ekosystem jelitowy

Ekosystem jelitowy (mikrobiom jelitowy) to złożona społeczność mikroorganizmów zasiedlających przewód pokarmowy człowieka, obejmująca bakterie, wirusy, grzyby i archeony. W jelicie człowieka bytuje około 100 bilionów komórek bakteryjnych, reprezentujących ponad 1000 gatunków, przy czym dominują bakterie z typów Firmicutes i Bacteroidetes.

Mikrobiom jelitowy pełni kluczowe funkcje fizjologiczne, w tym uczestniczy w metabolizmie składników odżywczych, syntetyzuje witaminy (głównie z grupy B i K), wspomaga trawienie złożonych węglowodanów oraz chroni przed kolonizacją przez patogeny. Ekosystem jelitowy odgrywa również istotną rolę w rozwoju i funkcjonowaniu układu immunologicznego oraz moduluje szlak jelitowo-mózgowy.

Dysbioza, czyli zaburzenie równowagi ekosystemu jelitowego, wiąże się z rozwojem licznych schorzeń, w tym nieswoistych chorób zapalnych jelit, zespołu jelita drażliwego, otyłości, cukrzycy typu 2, a także chorób neurodegeneracyjnych i zaburzeń psychicznych. Czynniki takie jak dieta, antybiotykoterapia, stres czy zanieczyszczenie środowiska mogą istotnie wpływać na skład i funkcję mikrobiomu.

W praktyce klinicznej coraz większą rolę odgrywają metody modulacji ekosystemu jelitowego, w tym stosowanie probiotyków, prebiotyków, synbiotyków oraz transferu mikrobioty kałowej (FMT). Diagnostyka mikrobiologiczna oparta na sekwencjonowaniu następnej generacji (NGS) umożliwia szczegółową analizę składu mikrobioty jelitowej, co ma znaczenie zarówno diagnostyczne, jak i w monitorowaniu efektów interwencji terapeutycznych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl