doustny inhibitor anhydrazy węglanowej
Doustny inhibitor anhydrazy węglanowej to lek, który hamuje działanie enzymu anhydrazy węglanowej, odpowiedzialnego za katalizowanie reakcji odwracalnej hydratacji dwutlenku węgla. Poprzez to działanie zmniejsza wytwarzanie jonów wodorowych i wodorowęglanowych, co prowadzi do zwiększonego wydalania sodu, potasu, wodorowęglanów i wody z organizmu.
Główni przedstawiciele tej grupy leków to acetazolamid, metazolamid, dichlorfenamid i dorzolamid. Stosowane są przede wszystkim w okulistyce do obniżania ciśnienia śródgałkowego w jaskrze poprzez zmniejszenie produkcji cieczy wodnistej. Znajdują również zastosowanie w leczeniu obrzęków, zwłaszcza w przypadkach opornych na inne diuretyki, oraz w terapii padaczki i choroby wysokościowej.
Doustne inhibitory anhydrazy węglanowej mogą powodować działania niepożądane, takie jak parestezje, zmęczenie, utrata apetytu, zaburzenia smaku i kwasica metaboliczna. Z tego powodu wymagają monitorowania równowagi elektrolitowej i funkcji nerek podczas terapii. Przeciwwskazane są u pacjentów z niewydolnością nerek, hiponatremią, hipokaliemią oraz nadwrażliwością na sulfonamidy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Nodom 20 mg/ml
Chlorowodorek dorzolamidu, stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu (20 mg/ml), wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, umożliwiające skuteczne obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego przy znacznie mniejszych dawkach niż w terapii doustnej. Po aplikacji do oka, dorzolamid przenika do krążenia ogólnego, kumulując się głównie w erytrocytach dzięki selektywnemu powinowactwu do anhydrazy węglanowej II, przy minimalnym stężeniu wolnego leku w osoczu (wiąże się z białkami osocza w około 33%). Metabolit N-deetylodorzolamid, o słabszym działaniu hamującym anhydrazę węglanową II i I, również gromadzi się w erytrocytach i jest wydalany z moczem. Eliminacja dorzolamidu z erytrocytów przebiega nieliniowo, z okresem półtrwania około 4 miesięcy w fazie wolniejszej eliminacji.
anhydraza węglanowa II, chlorowodorek dorzolamidu, ciśnienie wewnątrzgałkowe, doustny inhibitor anhydrazy węglanowej, działanie niepożądane, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym anhydrazy węglanowej, klirens kreatyniny, krople do oczu, okres półtrwania, podanie miejscowe do oka, równowaga farmakokinetyczna, równowaga kwasowo-zasadowa, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Brynzolamid – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Brynzolamid, stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu w stężeniu 10 mg/ml (np. Brinzolamide Accord, Brinzolamide Genoptim, Optilamid), może powodować przejściowe zaburzenia widzenia, takie jak niewyraźne widzenie, które bezpośrednio wpływają na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Pomimo lokalnego zastosowania, brynzolamid jako inhibitor anhydrazy węglanowej może również wpływać na koncentrację i koordynację ruchową, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa pacjenta i innych uczestników ruchu. W przypadku wystąpienia zaburzeń widzenia po aplikacji kropli, pacjent powinien powstrzymać się od prowadzenia pojazdów do czasu pełnego powrotu ostrości widzenia.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Dorzoma Mono 20 mg/ml
Dorzolamid, miejscowy inhibitor anhydrazy węglanowej stosowany w postaci kropli do oczu, ulega wchłanianiu do krążenia ogólnego, co wymaga uwzględnienia potencjalnych interakcji lekowych. Badania kliniczne nie wykazały istotnych interakcji z beta-adrenolitykami okulistycznymi (tymolol, betaksolol), inhibitorami ACE, antagonistami kanału wapniowego, diuretykami, NLPZ (w tym kwasem acetylosalicylowym w niskich dawkach) oraz środkami hormonalnymi (estrogeny, insulina, tyroksyna). Jednakże, ze względu na mechanizm działania podobny do doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej, istnieje potencjalne ryzyko zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej oraz toksyczności przy jednoczesnym stosowaniu dużych dawek salicylanów. W przypadku pojawienia się objawów sugerujących takie zaburzenia, wskazane jest monitorowanie parametrów biochemicznych.
antagonista kanału wapniowego, beta-adrenolityk, doustny inhibitor anhydrazy węglanowej, działanie niepożądane, działanie przeciwjaskrowe, inhibitor anhydrazy węglanowej, inhibitor konwertazy angiotensyny, interakcja lekowa, jaskra, krążenie ogólne, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objaw toksyczny, parametr biochemiczny, równowaga kwasowo-zasadowa, salicylan, środek hormonalny, zawrót głowy - Leksykon substancji czynnych
Dorzolamid – Interakcje
Dorzolamid, miejscowy inhibitor anhydrazy węglanowej stosowany w leczeniu jaskry, ulega wchłanianiu do krążenia ogólnego, co może potencjalnie prowadzić do interakcji farmakodynamicznych i farmakokinetycznych, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej. W badaniach klinicznych nie wykazano istotnych interakcji z lekami takimi jak tymolol, betaksolol, inhibitory ACE, antagoniści kanału wapniowego, diuretyki, NLPZ (w tym kwas acetylosalicylowy w dawkach typowych) oraz środki hormonalne. Jednakże, jednoczesne stosowanie dorzolamidu z doustnymi inhibitorami anhydrazy węglanowej nie jest zalecane ze względu na ryzyko nasilenia działania ogólnoustrojowego i zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej. Wysokie dawki salicylanów mogą wykazywać zwiększoną toksyczność w obecności dorzolamidu.
adrenalina, agonista receptora adrenergicznego, aminy katecholowe, antagonista kanału wapniowego, bradykardia, ciśnienie tętnicze, diuretyk, dorzolamid, doustny inhibitor anhydrazy węglanowej, działanie beta-adrenolityczne, działanie hipoglikemiczne, działanie niepożądane, glikozyd naparstnicy, inhibitor anhydrazy węglanowej, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, jaskra, kwas acetylosalicylowy, lek antyarytmiczny, lek beta-adrenolityczny, leki zwężające źrenicę, niesteroidowy lek przeciwzapalny, parasympatykomimetyk, rozszerzenie źrenicy, toksyczność salicylanów, tymolol, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zwyżka ciśnienia tętniczego