hiperadrenokortycyzm

Hiperadrenokortycyzm, znany również jako zespół Cushinga, to stan patologiczny charakteryzujący się nadmiernym wydzielaniem hormonów kory nadnerczy, głównie kortyzolu. Schorzenie to może być spowodowane przez guz przysadki mózgowej wydzielający ACTH (choroba Cushinga), guz nadnerczy produkujący kortyzol, ektopowe wydzielanie ACTH przez nowotwory pozaprzysadkowe lub długotrwałe stosowanie egzogennych glikokortykosteroidów (zespół Cushinga jatrogenny).

Klinicznie hiperadrenokortycyzm objawia się charakterystycznym fenotypem cushingoidalnym, obejmującym otyłość centralną, twarz księżycowatą, bawoli kark, rozstępy skórne, osłabienie mięśniowe, nadciśnienie tętnicze, nietolerancję glukozy lub cukrzycę, osteoporozę, zaburzenia miesiączkowania oraz zwiększoną podatność na infekcje. U dzieci obserwuje się zahamowanie wzrostu przy jednoczesnym przyroście masy ciała.

Diagnostyka hiperadrenokortycyzmu obejmuje badania przesiewowe (oznaczenie kortyzolu w moczu dobowym, test hamowania deksametazonem, oznaczenie kortyzolu w ślinie o północy) oraz badania różnicujące (oznaczenie ACTH, badania obrazowe przysadki i nadnerczy). Leczenie zależy od przyczyny – w przypadku guzów stosuje się leczenie operacyjne, a w niektórych przypadkach farmakoterapię lub radioterapię.