objawy odstawienia opioidów
Objawy odstawienia opioidów pojawiają się u pacjentów z fizycznym uzależnieniem, gdy nagłe zmniejsza się dawkę leku lub całkowicie zaprzestaje się jego stosowania. Syndrom odstawienny rozwija się zwykle w ciągu 24-48 godzin od ostatniej dawki i osiąga szczyt nasilenia po 72 godzinach.
Wśród objawów odstawienia opioidów wyróżnia się manifestacje autonomiczne (rozszerzenie źrenic, pocenie się, „gęsia skórka”, tachykardia, nadciśnienie), objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha), bóle mięśniowo-szkieletowe, niepokój psychoruchowy oraz zaburzenia snu. U pacjentów mogą również wystąpić objawy grypopodobne, łzawienie oraz wyciek z nosa.
Nasilenie objawów odstawiennych zależy od rodzaju stosowanego opioidu, czasu trwania uzależnienia, dawki leku oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. W przypadku krótkodziałających opioidów (np. heroina) objawy pojawiają się szybciej i są intensywniejsze, natomiast przy opioidach długodziałających (np. metadon) rozwijają się wolniej, ale mogą utrzymywać się dłużej.
Leczenie zespołu odstawienia opioidowego obejmuje terapię objawową oraz stopniowe odstawianie leku poprzez redukcję dawki lub zastosowanie substytucji opioidowej (np. metadon, buprenorfina). W łagodzeniu objawów stosuje się także klonidynę, leki przeciwwymiotne, przeciwbiegunkowe oraz niesteroidowe leki przeciwzapalne. Właściwe postępowanie medyczne zmniejsza dyskomfort pacjenta i zwiększa szanse na skuteczne odstawienie opioidów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Durogesic 25 mcg/h
Profil bezpieczeństwa systemu transdermalnego Durogesic (fentanyl) oceniono w 11 badaniach klinicznych obejmujących 1565 dorosłych i 289 dzieci z przewlekłym bólem nowotworowym i nienowotworowym. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to nudności (35,7%), wymioty (23,2%), zaparcia (23,1%), senność (15,0%), zawroty głowy (13,1%) i ból głowy (11,8%), co odpowiada typowym efektom opioidowym na OUN i przewód pokarmowy. W populacji pediatrycznej profil działań niepożądanych jest podobny, z częstością wymiotów 33,9%, nudności 23,5%, bólu głowy 16,3%, zaparć 13,5%, biegunki i świądu po 12,8%. Klasyfikacja działań niepożądanych uwzględnia częstość ich występowania od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), a także reakcje anafilaktyczne, zaburzenia neurologiczne, psychiczne, sercowo-naczyniowe i oddechowe, w tym depresję oddechową, bezdech i hipowentylację, które wymagają natychmiastowej interwencji.
bezdech, bradykardia, depresja oddechowa, fentanyl, hipowentylacja, kontaktowe zapalenie skóry, majaczenie, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, niedobór androgenów, niedociśnienie tętnicze, niedrożność jelit, niedrożność jelit częściowa, objawy odstawienia opioidów, ośrodkowy układ nerwowy, przewlekły ból nowotworowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sinica, system transdermalny Durogesic, tachykardia, tolerancja na lek, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia erekcji, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia, zespół odstawienia u noworodków, zespół serotoninowy, zespół zaburzeń oddechowych