toksyczność salicylanu

Toksyczność salicylanu to stan kliniczny wywołany przedawkowaniem leków zawierających kwas salicylowy lub jego pochodne, najczęściej aspiryny (kwasu acetylosalicylowego). Występuje zarówno w przypadku jednorazowego przyjęcia dużej dawki, jak i przewlekłego stosowania mniejszych dawek. Toksyczność można podejrzewać przy stężeniach salicylanów w surowicy powyżej 30-40 mg/dl.

Objawy zatrucia salicylanami obejmują zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej (początkowo zasadowica oddechowa, następnie kwasica metaboliczna), nudności, wymioty, szumy uszne, zawroty głowy, hipertermię, tachykardię, tachypnoe, odwodnienie oraz zaburzenia neurologiczne. W ciężkich przypadkach może dojść do niewydolności nerek, zaburzeń krzepnięcia, hipoglikemii, obrzęku płuc i mózgu oraz śpiączki.

Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu przedmiotowym oraz oznaczeniu stężenia salicylanów w surowicy. Leczenie obejmuje dekontaminację przewodu pokarmowego (węgiel aktywowany), przyspieszenie eliminacji leku (alkalizacja moczu, w ciężkich przypadkach hemodializa), wyrównanie zaburzeń elektrolitowych i gospodarki wodno-elektrolitowej oraz leczenie objawowe.