nerwiak zarodkowy
Nerwiak zarodkowy (neuroblastoma) to złośliwy nowotwór wywodzący się z komórek neuroblastycznych układu współczulnego. Jest to najczęstszy pozaczaszkowy guz lity u dzieci, odpowiadający za około 8-10% wszystkich nowotworów wieku dziecięcego.
Nerwiak zarodkowy najczęściej lokalizuje się w nadnerczach (około 40% przypadków) oraz w zwojach przykręgosłupowych na różnych poziomach. Charakteryzuje się dużą heterogennością kliniczną – od guzów samoistnie ustępujących, po agresywne nowotwory z przerzutami. Rozpoznanie opiera się na badaniach obrazowych, oznaczeniu markerów biologicznych (katecholaminy i ich metabolity w moczu) oraz badaniu histopatologicznym.
Klasyfikacja kliniczna nerwiaka zarodkowego obejmuje system INSS (International Neuroblastoma Staging System) oraz nowszy INRG (International Neuroblastoma Risk Group). Czynniki prognostyczne obejmują wiek pacjenta (lepsze rokowanie u dzieci poniżej 18 miesiąca życia), stopień zaawansowania, amplifikację onkogenu MYCN, ploidię DNA oraz stopień zróżnicowania histopatologicznego.
Leczenie nerwiaka zarodkowego jest multimodalne i zależy od grupy ryzyka. Obejmuje chirurgiczne usunięcie guza, chemioterapię, radioterapię, przeszczep szpiku kostnego, terapię izotopową MIBG oraz terapię różnicującą z zastosowaniem kwasu 13-cis retinowego. W ostatnich latach wprowadzono także immunoterapię z przeciwciałami anty-GD2.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Vincristine Teva 1 mg/ml
Vincristine Teva (siarczan winkrystyny) to lek przeciwnowotworowy dostępny w roztworze do wstrzykiwań o stężeniu 1 mg/ml, dostępny w fiolkach 1 ml, 2 ml oraz 5 ml. Stosowany jest w terapii onkohematologicznej, obejmującej ostrą białaczkę limfocytową, chłoniaki złośliwe (w tym ziarnicę złośliwą i chłoniaki nieziarnicze) oraz szpiczaka mnogiego. Ponadto, winkrystyna znajduje zastosowanie w leczeniu wybranych nowotworów litych, takich jak rak piersi z przerzutami oraz drobnokomórkowy rak płuca. Lek odgrywa kluczową rolę w terapii nowotworów wieku dziecięcego, w tym mięsaka Ewinga, płodowego mięśniakomięsaka prążkowanokomórkowego, pierwotnych guzów neuroektodermalnych (rdzeniak zarodkowy, nerwiak zarodkowy), guza Wilmsa oraz siatkówczaka. Roztwór do wstrzykiwań charakteryzuje się pH 3,5-5,5 oraz osmolalnością około 600 mOsm/l, jest klarowny i wolny od cząstek stałych.
adrenokortykosteroid, chłoniak Hodgkina, chłoniak nieziarniczy, chłoniak złośliwy, choroba hematologiczna, drobnokomórkowy rak płuca, dysfagia, guz lity, guz Wilmsa, idiopatyczna plamica małopłytkowa, lek cytotoksyczny, lek przeciwnowotworowy, mięsak Ewinga, mięśniakomięsak prążkowanokomórkowy, nerwiak zarodkowy, nowotwór ośrodkowego układu nerwowego, nowotwór plazmocytów, onkologia pediatryczna, ostra białaczka limfocytowa, rak piersi z przerzutami, rdzeniak zarodkowy, remisja choroby, roztwór do wstrzykiwań, siarczan winkrystyny, siatkówczak, splenektomia, szpiczak mnogi, terapia pierwszego wyboru, ziarnica złośliwa - Leksykon chorób i schorzeń
Paraneoplastyczne zespoły nerwowe – Epidemiologia
Paraneoplastyczne zespoły nerwowe (PZN) to rzadkie, immunologicznie uwarunkowane zaburzenia neurologiczne, będące odległymi skutkami nowotworów, niezwiązane bezpośrednio z obecnością guza czy przerzutów. Epidemiologia PZN wskazuje na zapadalność około 0,89 przypadków na 100 000 osobolat, z tendencją wzrostową w ostatnich latach (wzrost z 0,62 do 1,22/100 000 osobolat w latach 2009-2017), oraz chorobowość na poziomie około 4,37 na 100 000 mieszkańców. PZN najczęściej współwystępują z drobnokomórkowym rakiem płuca (około 9% pacjentów z SCLC), rakiem piersi, jajnika, jądra oraz nowotworami układu limfatycznego. W około 80% przypadków objawy neurologiczne poprzedzają rozpoznanie nowotworu o kilka miesięcy do lat, co podkreśla znaczenie wczesnej diagnostyki i monitorowania onkologicznego. Mediana wieku wystąpienia PZN wynosi 68 lat, a rozkład płci jest zbliżony, choć niektóre zespoły, jak paraneoplastyczne zwyrodnienie móżdżku, częściej dotyczą kobiet.
chłoniak, drobnokomórkowy rak płuca, fluorodeoksyglukoza, grasiczak, inhibitor punktów kontrolnych immunologicznych, mechanizm immunologiczny, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nowotwór jądra, nowotwór jajnika, paraneoplastyczne zwyrodnienie móżdżku, paraneoplastyczny zespół nerwowy, pozytonowa tomografia emisyjna, przeciwciało onkoneuronalne, rak piersi, resekcja chirurgiczna, tomografia komputerowa, zespół miasteniczny Lamberta-Eatona - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy zarodkowe – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Guzy zarodkowe OUN u dzieci stanowią heterogenną grupę nowotworów o zróżnicowanym rokowaniu, zależnym od wielu czynników klinicznych i molekularnych. Kluczowe czynniki prognostyczne to typ guza (np. rdzeniak vs. nerwiak zarodkowy), lokalizacja, obecność przerzutów, wiek pacjenta (korzystny poniżej 18 miesięcy w nerwiaku), zakres resekcji chirurgicznej, oraz charakterystyka genetyczna, w tym amplifikacja MYCN i aberracje chromosomu 11q. Indeks mitotyczno-kariorechtyczny (MKI) oraz profil ekspresji genów również korelują z rokowaniem. W przypadku rdzeniaka, mimo poprawy leczenia, około 33% dzieci umiera z powodu powikłań. Nerwiak zarodkowy wykazuje heterogenny przebieg, z 50% długoterminowego przeżycia w grupie wysokiego ryzyka, gdzie amplifikacja MYCN występuje w 20% wszystkich i 50% wysokiego ryzyka przypadków. Medulloepithelioma cechuje się bardzo złym rokowaniem, ze średnim czasem przeżycia około 12 miesięcy i 5-letnim przeżyciem 0-30%. W raku zarodkowym stadium guza determinuje przeżywalność, z 5-letnim przeżyciem >98% w stadium I i około 80% w stadium III, przy ryzyku nawrotu 20-50% w zależności od lokalizacji guza.
amplifikacja MYCN, chemioterapia wysokodawkowa, guz resztkowy, guz zarodkowy z wielowarstwowymi rozetami, medulloepithelioma, nerwiak zarodkowy, onkogeneza, oporność na leki, profil ekspresji genów, profilowanie genetyczne, przerzut nowotworowy, przeszczepienie komórek macierzystych, radioterapia ogniskowa, rak zarodkowy, rdzeniak, resekcja chirurgiczna, stratyfikacja ryzyka, terapia celowana, węzeł chłonny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Adriblastina PFS 2 mg/ml
Adriblastina PFS, zawierająca doksorubicynę chlorowodorek w stężeniu 2 mg/ml, jest lekiem przeciwnowotworowym o szerokim spektrum zastosowań w onkologii dorosłych i pediatrycznej. Wskazania obejmują ostre i przewlekłe białaczki, chłoniaki, szpiczaka mnogiego oraz liczne guzy lite, takie jak rak piersi (w tym leczenie adjuwantowe po resekcji z zajęciem węzłów pachowych), nowotwory układu moczowo-płciowego (rak trzonu macicy, jajnika, gruczołu krokowego, pęcherza moczowego, nienasieniakowy nowotwór jądra), układu pokarmowego (rak żołądka, pierwotny rak wątrobowokomórkowy), a także nowotwory płuca, głowy i szyi oraz tarczycy. W pediatrii stosowana jest w leczeniu mięsaka Ewinga, neuroblastomy, mięsaków prążkowanokomórkowych, guzów Wilmsa oraz mięsaków kości i tkanek miękkich.
białaczka limfoblastyczna, białaczka przewlekła, białaczka szpikowa, chemioterapia indukcyjna, chemioterapia konsolidacyjna, chemioterapia przeciwnowotworowa, chłoniak nieziarniczy, choroba Hodgkina, doksorubicyna chlorowodorek, guz lity, guz Wilmsa, leczenie adjuwantowe, leczenie uzupełniające, mięsak Ewinga, mięsak kości, mięsak prążkowanokomórkowy, mięsak tkanek miękkich, nephroblastoma, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nowotwór głowy i szyi, nowotwór hematologiczny, nowotwór układu krwiotwórczego, nowotwór złośliwy, ostra białaczka, pierwotny rak wątrobowokomórkowy, rak gruczołu krokowego, rak jajnika, rak pęcherza moczowego, rak piersi, rak płuca, rak trzonu macicy, rak żołądka, rhabdomyosarcoma, szpiczak mnogi, ziarnica złośliwa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cyclophosphamide Accord 1000 mg
Cyklofosfamid Accord, dostępny w dawkach 500 mg (534,5 mg cyklofosfamidu jednowodnego) oraz 1000 mg (1069,0 mg cyklofosfamidu jednowodnego) w formie liofilizowanego proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji o stężeniu 20 mg/mL, jest lekiem cytotoksycznym o szerokim spektrum zastosowań onkologicznych i immunosupresyjnych. W onkologii stosowany jest w leczeniu hematologicznych nowotworów złośliwych, takich jak przewlekła białaczka limfocytowa (CLL), ostra białaczka limfoblastyczna (ALL), chłoniak Hodgkina, chłoniaki nieziarnicze oraz szpiczak mnogi. Ponadto, pełni kluczową rolę w kondycjonowaniu przed przeszczepieniem szpiku kostnego, często w skojarzeniu z napromienianiem całego ciała lub busulfanem. W terapii guzów litych znajduje zastosowanie w leczeniu zaawansowanego raka jajnika, raka piersi (w tym adjuwantowo), mięsaka Ewinga, drobnokomórkowego raka płuca oraz nerwiaka zarodkowego u dzieci.
busulfan, chemioterapia przeciwnowotworowa, chłoniak Hodgkina, chłoniak nieziarniczy, choroba autoimmunologiczna, cyklofosfamid, drobnokomórkowy rak płuca, działanie niepożądane, guz lity, immunosupresja, infuzja dożylna, komórka plazmatyczna, komórka Reed-Sternberga, leczenie immunosupresyjne, leczenie kondycjonujące, lek cytotoksyczny, lek przeciwnowotworowy, limfocyt B, mięsak Ewinga, napromienianie całego ciała, nefropatia toczniowa, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, niewydolność nerek, nowotwór hematologiczny, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, przerzut, przeszczepienie szpiku kostnego, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, rak jajnika, rak piersi, reakcja alergiczna, reakcja autoimmunologiczna, szpiczak mnogi, terapia skojarzona, terapia wspomagająca, toczeń rumieniowaty układowy, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, wlew dożylny, zapalenie naczyń krwionośnych, ziarnica złośliwa, ziarniniak Wegenera, ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Neocitec 10 mg/ml
Winorelbina, substancja czynna leku Neocitec, jest alkaloidem barwinka różowatego (kod ATC L01CA04) o działaniu cytostatycznym, polegającym na hamowaniu polimeryzacji tubuliny, głównie na poziomie mikrotubul mitotycznych, co prowadzi do zatrzymania cyklu komórkowego w fazie G2-M i indukcji śmierci komórki nowotworowej. W porównaniu do winkrystyny, winorelbina wykazuje mniejszą indukcję spiralizacji tubuliny, co może przekładać się na niższe ryzyko neurotoksyczności. Preparat dostępny jest w formie koncentratu do infuzji, zawierającego 10 mg winorelbiny/ml, o pH 3-4 i osmolarności 32-38 mOsm, co jest istotne przy podawaniu pacjentom z zaburzeniami gospodarki wodno-elektrolitowej.
cykl komórkowy, dysfagia, działanie cytostatyczne, gospodarka wodno-elektrolitowa, guz OUN, klasyfikacja ATC, lek przeciwnowotworowy, mięsak Ewinga, mięsak kościopochodny, mięsak maziówkowy, mięsak prążkowanokomórkowy, mięsak tkanek miękkich, mikrotubule mitotyczne, nerwiak zarodkowy, neurotoksyczność, polimeryzacja tubuliny, roztwór do infuzji, tłuszczakomięsak, winkrystyna, winorelbina, włókniakomięsak - Leksykon substancji czynnych
Temsirolimus – Właściwości farmakodynamiczne
Temsirolimus, będący selektywnym inhibitorem kinazy mTOR, działa poprzez tworzenie kompleksu z białkiem FKBP-12, co prowadzi do zahamowania aktywności mTOR i zatrzymania cyklu komórkowego w fazie G1. Mechanizm ten obejmuje hamowanie translacji białek regulujących cykl komórkowy (np. cykliny D, c-myc) oraz czynników indukowanych hipoksją (HIF-1, HIF-2 alfa), co skutkuje ograniczeniem angiogenezy poprzez obniżenie poziomu VEGF. W badaniach in vitro wykazano dwufazową odpowiedź na dawkę: stężenia nanomolarne hamują wzrost komórek, a mikromolarne powodują ich zatrzymanie. W badaniu klinicznym fazy 3 (RCC 1) u pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym temsirolimus w dawce 25 mg tygodniowo istotnie wydłużył medianę całkowitego czasu przeżycia (OS) do 10,9 miesiąca w porównaniu do 7,3 miesiąca w grupie leczonej interferonem alfa (IFN-α) (p=0,0078, HR=0,73). Ponadto, temsirolimus poprawił czas przeżycia wolny od progresji (PFS) (5,6 vs. 3,2 miesiąca, p=0,0042) oraz odsetek korzyści klinicznych, przy jednoczesnym lepszym profilu bezpieczeństwa niż terapia skojarzona z IFN-α, która zwiększała częstość ciężkich zdarzeń niepożądanych (stopnia 3 i 4).
angiogeneza, badanie podwójnie ślepej próby, białko FKBP-12, całkowity czas przeżycia, cyklina typu D, czas do niepowodzenia leczenia, czas przeżycia wolny od progresji, czynnik indukowany hipoksją, dehydrogenaza mleczanowa, dekarboksylaza ornitynowa, glejak wysokiego stopnia, inhibitor kinazy białkowej, inhibitor kinazy mTOR, interferon alfa, kinaza mTOR, komórka nowotworowa, małopłytkowość, mięsak prążkowanokomórkowy, nefrektomia, nerwiak zarodkowy, neutropenia, niedokrwistość, odsetek obiektywnych odpowiedzi, rak nerkowokomórkowy, skala Karnofsky’ego, VEGF - Leksykon substancji czynnych
Temsirolimus – Dawkowanie i sposób podawania
Temsirolimus jest inhibitorem mTOR stosowanym w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego, podawanym dożylnie w dawce 25 mg raz w tygodniu w formie wlewu trwającego 30-60 minut. Przed każdą infuzją konieczna jest premedykacja difenhydraminą (25-50 mg i.v.) w celu zapobiegania reakcjom alergicznym. Dawkowanie wymaga indywidualizacji w przypadku działań niepożądanych, z możliwością redukcji dawki o 5 mg/tydzień po opóźnieniu podania kolejnej dawki. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby i wyjściową liczbą płytek krwi ≥100 x 10⁹/l zaleca się zmniejszenie dawki do 10 mg i.v. raz w tygodniu. Nie jest konieczne dostosowanie dawki u osób w podeszłym wieku, z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek i wątroby, jednak w przypadku ciężkich zaburzeń nerek zalecana jest ostrożność ze względu na ograniczone dane kliniczne.
difenhydramina, działanie niepożądane, glejak wysokiego stopnia złośliwości, infuzja dożylna, mięsak prążkowanokomórkowy, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nieakceptowalna toksyczność, niewydolność wątroby, padaczka, płytki krwi, pompa infuzyjna, produkt przeciwhistaminowy, produkt przeciwnowotworowy, rak nerkowokomórkowy, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, temsirolimus, toksyczność, uszkodzenie mózgu, wlew dożylny, zaawansowany rak nerkowokomórkowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Holoxan 2 g
Ifosfamid jest cytostatykiem z grupy leków alkilujących (kod ATC L01AA06), będącym syntetycznym analogiem cyklofosfamidu. Lek jest nieaktywny in vitro, a jego aktywacja zachodzi in vivo w wątrobie, gdzie enzymy mikrosomalne przekształcają go do 4-hydroksy-ifosfamidu i aldoifosfamidu. Metabolity te ulegają rozpadowi, generując akroleinę oraz alkilujący iperyt izofosfamidu, który uszkadza DNA poprzez alkilację mostków fosfodiestrowych i tworzenie wiązań krzyżowych, prowadząc do opóźnienia fazy G2 cyklu komórkowego. Działanie urotoksyczne przypisuje się akroleinie, dlatego stosuje się mesnę w dawce 80-120% dawki ifosfamidu, aby chronić układ moczowy. Standardowe dawkowanie u dzieci i młodzieży wynosi 0,8-3 g/m²/dobę przez 2-5 dni, z całkowitą dawką 4-12 g/m² na cykl, podawane dożylnie w infuzjach trwających 30 minut do 2 godzin. Zalecane jest przewodnienie ≥3000 ml/m² oraz monitorowanie funkcji nerek, zwłaszcza u dzieci ≤5 lat, ze względu na ryzyko nefrotoksyczności i zespołu Fanconiego.
4-hydroksy-ifosfamid, akroleina, aldoifosfamid, alkilacja DNA, chłoniak nieziarniczy, cyklofosfamid, cytostatyk, czynność nerek, guz neuroektodermalny, guz Wilmsa, hipofosfatemia, ifosfamid, iperyt azotowy, iperyt izofosfamidu, kostniakomięsak, krzywica, mesna, mięsak Ewinga, mięsak tkanek miękkich, mięśniakomięsak nieprążkowanokomórkowy, mięśniakomięsak prążkowanokomórkowy, nefrotoksyczność, nerwiak zarodkowy, nowotwór zarodkowy, nowotwór złośliwy OUN, oporność krzyżowa, ostra białaczka limfoblastyczna, protokół chemioterapii, substancja alkilująca, terapia ifosfamidem, urotoksyczność, zespół Fanconiego, ziarnica złośliwa - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy zarodkowe – Epidemiologia
Guzy zarodkowe OUN u dzieci stanowią około 20-25% pierwotnych nowotworów OUN, z rdzeniakiem jako najczęstszym typem (64-73%). Częstość występowania guzów zarodkowych u dzieci w wieku 1-9 lat jest 5-10 razy wyższa niż u dorosłych, ze standaryzowaną częstością około 0,25/100 000 rocznie. Nerwiak zarodkowy i guz Wilmsa wykazują częstość odpowiednio 13,7 i 9,4 na milion, a rdzeniak 1,5-2/100 000, co przekłada się na około 350 nowych przypadków rocznie w USA. Guzy atypowe teratoidno-rabdoidalne (AT/RT) stanowią 17% guzów zarodkowych, a ETMR są wyjątkowo rzadkie (1,35/1 000 000 dzieci 1-4 lat). Występują głównie u niemowląt i małych dzieci, z przewagą płci męskiej w większości typów, wyjątkiem są ETMR i guzy z amplifikacją PLAGL1, częstsze u dziewczynek. Różnice epidemiologiczne obserwuje się także w zależności od rasy, pochodzenia etnicznego i statusu społeczno-ekonomicznego (SES), co sugeruje wpływ czynników środowiskowych na etiologię.
choroba rozsiana, diagnostyka molekularna, diagnoza, ETMR, ganglioneuroblastoma, guz Wilmsa, klasyfikacja WHO, leczenie paliatywne, medulloepithelioma, nawrót choroby, nefroblastoma, nerwiak zarodkowy, obrazowanie dyfuzyjne, opony mózgowo-rdzeniowe, płyn mózgowo-rdzeniowy, podgrupy molekularne, radioterapia, rdzeniak, status społeczno-ekonomiczny, wątrobiak zarodkowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Temsirolimus Accord 30 mg
Temsirolimus Accord jest selektywnym inhibitorem kinazy mTOR, stosowanym w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego. Mechanizm działania polega na tworzeniu kompleksu z białkiem FKBP-12, który hamuje aktywność mTOR, prowadząc do zahamowania podziału komórek nowotworowych, zwłaszcza w fazie G1. W badaniach in vitro wykazano dwufazową odpowiedź na dawkę: stężenia nanomolarne ograniczają wzrost komórek o około 50%, a stężenia mikromolarne całkowicie go zatrzymują. Ponadto temsirolimus obniża poziomy czynników HIF-1 i HIF-2 alfa oraz VEGF, co hamuje angiogenezę w mikrośrodowisku guza. W badaniu klinicznym RCC 1, obejmującym pacjentów z co najmniej trzema czynnikami ryzyka, temsirolimus w dawce 25 mg tygodniowo istotnie wydłużył medianę całkowitego czasu przeżycia do 10,9 miesiąca (95% CI: 8,6–12,7) w porównaniu do 7,3 miesiąca (95% CI: 6,1–8,8) w grupie leczonej interferonem alfa (p = 0,0078). Również czas przeżycia wolny od progresji uległ wydłużeniu do 5,6 miesiąca (95% CI: 3,9–7,2) versus 3,2 miesiąca (95% CI: 2,2–4,0) (p = 0,0042). Kombinacja temsirolimusu z interferonem alfa nie poprawiła istotnie wyników, a zwiększyła częstość ciężkich działań niepożądanych.
angiogeneza, całkowity czas przeżycia, cyklina typu D, czas do niepowodzenia leczenia, czas przeżycia wolny od progresji, czynnik indukowany hipoksją, dekarboksylaza ornitynowa, glejak złośliwy, inhibitor kinazy mTOR, małopłytkowość, mięsak prążkowanokomórkowy, naczyniowy śródbłonkowy czynnik wzrostu, nefrektomia, nerwiak zarodkowy, neutropenia, niedokrwistość, odsetek korzyści klinicznych, odsetek obiektywnych odpowiedzi, rak nerkowokomórkowy, skala ECOG, skala Karnofsky’ego, temsirolimus, zaawansowany rak nerkowokomórkowy, zapalenie błon śluzowych - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cyclophosphamide Accord 500 mg
Cyklofosfamid, cytostatyk alkilujący dostępny w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji (500 mg i 1000 mg, 20 mg/mL po rekonstytucji), jest szeroko stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych (CLL, ALL, chłoniaki Hodgkina i nieziarnicze, szpiczak mnogi) oraz guzów litych (rak jajnika, rak piersi, mięsak Ewinga, drobnokomórkowy rak płuca, nerwiak zarodkowy). W terapii mieloablacyjnej przed przeszczepieniem szpiku kostnego stosowany jest w połączeniu z napromienianiem całego ciała (TBI) lub busulfanem w leczeniu ALL, CML i AML. Dawkowanie jest indywidualizowane, uwzględniając stan kliniczny, funkcję nerek i wątroby oraz parametry morfologii krwi.
chłoniak Hodgkina, chłoniak nieziarniczy, choroba autoimmunologiczna, cytostatyk alkilujący, drobnokomórkowy rak płuca, działanie przeciwnowotworowe, guz lity, lek immunosupresyjny, mięsak Ewinga, morfologia krwi, napromienianie całego ciała, nefropatia toczniowa, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nowotwór hematologiczny, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, proszek do sporządzania roztworu, przeszczep szpiku kostnego, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, rak jajnika, rak piersi, schemat chemioterapii, szpiczak mnogi, terapia indukcyjna, terapia mieloablacyjna, terapia wspomagająca, toczeń rumieniowaty układowy, ziarnica złośliwa, ziarniniak Wegenera - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Temsirolimus Accord 30 mg
Temsirolimus Accord jest lekiem przeciwnowotworowym stosowanym w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego, podawanym wyłącznie dożylnie w dawce 25 mg raz w tygodniu, we wlewie trwającym 30-60 minut. Preparat dostępny jest w formie koncentratu zawierającego 30 mg temsirolimusu, który po rozcieńczeniu w 1,8 ml rozpuszczalnika osiąga stężenie 10 mg/ml. Następnie wymaga dalszego rozcieńczenia w 0,9% roztworze chlorku sodu do wstrzykiwań. Kluczowym elementem terapii jest premedykacja dożylna difenhydraminą w dawce 25-50 mg, podawana około 30 minut przed infuzją, celem zmniejszenia ryzyka reakcji nadwrażliwości. W przypadku działań niepożądanych dopuszcza się modyfikację dawki o 5 mg na tydzień lub tymczasowe przerwanie leczenia. Nie jest konieczne dostosowanie dawki u pacjentów w podeszłym wieku ani u osób z zaburzeniami czynności nerek, jednak zaleca się ostrożność przy ciężkich dysfunkcjach nerek.
ciężkie zaburzenie czynności wątroby, difenhydramina, działanie niepożądane, etanol i glikol propylenowy, glejak o wysokim stopniu złośliwości, infuzja, koncentrat i rozpuszczalnik, liczba płytek krwi, mięsak prążkowanokomórkowy, nerwiak zarodkowy, płytki krwi, podanie dożylne, produkt przeciwhistaminowy, rak nerkowokomórkowy, reakcja nadwrażliwości, roztwór chlorku sodu, temsirolimus, wlew dożylny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Metajodobenzyloguanidyna 131 I (MIBG- 131 I) do terapii 370-740 MBq/ml
Metajodobenzyloguanidyna znakowana izotopem jodu-131 (MIBG-131I) jest stosowana w terapii izotopowej nowotworów neuroendokrynnych, zwłaszcza tych pochodzących z komórek grzebienia nerwowego. Preparat dostępny jest w formie roztworu do wstrzykiwań o aktywności 370-740 MBq/ml i wykazuje skuteczność w leczeniu złośliwych guzów chromochłonnych, nerwiaka zarodkowego, raka rdzeniastego tarczycy oraz rakowiaka, szczególnie w przypadkach zaawansowanych, przerzutowych lub nieoperacyjnych. Kwalifikacja do terapii wymaga potwierdzenia wychwytu jobenguanu w zmianach nowotworowych za pomocą diagnostycznego badania scyntygraficznego z MIBG znakowanym jodem-123 lub jodem-131 o niższej aktywności.
badanie diagnostyczne, guz chromochłonny, jobenguan, kalcytonina, katecholaminy, komórki C tarczycy, leczenie izotopowe, medycyna nuklearna, MIBG-131I, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nowotwór neuroendokrynny, ochrona radiologiczna, pheochromocytoma, rak rdzeniasty tarczycy, rakowiak, rdzeń nadnerczy, scyntygrafia, terapia radioizotopowa, układ współczulny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cyclophosphamide Sandoz 100 mg/ml
Cyklofosfamid (Cyclophosphamide Sandoz) w postaci koncentratu 100 mg/ml jest cytostatykiem o szerokim spektrum działania, stosowanym zarówno u dorosłych, jak i dzieci powyżej 5. roku życia. W onkologii znajduje zastosowanie w leczeniu nowotworów hematologicznych, takich jak przewlekła białaczka limfocytowa (CLL), ostra białaczka limfoblastyczna (ALL), chłoniaki Hodgkina i nieziarnicze, szpiczak mnogi oraz w schematach kondycjonujących przed przeszczepieniem szpiku. Ponadto, lek jest używany w terapii nowotworów litych, m.in. raka piersi (w schematach AC, EC, CMF, TAC), raka jajnika, mięsaka Ewinga, drobnokomórkowego raka płuca i nerwiaka zarodkowego. Dawkowanie i podawanie (fiolki 5 ml, 10 ml, 20 ml zawierające odpowiednio 500 mg, 1000 mg i 2000 mg cyklofosfamidu) wymaga ścisłego nadzoru medycznego ze względu na toksyczność leku.
chłoniak Hodgkina, chłoniak nieziarniczy, choroba autoimmunologiczna, cyklofosfamid, cytostatyk, drobnokomórkowy rak płuca, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, leczenie indukcyjne, leczenie konsolidacyjne, mielosupresja, mięsak Ewinga, napromienianie całego ciała, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, nowotwór hematologiczny, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, przeszczepienie szpiku kostnego, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, rak jajnika, rak piersi, schemat kondycjonujący, schemat wielolekowy, szpiczak mnogi, terapia adjuwantowa, toczniowe zapalenie nerek, ziarniniakowatość Wegenera, ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń - Leksykon substancji czynnych
Cyklofosfamid – Wskazania do stosowania
Cyklofosfamid, lek cytostatyczny z grupy alkilujących, jest szeroko stosowany w onkologii oraz w leczeniu ciężkich chorób autoimmunologicznych. W onkologii znajduje zastosowanie m.in. w terapii przewlekłej białaczki limfocytowej (CLL), ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL), białaczki szpikowej (ostrej i przewlekłej), chłoniaków (ziarnicy złośliwej i chłoniaków nieziarniczych), szpiczaka mnogiego, mięsaków Ewinga, neuroblastomy, mięśniakomięsaka prążkowanego, kostniakomięsaka oraz drobnokomórkowego raka płuca. Lek jest stosowany zarówno w monoterapii, jak i w schematach wielolekowych, a także w terapii kondycjonującej przed przeszczepieniem szpiku, często w połączeniu z napromienianiem całego ciała lub busulfanem. Preparaty dostępne na polskim rynku to Cyclophosphamide Accord (500 mg, 1000 mg), Cyclophosphamide Sandoz (100 mg/ml w fiolkach 5, 10, 20 ml) oraz Endoxan (200 mg, 1 g do infuzji oraz tabletki 50 mg). Endoxan posiada dodatkowe wskazania, m.in. w leczeniu ciężkiej anemii aplastycznej oraz jako lek immunosupresyjny w transplantologii.
białaczka szpikowa, chłoniak Hodgkina, chłoniak nieziarniczy, chłoniak złośliwy, choroba autoimmunologiczna, choroba nowotworowa, ciężka anemia aplastyczna, drobnokomórkowy rak płuca, działanie cytotoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane, kostniakomięsak, leczenie immunosupresyjne, leczenie kondycjonujące, lek cytostatyczny, mięsak Ewinga, mięśniakomięsak prążkowany, nefropatia toczniowa, nerwiak zarodkowy, neuroblastoma, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, przeszczep organów, przeszczep szpiku kostnego, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, rak jajnika, rak piersi, szpiczak mnogi, terapia uzupełniająca, toczniowe zapalenie nerek, ziarnica złośliwa, ziarniniakowatość Wegenera, ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń, związek alkilujący - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba hirschsprunga – Epidemiologia
Choroba Hirschsprunga (HD) jest jedną z najczęstszych wrodzonych przyczyn niedrożności przewodu pokarmowego u noworodków, z częstością występowania około 1 na 5000 żywych urodzeń, choć w różnych populacjach obserwuje się zakres od 1:1500 do 1:7000. Występuje z wyraźną przewagą płci męskiej (stosunek 4:1), która zmienia się w zależności od długości zajętego odcinka jelita. HD dotyka wszystkie rasy, jednak częstość jest wyższa u Amerykanów pochodzenia azjatyckiego i osób rasy czarnej (odpowiednio do 2,5 i 4,1 na 10 000 żywych urodzeń). Choroba ma silny komponent genetyczny, z mutacjami w genie RET i innych genach związanych z rozwojem komórek nerwowych jelita, a ryzyko rodzinne jest istotnie podwyższone, zwłaszcza przy długoodcinkowej postaci choroby. HD najczęściej diagnozuje się w okresie noworodkowym (90% przypadków), a złotym standardem diagnostycznym pozostaje biopsja ssąca odbytnicy.
aganglionoza, agenezja nerek, choroba Hirschsprunga, enterocolitis, komórki grzebienia nerwowego, komórki zwojowe, nerwiak zarodkowy, niedrożność przewodu pokarmowego, nietrzymanie kału, niewydolność jelit, płukanie okrężnicy, proto-onkogen RET, smółka, trisomia 21, ubytek przegrody międzykomorowej, uchyłek Meckela, uchyłek pęcherza moczowego, wcześniak, wnętrostwo, wodogłowie, wzdęcie brzucha, zajęcie okrężnicy, zaparcie, zarośnięcie odbytu, zespół Downa, zespół mnogiej gruczolakowatości wewnątrzwydzielniczej, zespół Mowata-Wilsona, zespół Ondyny, zespół Waardenburga