hydrazyd kwasu izonikotynowego
Hydrazyd kwasu izonikotynowego (INH, izoniazyd) to kluczowy lek przeciwgruźliczy, który od momentu wprowadzenia w latach 50. XX wieku stanowi podstawę leczenia gruźlicy. Działa bakteriobójczo na prątki Mycobacterium tuberculosis poprzez hamowanie syntezy kwasów mikolowych, będących istotnym składnikiem ściany komórkowej tych bakterii.
Mechanizm działania izoniazydu polega na inhibicji enzymu InhA (reduktazy enoilo-ACP), co prowadzi do zaburzenia syntezy kwasów tłuszczowych i w konsekwencji do zahamowania wzrostu i śmierci prątków. Lek jest prolekiem, który wymaga aktywacji przez katalazę-peroksydazę prątków (KatG) do formy aktywnej.
Izoniazyd wykazuje najwyższą skuteczność wobec aktywnie dzielących się prątków. Najczęstsze działania niepożądane obejmują hepatotoksyczność, neuropatię obwodową (związaną z wpływem na metabolizm pirydoksyny), reakcje skórne oraz rzadziej zaburzenia hematologiczne. Aby zapobiec neuropatii, często stosuje się suplementację witaminy B6 (pirydoksyny).
W leczeniu gruźlicy izoniazyd jest zwykle stosowany w połączeniu z innymi lekami przeciwgruźliczymi w ramach standardowych schematów terapeutycznych. Istotnym problemem klinicznym jest narastająca oporność prątków na izoniazyd, związana głównie z mutacjami w genach kodujących KatG lub InhA, co wymusza modyfikacje schematów leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Izoniazyd – Właściwości farmakodynamiczne
Izoniazyd, będący hydrazydem kwasu izonikotynowego (kod ATC: J04AC01), jest kluczowym lekiem przeciwgruźliczym o selektywnym działaniu bakteriobójczym wobec Mycobacterium tuberculosis. Jego aktywność obejmuje zarówno formy zewnątrz-, jak i wewnątrzkomórkowe prątków w fazie aktywnego wzrostu i podziału, natomiast wobec form uśpionych wykazuje działanie bakteriostatyczne. Szczególnie skuteczny jest w eliminacji prątków zlokalizowanych w ścianach jam gruźliczych, co ma istotne znaczenie kliniczne. Ze względu na szybkie pojawianie się oporności podczas monoterapii, izoniazyd stosuje się niemal wyłącznie w terapii skojarzonej, z wyjątkiem profilaktyki u osób z zakażeniem latentnym, gdzie monoterapia jest dopuszczalna ze względu na niską liczbę prątków. Preparaty zawierające izoniazyd, takie jak Nidrazid (100 mg) oraz Rifamazid (100 mg lub 150 mg izoniazydu w połączeniu z ryfampicyną), umożliwiają indywidualizację leczenia.
działanie bakteriobójcze, działanie bakteriostatyczne, działanie przeciwprątkowe, faza intensywna leczenia, hydrazyd kwasu izonikotynowego, jama gruźlicza, leczenie profilaktyczne, lek przeciwgruźliczy, Mycobacterium tuberculosis, oporność prątków, polimeraza RNA, prątek atypowy, prątek gruźlicy, prątek trądu, terapia przeciwgruźlicza, zakażenie latentne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Nidrazid 100 mg
Izoniazyd, substancja czynna leku Nidrazid, jest hydrazydem kwasu izonikotynowego o kodzie ATC J04AC01, wykazującym selektywne działanie bakteriobójcze wobec prątków gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis) w fazie aktywnego wzrostu, zarówno zewnątrz- jak i wewnątrzkomórkowo. W przypadku form nieaktywnych metabolicznie, izoniazyd działa bakteriostatycznie, hamując wzrost bakterii bez ich eliminacji. Ta farmakodynamiczna właściwość jest kluczowa w terapii gruźlicy, gdzie obecne są różne populacje prątków. Ze względu na szybkie powstawanie oporności, izoniazyd nie jest stosowany w monoterapii aktywnej gruźlicy, lecz w skojarzeniu z innymi lekami przeciwgruźliczymi, natomiast monoterapia izoniazydowa jest dopuszczalna w profilaktyce u osób z ekspozycją lub ryzykiem rozwoju choroby.
aktywna gruźlica, działanie bakteriobójcze, działanie bakteriostatyczne, działanie synergistyczne, gruźlica, hydrazyd kwasu izonikotynowego, izoniazyd, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwzakaźny, monoterapia, Mycobacterium tuberculosis, oporność bakteryjna, prątek gruźlicy, profilaktyka przeciwgruźlicza, schemat terapeutyczny