kurcz przełyku

Kurcz przełyku (achalazja) to zaburzenie motoryki przełyku charakteryzujące się nieprawidłowym rozkurczem dolnego zwieracza przełyku (LES) oraz brakiem perystaltyki w dolnej części przełyku. Jest to rzadkie schorzenie, występujące z częstością 1-2 przypadków na 100 000 osób rocznie, najczęściej między 30. a 60. rokiem życia.

Patofizjologia kurczu przełyku wiąże się z zanikiem neuronów zwojowych w splocie śródściennym przełyku, co prowadzi do zaburzeń unerwienia przywspółczulnego. W wyniku tego dochodzi do przewagi unerwienia współczulnego, powodującej stały skurcz mięśni gładkich przełyku i brak ich prawidłowej relaksacji podczas połykania.

Główne objawy kurczu przełyku to postępująca dysfagia (trudności w połykaniu) dotycząca zarówno pokarmów stałych, jak i płynnych, ból zamostkowy, regurgitacje niestrawionego pokarmu, kaszel nocny oraz utrata masy ciała. Diagnostyka obejmuje manometrię przełyku (złoty standard), endoskopię górnego odcinka przewodu pokarmowego oraz badanie radiologiczne z kontrastem.

Leczenie kurczu przełyku może być zachowawcze (leki rozluźniające mięśnie gładkie, blokery kanału wapniowego, iniekcje toksyny botulinowej), endoskopowe (pneumatyczne rozszerzanie przełyku, POEM – przezustna endoskopowa miotomia) lub chirurgiczne (laparoskopowa miotomia Hellera z fundoplikacją). Wybór metody zależy od stanu pacjenta, stopnia zaawansowania choroby oraz doświadczenia ośrodka leczącego.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Trudności w połykaniu – Etiologia i przyczyny

Dysfagia, definiowana jako trudności w przełykaniu pokarmów stałych lub płynów, jest objawem o złożonej etiologii, często występującym u osób starszych. Wyróżnia się dysfagię orofaryngealną oraz przełykową, które mogą wynikać z uszkodzeń neurologicznych (np. udar mózgu u 50-73% pacjentów, choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane, SLA), schorzeń mięśniowych (dystrofie, miopatie, twardzina układowa), chorób autoimmunologicznych (miastenia, toczeń, zespół Sjögrena), zaburzeń strukturalnych (zwężenia przełyku, pierścienie Schatzkiego, uchyłki, nowotwory) oraz zaburzeń motoryki przełyku (achalazja, kurcze przełyku). Dodatkowo, zapalenia i infekcje (GERD, eozynofilowe zapalenie przełyku, kandydoza) oraz czynniki jatrogenne (leki, radioterapia, operacje) mogą nasilać objawy dysfagii. Warto podkreślić, że GERD jest jedną z najczęstszych przyczyn dysfagii w krajach rozwiniętych, prowadząc do przewlekłego zapalenia i zwężeń przełyku, co znacząco utrudnia połykanie.
Konsekwencje nieleczonej dysfagii obejmują aspirację pokarmu z ryzykiem zachłystowego zapalenia płuc, niedożywienie, odwodnienie, zadławienia oraz obniżoną jakość życia. Diagnostyka powinna uwzględniać wieloczynnikową etiologię, a leczenie dostosowane do przyczyny – od terapii mowy i modyfikacji diety, przez farmakoterapię, po interwencje endoskopowe i chirurgiczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami neurologicznymi, gdzie dysfagia może mieć charakter postępujący, oraz na dzieci, u których etiologia często różni się od dorosłych i wymaga podejścia multidyscyplinarnego. Wczesne rozpoznanie i kompleksowe leczenie są kluczowe dla zapobiegania powikłaniom i poprawy rokowania u pacjentów z dysfagią.
achalazja, aspiracja pokarmu, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, choroba refluksowa przełyku, dysfagia, dysfagia orofaryngealna, dysfagia przełykowa, dystrofia mięśniowa, eozynofilowe zapalenie przełyku, kandydoza jamy ustnej, kserostomia, kurcz przełyku, miastenia, nowotwór przełyku, pierścień przełykowy, porażenie mózgowe, przełyk Barretta, przewlekła obturacyjna choroba płuc, refluksowe zapalenie przełyku, rozszczep wargi i podniebienia, sarkopenia, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, toczeń układowy, twardzina układowa, uchyłek przełyku, udar mózgu, wole tarczycy, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie mięśni, zapalenie płuc, zespół Downa, zespół Sjögrena, zwężenie przełyku
Leksykon chorób i schorzeń
Zgaga – Diagnostyka i diagnoza

Zgaga jest dominującym objawem choroby refluksowej przełyku (GERD), której diagnostyka wymaga wieloaspektowego podejścia. Rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu klinicznego i badania fizykalnego, uwzględniającego charakterystykę objawów takich jak pieczenie za mostkiem i regurgitacja, które charakteryzują się wysoką swoistością (odpowiednio 89% i 95%) lecz niską czułością (38% i 6%). Empiryczna próba leczenia inhibitorami pompy protonowej (PPI), np. omeprazolem 40 mg/dobę przez 14 dni, wykazuje czułość 71% i swoistość 44% w diagnostyce GERD, jednak nie jest jednoznaczna z rozpoznaniem. Gastroskopia (EGD) umożliwia ocenę zmian błony śluzowej przełyku, takich jak nadżerki, owrzodzenia czy przełyk Barretta, jednak u 70% pacjentów z GERD endoskopia może być prawidłowa, zwłaszcza w nienadżerkowej postaci choroby (NERD). Złotym standardem pozostaje 24-48 godzinne monitorowanie pH przełyku, gdzie patologiczny Acid Exposure Time (AET) definiuje się jako ≥6%, a wartości pomiędzy 4% a 6% wymagają dalszej interpretacji klinicznej. Impedancja-pH-metria rozszerza diagnostykę o wykrywanie refluksów niekwaśnych, co jest istotne u pacjentów na terapii PPI.
achalazja, anemia, astma, badanie fizykalne, biopsja, choroba Crohna, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, czas ekspozycji przełyku na kwas, dolny zwieracz przełyku, dysfagia, eozynofilowe zapalenie przełyku, erozja zębów, gastroskopia, gruczolakorak przełyku, inhibitor pompy protonowej, krwawienie z przewodu pokarmowego, kurcz przełyku, manometria przełyku, monitorowanie pH, nadżerki, niedokrwistość, nienadżerkowa choroba refluksowa, nowotwór przełyku, przełyk Barretta, przełyk barytowy, przepuklina rozworu przełykowego, przewlekły kaszel, refluksowe zapalenie krtani, regurgitacja, ropień płuca, włóknienie śródmiąższowe, wywiad kliniczny, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie żołądka, zawał serca, zespół Zollingera-Ellisona, zgaga, zwężenie przełyku

kurcz przełyku

Powiązane wpisy

Trudności w połykaniu – Etiologia i przyczyny

Zgaga – Diagnostyka i diagnoza