efekt parasympatykolityczny
Efekt parasympatykolityczny, znany również jako działanie cholinolityczne lub antycholinergiczne, odnosi się do blokowania lub hamowania aktywności układu przywspółczulnego (parasympatycznego) poprzez blokowanie receptorów muskarynowych dla acetylocholiny.
Leki o działaniu parasympatykolitycznym hamują przekaźnictwo cholinergiczne, powodując szereg efektów fizjologicznych: rozszerzenie źrenic (mydriaza), zwiększenie częstości akcji serca (tachykardia), zmniejszenie wydzielania gruczołów (ślina, pot), zmniejszenie napięcia mięśni gładkich oskrzeli, przewodu pokarmowego i dróg moczowych, a także podwyższenie ciśnienia śródgałkowego.
Substancje o działaniu parasympatykolitycznym znajdują zastosowanie w leczeniu astmy oskrzelowej, POChP, choroby wrzodowej, choroby Parkinsona, zespołu jelita drażliwego oraz w znieczuleniu (premedykacja). Do najczęściej stosowanych leków z tej grupy należą: atropina, skopolamina, ipratropium, tiotropium oraz leki trójpierścieniowe.
Działania niepożądane wynikające z efektu parasympatykolitycznego obejmują: suchość w ustach, zaburzenia widzenia, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia poznawcze oraz tachykardię. Szczególną ostrożność należy zachować stosując te leki u pacjentów w podeszłym wieku, z jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz przerostem prostaty.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Alweryna – Właściwości farmakodynamiczne
Alweryna (cytrynian alweryny) jest lekiem spazmolitycznym o działaniu bezpośrednim na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego i macicy, wykazującym silniejszy efekt niż papaweryna przy jednocześnie niższej toksyczności. Mechanizm działania obejmuje blokadę kanałów wapniowych w komórkach mięśni gładkich oraz hamowanie układu współczulnego, co daje efekt parasympatykolityczny podobny do atropiny. W dawkach terapeutycznych alweryna selektywnie rozkurcza mięśniówkę gładką przewodu pokarmowego, nie wpływając istotnie na mięśniówkę serca, naczyń krwionośnych czy tchawicy, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych. Ponadto lek moduluje czynność motoryczną przewodu pokarmowego, co jest istotne w leczeniu czynnościowych zaburzeń jelit.
atropina, blokowanie kanałów wapniowych, cytrynian alweryny, czynność motoryczna przewodu pokarmowego, czynnościowe zaburzenia jelit, działanie spazmolityczne, efekt miotyczny, efekt parasympatykolityczny, klasyfikacja ATC, Meteospasmyl, mięśniówka gładka przewodu pokarmowego, mięśniówka tchawicy, napięcie mięśni gładkich, napięcie powierzchniowe, papaweryna, symetykon, zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Spasmolina 60 mg
Alweryna cytrynian, substancja czynna preparatu Spasmolina, jest lekiem spazmolitycznym klasyfikowanym w grupie ATC A03AX08, stosowanym w czynnościowych zaburzeniach jelit. Mechanizm działania alweryny opiera się na dwutorowym efekcie: bezpośrednim rozkurczu mięśni gładkich oraz pośrednim hamowaniu układu współczulnego, co wywołuje efekt parasympatykolityczny. W porównaniu do papaweryny, alweryna wykazuje wyższą skuteczność rozkurczową, co wynika z synergistycznego działania na mięśnie gładkie różnych struktur organizmu, w tym naczyń krwionośnych (efekt wazodylatacyjny), przewodu pokarmowego oraz układu moczowego.
alweryna cytrynian, czynność motoryczna, czynnościowe zaburzenia jelit, działanie atropinopodobne, działanie spazmolityczne, efekt miotyczny, efekt parasympatykolityczny, efekt wazodylatacyjny, hipermotoryka jelit, mechanizm działania, mięśnie gładkie naczyń, papaweryna, przewód pokarmowy, układ moczowy, układ współczulny, zaburzenia perystaltyki - Leksykon substancji czynnych
Prydynol – Interakcje
Prydynol, lek o działaniu przeciwcholinergicznym stosowany w terapii parkinsonizmu oraz w celu zmniejszenia napięcia mięśni szkieletowych, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne, które mogą nasilać działania niepożądane. Szczególnie istotne są synergistyczne interakcje z innymi lekami przeciwcholinergicznymi, takimi jak atropina, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, neuroleptyki fenotiazynowe, leki przeciwhistaminowe I generacji, dyzopiramid, chinidyna oraz amantadyna. Wspólne stosowanie tych substancji może prowadzić do nasilenia objawów takich jak suchość błon śluzowych, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia, a także do zwiększonego ryzyka neurotoksyczności i zaburzeń termoregulacji. Metoklopramid wykazuje antagonizm farmakodynamiczny wobec prydynolu, zmniejszając jego wpływ na motorykę przewodu pokarmowego. Spożycie alkoholu podczas terapii prydynolem znacząco nasila depresyjne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, powodując m.in. nasilenie zawrotów głowy, sedacji, zaburzeń koncentracji i refleksu oraz objawów antycholinergicznych.
agonista receptora dopaminowego, amantadyna, antagonista receptora muskarynowego, antagonista receptora serotoninowego, chinidyna, choroba Parkinsona, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dyzopiramid, działanie cholinolityczne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie synergistyczne, efekt parasympatykolityczny, interakcja antagonistyczna, interakcja farmakodynamiczna, interakcja synergistyczna, lek cholinolityczny, lek prokinetyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwhistaminowy, metoklopramid, mezylan prydynolu, motoryka przewodu pokarmowego, Myditin, napięcie mięśni szkieletowych, neuroleptyk fenotiazyny, neurotoksyczność, objaw niepożądany, parkinsonizm, prydynol, sedacja, suchość błon śluzowych, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, zaburzenie psychomotoryczne, zaburzenie równowagi, zaburzenie termoregulacji, zaburzenie widzenia, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawrót głowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Arlevert 20 mg + 40 mg
Arlevert to preparat zawierający cynaryzynę (20 mg) i dimenhydraminę (40 mg), stosowany w terapii zawrotów głowy (kod ATC: N07CA52). Cynaryzyna działa jako antagonista kanałów wapniowych, hamując napływ jonów wapnia do komórek błędnika, co uspokaja obwodową część układu równowagi. Dimenhydramina, będąca solą chloroteofilinową difenhydraminy, wykazuje działanie przeciwhistaminowe i przeciwcholinergiczne, oddziałując na ośrodkową część układu równowagi poprzez depresję ośrodkowego układu nerwowego i wpływ na strefę uaktywnienia chemoreceptorów w regionie przedsionka, co przekłada się na efekt przeciwwymiotny i przeciwzawrotowy.
antagonista wapnia, błędnik, chemoreceptory, choroba lokomocyjna, cynaryzyna, dimenhydramina, działanie przeciwcholinergiczne, działanie przeciwhistaminowe, działanie przeciwwymiotne, efekt parasympatykolityczny, jony wapnia, kanały wapniowe, kinetoza, narząd przedsionkowy, ośrodkowa część układu równowagi, ośrodkowy układ nerwowy, układ przedsionkowy, układ równowagi, zawroty głowy