metabolizm fingolimodu
Metabolizm fingolimodu to złożony proces biotransformacji, który odgrywa kluczową rolę w farmakokinetyce tego leku immunomodulującego stosowanego w leczeniu stwardnienia rozsianego. Fingolimod jest prolekiem, który ulega fosforylacji w organizmie do aktywnego metabolitu – fingolimodu fosforanu, który jest właściwą substancją terapeutycznie czynną.
Lek jest metabolizowany głównie w wątrobie przy udziale cytochromu P450, w szczególności izoenzymu CYP4F2, a w mniejszym stopniu CYP2D6, CYP2E1, CYP3A4 i CYP4F12. Fingolimod podlega trzem głównym szlakom metabolicznym: odwracalnej fosforylacji do aktywnego metabolitu, oksydacyjnej biotransformacji z utworzeniem nieaktywnych metabolitów oraz biotransformacji do ceramidopodobnych związków.
Okres półtrwania fingolimodu wynosi około 6-9 dni, co umożliwia stosowanie go w schemacie dawkowania raz na dobę. Metabolity leku są wydalane głównie przez nerki (81%) oraz w mniejszym stopniu z kałem (2,5%). Znajomość metabolizmu fingolimodu jest istotna klinicznie ze względu na możliwość interakcji lekowych oraz konieczność dostosowania dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fenoxa 0,5 mg
Fingolimod wykazuje wysoką biodostępność doustną na poziomie 93% (95% CI: 79-111%) oraz powolne wchłanianie z Tmax wynoszącym 12-16 godzin. Stężenia w stanie stacjonarnym osiągane są po 1-2 miesiącach przy dawkowaniu 0,5 mg raz na dobę i są około 10-krotnie wyższe niż po dawce początkowej. Lek charakteryzuje się rozległą dystrybucją do tkanek (objętość dystrybucji około 1200±260 l) oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (>99%). Klirens z krwi wynosi 6,3±2,3 l/h, a okres półtrwania 6-9 dni, podobny dla fingolimodu i jego aktywnego metabolitu, fingolimodu fosforanu. Wydalanie odbywa się głównie przez mocz (81% dawki) w postaci nieaktywnych metabolitów, natomiast lek i metabolit nie są wydalane w formie niezmienionej. Farmakokinetyka jest liniowa, a spożycie pokarmu nie wpływa istotnie na ekspozycję leku.
bariera krew-mózg, biodostępność bezwzględna, biotransformacja oksydacyjna, dawkowanie raz na dobę, dystrybucja do tkanek, dystrybucja w krwinkach czerwonych, eliminacja, farmakokinetyka liniowa, izoenzym CYP3A4, izoenzym CYP4F2, klasyfikacja Child-Pugh, klirens fingolimodu, metabolizm fingolimodu, okres półtrwania, stwardnienie rozsiane, wchłanianie, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Bonaxon 0,5 mg
Fingolimod charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną (93%, 95% CI: 79-111%) oraz powolnym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z Tmax wynoszącym 12-16 godzin. Stężenia stacjonarne osiągane są po 1-2 miesiącach stosowania dawki 0,5 mg raz na dobę, przy czym Cmax i AUC fosforanu fingolimodu nie ulegają istotnym zmianom po spożyciu posiłku, co umożliwia podawanie leku niezależnie od jedzenia. Lek wykazuje dużą dystrybucję do tkanek (objętość dystrybucji około 1200 ± 260 l) oraz znaczące wiązanie z białkami osocza (>99%). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP4F2 i potencjalnie CYP3A4, z eliminacją w postaci nieaktywnych metabolitów (81% dawki) głównie z moczem, a okres półtrwania wynosi 6-9 dni. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 0,5-1,25 mg i nie wykazuje istotnych różnic ze względu na płeć, rasę czy umiarkowane do ciężkiego zaburzenia czynności nerek.
analog ceramidowy, biodostępność bezwzględna, biodostępność leku, biotransformacja oksydacyjna, CYP3A4, dawkowanie dobowe, dystrybucja tkankowa, dystrybucja w erytrocytach, fosforan fingolimodu, izoenzym CYP4F2, klasyfikacja Child-Pugh, klirens fingolimodu, maksymalne stężenie, metabolit czynny farmakologicznie, metabolizm fingolimodu, nieaktywny farmakologicznie, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, stereoselektywna fosforylacja, stężenie stacjonarne, stężenie w osoczu, stężenie we krwi, stwardnienie rozsiane, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – INZOLFI 0,5 mg
Fingolimod wykazuje powolne wchłanianie z tmax wynoszącym 12-16 godzin oraz wysoką biodostępność doustną na poziomie 93% (95% CI: 79-111%). Stężenia w stanie stacjonarnym osiągane są po 1-2 miesiącach dawkowania i są około 10-krotnie wyższe niż po dawce początkowej. Pokarm nie wpływa istotnie na ekspozycję (AUC) fingolimodu, co umożliwia podawanie leku niezależnie od posiłków. Substancja wykazuje dużą dystrybucję tkankową (Vd około 1200±260 l) oraz znaczną akumulację w erytrocytach (86%), a jej aktywny metabolit – fosforan fingolimodu – charakteryzuje się mniejszym wychwytem w komórkach krwi (99%). Metabolizm obejmuje stereoselektywną fosforylację do aktywnego (S)-enancjomeru oraz oksydacyjną biotransformację głównie przez CYP4F2 i prawdopodobnie CYP3A4, prowadząc do nieaktywnych metabolitów. Klirens wynosi 6,3±2,3 l/h, a okres półtrwania 6-9 dni, z liniową farmakokinetyką w zakresie dawek 0,5-1,25 mg/dobę. Wydalanie odbywa się głównie przez mocz (81% dawki w postaci metabolitów) i kał, bez wydalania niezmienionego fingolimodu lub fosforanu.
analog ceramidowy, bariera krew-mózg, biodostępność bezwzględna, biotransformacja oksydacyjna, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, CYP4F2, dystrybucja tkankowa, farmakokinetyka fingolimodu, fosforan fingolimodu, izoenzym, klasyfikacja Child-Pugh, klirens fingolimodu, łagodne zaburzenie czynności wątroby, maksymalne stężenie, metabolizm fingolimodu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, stereoselektywna fosforylacja, stężenie we krwi, stwardnienie rozsiane, umiarkowane zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Teva 0,25 mg
Fingolimod Teva, jako modulator receptorów fosforanu sfingozyny-1, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, szczególnie z lekami immunosupresyjnymi, immunomodulującymi oraz wpływającymi na częstość akcji serca. Jednoczesne stosowanie z lekami przeciwnowotworowymi i immunosupresyjnymi jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko nasilonej immunosupresji i powikłań infekcyjnych. Szczególną ostrożność należy zachować podczas przejścia z terapii natalizumabem, teriflunomidem lub mitoksantronem, wymagając monitorowania pacjenta. Kortykosteroidy stosowane krótkoterminowo nie zwiększają ryzyka zakażeń. W okresie terapii i do 2 miesięcy po jej zakończeniu należy unikać żywych szczepionek atenuowanych ze względu na ryzyko infekcji, a skuteczność szczepień inaktywowanych może być obniżona. Fingolimod obniża częstość akcji serca, co w połączeniu z beta-adrenolitykami (np. atenolol), lekami antyarytmicznymi klasy Ia i III, antagonistami kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), iwabradyną, digoksyną, inhibitorami cholinesterazy i pilokarpiną wymaga konsultacji kardiologicznej i monitorowania, gdyż może powodować dodatkowe zwolnienie akcji serca (np. atenolol zmniejsza ją o 15%).
antagonista cholinesterazy, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atenolol, azolowy lek przeciwgrzybiczny, beta-adrenolityk, CYP3A4, CYP4F2, digoksyna, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, enzym wątrobowy, fenobarbital, fenytoina, hepatotoksyczność, immunosupresja, induktor CYP3A4, inhibitor proteazy, iwabradyna, karbamazepina, kardiolog, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, lek antyarytmiczny, lek immunomodulujący, lek przeciwnowotworowy, metabolizm fingolimodu, mitoksantron, natalizumab, ośrodkowy układ nerwowy, pilokarpina, ryfampicyna, stwardnienie rozsiane, szczepienie, telitromycyna, teriflunomid, układ immunologiczny, werapamil, żywa szczepionka atenuowana - Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Teva 0,5 mg
Fingolimod Teva, jako lek immunomodulujący, wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa terapii. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z lekami immunosupresyjnymi i immunomodulującymi, takimi jak natalizumab, teriflunomid czy mitoksantron, ze względu na ryzyko nadmiernej immunosupresji. Fingolimod wpływa na skuteczność szczepień, obniżając ją podczas terapii i do 2 miesięcy po jej zakończeniu, szczególnie przeciwwskazane są szczepionki żywe atenuowane. Ponadto, lek może powodować bradykardię, zwłaszcza na początku leczenia, a efekt ten jest nasilany przez beta-adrenolityki (np. atenolol, metoprolol), leki antyarytmiczne klasy Ia i III, antagonistów kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), iwabradynę, digoksynę, antagoniści cholinesterazy oraz pilokarpinę. W takich przypadkach zalecana jest konsultacja kardiologiczna i ścisłe monitorowanie pacjenta, a w razie niemożności odstawienia leków bradykardyzujących – przedłużona obserwacja do następnego dnia po rozpoczęciu terapii fingolimodem.
antagonista cholinesterazy, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atenolol, beta-adrenolityk, bradykardia, cyklosporyna, CYP4F2, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, immunosupresja, inhibitor proteazy, iwabradyna, karbamazepina, ketokonazol, kortykosteroid, lek antyarytmiczny, lek immunomodulujący, lek przeciwgrzybiczny, lewonorgestrel, metabolizm fingolimodu, mitoksantron, natalizumab, pilokarpina, progestagen, przeciwciało monoklonalne, ryfampicyna, stwardnienie rozsiane, szczepionka atenuowana, teriflunomid, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Aurovitas 0,5 mg
Fingolimod Aurovitas 0,5 mg wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne w terapii stwardnienia rozsianego. Ze względu na mechanizm działania immunosupresyjnego, jednoczesne stosowanie z innymi lekami immunomodulującymi, przeciwnowotworowymi lub immunosupresyjnymi jest niewskazane z powodu ryzyka nadmiernej immunosupresji i zwiększonej podatności na infekcje. Szczególną ostrożność należy zachować przy zmianie terapii z leków takich jak natalizumab, teriflunomid czy mitoksantron, zapewniając odpowiedni okres wymywania. Fingolimod osłabia odpowiedź immunologiczną na szczepienia, zwłaszcza żywe szczepionki atenuowane, które są przeciwwskazane podczas terapii i przez 2 miesiące po jej zakończeniu. Ponadto, lek może powodować addycyjne bradykardyczne efekty w połączeniu z beta-adrenolitykami (np. atenolol – zmniejszenie HR o 15%), lekami antyarytmicznymi klasy Ia i III, antagonistami kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), iwabradyną, digoksyną, antagonistami cholinesterazy oraz pilokarpiną, co wymaga konsultacji kardiologicznej i monitorowania pacjenta, zwłaszcza po pierwszej dawce.
antagonista cholinesterazy, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atenolol, cyklosporyna, CYP3A4, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, działanie immunosupresyjne, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, enzym CYP4F2, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, immunosupresja, induktor enzymu, inhibitor proteazy, iwabradyna, karbamazepina, ketokonazol, kortykosteroid, lek antyarytmiczny, lek beta-adrenolityczny, lek immunomodulujący, lek modyfikujący przebieg choroby, lek przeciwgrzybiczny, lewonorgestrel, metabolizm fingolimodu, monitorowanie kardiologiczne, natalizumab, ośrodkowy układ nerwowy, pilokarpina, progestagen, ryfampicyna, rzut stwardnienia rozsianego, stwardnienie rozsiane, szczepionka atenuowana, terapia wielolekowa