toksyczna osutka skórna
Toksyczna osutka skórna (Toxic Skin Eruption) to niepożądana reakcja skórna na leki, substancje chemiczne lub inne czynniki, charakteryzująca się nagłym wystąpieniem różnorodnych zmian skórnych. Najczęściej objawia się plamistą lub plamisto-grudkową wysypką, która może obejmować dużą powierzchnię ciała.
Główną przyczyną toksycznej osutki skórnej są reakcje polekowe, występujące nawet u 2-3% hospitalizowanych pacjentów. Do najczęstszych leków wywołujących to schorzenie należą antybiotyki (szczególnie penicyliny, sulfonamidy), leki przeciwpadaczkowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne oraz allopurinol. Reakcja może wystąpić od kilku godzin do nawet kilku tygodni po ekspozycji na czynnik wywołujący.
Diagnostyka opiera się na dokładnym wywiadzie dotyczącym przyjmowanych leków, ekspozycji na potencjalne alergeny oraz badaniu fizykalnym. W ciężkich przypadkach konieczne może być wykonanie biopsji skóry. Podstawą leczenia jest natychmiastowe odstawienie podejrzanego czynnika wywołującego, stosowanie leków przeciwhistaminowych, miejscowych glikokortykosteroidów, a w ciężkich przypadkach – ogólnoustrojowych kortykosteroidów.
Szczególnie niebezpiecznymi postaciami toksycznej osutki skórnej są zespół Stevensa-Johnsona (SJS) oraz toksyczna nekroliza naskórka (TEN), które charakteryzują się oddzielaniem się naskórka i błon śluzowych, wysoką śmiertelnością i wymagają natychmiastowej hospitalizacji na oddziale intensywnej terapii lub w ośrodku leczenia oparzeń.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Zanacodar 40 mg
Lek Zanacodar zawiera telmisartan w dawkach 40 mg i 80 mg, stosowany głównie w terapii nadciśnienia tętniczego oraz w celu zmniejszenia chorobowości sercowo-naczyniowej. Profil bezpieczeństwa telmisartanu jest dobrze poznany i porównywalny z placebo pod względem częstości działań niepożądanych (41,4% vs 43,9%). Do rzadkich, ale potencjalnie ciężkich działań niepożądanych należą reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy (częstość ≥1/10 000 do <1/1000) oraz ostra niewydolność nerek (≥1/1000 do <1/100). W badaniu PRoFESS odnotowano zwiększoną częstość posocznicy, w tym przypadki śmiertelne, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej, zwłaszcza u pacjentów z unormowanym ciśnieniem tętniczym stosujących telmisartan w profilaktyce sercowo-naczyniowej. Ponadto, obserwowano niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia czynności wątroby (częściej u pacjentów japońskiego pochodzenia), a także bardzo rzadkie przypadki śródmiąższowej choroby płuc.
bradykardia, duszność, enzymy wątrobowe, eozynofilia, fosfokinaza kreatynowa, hiperkaliemia, hipoglikemia, kreatynina, kwas moczowy, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, ostra niewydolność nerek, osutka polekowa, posocznica, reakcja anafilaktyczna, rwa kulszowa, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, telmisartan, toksyczna osutka skórna, trombocytopenia, zaburzenia wątroby, Zanacodar, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ścięgien, zapalenie zatok - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zanacodar 80 mg
Telmisartan, dostępny w dawkach 40 mg i 80 mg (produkt Zanacodar), wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony zarówno w badaniach klinicznych, jak i postmarketingowych, bez istotnej zależności częstości działań niepożądanych od dawki, płci, wieku czy rasy. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują zakażenia dróg moczowych i górnych dróg oddechowych (częstość ≥1/1000 do <1/100), hiperkaliemię, niedociśnienie, zawroty głowy, bóle mięśni i zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Rzadkie, ale poważne zdarzenia to reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy (częstość ≥1/10 000 do <1/1000), ostra niewydolność nerek, posocznica (zwiększona częstość w badaniu PRoFESS), oraz zaburzenia czynności wątroby, szczególnie u pacjentów japońskich. Monitorowanie parametrów laboratoryjnych, w tym stężenia potasu, kreatyniny, enzymów wątrobowych oraz morfologii krwi, jest wskazane w trakcie terapii.
bradykardia, chorobowość sercowo-naczyniowa, eozynofilia, fosfokinaza kreatynowa, hiperkaliemia, hipoglikemia, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, nieprawidłowa czynność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, osutka polekowa, posocznica, reakcja anafilaktyczna, rwa kulszowa, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, telmisartan, toksyczna osutka skórna, trombocytopenia, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie wątroby, zapalenie gardła, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ścięgien, zapalenie zatok, zwiększone stężenie kreatyniny