (2,2 mg) i miedź (0,5 mg), które synergistycznie wspierają metabolizm keratyny i procesy regeneracyjne w mieszku włosowym i macierzy paznokci.
aminokwas siarkowy, choroba autoimmunologiczna, DL-metionina, L-cystyna, łamliwość paznokci, łamliwość włosów, metabolizm komórkowy, mikroelement, rozdwajanie płytki paznokciowej, struktura keratynowa, telogen effluvium, terapia uzupełniająca, wypadanie włosów, zakażenie grzybicze

telogen effluvium

Powiązane wpisy

Wyciąg z prosa – Wskazania do stosowania

Wypadanie włosów – Objawy

Kontaktowe zapalenie skóry – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Wypadanie włosów – Patofizjologia i mechanizm

Wypadanie włosów – Leczenie

Wypadanie włosów – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

DL-metionina – Wskazania do stosowania