manometria przełyku
Manometria przełyku to specjalistyczne badanie diagnostyczne służące do oceny funkcji motorycznej przełyku poprzez pomiar ciśnień w jego różnych odcinkach. Badanie to pozwala na ocenę kurczliwości mięśni przełyku, funkcjonowania dolnego i górnego zwieracza przełyku oraz koordynacji skurczów.
W trakcie procedury przez nos wprowadza się cienki cewnik z czujnikami ciśnieniowymi, który rejestruje zmiany ciśnienia podczas połykania. Współcześnie stosuje się głównie manometrię wysokiej rozdzielczości (HRM), która zapewnia dokładniejszy i bardziej szczegółowy pomiar niż konwencjonalna manometria.
Badanie jest kluczowe w diagnostyce zaburzeń motoryki przełyku, takich jak achalazja, przełyk korkociągowy, zaburzenia perystaltyki czy choroba refluksowa przełyku. Manometria przełyku stanowi złoty standard diagnostyczny w rozpoznawaniu achalazji i innych pierwotnych zaburzeń motoryki przełyku zgodnie z klasyfikacją chicagowską.
Wskazaniami do wykonania manometrii są: niewyjaśniona dysfagia, ból w klatce piersiowej o niesercowym pochodzeniu, kwalifikacja do operacji antyrefluksowych oraz monitorowanie efektów leczenia zaburzeń motorycznych przełyku. Badanie to często wykonuje się jako uzupełnienie innych badań diagnostycznych układu pokarmowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Achalazja – Objawy
Achalasia to przewlekłe, postępujące zaburzenie motoryki przełyku, charakteryzujące się dysfunkcją dolnego zwieracza przełyku (LES) i brakiem prawidłowej perystaltyki, prowadzące do dysfagii zarówno pokarmów stałych, jak i płynnych, regurgitacji (75-90% pacjentów), bólu w klatce piersiowej (25-50%), zgagi, utraty masy ciała oraz nocnego kaszlu związanego z aspiracją. Choroba najczęściej diagnozowana jest u dorosłych w wieku 25-60 lat. Klasyfikacja manometryczna wyróżnia trzy typy achalazji: typ I (minimalna czynność skurczowa), typ II (brak perystaltyki z jednoczesnym skurczem całego przełyku) oraz typ III (achalasia spastyczna), z najlepszą odpowiedzią na leczenie w typie II (96%), a najsłabszą w typie III (29%). Skala Eckardta służy do oceny nasilenia objawów, z maksymalnym wynikiem 12 punktów, gdzie wynik >6 wskazuje na niepowodzenie leczenia.
achalasia, achalasia spastyczna, aspiracja, aspiracyjne zapalenie płuc, ból w klatce piersiowej, dolny zwieracz przełyku, dysfagia, impakcja pokarmowa, manometria przełyku, megaesophagus, miotomia chirurgiczna, niedożywienie, perforacja przełyku, perystaltyka, POEM, przezustna endoskopowa miotomia, rak przełyku, regurgitacja, toksyna botulinowa, utrata wagi, zgaga - Leksykon chorób i schorzeń
Trudności w połykaniu – Diagnostyka i diagnoza
Dysfagia, definiowana jako trudności w przesuwaniu pokarmów lub płynów z jamy ustnej do żołądka, wymaga kompleksowej diagnostyki obejmującej szczegółowy wywiad, badanie fizykalne oraz badania instrumentalne. Kluczowe jest określenie fazy połykania (ustna, gardłowa, przełykowa) oraz charakteru trudności (pokarmy stałe, płynne lub oba). Badania przesiewowe, takie jak test połykania wody czy kliniczna ocena połykania, mają ograniczoną czułość, zwłaszcza w wykrywaniu cichej aspiracji, która występuje u 40-70% pacjentów. Złotym standardem diagnostycznym jest wideofluoroskopowa ocena połykania (VFSS), umożliwiająca ocenę koordynacji faz połykania, obecności aspiracji oraz efektywności technik terapeutycznych. Alternatywnie, fiberoskopowa endoskopowa ocena połykania (FEES) pozwala na bezpośrednią wizualizację struktur gardła i krtani, z wysoką czułością w wykrywaniu aspiracji (PPV około 90%). Dodatkowo, ezofagogastroduodenoskopia (EGD) i manometria wysokiej rozdzielczości (HRM) są niezbędne w diagnostyce organicznych i motorycznych przyczyn dysfagii przełykowej.
achalazja, aspiracja, badanie fizykalne, badanie pH-metryczne, choroba Parkinsona, choroba refluksowa przełyku, cicha aspiracja, dysfagia, dysfagia przełykowa, dysfagia ustno-gardłowa, dystrofia mięśniowa, EndoFLIP, eozynofilowe zapalenie przełyku, ezofagogastroduodenoskopia, manometria przełyku, manometria wysokiej rozdzielczości, miastenia, pierścień przełykowy, pierścień Schatzkiego, rezonans magnetyczny, scyntygrafia, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, tomografia komputerowa, twardzina, uchyłek Zenkera, udar mózgu, wywiad medyczny, zachłystowe zapalenie płuc, zwężenie przełyku - Leksykon chorób i schorzeń
Przepuklina – Diagnostyka i diagnoza
Przepuklina to uwypuklenie narządu przez osłabione miejsce w ścianie mięśniowej, diagnozowane głównie na podstawie badania fizykalnego, które cechuje się wysoką czułością (do 96% w przypadku przepuklin pachwinowych). W diagnostyce obrazowej najczęściej stosuje się ultrasonografię (czułość >90%, swoistość 82-86%), tomografię komputerową (TK) oraz rezonans magnetyczny (MRI), szczególnie przy podejrzeniu przepuklin złożonych, sportowych lub trudnych do wykrycia. Badania obrazowe wspomagają różnicowanie z innymi schorzeniami, takimi jak torbiele jajnika, mięśniaki macicy czy endometrioza. W diagnostyce przepuklin rozworu przełykowego stosuje się dodatkowo endoskopię, manometrię przełyku oraz 24-godzinną pH-metrię. Klasyfikacja przepuklin według lokalizacji anatomicznej (pachwinowa, udowa, pępkowa, rozworu przełykowego, incyzyjna) oraz ocena ryzyka powikłań (np. uwięźnięcia) są kluczowe dla wyboru terapii.
badanie fizykalne, badanie palpacyjne, choroba refluksowa przełyku, diagnostyka różnicowa, dysfagia, endoskopia, gastroskopia, herniografia, krwiak, laparoskopia, limfadenopatia, lipoma, manometria przełyku, monitorowanie pH przełyku, niedrożność jelit, odprowadzenie przepukliny, operacja otwarta, pH-metria, próba Valsalvy, przepuklina, przepuklina pachwinowa, przepuklina pępkowa, przepuklina przeponowa, przepuklina rozworu przełykowego, przepuklina Spigela, przepuklina sportowa, przepuklina udowa, przepuklina w bliźnie pooperacyjnej, przewlekły stan zapalny, rezonans magnetyczny, surowiczak, tomografia komputerowa, ultrasonografia, uwięźnięcie przepukliny, zakażenie rany - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół ruminacji – Patofizjologia i mechanizm
Zespół ruminacji to zaburzenie interakcji jelitowo-mózgowej, charakteryzujące się powtarzającą się, bezwysiłkową regurgitacją niedawno spożytego pokarmu, występującą po większości posiłków. Patofizjologia obejmuje nieuświadomioną aktywację mięśni międzyżebrowych i przednich mięśni brzucha, co prowadzi do wzrostu ciśnienia wewnątrzbrzusznego powyżej 30 mmHg oraz jednoczesnego rozluźnienia dolnego (LES) i górnego zwieracza przełyku (UES). Ten odwrócony profil ciśnienia żołądkowo-przełykowego powoduje przemieszczanie się treści żołądkowej do jamy ustnej. Diagnostyka opiera się na kryteriach ROME IV oraz badaniach takich jak wysokorozdzielcza manometria przełykowa z impedancją (HRIM), elektromiografia mięśni brzuszno-piersiowych (charakterystyczna fala „R”) oraz 24-godzinne monitorowanie pH/impedancji, które pozwalają odróżnić ruminację od GERD i innych zaburzeń. W patogenezie wyróżnia się mechanizmy pierwotne, wtórne (np. po refluksie żołądkowo-przełykowym) oraz związane z odbijaniem nadbrzusznym, a także rolę czynników psychospołecznych i somatycznych, takich jak depresja czy lęk.
baklofen, biofeedback, bulimia nerwowa, choroba refluksowa przełyku, ciśnienie wewnątrzbrzuszne, dolny zwieracz przełyku, gastropareza, interakcja jelitowo-mózgowa, kryteria ROME IV, manometria przełyku, mięśnie dna miednicy, model wieloczynnikowy, monitorowanie pH impedancji, nerw błędny, oddychanie przeponowe, refluks żołądkowo-przełykowy, regurgitacja pokarmu, tiki ruchowe, zaburzenie somatyczne, zaburzenie tikowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zaniedbanie emocjonalne, zespół ruminacji - Leksykon chorób i schorzeń
Atrezja przełyku i przetoka tchawiczo-przełykowa – Objawy
Przełykowo-tchawicza przetoka (TEF) i zarośnięcie przełyku (OA) to wrodzone anomalie układu pokarmowego i oddechowego, często współistniejące, manifestujące się od urodzenia objawami takimi jak niewydolność oddechowa, nadmierne ślinienie, kaszel i dławienie podczas karmienia. Typ C (zarośnięcie przełyku z dystalną przetoką) charakteryzuje się natychmiastowym pojawieniem się objawów, w tym rozdęciem żołądka spowodowanym przedostawaniem się powietrza przez przetokę, co prowadzi do niedodmy i aspiracyjnego zapalenia płuc. Diagnostyka prenatalna obejmuje ultrasonografię wykrywającą wielowodzie i brak pęcherzyka żołądkowego, jednak wykrywalność wynosi około 40%. Po urodzeniu rozpoznanie opiera się na niemożności przeprowadzenia sondy żołądkowej, zdjęciu rentgenowskim oraz badaniach kontrastowych i bronchoskopii. Nieleczone OA/TEF prowadzi do poważnych powikłań, takich jak aspiracja, zapalenie płuc, niedotlenienie, a nawet śmierć.
aortopeksja, aspiracyjne zapalenie płuc, bronchoskopia, dysfagia, dysmotoryka przełyku, echokardiografia, eozynofilowe zapalenie przełyku, gastroskopia, manometria przełyku, niedodma, niewydolność oddechowa, przetoka przełykowo-tchawicza, refluks żołądkowo-przełykowy, sinica, ślinotok, sonda Replogle, tracheomalacja, wielowodzie, zapalenie oskrzeli, zarośnięcie przełyku, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie przełyku, żywienie pozajelitowe - Leksykon chorób i schorzeń
Trudności w połykaniu – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Dysfagia, definiowana jako trudności w przesuwaniu pokarmów lub płynów z jamy ustnej do żołądka, jest objawem o zróżnicowanej etiologii, często występującym u osób starszych oraz pacjentów z chorobami neurologicznymi, takimi jak udar, choroba Parkinsona czy demencja. Szacuje się, że dotyczy ona nawet 15% populacji powyżej 50. roku życia, a w placówkach opieki długoterminowej częstość sięga 30-40%. Dysfagia niesie ze sobą ryzyko poważnych powikłań, w tym aspiracji, niedożywienia, odwodnienia oraz zachłystowego zapalenia płuc, co znacząco wpływa na jakość życia pacjentów. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie (identyfikującym 80-85% przyczyn), ocenie klinicznej połykania, wideofluoroskopii, fiberoptycznej endoskopowej ocenie połykania (FEES), manometrii przełyku oraz badaniach obrazowych (RTG, TK, MRI). Kluczowa jest interdyscyplinarna współpraca zespołu medycznego, w tym lekarzy, logopedów, dietetyków i pielęgniarek.
aspiracja treści pokarmowej, choroba neurologiczna, choroba nowotworowa, dysfagia, endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, funkcje poznawcze, intubacja, lek mukolityczny, lek przeciwrefluksowy, manewr połykania, manometria przełyku, niedożywienie, odwodnienie, odynofagia, opieka paliatywna, PEG, refluks żołądkowo-przełykowy, regurgitacja, rurka tracheostomijna, sarkopenia, stan odżywienia, toksyna botulinowa, wideofluoroskopia, zaburzenie motoryki przełyku, zachłystowe zapalenie płuc, żywienie parenteralne - Leksykon chorób i schorzeń
Ból w klatce piersiowej – Diagnostyka i diagnoza
Ból w klatce piersiowej stanowi około 5% wizyt na oddziałach ratunkowych i 1% w podstawowej opiece zdrowotnej, wymagając szybkiej i systematycznej diagnostyki w celu wykluczenia zagrażających życiu stanów, takich jak ostry zespół wieńcowy, zator płucny czy rozwarstwienie aorty. Podstawowe badania obejmują EKG wykonane w ciągu 10 minut od przyjęcia, oznaczenie wysokoczułych troponin sercowych (hs-cTn) w odstępach 1-3 godzin oraz RTG klatki piersiowej. W diagnostyce różnicowej uwzględnia się szeroki zakres przyczyn sercowo-naczyniowych, płucnych, żołądkowo-jelitowych, mięśniowo-szkieletowych oraz psychogennych. Wykorzystuje się także zaawansowane metody obrazowe, takie jak angiografia TK, echokardiografia, koronarografia, rezonans magnetyczny serca (CMR) oraz badania izotopowe (SPECT, PET), a także próby wysiłkowe i farmakologiczne. Kluczowe jest stosowanie skal oceny ryzyka, takich jak HEART, TIMI, Wells, które wspomagają decyzje kliniczne i stratifikację pacjentów.
angiografia TK, biomarker sercowy, blok lewej odnogi pęczka Hisa, cewnikowanie serca, choroba refluksowa przełyku, echokardiografia, elektrokardiogram, fibromialgia, hipercholesterolemia, inhibitor pompy protonowej, kardiomiopatia przerostowa, koronarografia, kostochondritis, manometria przełyku, nadciśnienie tętnicze, neuropatia autonomiczna, niesercowy ból w klatce piersiowej, niestabilna dławica piersiowa, odma opłucnowa, ostry zespół wieńcowy, pozytonowa tomografia emisyjna, próba wysiłkowa, rentgen klatki piersiowej, rezonans magnetyczny serca, rozwarstwienie aorty, skala HEART, skala TIMI, skala Wellsa, skurcz przełyku, tomografia komputerowa, tomografia komputerowa tętnic wieńcowych, troponina sercowa, uniesienie odcinka ST, wysokoczuły test troponinowy, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie opłucnej, zapalenie osierdzia, zator płucny - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie krtani – Diagnostyka i diagnoza
Zapalenie krtani (laryngitis) to stan zapalny błony śluzowej krtani i strun głosowych, manifestujący się chrypką, bólem gardła oraz w ciężkich przypadkach afonią. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie i badaniu fizykalnym, z uwzględnieniem czasu trwania objawów (szczególnie powyżej 3 tygodni), charakteru zmian głosowych oraz objawów towarzyszących, takich jak dysfagia, stridor czy krwioplucie. Kluczowym badaniem jest laryngoskopia (pośrednia, fiberoskopowa lub wideostroboskopia), umożliwiająca ocenę przekrwienia, obrzęku i wysięku błony śluzowej oraz funkcji strun głosowych. Wskazania do laryngoskopii obejmują przewlekłą chrypkę, podejrzenie nowotworu, objawy alarmujące oraz brak poprawy po standardowym leczeniu. Dodatkowo, w diagnostyce różnicowej stosuje się wymazy mikrobiologiczne, testy serologiczne, morfologię krwi, a w wybranych przypadkach RTG szyi i klatki piersiowej oraz badania kontrastowe przełyku.
afonia, badania serologiczne, badanie fizykalne, biopsja, błona śluzowa krtani, ból gardła, choroba refluksowa przełyku, chrypka, dysfagia, dystonia krtaniowa, ezofagogastroduodenoskopia, fiberoskopia, guzki strun głosowych, infekcja paciorkowcowa, inhibitor pompy protonowej, kaszel, krwioplucie, laryngoskopia, laryngoskopia pośrednia, laryngoskopia światłowodowa, manometria przełyku, monitorowanie pH przełyku, morfologia krwi, nowotwór krtani, obrzęk Reinkego, przekrwienie błony śluzowej, refluks krtaniowo-gardłowy, refluks żołądkowo-przełykowy, spływanie wydzieliny, stridor, struny głosowe, świst krtaniowy, test antygenowy, wideostroboskopia, wymaz z gardła, wywiad medyczny, zapalenie krtani, zapalenie nagłośni - Leksykon chorób i schorzeń
Eozynofilowe zapalenie przełyku – Diagnostyka i diagnoza
Eozynofilowe zapalenie przełyku (EoE) to przewlekła, immunologicznie zależna choroba zapalna przełyku, charakteryzująca się naciekiem eozynofilowym błony śluzowej. Diagnostyka opiera się na trzech kryteriach: obecności objawów dysfunkcji przełyku, co najmniej 15 eozynofilach w polu widzenia o dużym powiększeniu (HPF) w biopsji oraz wykluczeniu innych przyczyn eozynofilii, w tym PPI-REE. Złotym standardem jest gastroskopia z pobraniem co najmniej 6-9 wycinków z różnych poziomów przełyku, nawet przy braku widocznych zmian endoskopowych, które mogą obejmować pierścienie, bruzdy, białe naloty, zwężenia i obrzęk. Skala EREFS służy do standaryzacji oceny endoskopowej. Histopatologicznie oprócz liczby eozynofilów obserwuje się przerost warstwy podstawnej, mikroropnie eozynofilowe i włóknienie blaszki właściwej. Diagnostyka różnicowa obejmuje GERD, zakażenia, alergie i inne choroby zapalne, a wykluczenie PPI-REE jest kluczowe, choć próba PPI nie jest już obligatoryjna w kryteriach diagnostycznych.
badanie histopatologiczne, biały nalot, choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, choroba refluksowa przełyku, Cytosponge, dieta eliminacyjna, dysfagia, eozynofilowe zapalenie przełyku, Esophageal String Test, ezofagogram, gastroskopia, inhibitor pompy protonowej, kruchość błony śluzowej, manometria przełyku, naciek eozynofilowy, nieswoista choroba zapalna jelit, obrzęk błony śluzowej, przeciwciało IgE, skala EREFS, test płatkowy, test punktowy, włóknienie blaszki właściwej, zespół hipereozynofilowy, zwężenie przełyku - Leksykon chorób i schorzeń
Achalazja – Patofizjologia i mechanizm
Achalazja jest pierwotnym zaburzeniem motoryki przełyku, charakteryzującym się selektywną utratą neuronów hamujących w splocie mięśniowym dystalnej części przełyku i dolnego zwieracza przełyku (LES), co prowadzi do braku relaksacji LES i zaburzeń perystaltyki. Patofizjologia obejmuje utratę neuronów nitrergicznych i VIP-ergicznych, skutkującą przewagą pobudzających neuroprzekaźników, takich jak acetylocholina, co powoduje skurcze o wysokiej amplitudzie (średnia 40 mmHg w achalazji wigotnej) i późniejszą degenerację neuronów cholinergicznych z rozwojem achalazji klasycznej. Etiologia jest wieloczynnikowa, z udziałem mechanizmów autoimmunologicznych (związanych z wariantami HLA-DQ i obecnością autoprzeciwciał), infekcji wirusowych (np. HSV-1) oraz predyspozycji genetycznych. W patogenezie istotną rolę odgrywa zapalenie z udziałem cytotoksycznych limfocytów T CD3/CD8+, eozynofilów i komórek tucznych, prowadzące do zwłóknienia nerwów i dysfunkcji motorycznej przełyku.
acetylocholina, achalazja typu I, achalazja typu III, choroba autoimmunologiczna, choroba Chagasa, choroba Parkinsona, ciała Lewy’ego, cytokiny zapalne, dolny zwieracz przełyku, dylatacja pneumatyczna, dysfunkcja przełyku, eozynofile, fundoplikacja, infekcja wirusowa, klasyfikacja Chicago, komórki tuczne, lek antycholinergiczny, manometria przełyku, manometria wysokiej rozdzielczości, miotomia Hellera, neurony hamujące, przezustna miotomia endoskopowa, sarkoidoza, splot mięśniowy, substancja P, tlenek azotu, toksyna botulinowa, trypanosoma cruzi, wazoaktywny peptyd jelitowy, zespół Allgrove’a - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie przełyku – Diagnostyka i diagnoza
Zapalenie przełyku to stan zapalny błony śluzowej przełyku o różnorodnej etiologii, w tym refluksowej, infekcyjnej, alergicznej (eozynofilowe zapalenie przełyku, EoE) oraz polekowej. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz badaniach endoskopowych (ezofagogastroduodenoskopia, EGD) z pobraniem biopsji z co najmniej 6 wycinków z różnych odcinków przełyku. W badaniu histopatologicznym kluczowe jest stwierdzenie ≥15 eozynofili na pole widzenia w dużym powiększeniu dla rozpoznania EoE, a także identyfikacja cech charakterystycznych dla refluksowego zapalenia (przerost warstwy podstawnej, wydłużenie brodawek) czy infekcji (np. ciałka wtrętowe HSV, CMV, strzępki grzybni). W diagnostyce różnicowej uwzględnia się choroby serca, zaburzenia motoryki przełyku oraz nowotwory. W przypadku podejrzenia EoE stosuje się skalę EREFS do oceny endoskopowej oraz molekularny panel EDP oceniający ekspresję 96 genów.
badanie endoskopowe, badanie histopatologiczne, biopsja przełyku, dysfagia, eozynofilia przełyku, eozynofilowe zapalenie przełyku, Esophageal String Test, ezofagogastroduodenoskopia, górna endoskopia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przełyku, manometria przełyku, naciek eozynofilowy, odynofagia, pH-metria przełyku, polekowe zapalenie przełyku, refluks żołądkowo-przełykowy, refluksowe zapalenie przełyku, regurgitacja, remisja histologiczna, test alergiczny, uchyłek przełyku, zakażenie CMV, zakażenie HSV, zapalenie przełyku, zgaga - Leksykon chorób i schorzeń
Czkawka – Diagnostyka i diagnoza
Czkawka (singultus) to mimowolne, spazmatyczne skurcze mięśni przepony z nagłym zamknięciem głośni, powodujące charakterystyczny dźwięk. Klasyfikacja opiera się na czasie trwania: ostra (<48 godzin), uporczywa (48 godzin do 1 miesiąca) oraz nieustępująca (>1 miesiąc). Epizody trwające ponad 48 godzin wymagają diagnostyki w celu wykluczenia chorób podstawowych. Diagnostyka rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu i badania fizykalnego, w tym oceny neurologicznej i otoskopii. W przypadku utrzymującej się czkawki wskazane są badania laboratoryjne (morfologia, elektrolity, CRP, OB, funkcje wątroby, amylaza, gazometria) oraz obrazowe (RTG, TK klatki piersiowej, jamy brzusznej, głowy, MRI), a także specjalistyczne procedury jak endoskopia, manometria przełyku czy nakłucie lędźwiowe, zależnie od podejrzewanej etiologii.
achalazja przełyku, amylaza, badania biochemiczne, badanie fizykalne, badanie neurologiczne, białko C-reaktywne, blokada nerwu przeponowego, choroba Parkinsona, choroba refluksowa przełyku, czkawka, czkawka ostra, czkawka uporczywa, elektrokardiogram, endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, funkcje wątroby, gamma-glutamylotransferaza, gazometria, głośnia, kanał słuchowy, manometria przełyku, mięsień przepony, mocznica, morfologia krwi, nakłucie lędźwiowe, nerwy czaszkowe, niewydolność nerek, nowotwór przełyku, pH-metria przełyku, przepuklina rozworu przełykowego, rezonans magnetyczny, stwardnienie rozsiane, stymulacja nerwu błędnego, tętniak aorty, tomografia komputerowa, udar mózgu, wole guzkowe toksyczne, zaburzenia elektrolitowe, zapalenie mózgu, zapalenie osierdzia, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół area postrema