niewydolność tarczycy
Niewydolność tarczycy, znana również jako niedoczynność tarczycy, to stan kliniczny spowodowany niewystarczającą produkcją hormonów tarczycy – tyroksyny (T4) i trijodotyroniny (T3). Jest to jedna z najczęstszych endokrynopatii, dotykająca około 5% populacji ogólnej, z wyraźną przewagą u kobiet i osób starszych.
Etiologia niewydolności tarczycy obejmuje przyczyny pierwotne (związane z dysfunkcją gruczołu tarczowego), wtórne (wynikające z zaburzeń przysadki) oraz trzeciorzędowe (spowodowane dysfunkcją podwzgórza). Najczęstszą przyczyną w krajach rozwiniętych jest autoimmunologiczne zapalenie tarczycy (choroba Hashimoto), natomiast w regionach z niedoborem jodu dominuje wole endemiczne.
Objawy kliniczne niewydolności tarczycy są niespecyficzne i rozwijają się powoli. Obejmują: uczucie zmęczenia, senność, nietolerancję zimna, przybieranie na wadze mimo braku zmian w diecie, suchość skóry, wypadanie włosów, zaparcia, obrzęki, bradykardię, zaburzenia miesiączkowania u kobiet oraz pogorszenie funkcji poznawczych.
Diagnostyka opiera się na oznaczeniu stężenia TSH (tyreotropiny) oraz wolnych frakcji hormonów tarczycy (fT3, fT4) w surowicy. Charakterystycznym obrazem pierwotnej niedoczynności jest podwyższone stężenie TSH przy obniżonych wartościach fT4 i/lub fT3. Pomocniczo oznacza się także przeciwciała przeciwtarczycowe (anty-TPO, anty-TG).
Leczenie polega na substytucji hormonalnej preparatami lewotyroksyny (LT4), z dostosowaniem dawki na podstawie objawów klinicznych i wartości TSH. Celem terapii jest normalizacja parametrów laboratoryjnych i ustąpienie objawów. U większości pacjentów leczenie jest prowadzone do końca życia, z okresową kontrolą skuteczności terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Bylica – Przeciwwskazania stosowania
Immunoterapia swoista alergenem bylicy (Artemisia sp.) jest stosowana w leczeniu alergii na pyłki chwastów, z preparatami takimi jak Catalet C (iniekcje) i Perosall C (podjęzykowo). Przeciwwskazania do terapii obejmują nadwrażliwość na substancje pomocnicze, aktywne choroby nowotworowe, brak współpracy pacjenta oraz zaburzenia immunologiczne – w przypadku Catalet C ciężkie choroby immunologiczne lub niedobory (z wyjątkiem niektórych chorób autoimmunologicznych jak cukrzyca typu I i stwardnienie rozsiane), a w przypadku Perosall C choroby autoimmunologiczne i jawne ciężkie niedobory immunologiczne. Ponadto, ciężka astma z FEV1 < 70% wartości należnej, czynna gruźlica (Perosall C), stosowanie beta-blokerów (Catalet C) lub stałe leczenie beta-adrenolitykami (Perosall C), oraz ciężkie choroby układu sercowo-naczyniowego stanowią istotne przeciwwskazania. Niewydolność narządowa (wątroby, śledziony, nerek, tarczycy) jest przeciwwskazaniem dla Catalet C. Oba preparaty nie są zalecane u dzieci poniżej 5. roku życia, z wyjątkiem wybranych wskazań dla Catalet C.
adrenalina, alergen bylicy, alergia na pyłki chwastów, atopowe zapalenie skóry, beta-adrenolityk, beta-bloker, bylica, Catalet C, choroba autoimmunologiczna, choroba nowotworowa, choroba wieńcowa, ciężka astma, ciężka choroba immunologiczna, cukrzyca typu I, czynna gruźlica, immunoterapia alergenowa, immunoterapia swoista, inhibitor ACE, mieszanka alergenowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, niedobór immunologiczny, niewydolność narządów wewnętrznych, niewydolność nerek, niewydolność śledziony, niewydolność tarczycy, niewydolność wątroby, obturacja oskrzeli, parametr spirometryczny FEV1, Perosall C, reakcja anafilaktyczna, stwardnienie rozsiane - Leksykon substancji czynnych
Wiechlina – Przeciwwskazania stosowania
Immunoterapia swoista z wykorzystaniem alergenów wiechliny (Poa sp.), obecnych w preparatach Catalet T (zawiesina do iniekcji) oraz Perosall T13 (roztwór podjęzykowy), wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań klinicznych. Preparaty te są bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z chorobami nowotworowymi, ciężkimi niedoborami immunologicznymi (z wyjątkiem niektórych chorób autoimmunologicznych w przypadku Catalet T), ostrymi i przewlekłymi stanami zapalnymi, a także u dzieci poniżej 5. roku życia. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężką astmą oskrzelową (FEV1 < 70% wartości należnej), niestabilnymi chorobami układu krążenia oraz stosujących beta-adrenolityki, gdyż są oni narażeni na zwiększone ryzyko reakcji anafilaktycznych oraz obniżoną skuteczność adrenaliny. Dodatkowo, Perosall T13 jest przeciwwskazany u chorych z aktywną gruźlicą, ostrymi infekcjami z gorączką oraz ciężkim atopowym zapaleniem skóry w fazie zaostrzenia.
alergen pyłku traw, alergen wiechliny, anafilaksja, astma, atopowe zapalenie skóry, beta-adrenolityk, Catalet T, choroba autoimmunologiczna, choroba infekcyjna, choroba nowotworowa, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wieńcowa, cukrzyca typu I, FEV1, gruźlica, immunoterapia swoista, inhibitor ACE, nadciśnienie tętnicze, niedobór immunologiczny, niewydolność narządów wewnętrznych, niewydolność nerek, niewydolność tarczycy, niewydolność wątroby, obturacja oskrzeli, Perosall T13, proces nowotworowy, reakcja anafilaktyczna, stan zapalny, stwardnienie rozsiane - Leksykon substancji czynnych
Szczaw zwyczajny – Przeciwwskazania stosowania
Szczaw zwyczajny (Rumex acetosa) jest składnikiem preparatów do immunoterapii swoistej na alergię na pyłki chwastów, takich jak Catalet C (iniekcyjny) oraz Perosall C (podjęzykowy). Przeciwwskazania do stosowania tych preparatów obejmują nadwrażliwość na substancje pomocnicze, choroby nowotworowe, ciężkie choroby immunologiczne i niedobory immunologiczne (z wyjątkiem niektórych autoimmunologicznych w przypadku Catalet C, np. cukrzyca typu I i stwardnienie rozsiane). Nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 5. roku życia (z wyjątkiem wybranych wskazań dla Catalet C), pacjentów z ciężką astmą (FEV1 < 70% wartości należnej), ostrymi i przewlekłymi stanami zapalnymi, aktywnymi infekcjami, ciężkimi chorobami układu sercowo-naczyniowego oraz przy stosowaniu beta-adrenolityków (zwłaszcza stałe leczenie w przypadku Perosall C). Niewydolność narządów wewnętrznych oraz ciężkie choroby psychiczne są przeciwwskazaniem do stosowania Catalet C.
adrenalina, alergia na pyłki chwastów, atopowe zapalenie skóry, beta-adrenolityk, beta-bloker, Catalet C, choroba autoimmunologiczna, choroba immunologiczna, choroba nowotworowa, choroba psychiczna, ciężka astma, cukrzyca typu I, czynna gruźlica, duszność, FEV1, forma iniekcyjna, forma podjęzykowa, immunoterapia alergenowa, immunoterapia swoista, inhibitor ACE, mieszanka alergenowa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, niedobór immunologiczny, niewydolność narządów wewnętrznych, niewydolność nerek, niewydolność tarczycy, niewydolność wątroby, obturacja oskrzeli, Perosall C, przewlekłe zakażenie, Rumex acetosa, spirometria, stan zapalny, stwardnienie rozsiane, szczaw zwyczajny, układ immunologiczny, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon substancji czynnych
Alergoid leszczyny pospolitej – Przeciwwskazania stosowania
Alergoid leszczyny pospolitej, składnik preparatu Catalet D, jest stosowany w swoistej immunoterapii alergenowej w formie zawiesiny do wstrzykiwań o stężeniach 25 JS, 250 JS, 2500 JS (leczenie podstawowe) oraz 5000 JS (leczenie podtrzymujące). Przed kwalifikacją pacjenta do terapii należy uwzględnić liczne przeciwwskazania, takie jak nadwrażliwość na substancje pomocnicze, ostre i przewlekłe stany zapalne, ciężkie choroby immunologiczne (z wyjątkiem niektórych autoimmunologicznych, np. cukrzycy typu I i stwardnienia rozsianego), choroby nowotworowe, ciężkie choroby psychiczne, stosowanie beta-blokerów (również miejscowo), słaba współpraca pacjenta, ciężka astma oporna na leczenie z FEV1 < 70% wartości należnej, ciężkie choroby układu sercowo-naczyniowego oraz niewydolność narządów wewnętrznych (wątroby, śledziony, nerek, tarczycy). Immunoterapia jest również przeciwwskazana u dzieci poniżej 5. roku życia, z wyjątkiem ściśle określonych wskazań klinicznych.
alergoid leszczyny pospolitej, alergoid pyłku drzew, alergoid pyłku olchy, alergolog, beta-bloker, choroba autoimmunologiczna, choroba immunologiczna, choroba nowotworowa, choroba psychiczna, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka astma, Corylus avellana, cukrzyca typu I, FEV1, immunolog kliniczny, immunoterapia swoista, nadwrażliwość na substancje pomocnicze, natężona objętość wydechowa pierwszosekundowa, niedobór immunologiczny, nieodwracalna obturacja oskrzeli, niewydolność narządowa, niewydolność nerek, niewydolność śledziony, niewydolność tarczycy, niewydolność wątroby, preparat Catalet D, pyłek brzozy, reakcja anafilaktyczna, stan zapalny, stwardnienie rozsiane - Leksykon substancji czynnych
Rajgras wyniosły – Przeciwwskazania stosowania
Rajgras wyniosły (Arrhenatherum elatius) jest składnikiem mieszanek alergenowych stosowanych w immunoterapii swoistej alergii na pyłki traw, dostępnych w formie zawiesiny do wstrzykiwań oraz roztworu podjęzykowego. Immunoterapia z jego użyciem jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi chorobami immunologicznymi, klinicznie jawnymi niedoborami odporności, chorobami nowotworowymi (zarówno aktywnymi, jak i w remisji), a także u osób z ciężką astmą oskrzelową (FEV1 < 70% wartości należnej), nieodwracalną obturacją oskrzeli oraz niestabilną astmą. Ponadto, preparaty takie jak Perosall T13 wskazują na przeciwwskazanie w przypadku czynnej gruźlicy. Występują także różnice w podejściu do chorób autoimmunologicznych w zależności od producenta – np. Catalet T nie wyklucza ich, podczas gdy Perosall T13 i Pollinex+Rye tak.
adrenalina, alkaptonuria, astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, beta-adrenolityk, choroba autoimmunologiczna, choroba nowotworowa, choroba układu immunologicznego, choroba układu sercowo-naczyniowego, cukrzyca typu 1, FEV1, gruźlica, immunoterapia alergenowa, inhibitor ACE, niedobór immunologiczny, niewydolność nerek, niewydolność śledziony, niewydolność tarczycy, niewydolność wątroby, obturacja oskrzeli, ostre zakażenie, rajgras wyniosły, reakcja anafilaktyczna, remisja, rozedma płuc, rozstrzenie oskrzeli, spirometria, stwardnienie rozsiane, tolerancja immunologiczna, tyrozynemia, wyciąg alergenowy, zaburzenie przemiany tyrozyny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Kastel 20 mg + 5 mg
Lek Kastel, zawierający rozuwastatynę i ramipryl, posiada szereg przeciwwskazań wynikających zarówno z właściwości poszczególnych składników, jak i ich kombinacji. Stosowanie rozuwastatyny jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na tę substancję, czynną chorobą wątroby (w tym przy aktywności aminotransferaz przekraczającej 3-krotnie górną granicę normy), ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min), miopatią oraz w okresie ciąży i karmienia piersią. Ponadto, niezalecane jest jednoczesne stosowanie rozuwastatyny z cyklosporyną, sofosbuwirem/welpataswirem/woksylaprewirem ze względu na ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Ramipryl jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na inhibitory ACE, obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie, znacznym obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych, niedociśnieniem, niestabilnym stanem hemodynamicznym oraz w drugim i trzecim trymestrze ciąży. Również jednoczesne stosowanie ramiprylu z sakubitrylem/walsartanem lub aliskirenem u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami czynności nerek (GFR < 60 ml/min/1,73 m²) jest przeciwwskazane.
aktywność aminotransferaz, aliskiren, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, hemodializa, hemofiltracja, inhibitor ACE, klirens kreatyniny, miopatia, nadwrażliwość na ramipryl, nadwrażliwość na rozuwastatynę, niedociśnienie, niestabilny stan hemodynamiczny, niewydolność nerek, niewydolność tarczycy, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, rozuwastatyna i ramipryl, sakubitryl walsartan, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia mięśniowe, zwężenie tętnic nerkowych