unerwienie autonomiczne

Unerwienie autonomiczne, zwane również układem autonomicznym lub układem nerwowym wegetatywnym, to część układu nerwowego odpowiedzialna za regulację funkcji życiowych organizmu bez udziału świadomości. Składa się z dwóch głównych części: układu współczulnego (sympatycznego) i przywspółczulnego (parasympatycznego), które działają antagonistycznie, utrzymując homeostazę organizmu.

Układ współczulny aktywuje się w sytuacjach stresu i zagrożenia, przygotowując organizm do reakcji „walki lub ucieczki”. Powoduje przyspieszenie akcji serca, rozszerzenie oskrzeli, wzrost ciśnienia tętniczego, rozszerzenie źrenic i zwiększenie poziomu glukozy we krwi. Natomiast układ przywspółczulny dominuje w warunkach spoczynku, wspomaga procesy trawienne, obniża częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze oraz zwęża źrenice.

Włókna układu autonomicznego unerwiają wszystkie narządy wewnętrzne, mięśnie gładkie, gruczoły oraz naczynia krwionośne. Dysfunkcje unerwienia autonomicznego mogą prowadzić do poważnych zaburzeń, takich jak dysautonomia, neuropatia autonomiczna w przebiegu cukrzycy czy zaburzenia rytmu serca. Prawidłowa ocena funkcji układu autonomicznego jest istotna w diagnostyce wielu chorób neurologicznych i internistycznych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl