ujemny bilans wapniowy
Ujemny bilans wapniowy to stan, w którym organizm traci więcej wapnia niż go przyswaja, co prowadzi do stopniowego zmniejszania się rezerw tego pierwiastka w organizmie. Prawidłowa gospodarka wapniowa jest kluczowa dla utrzymania zdrowia kości, funkcjonowania układu nerwowego, mięśniowego oraz procesów krzepnięcia krwi.
Przyczyny ujemnego bilansu wapniowego są różnorodne i obejmują niewystarczającą podaż wapnia w diecie, zaburzenia wchłaniania jelitowego (np. w chorobie Leśniowskiego-Crohna, celiakii), zwiększone wydalanie wapnia z moczem (hiperkalciuria), niedobór witaminy D, zaburzenia gospodarki hormonalnej (nadczynność przytarczyc, niedobór estrogenów), a także stosowanie niektórych leków (np. glikokortykosteroidów, diuretyków pętlowych).
Długotrwały ujemny bilans wapniowy prowadzi do demineralizacji kości, osteopenii, a następnie osteoporozy ze zwiększonym ryzykiem złamań niskoenergetycznych. Może również powodować zaburzenia nerwowo-mięśniowe, tężyczkę, a w skrajnych przypadkach hipokalcemię z objawami tężyczki, drętwienia kończyn, skurczów mięśni i zaburzeń rytmu serca.
Diagnostyka ujemnego bilansu wapniowego obejmuje oznaczenie stężenia wapnia w surowicy i moczu, badanie poziomu witaminy D, parathormonu oraz badania obrazowe gęstości mineralnej kości (densytometria). W leczeniu kluczowe jest usunięcie przyczyny, suplementacja wapnia (1000-1500 mg/dobę) i witaminy D (800-2000 IU/dobę), modyfikacja diety oraz ewentualne leczenie farmakologiczne zaburzeń podstawowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cortineff 100 mcg
Fludrokortyzon (Cortineff) w dawce 100 μg, będący kortykosteroidem o dominującej aktywności mineralokortykotropowej, może wywoływać liczne działania niepożądane, szczególnie przy długotrwałej terapii. Najczęstsze objawy wynikają z zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, takich jak retencja sodu i płynów, obrzęki, zastoinowa niewydolność krążenia, hipokaliemia z arytmiami i zasadowicą, zwiększone wydalanie wapnia oraz nadciśnienie tętnicze. Działania niepożądane związane z efektem glikokortykosteroidowym, takie jak zespół Cushinga, zahamowanie wzrostu u dzieci, wtórna niedoczynność kory nadnerczy, zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, ujawniona cukrzyca, zwiększone zapotrzebowanie na insulinę), a także zmiany neurologiczne, okulistyczne, żołądkowo-jelitowe, skórne i mięśniowo-szkieletowe, występują głównie przy długotrwałym stosowaniu lub łącznym podawaniu z innymi kortykosteroidami. Częstość tych działań jest nieznana, co podkreśla konieczność uważnego monitorowania pacjentów.
aktywność mineralokortykotropowa, arytmia, aseptyczna martwica głowy kości udowej, ciśnienie śródgałkowe, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, cukrzyca, dyspepsja, działanie glikokortykosteroidowe, fludrokortyzon, guz mózgu rzekomy, hipotensja, hirsutyzm, jaskra, kandydoza, kompresyjne złamanie kręgosłupa, kortykosteroid, lek hipoglikemizujący, leukocytoza, martwicze zapalenie naczyń, maskowanie zakażenia, miopatia posteroidowa, nadciśnienie tętnicze, niedoczynność przysadki, nieregularne miesiączkowanie, niewydolność krążenia, osteoporoza, ostra niewydolność kory nadnerczy, parestezja, perforacja jelita, plamica, rozstęp skórny, rumień, ścieńczenie rogówki, ścieńczenie twardówki, tarcza zastoinowa, toczeń rumieniowaty, ujemny bilans białkowy, ujemny bilans wapniowy, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie przełyku, wtórna niedoczynność kory nadnerczy, wybroczyna, wylew krwawy, wytrzeszcz, zaburzenie gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenie osobowości, zaćma podtorebkowa tylna, zahamowanie wzrostu, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie nerwu, zapalenie trzustki, zasadowica hipokaliemiczna, zatrzymanie sodu, zespół Cushinga