fosaprepitant
Fosaprepitant to prolek, który po podaniu dożylnym jest szybko przekształcany w aprepitant – selektywny antagonista receptorów neurokininy 1 (NK1). Mechanizm działania fosaprepitantu polega na blokowaniu wiązania substancji P z receptorami NK1 w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do hamowania wymiotów.
Lek jest stosowany w zapobieganiu nudnościom i wymiotom związanym z wysoko- i średnio emetogenną chemioterapią przeciwnowotworową. Jest szczególnie skuteczny w zapobieganiu późnej fazie wymiotów, która słabo reaguje na konwencjonalne leki przeciwwymiotne (np. antagonistów receptora 5-HT3 czy kortykosteroidy).
Fosaprepitant jest podawany dożylnie w ramach schematu przeciwwymiotnego, zwykle w połączeniu z antagonistą receptora 5-HT3 oraz deksametazonem. Standardowa dawka dla dorosłych to 150 mg podawane w pojedynczej infuzji dożylnej na około 30 minut przed rozpoczęciem chemioterapii. Lek może wchodzić w interakcje z innymi substancjami metabolizowanymi przez cytochrom P450, szczególnie izoenzym CYP3A4.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Solu-Medrol 1000 mg
Metyloprednizolon jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, który katalizuje 6β-hydroksylację steroidów, kluczowy etap metabolizmu fazy I kortykosteroidów. Interakcje lekowe dotyczą przede wszystkim inhibitorów i induktorów CYP3A4, które odpowiednio zwiększają lub zmniejszają stężenie metyloprednizolonu w osoczu, co wymaga dostosowania dawki w celu uniknięcia toksyczności lub utraty efektu terapeutycznego. Przykładowo, inhibitory CYP3A4 takie jak izoniazyd, ketokonazol, rytonawir czy klarytromycyna mogą podnosić stężenie metyloprednizolonu, natomiast induktory jak ryfampicyna, karbamazepina czy fenobarbital obniżają jego poziom. Ponadto, metyloprednizolon wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne, m.in. z doustnymi antykoagulantami, lekami antycholinergicznymi, NLPZ (np. aspiryna w dużych dawkach) oraz lekami przeciwcukrzycowymi, co wymaga monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych, takich jak wskaźniki krzepliwości czy poziom glukozy.
aminoglutetymid, aprepitant, blokada nerwowo-mięśniowa, bursztynian metyloprednizolonu, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, diltiazem, doustny antykoagulant, erytromycyna, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fosaprepitant, hipokaliemia, hydroksylacja steroidów, induktor CYP3A4, inhibitor cholinesterazy, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, izoniazyd, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens wątrobowy, kobicystat, krwawienie z przewodu pokarmowego, krzepliwość krwi, metabolizm glikokortykoidów, metyloprednizolon, miastenia, ostra miopatia, ryfampicyna, substrat CYP3A4, supresja nadnerczy, takrolimus, toksyczność salicylanu, troleandomycyna - Leksykon leków
Interakcje leku – Solu-Medrol 500 mg
Metyloprednizolon, aktywny składnik Solu-Medrolu, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4 w wątrobie, który katalizuje 6β-hydroksylację steroidów. Interakcje lekowe z metyloprednizolonem wynikają przede wszystkim z modulacji aktywności CYP3A4 – inhibitory tego enzymu (np. ketokonazol, ryfampicyna, inhibitory proteazy HIV, makrolidy) zwiększają stężenie metyloprednizolonu w osoczu, co może wymagać redukcji dawki, natomiast induktory (np. ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital) obniżają jego stężenie, wskazując na konieczność zwiększenia dawki. Ponadto, metyloprednizolon wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z lekami przeciwzakrzepowymi, przeciwcukrzycowymi, immunosupresyjnymi, antycholinergicznymi oraz NLPZ, co wymaga ścisłego monitorowania i dostosowania terapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hipokaliemii przy jednoczesnym stosowaniu diuretyków i innych leków hipokaliemizujących oraz na potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony OUN i przewodu pokarmowego.
6β-hydroksylacja steroidów, amfoterycyna B, aminoglutetymid, antycholinesteraza, aprepitant, choroba wrzodowa żołądka, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, diltiazem, diuretyk, doustny antykoagulant, erytromycyna, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fosaprepitant, hipoglikemia, hipokaliemia, immunosupresja, induktor CYP3A4, infekcja bakteryjna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, izoniazyd, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens wątrobowy, kobicystat, kortykosteroid, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek antycholinergiczny, lek blokujący przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwgrzybiczny, metabolizm metyloprednizolonu, metyloprednizolon, miastenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niezgodność farmaceutyczna, ostra miopatia, owrzodzenie, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, sól sodowa bursztynianu metyloprednizolonu, substrat CYP3A4, supresja nadnerczy, takrolimus, toksyczność steroidowa, troleandomycyna, wskaźnik krzepliwości krwi, zaburzenie poznawcze - Leksykon leków
Interakcje leku – Medrol 16 mg
Metyloprednizolon, metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje liczne interakcje lekowe wynikające z modulacji aktywności tego enzymu. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, erytromycyna, kobicystat oraz sok grejpfrutowy, powodują wzrost stężenia metyloprednizolonu w osoczu, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych i może wymagać zmniejszenia dawki. Z kolei induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital i fenytoina, przyspieszają metabolizm steroidu, obniżając jego stężenie i skuteczność terapeutyczną, co może wymagać zwiększenia dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi, gdzie obserwuje się zmienny wpływ na działanie przeciwzakrzepowe, co wymaga regularnego monitorowania INR. Ponadto, metyloprednizolon może nasilać hiperglikemię u pacjentów leczonych insuliną lub doustnymi lekami hipoglikemizującymi, co wymaga dostosowania terapii przeciwcukrzycowej.
agonista receptora beta2, amfoterycyna B, aminoglutetymid, antybiotyk makrolidowy, antycholinesteraza, aprepitant, aspiryna, blokada nerwowo-mięśniowa, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, diltiazem, diuretyk, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane, erytromycyna, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fosaprepitant, glikemia, hiperglikemia, hipokaliemia, hydroksylacja steroidów, induktor CYP3A4, indynawir, inhibitor aromatazy, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, izoniazyd, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens wątrobowy, kobicystat, krwawienie z przewodu pokarmowego, ksantyna, kwas acetylosalicylowy, lek hipoglikemizujący, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwcukrzycowy, metabolizm kortykosteroidów, miastenia, pankuronium, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, substrat CYP3A4, supresja nadnerczy, takrolimus, troleandomycyna, wekuronium, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Depo-Medrol 40 mg/ml
Metyloprednizolon, substancja czynna leku Depo-Medrol, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4 w wątrobie, który katalizuje 6β-hydroksylację steroidów. Leki hamujące CYP3A4 mogą zmniejszać klirens metyloprednizolonu, zwiększając jego stężenie w osoczu i ryzyko toksyczności, co wymaga dostosowania dawki. Z kolei induktory CYP3A4 przyspieszają metabolizm, obniżając stężenie leku i potencjalnie zmniejszając jego skuteczność, co również może wymagać zwiększenia dawki. Współistnienie innych substratów CYP3A4 może wpływać na metabolizm metyloprednizolonu, zwiększając ryzyko działań niepożądanych. Szczególnie istotne są interakcje z lekami takimi jak izoniazyd, ryfampicyna, karbamazepina, inhibitory proteazy HIV, makrolidy, inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol), a także z lekami immunosupresyjnymi (cyklosporyna) i NLPZ (aspiryna w wysokich dawkach), które mogą znacząco modyfikować farmakokinetykę i farmakodynamikę metyloprednizolonu.
amfoterycyna B, aminoglutetymid, aprepitant, bloker przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, cyklofosfamid, cyklosporyna, diltiazem, erytromycyna, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fosaprepitant, glikokortykosteroid, hiperglikemia, hipokaliemia, induktor CYP3A4, inhibitor cholinoesterazy, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, izoniazyd, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens wątrobowy, kobicystat, kortykosteroid, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwzakrzepowy, metyloprednizolon, miastenia, miopatia ostra, niesteroidowy lek przeciwzapalny, noretyndron, osteoporoza, owrzodzenie przewodu pokarmowego, ryfampicyna, supresja nadnerczy, takrolimus, troleandomycyna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aprepitant Stada 125 mg; 80 mg
Aprepitant, selektywny antagonista receptorów neurokininowych 1 (NK1), wykazuje nieliniową farmakokinetykę z dawką zależną biodostępnością (67% dla 80 mg i 59% dla 125 mg) oraz Tmax około 4 godzin po podaniu doustnym. Standardowy 3-dniowy schemat dawkowania (125 mg w 1. dniu, 80 mg w 2. i 3. dniu) generuje AUC0-24h na poziomie 19,6±2,5 μg∙h/ml i 21,2±6,3 μg∙h/ml odpowiednio w 1. i 3. dniu, a Cmax wynosi około 1,6±0,36 µg/ml i 1,4±0,22 µg/ml. Aprepitant wiąże się w 97% z białkami osocza, ma Vdss około 66 litrów i przenika przez barierę krew-mózg, zajmując ponad 95% receptorów NK1 w mózgu po 3 dniach terapii, co jest kluczowe dla jego działania przeciwwymiotnego. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, z udziałem CYP1A2 i CYP2C19, a lek jest wydalany głównie jako metabolity z moczem (57%) i kałem (45%). Klirens osoczowy wynosi 60-72 ml/min, a okres półtrwania 9-13 godzin.
bariera krew-mózg, biodostępność, chemioterapia przeciwnowotworowa, Cmax, CYP3A4, cytochrom P450, efekt przeciwwymiotny, farmakokinetyka nieliniowa, fosaprepitant, hemodializa, klasyfikacja Child-Pugh, klirens, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, metabolizm leku, nudności i wymioty, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor neurokininowy 1, schyłkowa niewydolność nerek, utlenianie pierścienia morfolinowego, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Medrol 4 mg
Metyloprednizolon jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, który katalizuje 6β-hydroksylację steroidów w wątrobie. Leki hamujące CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, erytromycyna, diltiazem, aprepitant, fosaprepitant, sok grejpfrutowy) powodują zmniejszenie klirensu metyloprednizolonu, co skutkuje wzrostem jego stężenia w osoczu i ryzykiem toksyczności, wymagającym często zmniejszenia dawki. Z kolei induktory CYP3A4 (ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital, fenytoina) zwiększają metabolizm i klirens wątrobowy metyloprednizolonu, obniżając jego stężenie i potencjalnie osłabiając efekt terapeutyczny, co może wymagać zwiększenia dawki. Interakcje z innymi substratami CYP3A4, takimi jak cyklofosfamid, takrolimus czy inhibitory proteazy HIV, mogą prowadzić do wzajemnych zmian stężeń i zwiększonego ryzyka działań niepożądanych.
aminoglutetymid, antycholinesteraza, aprepitant, blokada nerwowo-mięśniowa, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP3A4, cytochrom P450, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, działanie immunosupresyjne, erytromycyna, fenobarbital, fenytoina, fosaprepitant, hiperglikemia, hipokaliemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens wątrobowy, kobicystat, krwawienie z przewodu pokarmowego, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwzakrzepowy, metabolizm glikokortykosteroidów, metyloprednizolon, miastenia, miopatia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, osteoporoza, owrzodzenie przewodu pokarmowego, parametr krzepnięcia, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, supresja nadnerczy, takrolimus, toksyczność salicylanów, zaburzenie metabolizmu glukozy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aprepitant Teva 125 mg; 80 mg
Aprepitant, substancja czynna produktu Aprepitant Teva (kapsułki 80 mg i 125 mg), wykazuje nieliniową farmakokinetykę, gdzie wzrost dawki prowadzi do zmniejszenia klirensu i dostępności biologicznej. Biodostępność doustna wynosi średnio 67% dla dawki 80 mg i 59% dla 125 mg, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym po około 4 godzinach. Standardowy schemat dawkowania (125 mg w dniu 1, następnie 80 mg w dniach 2 i 3) generuje AUC0-24godz. na poziomie 19,6±2,5 µg•godz./ml (dzień 1) i 21,2±6,3 µg•godz./ml (dzień 3), a Cmax wynosi odpowiednio 1,6±0,36 µg/ml i 1,4±0,22 µg/ml. Lek wiąże się z białkami osocza w 97%, ma objętość dystrybucji około 66 l i jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, z udziałem CYP1A2 i CYP2C19. Metabolity wykazują słabe działanie farmakologiczne, a eliminacja zachodzi przez mocz i kał. Okres półtrwania wynosi 9-13 godzin, a klirens osoczowy w zakresie dawek terapeutycznych to 60-72 ml/min.
aprepitant, biodostępność, biotransformacja leku, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia wątroby, enzym CYP1A2, enzym CYP2C19, enzym CYP3A4, farmakokinetyka nieliniowa, fosaprepitant, hemodializa, klirens, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, łagodne zaburzenia wątroby, metabolizm leku, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pozytronowa tomografia emisyjna, receptor NK1, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie leku w osoczu, umiarkowane zaburzenia wątroby, wiązanie z białkami osocza