jony cytrynianowe
Jony cytrynianowe to aniony powstałe z kwasu cytrynowego (kwas 2-hydroksy-1,2,3-propanotrikarboksylowy), który jest organicznym kwasem trikarboksylowym występującym naturalnie w organizmie. Kwas cytrynowy odgrywa kluczową rolę w cyklu Krebsa (cyklu kwasu cytrynowego), będącym centralnym szlakiem metabolicznym w komórkach.
W środowisku fizjologicznym kwas cytrynowy występuje głównie w formie zjonizowanej jako cytrynian. Jony cytrynianowe mają zdolność chelatowania jonów wapnia, co jest wykorzystywane w procedurach medycznych, takich jak przechowywanie krwi i składników krwi. Antykoagulacja cytrynianowa jest stosowana w transfuzjologii i podczas zabiegów pozaustrojowego oczyszczania krwi.
W nefrologii jony cytrynianowe są istotne w profilaktyce i leczeniu kamicy nerkowej. Cytrynian wiąże jony wapnia w moczu, zapobiegając tworzeniu się kryształów szczawianu wapnia. Cytrynian potasu jest często stosowany jako lek alkalizujący mocz, co zmniejsza ryzyko powstawania kamieni nerkowych. Niedobór cytrynianów w moczu (hipocytraturia) jest znanym czynnikiem ryzyka kamicy nerkowej.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Produkt leczniczy Cifoban, będący roztworem do infuzji zawierającym sodu cytrynian w stężeniu 136 mmol/L (40,0 g sodu cytrynianu na 1000 mL roztworu, co odpowiada 408 mmol Na+ oraz 136 mmol jonów cytrynianowych), charakteryzuje się osmolarnością teoretyczną 544 mOsm/L i pH 7,1-7,5. Preparat jest podawany wyłącznie do pozaustrojowego obiegu krwi w warunkach szpitalnych lub specjalistycznych ośrodkach medycznych. Ze względu na sposób podania oraz brak bezpośredniego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy, Cifoban nie wywołuje zaburzeń świadomości, koordynacji ruchowej ani zdolności percepcji, co przekłada się na brak istotnego wpływu na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania maszyn.
cytrynian sodu, interakcje lekowe, jony cytrynianowe, jony sodowe, koordynacja ruchowa, krążenie pozaustrojowe, metabolizm i wydalanie, narządy wydalnicze, osmolarność teoretyczna, ośrodkowy układ nerwowy, pozaustrojowy obieg krwi, roztwór do infuzji, zaburzenia świadomości, zdolności psychomotoryczne -
Leksykon leków
Produkt leczniczy Regiocit to roztwór do hemofiltracji zawierający sodu cytrynian (5,29 g/l) oraz sodu chlorek (5,03 g/l), przeznaczony wyłącznie do pozaustrojowej terapii nerkozastępczej (CRRT). Ze względu na obecność cytrynianu, wymaga on szczególnej ostrożności i regularnego monitorowania stanu pacjenta, w tym parametrów hemodynamicznych, bilansu płynów, poziomu glukozy oraz równowagi elektrolitowej i kwasowo-zasadowej. Szczególną uwagę należy zwrócić na stężenia sodu, magnezu, potasu, fosforanów oraz wapnia (zarówno zjonizowanego, jak i całkowitego), gdyż Regiocit nie zawiera magnezu i potasu, co może prowadzić do ich niedoborów podczas terapii. Produkt nie jest przeznaczony do bezpośredniego wlewu dożylnego i powinien być stosowany wyłącznie w rozcieńczeniu przed filtrem z odpowiednim sprzętem do CRRT, umożliwiającym stosowanie cytrynianu jako środka przeciwzakrzepowego.
bilans płynowy, cytrynian sodu, hemodiafiltracja żylno-żylna, hemofiltracja, hemofiltracja żylno-żylna, hiperwolemia, hipoglikemia, hipokalcemia, hipomagnezemia, hiponatremia, hipowolemia, jony cytrynianowe, kwasica metaboliczna, marskość wątroby, nagromadzenie cytrynianu, obrzęk mózgu, ostra niewydolność wątroby, podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe, posocznica, pourazowe uszkodzenie mózgu, pozaustrojowa terapia nerkozastępcza, równowaga kwasowo-zasadowa, skala Childa-Pugha, wapń całkowity, wapń zjonizowany, wstrząs, zaburzenia czynności wątroby, zasadowica metaboliczna -
Leksykon substancji czynnych
Kwas cytrynowy wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, które obejmuje zdolność do regulacji pH środowiska dzięki właściwościom buforującym, co jest wykorzystywane w preparatach urologicznych (np. Citrolyt) do utrzymania pH moczu w zakresie 6,4–6,8, zapobiegając krystalizacji kwasu moczowego i rozpuszczając złogi moczanowe. W preparatach do oczyszczania jelita, takich jak CitraFleet i Clensia, kwas cytrynowy współdziała z innymi substancjami (pikosiarczan sodu, magnez, makrogol 4000, siarczan sodu, cytryniany), tworząc mechanizmy przeczyszczające oparte na działaniu osmotycznym i stymulacji perystaltyki. W roztworze Clensia stężenie jonów cytrynianowych wynosi 21,1 mmol/l, co wraz z elektrolitami minimalizuje ryzyko odwodnienia i nie powoduje istotnych zmian poziomu sodu, potasu ani wody. Preparaty te nie są przeznaczone do codziennego stosowania, a ich bezpieczeństwo potwierdzono w badaniach klinicznych, gdzie działania niepożądane występowały rzadko i miały łagodny przebieg.
badanie radiograficzne, bezpieczeństwo metaboliczne, biegunka osmotyczna, cytrynian magnezu, działanie niepożądane, działanie osmotyczne, działanie przeczyszczające, glikol polietylenowy, jony cytrynianowe, kolonoskopia, krystalizacja kwasu moczowego, makrogol, oczyszczanie jelita, oczyszczenie jelita, odwodnienie, pikosiarczan sodu, regulacja pH, równowaga wodno-elektrolitowa, ruchy perystaltyczne, siarczan sodu, stężenie elektrolitów, właściwości buforujące, złogi moczanowe