pierścień morfolinowy

Pierścień morfolinowy to heterocykliczna struktura chemiczna składająca się z sześcioczłonowego pierścienia zawierającego jeden atom tlenu i jeden atom azotu w pozycjach 1,4. Morfolin i jego pochodne są powszechnie wykorzystywane w chemii medycznej jako elementy strukturalne wielu leków.

W farmakologii związki zawierające pierścień morfolinowy wykazują szerokie spektrum aktywności biologicznej. Występują w lekach przeciwnowotworowych, przeciwbólowych, przeciwzapalnych oraz przeciwdrobnoustrojowych. Struktura ta wpływa korzystnie na biodostępność, rozpuszczalność oraz profil farmakokinetyczny substancji leczniczych.

Znaczenie kliniczne pochodnych morfoliny wiąże się z ich zdolnością do modulowania różnych celów molekularnych, w tym enzymów, receptorów i kanałów jonowych. Pierścień morfolinowy jest również stosowany jako element strukturalny w projektowaniu inhibitorów kinaz, które znajdują zastosowanie w terapiach celowanych nowotworów.

Badania nad nowymi pochodnymi morfoliny stanowią ważny kierunek w poszukiwaniu innowacyjnych leków o lepszych parametrach farmakodynamicznych i mniejszej liczbie działań niepożądanych. Modyfikacje tego ugrupowania umożliwiają optymalizację właściwości fizykochemicznych oraz aktywności biologicznej potencjalnych substancji leczniczych.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Travoprost + Timolol Medical Valley (40 mcg + 5 mg)/ml

Produkt leczniczy Travoprost + Timolol Medical Valley (40 μg/mL trawoprostu i 5 mg/mL maleinianu tymololu) wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne po podaniu do worka spojówkowego. Trawoprost, będący prolekiem, ulega szybkiej hydrolizie estrowej w rogówce do aktywnego wolnego kwasu, który jest nieoznaczalny w osoczu u 94,4% pacjentów i wykrywalny jedynie do 1 godziny po podaniu, z wartościami stężeń do 0,03 ng/mL. Tymolol osiąga średnie maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) 1,34 ng/mL w czasie około 0,69 godziny (Tmax) i jest obecny w osoczu do 12 godzin. Dystrybucja obu substancji różni się: trawoprost jest wykrywalny w cieczy wodnistej przez kilka godzin (dane zwierzęce), natomiast tymolol jest obecny w cieczy wodnistej i osoczu przez dłuższy czas, co odzwierciedla ich odmienne właściwości fizykochemiczne i powinowactwo tkankowe.
beta-oksydacja, biotransformacja, ciecz wodnista, Cmax, hydroliza estrowa, krople do oczu, maksymalne stężenie w osoczu, maleinian tymololu, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pierścień tiadiazolowy, prolek, prostaglandyna F2α, stan stacjonarny, T1/2, Tmax, trawoprost, tymolol, wchłanianie przez rogówkę, wolny kwas trawoprostu, worek spojówkowy, zaburzenie czynności nerek
Leksykon substancji czynnych
Moklobemid – Właściwości farmakokinetyczne

Moklobemid charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego (~95%) i szybkim osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (tmax średnio 49 minut). Biodostępność po dawce pojedynczej wynosi około 60%, natomiast po wielokrotnym dawkowaniu wzrasta do 80-90% z powodu zmniejszenia efektu pierwszego przejścia i klirensu wątrobowego. Lek wykazuje nieliniową farmakokinetykę przy dawkach powyżej 400 mg, co objawia się nieproporcjonalnym wzrostem stężenia maksymalnego i wydłużeniem okresu półtrwania (średnio 3 godziny, u osób starszych 4-6 godzin). Moklobemid jest szeroko dystrybuowany (Vss 1,0-1,2 l/kg), wiąże się w około 50% z albuminami osocza, a stosunek stężenia w płynie mózgowo-rdzeniowym do osocza wynosi 0,5. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie z udziałem izoenzymów CYP2C19 i CYP2D6, prowadząc do powstania około 20 metabolitów, z których większość jest farmakologicznie słabsza od leku macierzystego.
biodostępność, czas stężenia maksymalnego, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka liniowa, farmakokinetyka nieliniowa, inhibitory MAO, izoenzymy CYP, klirens całkowity, klirens wątrobowy, metabolity, metabolizm wątrobowy, moklobemid, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, pierścień morfolinowy, płyn mózgowo-rdzeniowy, pochodne laktamowe, pochodne N-tlenku, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, trudność w połykaniu, wiązanie z białkami osocza
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Travoprost+Timolol Genoptim (40 mcg + 5 mg)/ml

Travoprost + Timolol Genoptim to krople do oczu zawierające 40 µg/ml trawoprostu (prolek, który ulega szybkiej hydrolizie do aktywnego wolnego kwasu) oraz 5 mg/ml tymololu (maleinian tymololu). Po podaniu do worka spojówkowego trawoprost wykazuje minimalne wchłanianie ogólnoustrojowe, z wykrywalnością wolnego kwasu w osoczu do 1 godziny i stężeniami 0,01-0,03 ng/ml, natomiast tymolol osiąga średnie maksymalne stężenie (Cmax) 1,34 ng/ml w osoczu po około 0,69 godziny (Tmax) i jest wykrywalny do 12 godzin. Okres półtrwania tymololu wynosi około 4 godziny. Obie substancje są metabolizowane głównie w wątrobie, a następnie eliminowane przez nerki – trawoprost w formie metabolitów (<2% w postaci niezmienionej), tymolol w około 20% w formie niezmienionej i 80% jako metabolity.
beta-oksydacja, bioaktywacja, ciecz wodnista, czas osiągnięcia maksymalnego stężenia, dawkowanie leku, dystrybucja leku, działanie ogólnoustrojowe, ekspozycja ogólnoustrojowa, eliminacja leku, hydroliza estrowa, krople do oczu, maleinian tymololu, metabolizm leku, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pierścień tiadiazolowy, prolek, prostaglandyna F2α, stan stacjonarny, stężenie leku, stężenie maksymalne, trawoprost, tymolol, wchłanianie ogólnoustrojowe, właściwości farmakokinetyczne, worek spojówkowy
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rozaduo 40 mcg/ml + 5 mg/ml

Rozaduo, zawierający 40 µg/ml trawoprostu i 5 mg/ml tymololu, jest kroplami do oczu o złożonej farmakokinetyce. Trawoprost, będący prolekiem, ulega szybkiej hydrolizie estrowej w rogówce do aktywnego wolnego kwasu, który jest nieoznaczalny w osoczu większości pacjentów (94,4%) po 5-dniowej aplikacji, z wartościami stężeń od 0,01 do 0,03 ng/ml przy limicie oznaczalności ≥0,01 ng/ml. Tymolol wykazuje szybkie wchłanianie z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) 1,34 ng/ml osiąganym w około 0,69 godziny (Tmax). Trawoprost w formie wolnego kwasu jest wykrywalny w cieczy wodnistej oka przez kilka godzin, natomiast tymolol utrzymuje się w cieczy wodnistej i osoczu do 12 godzin po podaniu.
biotransformacja, ciecz wodnista oka, Cmax, hydroliza estrowa, krople do oczu, okres półtrwania biologiczny, pierścień morfolinowy, pierścień tiadiazolowy, prolek, prostaglandyna F2α, rogówka oka, stężenie maksymalne w osoczu, szlak metaboliczny, T1/2, Tmax, trawoprost, tymolol, utlenianie grup hydroksylowych, wolny kwas trawoprostu, worek spojówkowy, β-oksydacja
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kivizidiale (40 mcg + 5 mg)/ml

Produkt leczniczy Kivizidiale zawiera trawoprost (40 µg/ml) jako prolek, który w rogówce ulega szybkiej hydrolizie do aktywnej formy wolnego kwasu, oraz tymolol (5 mg/ml, w postaci tymololu maleinianu). Po podaniu do worka spojówkowego trawoprost w formie wolnego kwasu jest wykrywalny w osoczu jedynie przez pierwszą godzinę, a jego stężenia są nieoznaczalne u 94,4% badanych, z wartościami wykrywalnymi w zakresie 0,01-0,03 ng/ml. Tymolol osiąga średnie Cmax 1,34 ng/ml w stanie stacjonarnym, z Tmax około 0,69 godziny i okresem półtrwania (t1/2) w osoczu wynoszącym 4 godziny. Obie substancje wchłaniają się przez rogówkę i są wykrywalne w cieczy wodnistej, przy czym tymolol utrzymuje się tam do 12 godzin po podaniu.
ciecz wodnista, Cmax, nerka, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pierścień tiadiazolowy, prolek, redukcja wiązania podwójnego, rogówka, szlak metaboliczny, Tmax, trawoprost, tymolol, tymololu maleinian, worek spojówkowy, β-oksydacja
Leksykon substancji czynnych
Trawoprost – Właściwości farmakokinetyczne

Trawoprost, podawany miejscowo w postaci kropli do oczu, jest estrowym prolekiem, który szybko ulega hydrolizie estrowej w rogówce do aktywnego wolnego kwasu. Maksymalne stężenia wolnego kwasu w cieczy wodnistej osiągają około 20 ng/ml po 1-2 godzinach, z okresem półtrwania około 1,5 godziny. W osoczu u zdrowych ochotników stężenia wolnego kwasu są bardzo niskie (maksymalnie 25 pg/ml), osiągając szczyt między 10. a 30. minutą po podaniu i szybko spadając poniżej granicy oznaczalności (10 pg/ml) przed upływem godziny. Metabolizm trawoprostu przebiega głównie przez redukcję wiązań podwójnych, utlenianie grup 15-hydroksylowych oraz β-oksydacyjne odszczepianie łańcucha bocznego, a wydalanie odbywa się głównie przez nerki, z mniej niż 2% dawki wydalanej w formie wolnego kwasu. Nie jest konieczna modyfikacja dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek, nawet przy klirensie kreatyniny do 14 ml/min. U dzieci i młodzieży ekspozycja na wolny kwas trawoprostu w osoczu jest równie niska jak u dorosłych, co potwierdza minimalną ekspozycję ogólnoustrojową niezależnie od wieku pacjenta.
ciecz wodnista, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja układowa, hydroliza estrowa, klirens kreatyniny, limit oznaczalności, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pierścień tiadiazolowy, prolek, rogówka, stan stacjonarny, Tmax, utlenianie grup hydroksylowych, worek spojówkowy, β-oksydacja
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Aprepitant Teva 125 mg; 80 mg

Aprepitant, substancja czynna produktu Aprepitant Teva (kapsułki 80 mg i 125 mg), wykazuje nieliniową farmakokinetykę, gdzie wzrost dawki prowadzi do zmniejszenia klirensu i dostępności biologicznej. Biodostępność doustna wynosi średnio 67% dla dawki 80 mg i 59% dla 125 mg, z maksymalnym stężeniem (Cmax) osiąganym po około 4 godzinach. Standardowy schemat dawkowania (125 mg w dniu 1, następnie 80 mg w dniach 2 i 3) generuje AUC0-24godz. na poziomie 19,6±2,5 µg•godz./ml (dzień 1) i 21,2±6,3 µg•godz./ml (dzień 3), a Cmax wynosi odpowiednio 1,6±0,36 µg/ml i 1,4±0,22 µg/ml. Lek wiąże się z białkami osocza w 97%, ma objętość dystrybucji około 66 l i jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, z udziałem CYP1A2 i CYP2C19. Metabolity wykazują słabe działanie farmakologiczne, a eliminacja zachodzi przez mocz i kał. Okres półtrwania wynosi 9-13 godzin, a klirens osoczowy w zakresie dawek terapeutycznych to 60-72 ml/min.
aprepitant, biodostępność, biotransformacja leku, ciężkie zaburzenia czynności nerek, ciężkie zaburzenia wątroby, enzym CYP1A2, enzym CYP2C19, enzym CYP3A4, farmakokinetyka nieliniowa, fosaprepitant, hemodializa, klirens, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, łagodne zaburzenia wątroby, metabolizm leku, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pozytronowa tomografia emisyjna, receptor NK1, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie leku w osoczu, umiarkowane zaburzenia wątroby, wiązanie z białkami osocza
Leksykon substancji czynnych
Aprepitant – Właściwości farmakokinetyczne

Aprepitant wykazuje farmakokinetykę nieliniową, z klirensem osocza zmniejszającym się wraz ze wzrostem dawki, co skutkuje bezwzględną biodostępnością wynoszącą 67% dla dawki 80 mg oraz 59% dla dawki 125 mg. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest około 4 godziny po podaniu doustnym, a AUC0-24godz. dla dawki 125 mg wynosiło 19,6 ± 2,5 μg•godz./ml w 1. dniu i 21,2 ± 6,3 μg•godz./ml w 3. dniu. Aprepitant wiąże się z białkami osocza w 97%, ma objętość dystrybucji około 66 litrów oraz klirens osoczowy w zakresie 60-72 ml/min, a okres półtrwania wynosi 9-13 godzin. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, z udziałem CYP1A2 i CYP2C19, a lek jest wydalany głównie w postaci metabolitów z moczem i żółcią. Wpływ posiłku zwiększa AUC do 40%, jednak bez znaczenia klinicznego. U pacjentów w podeszłym wieku oraz u kobiet obserwuje się nieistotne klinicznie różnice w farmakokinetyce, nie wymagające modyfikacji dawkowania.
biodostępność, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dawka pojedyncza, dostępność biologiczna, dystrybucja leku, enzym CYP3A4, farmakokinetyka, farmakokinetyka nieliniowa, hemodializa, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, metabolizm leku, mikrosomy wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pierścień morfolinowy, pole pod krzywą stężenia, pozytronowa tomografia emisyjna, receptor NK1, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie żółci, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina doustna