eliminacja ogólnoustrojowa

Eliminacja ogólnoustrojowa to proces usuwania substancji (np. leków, metabolitów, toksyn) z organizmu człowieka. Obejmuje ona całokształt mechanizmów fizjologicznych odpowiedzialnych za oczyszczanie krwi i tkanek z różnych związków chemicznych, zarówno egzogennych (pochodzących z zewnątrz), jak i endogennych (wytwarzanych w organizmie).

W praktyce klinicznej eliminacja ogólnoustrojowa jest kluczowym parametrem farmakokinetycznym, wpływającym na czas półtrwania leków i ich stężenie w osoczu. Główne drogi eliminacji obejmują metabolizm wątrobowy, wydalanie nerkowe, wydalanie z żółcią oraz, w mniejszym stopniu, wydalanie przez płuca, skórę i przewód pokarmowy. Wskaźnikiem efektywności tego procesu jest klirens ogólnoustrojowy, wyrażający objętość osocza całkowicie oczyszczoną z danej substancji w jednostce czasu.

Zaburzenia eliminacji ogólnoustrojowej mogą wynikać z niewydolności narządów odpowiedzialnych za metabolizm i wydalanie (szczególnie wątroby i nerek), interakcji lekowych, zmian patofizjologicznych związanych z wiekiem lub chorobami współistniejącymi. Stają się one przyczyną kumulacji substancji w organizmie, co może prowadzić do działań niepożądanych lub toksyczności. Znajomość procesów eliminacji ogólnoustrojowej jest niezbędna przy ustalaniu dawkowania leków i monitorowaniu terapii, zwłaszcza u pacjentów z upośledzoną funkcją narządów wydalniczych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Help4Skin SEPTI-SPRAY 1 mg/g + 20 mg/g

Help4Skin SEPTI-SPRAY to preparat w formie aerozolu zawierający oktenidyny dichlorowodorek (1 mg/g) oraz fenoksyetanol (20 mg/g), o pH 5,5-6,5. Oktenidyna nie ulega wchłanianiu po miejscowym zastosowaniu na rany, co eliminuje ryzyko ogólnoustrojowego działania i metabolizmu tej substancji. Fenoksyetanol natomiast jest wchłaniany przez skórę, podlega całkowitemu lub prawie całkowitemu metabolizmowi do kwasu fenoksyoctowego, który jest następnie wydalany przez nerki. Różnice w farmakokinetyce obu składników determinują ich profil działania i bezpieczeństwo stosowania.
aerozol na skórę, aplikacja miejscowa, działanie niepożądane, eliminacja metabolitów, eliminacja ogólnoustrojowa, fenoksyetanol, kwas fenoksyoctowy, metabolizm, oktenidyny dichlorowodorek, pH roztworu, proces metaboliczny, profil farmakokinetyczny, szlak metaboliczny, układ wydalniczy, wchłanianie przez skórę, wydalanie przez nerki, zastosowanie miejscowe
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Brofestill 0,9 mg/ml

Bromfenak w postaci kropli do oczu (0,9 mg/ml) wykazuje korzystne właściwości farmakokinetyczne, które przekładają się na jego skuteczność w leczeniu okulistycznym. Po pojedynczej aplikacji średnie szczytowe stężenie w cieczy wodnistej wynosi 79±68 ng/mL i osiągane jest po 150-180 minutach. Stężenia terapeutyczne utrzymują się przez 12 godzin w cieczy wodnistej, a mierzalne poziomy bromfenaku w tkankach oka, w tym siatkówce, utrzymują się do 24 godzin. Pomimo miejscowego podania, stężenia w osoczu pozostają poniżej granicy oznaczalności przy schemacie dwukrotnego podawania na dobę, co wskazuje na minimalną ekspozycję ogólnoustrojową. Bromfenak wiąże się z białkami osocza w 99,8%, nie wykazując istotnego wiązania z melaniną, a jego dystrybucja tkankowa wskazuje na najwyższe stężenia w rogówce, spojówce i cieczy wodnistej, z niskimi poziomami w soczewce i ciele szklistym.
ciało rzęskowe źrenicy, ciało szkliste, ciecz wodnista, dystrybucja tkankowa, ekspozycja ogólnoustrojowa, eliminacja ogólnoustrojowa, enzym CYP2C9, melanina, naczyniówka, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, przenikanie przez rogówkę, rogówka, siatkówka, soczewka, spojówka, stężenie terapeutyczne, struktura oka, wiązanie z białkami, zaćma, związek macierzysty
Leksykon substancji czynnych
Wyciąg płynny z kłącza pięciornika – Właściwości farmakokinetyczne

Wyciąg płynny z kłącza pięciornika (Tormentillae rhizomae extractum fluidum), stosowany w maści Tormentiol w stężeniu 2 g/100 g, wykazuje działanie miejscowe po aplikacji na skórę. Substancja ta nie ulega znaczącemu wchłanianiu ogólnoustrojowemu, co potwierdzają brak istotnych stężeń w krwiobiegu oraz ograniczone przenikanie przezskórne. Działanie terapeutyczne wyciągu jest realizowane bezpośrednio w miejscu podania, gdzie wraz z innymi składnikami maści (ichtamol, boraks, tlenek cynku) tworzy kompleks o działaniu miejscowym, chroniąc i wspomagając regenerację skóry.
boraks, działanie miejscowe na skórę, eliminacja ogólnoustrojowa, ichtamol, interakcja farmakokinetyczna, metabolizm wątrobowy, stężenie leku w maści, stężenie w krwiobiegu, tlenek cynku, wchłanianie ogólnoustrojowe, wchłanianie przezskórne, wyciąg płynny z kłącza pięciornika
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Xetanor 20 mg 20 mg

Paroksetyna, substancja czynna leku Xetanor 20 mg, charakteryzuje się dobrą absorpcją po podaniu doustnym, jednak z istotnym efektem pierwszego przejścia, co ogranicza biodostępność. Kinetyka leku jest nieliniowa, zwłaszcza przy wyższych dawkach, ze względu na częściowe wysycenie metabolizmu pierwszego przejścia i zmniejszenie klirensu osoczowego, co prowadzi do nieproporcjonalnego wzrostu stężenia w osoczu. Stan stacjonarny osiągany jest po 7-14 dniach terapii, a farmakokinetyka pozostaje stabilna podczas długotrwałego stosowania. Paroksetyna wykazuje wysokie powinowactwo do tkanek (tylko około 1% leku znajduje się w osoczu) oraz silne wiązanie z białkami osocza (~95%). Nie stwierdzono korelacji między stężeniami w osoczu a efektami klinicznymi, co wskazuje na ograniczoną wartość monitorowania poziomów leku w surowicy.
białka osocza, efekt pierwszego przejścia, eliminacja ogólnoustrojowa, klirens osoczowy, koniugacja, metabolizm pierwszego przejścia, metylacja, nieliniowa kinetyka, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, oksydacja, paroksetyna, podeszły wiek, selektywność działania, stan stacjonarny, tabletka powlekana, wychwyt zwrotny serotoniny, Xetanor
Leksykon substancji czynnych
Oktenidyna – Właściwości farmakokinetyczne

Oktenidyna dichlorowodorek wykazuje minimalne wchłanianie ogólnoustrojowe niezależnie od drogi podania – przez przewód pokarmowy (0-6%), skórę (brak wchłaniania nawet przy 24-godzinnej ekspozycji), błony śluzowe jamy ustnej, pochwy oraz powierzchnię ran. W badaniach na zwierzętach (myszy, szczury, psy) wykazano, że po podaniu doustnym oktenidyna jest eliminowana głównie z kałem (93% w ciągu 8-72 godzin), a wydalanie z moczem stanowi mniej niż 1% dawki. Brak istotnego wchłaniania przekłada się na ograniczoną dystrybucję w organizmie oraz brak znaczącego metabolizmu, co potwierdza wysokie bezpieczeństwo stosowania oktenidyny w preparatach miejscowych. Dane dotyczące farmakokinetyki u dzieci i młodzieży są ograniczone, jednak ze względu na minimalne wchłanianie nie przewiduje się istotnych różnic w porównaniu z dorosłymi.
aplikacja na skórę, błona śluzowa jamy ustnej, dystrybucja leku, działanie niepożądane, eliminacja leku, eliminacja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka pediatryczna, fenoksyetanol, kwas fenoksyoctowy, metabolizacja tlenowa, metabolizm leku, oktenidyny dichlorowodorek, opatrunek okluzyjny, przenikanie przez łożysko, wchłanianie ogólnoustrojowe, wchłanianie przez błony śluzowe, wchłanianie przez przewód pokarmowy, wchłanianie przez skórę, wchłanianie z powierzchni ran, wydalanie nerkowe

eliminacja ogólnoustrojowa

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Help4Skin SEPTI-SPRAY 1 mg/g + 20 mg/g

Właściwości farmakokinetyczne – Brofestill 0,9 mg/ml

Wyciąg płynny z kłącza pięciornika – Właściwości farmakokinetyczne

Właściwości farmakokinetyczne – Xetanor 20 mg 20 mg

Oktenidyna – Właściwości farmakokinetyczne