tętniczy epizod zakrzepowo-zatorowy
Tętniczy epizod zakrzepowo-zatorowy (arterial thromboembolism) to stan kliniczny charakteryzujący się nagłym zamknięciem światła tętnicy przez skrzeplinę, która powstała in situ lub przemieściła się z innego miejsca układu naczyniowego. Stanowi poważne zagrożenie dla życia i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
Najczęstszymi lokalizacjami tętniczych epizodów zakrzepowo-zatorowych są tętnice mózgowe (prowadzące do udaru niedokrwiennego mózgu), tętnice wieńcowe (skutkujące ostrym zespołem wieńcowym), tętnice kończyn dolnych (powodujące ostre niedokrwienie kończyny) oraz tętnice krezkowe (prowadzące do niedokrwienia jelit). Źródłem materiału zatorowego jest najczęściej serce (zwłaszcza u pacjentów z migotaniem przedsionków, wadami zastawkowymi czy kardiomiopatią).
Czynniki ryzyka tętniczych epizodów zakrzepowo-zatorowych obejmują: migotanie przedsionków, miażdżycę, nadciśnienie tętnicze, cukrzycę, hipercholesterolemię, palenie tytoniu, otyłość oraz wiek powyżej 65 lat. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych (angio-CT, angiografia, USG dopplerowskie) oraz badaniach laboratoryjnych oceniających parametry krzepnięcia.
Leczenie tętniczego epizodu zakrzepowo-zatorowego zależy od lokalizacji i obejmuje trombolizę, trombektomię mechaniczną, embolektomię chirurgiczną oraz leczenie przeciwkrzepliwe. Profilaktyka wtórna polega na stosowaniu leków przeciwpłytkowych lub przeciwkrzepliwych, modyfikacji czynników ryzyka sercowo-naczyniowego oraz leczeniu chorób podstawowych predysponujących do zakrzepicy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Nintedanib STADA
Nintedanib STADA wymaga szczególnej uwagi ze względu na ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego i wątroby. Najczęściej obserwuje się biegunkę o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, pojawiającą się głównie w pierwszych 3 miesiącach terapii, która może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Zaleca się natychmiastowe leczenie objawowe, w tym stosowanie loperamidu i odpowiednie nawodnienie, a w razie konieczności zmniejszenie dawki lub przerwanie terapii. Nudności i wymioty występują u większości pacjentów, jednak rzadko prowadzą do zakończenia leczenia (2,1% i 1,4%). U pacjentów z łagodnym zaburzeniem czynności wątroby (Child-Pugh A) wskazane jest stosowanie zmniejszonych dawek, natomiast u pacjentów z umiarkowanym i ciężkim zaburzeniem (Child-Pugh B i C) lek jest przeciwwskazany. Monitorowanie funkcji wątroby (aminotransferazy, bilirubina) jest kluczowe, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach terapii, a wzrost enzymów powyżej 3 x GGN wymaga zmniejszenia dawki lub przerwania leczenia.
aminotransferaza, białkomocz nerczycowy, biegunka, choroba uchyłkowa jelit, choroba wieńcowa, czynność nerek, czynność wątroby, enzym wątrobowy, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza, inhibitor kinazy tyrozynowej, kortykosteroid, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwbiegunkowy, lek przeciwwymiotny, mikroangiopatia kłębuszkowa, mikroangiopatia zakrzepowa, naczyniowo-śródbłonkowy czynnik wzrostu, nadciśnienie, nadciśnienie płucne, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność prawej komory serca, nintedanib, nudności i wymioty, odstęp QT, owrzodzenie trawienne, perforacja przewodu pokarmowego, pirfenidon, polekowe uszkodzenie wątroby, powikłanie gojenia ran, przewód pokarmowy, skala Child-Pugh, stężenie bilirubiny, tętniak i rozwarstwienie tętnicy, tętniczy epizod zakrzepowo-zatorowy, udar, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Nintedanib – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Nintedanib w dawkach 100 mg i 150 mg, stosowany w postaci kapsułek miękkich, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko działań niepożądanych obejmujących układ pokarmowy, wątrobę, nerki oraz układ krążenia. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest biegunka, zwykle łagodna do umiarkowanej, pojawiająca się głównie w pierwszych 3 miesiącach terapii, jednak mogą wystąpić ciężkie przypadki prowadzące do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Postępowanie obejmuje natychmiastowe leczenie objawowe, odpowiednie nawodnienie, stosowanie loperamidu oraz ewentualne zmniejszenie dawki lub przerwanie terapii. Nudności i wymioty również występują często, z koniecznością modyfikacji dawki w przypadku utrzymujących się objawów. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (Child-Pugh A) zaleca się stosowanie zmniejszonych dawek, natomiast u pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami (Child-Pugh B i C) nintedanib jest przeciwwskazany. Monitorowanie funkcji wątroby (aminotransferazy, bilirubina) jest obowiązkowe przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach, gdy ryzyko uszkodzenia wątroby jest największe.
AlAT, aminotransferazy, AspAT, biegunka, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, enzymy wątrobowe, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwbiegunkowy, lek przeciwwymiotny, loperamid, niewydolność nerek, nintedanib, nudności i wymioty, ostre niedokrwienie mięśnia sercowego, polekowe uszkodzenie wątroby, receptor VEGFR, skala Child-Pugh, stężenie bilirubiny, tętniczy epizod zakrzepowo-zatorowy, udar, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenie czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka