echokardiografia
Echokardiografia to nieinwazyjna technika diagnostyczna wykorzystująca ultradźwięki do obrazowania serca i naczyń krwionośnych. Pozwala na ocenę struktury i funkcji serca, w tym wielkości jam serca, grubości ścian, kurczliwości mięśnia sercowego oraz pracy zastawek.
Badanie echokardiograficzne umożliwia diagnostykę wad wrodzonych i nabytych serca, chorób mięśnia sercowego, ocenę funkcji skurczowej i rozkurczowej lewej i prawej komory, wykrywanie skrzeplin wewnątrzsercowych oraz diagnostykę chorób osierdzia. Dostarcza również informacji o parametrach hemodynamicznych, takich jak objętość wyrzutowa i frakcja wyrzutowa.
W praktyce klinicznej wykorzystuje się różne typy echokardiografii: przezklatkową (TTE), przezprzełykową (TEE), obciążeniową oraz trójwymiarową (3D). Badanie może być uzupełnione o techniki dopplerowskie, które umożliwiają ocenę przepływu krwi, gradientów ciśnień oraz wykrywanie niedomykalności zastawek.
Echokardiografia stanowi podstawowe narzędzie w kardiologii, jest bezpieczna dla pacjenta, powtarzalna i stosunkowo tania w porównaniu z innymi metodami obrazowania serca, takimi jak rezonans magnetyczny czy tomografia komputerowa.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki aortalnej – Epidemiologia
Niedomykalność zastawki aortalnej (AR) jest trzecią najczęstszą wadą zastawkową serca, z częstością występowania około 4,9% w populacji ogólnej, a umiarkowane lub cięższe postacie dotyczą 0,5%. AR częściej dotyka mężczyzn (13% vs 8,5% u kobiet) i nasila się z wiekiem, osiągając około 2% u osób powyżej 70. roku życia. Etiologia AR jest zróżnicowana i zależy od regionu geograficznego: w krajach rozwiniętych dominują przyczyny degeneracyjne, takie jak poszerzenie opuszki aorty, dwupłatkowa zastawka aortalna (występująca u 1-2% populacji, z przewagą mężczyzn) oraz kalcyfikacja zastawki, natomiast w krajach rozwijających się główną przyczyną pozostaje reumatyczna choroba serca i infekcyjne zapalenie wsierdzia. Czynniki ryzyka progresji AR obejmują m.in. płeć męską, młodszy wiek przy diagnozie, obecność dwupłatkowej zastawki aortalnej, poszerzenie pierścienia aortalnego oraz nadciśnienie tętnicze, zwłaszcza rozkurczowe.
chirurgiczna wymiana zastawki aortalnej, choroba degeneracyjna, choroba wieńcowa, dwupłatkowa zastawka aortalna, dysfunkcja lewej komory, echokardiografia, echokardiografia przezklatkowa, funkcja skurczowa lewej komory, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kalcyfikacja zastawek, kalcyfikacyjna choroba zastawki aortalnej, nadciśnienie tętnicze, niedomykalność zastawki aortalnej, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, opuszka aorty, reumatyczna choroba serca, stenoza aortalna, walwulopatia, wymiana zastawki aortalnej, wymiar końcowo-rozkurczowy lewej komory, wymiar końcowo-skurczowy lewej komory, zespół Marfana - Leksykon chorób i schorzeń
Dystrofia mięśniowa – Zapobieganie i profilaktyka
Dystrofia mięśniowa (DM) to grupa genetycznych schorzeń charakteryzujących się postępującym osłabieniem i zanikiem mięśni, z których najczęściej omawianą jest dystrofia Duchenne’a (DMD). Diagnostyka opiera się na badaniach genetycznych, które umożliwiają wykrycie mutacji z około 95% dokładnością prenatalnie, a także na oznaczeniu aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy, wykrywającej nosicielstwo u około 70-90% kobiet. Wczesne rozpoznanie jest kluczowe dla wdrożenia profilaktyki i terapii, w tym stosowania leków kardiologicznych od 10. roku życia, co opóźnia rozwój kardiomiopatii i wydłuża przeżycie (mediana 26,4 vs. 23,3 roku). Kortykosteroidy przedłużają zdolność chodzenia i opóźniają progresję skoliozy, a szczepienia przeciwko grypie i pneumokokom są niezbędne ze względu na ryzyko powikłań płucnych. Fizjoterapia, obejmująca pasywne rozciąganie, ćwiczenia zakresu ruchu i stymulację mięśni, zapobiega przykurczom i utrzymuje funkcję mięśniową, natomiast ortotyka i leczenie skoliozy (fuzja kręgosłupa przy kącie Cobba 20-30°) wspierają mobilność i funkcję oddechową.
bisfosfonian, dysfagia, dysfunkcja lewej komory, dystrofia Duchenne’a, dystrofia mięśniowa, echokardiografia, fizjoterapia, fuzja kręgosłupa, givinostat, kardiomiopatia, kąt Cobba, kinaza kreatynowa, lekarz genetyk, nieinwazyjna wentylacja, poradnictwo genetyczne, przykurcz, rezonans magnetyczny serca, schorzenie genetyczne, skolioza, szczepienie profilaktyczne, szczepionka przeciwko grypie, szczepionka przeciwko pneumokokom, terapia kortykosteroidowa, test prenatalny - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka q – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Gorączka Q, wywoływana przez Coxiella burnetii, jest zoonozą o globalnym zasięgu, przenoszoną głównie przez kontakt ze zwierzętami gospodarskimi i ich wydzielinami. Okres inkubacji wynosi 2-3 tygodnie, a u około 60% zakażonych przebiega bezobjawowo. Ostra postać choroby charakteryzuje się wysoką gorączką, bólem głowy (87,5%), zmęczeniem (81,3%), bólami stawów (75%) i mięśni (68,8%), a także objawami zapalenia płuc lub wątroby. Przewlekła forma rozwija się u <5% pacjentów, często manifestując się jako infekcyjne zapalenie wsierdzia, szczególnie u osób z chorobami zastawek serca, immunosupresją lub zaburzeniami naczyniowymi. Diagnostyka opiera się na badaniach serologicznych, jednak ze względu na opóźnienie serokonwersji leczenie antybiotykami, głównie doksycykliną (100 mg p.o. 2x/d przez 14 dni), powinno być wdrożone empirycznie przed potwierdzeniem laboratoryjnym. U kobiet w ciąży zaleca się trimetoprim-sulfametoksazol do 32. tygodnia ciąży.
antybiotykoterapia, choroba zastawkowa serca, Coxiella burnetii, doksycyklina, echokardiografia, gorączka nieznanego pochodzenia, gorączka Q, hydroksychlorochina, niewydolność serca, okres inkubacji, ostra gorączka Q, proteza zastawki serca, przeszczep naczyniowy, przewlekła gorączka Q, serokonwersja, tętniak, trimetoprim-sulfametoksazol, zaburzenie naczyniowe, zapalenie kości, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie mózgu, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie płuc, zapalenie wątroby, zapalenie wsierdzia, zespół przewlekłego zmęczenia, zoonoza - Leksykon substancji czynnych
Epirubicyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Epirubicyna powinna być stosowana wyłącznie pod ścisłym nadzorem doświadczonego lekarza onkologa, po ustąpieniu ostrych objawów toksyczności poprzednich terapii cytotoksycznych. Dawkowanie powyżej 90 mg/m² co 3-4 tygodnie wiąże się z nasileniem neutropenii i zapalenia błon śluzowych, co wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ciężkiego zahamowania czynności szpiku kostnego. Kardiotoksyczność jest istotnym ograniczeniem terapii antracyklinami, objawiającym się wczesnymi zaburzeniami rytmu serca oraz późniejszą kardiomiopatią z ryzykiem zastoinowej niewydolności serca (CHF), szczególnie przy dawce skumulowanej przekraczającej 900 mg/m². Monitorowanie funkcji serca (LVEF) za pomocą MUGA lub ECHO jest obligatoryjne przed i w trakcie leczenia, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wcześniejsza radioterapia śródpiersia, stosowanie trastuzumabu czy choroby serca. Współstosowanie epirubicyny z trastuzumabem jest przeciwwskazane poza badaniami klinicznymi z monitorowaniem kardiologicznym, a odstęp czasowy do 7 miesięcy po terapii trastuzumabem jest zalecany przed podaniem antracyklin.
Hematologiczne działania niepożądane epirubicyny obejmują odwracalną leukopenię i neutropenię, z najniższymi wartościami liczby leukocytów między 10. a 14. dniem po podaniu, a także możliwą trombocytopenię i niedokrwistość. Wtórne białaczki mogą wystąpić po 1-3 latach, zwłaszcza przy skojarzeniu z innymi lekami uszkadzającymi DNA lub radioterapią. Epirubicyna może wywoływać wymioty, zapalenie błon śluzowych jamy ustnej oraz miejscowe powikłania po wynaczynieniu, w tym martwicę tkanek, wymagające natychmiastowego przerwania podawania i zastosowania leczenia objawowego (np. deksrazoksan, chłodzenie, kwas hialuronowy, DMSO). U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (podwyższone bilirubina, AspAT) i nerek (kreatynina > 5 mg/dl) konieczne jest dostosowanie dawki lub przeciwwskazanie do stosowania. Należy również uwzględnić zawartość sodu w preparacie (np. fiolka 100 ml zawiera 354,21 mg sodu). Podawanie dopęcherzowe i dotętnicze wiąże się z ryzykiem miejscowych powikłań, takich jak chemiczne zapalenie pęcherza, zwężenia dróg żółciowych czy martwica tkanek. Pacjentów należy chronić przed żywymi szczepionkami przez co najmniej 6 miesięcy po terapii oraz stosować odpowiednie środki antykoncepcyjne ze względu na genotoksyczność leku.
angiografia wielobramkowa, antracenodion, antracyklina, blok odnóg pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chemiczne zapalenie pęcherza moczowego, częstoskurcz komorowy, częstoskurcz zatokowy, deksrazoksan, duszność, dyzuria, echokardiografia, faza preleukemiczna, frakcja wyrzutowa lewej komory, granulocytopenia, hiperurykemia, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, krwiomocz, martwica, neutropenia, nieprawidłowości EKG, nykturia, obrzęk ortostatyczny, obrzęk płuc, posocznica, powiększenie serca, przedwczesny skurcz komorowy, radioterapia, refluks pęcherzowo-nerkowy, rytm cwałowy, stwardniające zapalenie dróg żółciowych, stwardnienie ścian żyły, tachyarytmia, terapia cytotoksyczna, trombocytopenia, wielomocz, wodobrzusze, wstrząs septyczny, wtórna białaczka, wynaczynienie, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zakażenie uogólnione, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zapalenie śluzówek, zapalenie żył, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół rozpadu guza - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół złamanego serca – Diagnostyka i diagnoza
Zespół złamanego serca (Takotsubo cardiomyopathy) to przejściowa dysfunkcja lewej komory serca, klinicznie imitująca ostry zespół wieńcowy (ACS). Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, zwłaszcza w kierunku niedawnego silnego stresu emocjonalnego lub fizycznego, oraz badaniach takich jak EKG (uniesienie odcinka ST, odwrócenie załamka T, wydłużenie QT), umiarkowane podwyższenie biomarkerów sercowych (troponina, CK-MB) i peptydów natriuretycznych BNP. Echokardiografia wykazuje charakterystyczne balonowate rozszerzenie koniuszka lewej komory, hipokinezę lub akinezę segmentów środkowych i koniuszkowych oraz przejściowe obniżenie frakcji wyrzutowej. Koronarografia wyklucza istotne zwężenia tętnic wieńcowych, a rezonans magnetyczny serca (CMR) pozwala na ocenę obrzęku mięśnia sercowego i wykluczenie zawału czy zapalenia mięśnia sercowego (brak późnego wzmocnienia kontrastowego). Diagnostyka różnicowa obejmuje zawał mięśnia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego, kardiomiopatię przerostową oraz guza chromochłonnego.
akineza, angiografia wieńcowa, biomarkery sercowe, ból w klatce piersiowej, czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, duszność, echokardiografia, elektrokardiografia, frakcja wyrzutowa lewej komory, guz chromochłonny, hipokineza, hipotonia, kardiomiopatia przerostowa, kinaza kreatynowa, kołatanie serca, koronarografia, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, obrzęk mięśnia sercowego, odwrócenie załamka T, ostry zespół wieńcowy, rezonans magnetyczny serca, troponina, uniesienie odcinka ST, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, zespół złamanego serca - Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzone wady serca – Diagnostyka i diagnoza
Wrodzone wady serca (WWS) występują u około 1% noworodków i stanowią główną przyczynę zgonów niemowląt z wadami wrodzonymi, odpowiadając za 4% zgonów noworodków oraz 30-50% zgonów związanych z anomaliami wrodzonymi. Diagnostyka prenatalna, obejmująca rutynowe USG, echokardiografię płodową (18-22 tydzień ciąży) oraz badania genetyczne, pozwala na wykrycie około 70% ciężkich wad serca, co umożliwia optymalne przygotowanie do porodu i wczesne leczenie. Po urodzeniu kluczowe są badania przesiewowe, takie jak pulsoksymetria (zmniejszająca śmiertelność o 33%), badanie fizykalne, echokardiografia i EKG. W diagnostyce starszych niemowląt i dzieci stosuje się dodatkowo RTG klatki piersiowej, Holter EKG, próbę wysiłkową oraz zaawansowane metody obrazowania, w tym cewnikowanie serca, rezonans magnetyczny (MRI) i tomografię komputerową (CT). Wczesne rozpoznanie i multidyscyplinarne podejście do leczenia znacząco poprawiają rokowanie, zmniejszając ryzyko powikłań neurologicznych i śmiertelności.
anomalia wrodzona, badanie fizykalne, badanie genetyczne prenatalne, badanie pulsoksymetryczne, badanie ultrasonograficzne, biomarker, cewnikowanie serca, diagnostyka prenatalna, duszność, echokardiografia, echokardiografia 3D, echokardiografia płodowa, echokardiografia przezprzełykowa, elektrofizjologiczne badanie serca, elektrokardiogram, holter EKG, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiochirurg dziecięcy, kardiolog dziecięcy, krytyczna wada serca, próba wysiłkowa, rezonans magnetyczny serca, sekwencjonowanie DNA, sinica, szmer sercowy, tomografia komputerowa serca, wrodzona wada serca, zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zavedos
Idarubicyna, składnik leku Zavedos, wymaga stosowania pod ścisłym nadzorem lekarza doświadczonego w terapii cytostatykami, ze względu na ryzyko poważnych powikłań, w tym kardiotoksyczności. Leczenie należy rozpocząć dopiero po ustąpieniu ostrych objawów toksyczności poprzednich terapii cytotoksycznych, takich jak zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, neutropenia, małopłytkowość oraz uogólnione zakażenia. Kardiotoksyczność może manifestować się w formie wczesnych objawów, takich jak tachykardia zatokowa, zmiany w EKG, tachyarytmie, bradykardia czy bloki przewodzenia, które rzadko wymagają przerwania leczenia. Późne powikłania, rozwijające się do 2-3 miesięcy po terapii lub nawet później, obejmują obniżoną frakcję wyrzutową lewej komory (LVEF) oraz objawy zastoinowej niewydolności serca (dusznosć, obrzęki, wodobrzusze, wysięk opłucnowy). Kardiomiopatia związana z idarubicyną występuje u około 5% pacjentów przy dawkach kumulacyjnych 150-290 mg/m² (dożylnie), natomiast dawki doustne do 400 mg/m² wiążą się z mniejszym ryzykiem.
antracenodion, antracyklina, blok odnogi pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, choroba sercowo-naczyniowa, duszność, echokardiografia, frakcja wyrzutowa lewej komory, idarubicyny chlorowodorek, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, lek cytostatyczny, małopłytkowość, napromienianie śródpiersia, neutropenia, obrzęk płuc, oliguria, rytm cwałowy serca, tachyarytmia, tachykardia zatokowa, trastuzumab, wentrykulografia izotopowa, wodobrzusze, wysięk opłucnowy, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie mięśnia sercowego, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ambrisentan Accord 5 mg
Ambrisentan Accord to lek w postaci tabletek powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg, zawierający ambrysentan, stosowany w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego (PAH) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży od 8 do 18 lat. Wskazany jest u pacjentów sklasyfikowanych w klasach czynnościowych WHO II i III, u których choroba powoduje niewielkie lub znaczące ograniczenie aktywności fizycznej. Preparat może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z innymi lekami dedykowanymi PAH, takimi jak inhibitory fosfodiesterazy typu 5, prostacykliny czy stymulatory rozpuszczalnej cyklazy guanylowej. Skuteczność kliniczna potwierdzona jest w idiopatycznym PAH, PAH związanym z chorobami tkanki łącznej, a u młodzieży dodatkowo w PAH o podłożu rodzinnym oraz związanym ze skorygowanymi wadami wrodzonymi serca. Diagnostyka powinna obejmować cewnikowanie prawego serca, echokardiografię i badania obrazowe, a leczenie inicjować i monitorować lekarz doświadczony w terapii PAH.
cewnikowanie prawego serca, choroba tkanki łącznej, czerwień Allura AC, echokardiografia, idiopatyczne tętnicze nadciśnienie płucne, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, klasa czynnościowa WHO, klasyfikacja czynnościowa WHO, laktoza jednowodna, lecytyna sojowa, leczenie skojarzone, monoterapia, prostacyklina, sildenafil, stymulator rozpuszczalnej cyklazy guanylowej, tadalafil, tętnicze nadciśnienie płucne, tętnicze nadciśnienie płucne związane z chorobami tkanki łącznej, toczeń rumieniowaty układowy, twardzina układowa - Leksykon chorób i schorzeń
Przetrwały przewód tętniczy – Diagnostyka i diagnoza
Przetrwały przewód tętniczy (PDA) to wada wrodzona serca charakteryzująca się utrzymaniem otwartego przewodu łączącego aortę z tętnicą płucną, co prowadzi do nieprawidłowego przecieku lewo-prawego. Występuje najczęściej u wcześniaków, manifestując się objawami takimi jak szmer maszynowy (szmer Gibsona) najlepiej słyszalny w drugim lewym międzyżebrzu pod obojczykiem, tachypnoe, niewydolność serca, a także powiększenie lewego przedsionka i lewej komory serca. Diagnostyka opiera się przede wszystkim na echokardiografii z kolorowym Dopplerem, która pozwala na ocenę wielkości przewodu, kierunku i charakteru przepływu oraz wpływu PDA na hemodynamikę serca. Parametry echokardiograficzne, takie jak stosunek LA:Ao > 1,4, obecność wstecznego przepływu rozkurczowego w aorcie zstępującej oraz powiększenie lewej komory, są kluczowe w ocenie hemodynamicznej istotności wady. Badania dodatkowe, takie jak RTG klatki piersiowej i EKG, dostarczają informacji uzupełniających, natomiast cewnikowanie serca jest zarezerwowane do oceny nadciśnienia płucnego i interwencji zamykających PDA.
angiografia rezonansu magnetycznego, badanie przedmiotowe, bradykardia, cewnikowanie serca, ciśnienie tętna, echokardiografia, elektrokardiogram, infekcja dróg oddechowych, kardiolog dziecięcy, kolorowy doppler, leukomalacja okołokomorowa, martwicze zapalenie jelit, nadciśnienie płucne, niewydolność serca, okienko aortalno-płucne, przetoka tętniczo-żylna płucna, przetoka wieńcowo-komorowa, przetrwały przewód tętniczy, przewlekła choroba płuc, rtg klatki piersiowej, spektroskopia w bliskiej podczerwieni, szmer maszynowy, szmer serca, tachykardia, tachypnoe, tętnica płucna, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa serca, wada wrodzona serca - Leksykon chorób i schorzeń
Dwudzielna zastawka aorty – Epidemiologia
Dwudzielna zastawka aorty (BAV) jest najczęstszą wrodzoną wadą serca, występującą u 0,5-2% populacji, z częstością 0,77% u noworodków. Występuje częściej u mężczyzn (stosunek 2-4:1) oraz wykazuje zróżnicowanie etniczne, z niższą częstością u Afroamerykanów i wyższą u pacjentów pochodzenia chińskiego. BAV ma wysoką dziedziczność (do 89%) i jest związana z mutacjami w genie NOTCH1. Krewni pierwszego stopnia pacjentów z BAV powinni przejść jednorazowe badanie przesiewowe echokardiograficzne (klasa I). Diagnostyka opiera się głównie na echokardiografii przezklatkowej i przezprzełykowej (czułość 92%, swoistość 96%), uzupełnianej MRI lub CT w celu oceny aorty i koarktacji. Pacjenci z BAV wymagają regularnego nadzoru, dostosowanego do stopnia dysfunkcji zastawki i poszerzenia aorty, z odstępami od 1 roku (przy umiarkowanej dysfunkcji lub aorcie ≥4,0 cm) do 5-10 lat (przy prawidłowej funkcji i braku poszerzenia).
angiografia CT, aortopatia, badanie przesiewowe echokardiograficzne, dwudzielna zastawka aorty, dysfunkcja zastawki aorty, echokardiografia, echokardiografia przezklatkowa, echokardiografia przezprzełykowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, koarktacja aorty, mutacja genu NOTCH1, niedomykalność aortalna, poszerzenie aorty, poszerzenie aorty wstępującej, przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej, rezonans magnetyczny serca, rozwarstwienie aorty, stenoza aortalna, tętniak aorty piersiowej, tomografia komputerowa serca, wrodzona wada serca, wypadanie zastawki mitralnej, zespół Turnera, zwapnienie zastawki - Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzone anomalie zastawki mitralnej – Epidemiologia
Wrodzone anomalie zastawki mitralnej stanowią rzadkie, ale klinicznie istotne wady serca, występujące u około 0,4-0,5% pacjentów z wrodzonymi wadami serca oraz u 5 na 100 000 osób w populacji ogólnej. Najczęstsze formy to zastawka mitralna o podwójnym ujściu (DOMV) – 1% przypadków wrodzonych wad serca, wrodzone zwężenie zastawki mitralnej (0,6% w autopsjach) oraz wypadanie zastawki mitralnej (MVP) dotykające 2-3% populacji. Diagnostyka opiera się głównie na echokardiografii 2D i 3D, w tym echokardiografii przezprzełykowej (TEE), która umożliwia szczegółową ocenę morfologii zastawki i towarzyszących wad serca, takich jak ubytki przegrody międzyprzedsionkowej (ASD) i międzykomorowej (VSD). Wrodzone anomalie często są złożone i wymagają dożywotniej opieki specjalistycznej, zwłaszcza kardiologów dziecięcych i dorosłych zajmujących się wrodzonymi wadami serca.
aparat zastawkowy, ASD, badanie echokardiograficzne, dwupłatkowa zastawka aortalna, echokardiografia, echokardiografia przezklatkowa, echokardiografia przezprzełykowa, jednopłatkowa zastawka mitralna, kardiolog dziecięcy, kardiolog wrodzonych wad serca, niedomykalność zastawki mitralnej, obrazowanie 3D, szczelina płatka zastawki mitralnej, TEE, TTE, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, VSD, walwulopatia, wrodzona anomalia zastawki mitralnej, wrodzona wada serca, wymiana zastawki mitralnej, wypadanie zastawki mitralnej, zastawka mitralna, zastawka mitralna o podwójnym ujściu, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki płucnej – Diagnostyka i diagnoza
Choroba zastawki płucnej wpływa na przepływ krwi z prawej komory serca do tętnicy płucnej, co może prowadzić do niedotlenienia tkanek. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym, w tym osłuchiwaniu charakterystycznych szmerów sercowych, oraz wywiadzie obejmującym objawy takie jak duszność, zmęczenie, ból w klatce piersiowej i omdlenia. Kluczowe badania obrazowe to echokardiografia przezklatkowa, umożliwiająca ocenę stopnia zwężenia zastawki na podstawie gradientu przezzastawkowego (ciężkie zwężenie: ≥64 mmHg, umiarkowane: 36-64 mmHg, łagodne: ≤36 mmHg według ESC 2020), rezonans magnetyczny serca (CMR) jako złoty standard w ocenie niedomykalności oraz tomografia komputerowa (CT) do oceny anatomicznej. Dodatkowo stosuje się EKG, zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej, cewnikowanie serca (rzadziej w diagnostyce, częściej w terapii) oraz próbę wysiłkową. Diagnostyka prenatalna echokardiografią płodową umożliwia wczesne wykrycie wady i planowanie leczenia.
ból w klatce piersiowej, cewnikowanie serca, choroba zastawki płucnej, duszność, echokardiografia, echokardiografia płodowa, echokardiografia przezprzełykowa, echokardiogram, elektrokardiogram, gradient przezzastawkowy, kardiologia dziecięca, niedomykalność zastawki, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność serca, próba wysiłkowa, przerost mięśnia prawej komory, rentgen klatki piersiowej, rezonans magnetyczny serca, sinica, szmer sercowy, tomografia komputerowa, turbulentny przepływ krwi, walwotomia, walwuloplastyka, zwężenie tętnicy płucnej, zwężenie zastawki, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki płucnej – Patofizjologia i mechanizm
Zwężenie zastawki płucnej (pulmonary valve stenosis) to wrodzona wada serca charakteryzująca się ograniczeniem przepływu krwi z prawej komory do tętnic płucnych, spowodowanym zwężeniem na poziomie zastawki, podzastawkowym lub nadzastawkowym. Najczęstszym typem jest zastawkowe zwężenie, gdzie dochodzi do zwłóknienia, pogrubienia i fuzji spoideł płatków zastawki, co prowadzi do kopułowatego kształtu i ograniczenia otworu zastawki, który może mieć średnicę od kilku milimetrów. Patologicznie obserwuje się przerost mięśnia prawej komory proporcjonalny do stopnia zwężenia, a także rozszerzenie pnia płucnego, niezależne od nasilenia stenozowania. Klinicznie istotne zwężenie powoduje wzrost gradientu ciśnienia ponad 50 mmHg, co prowadzi do przeciążenia ciśnieniowego prawej komory, dysfunkcji rozkurczowej, a w zaawansowanych przypadkach także skurczowej i niewydolności serca. U noworodków z krytycznym zwężeniem może wystąpić konieczność podania prostaglandyny w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego i zapewnienia przepływu krwi do płuc.
arytmia, atrezja zastawki trójdzielnej, bakteryjne zapalenie wsierdzia, choroba reumatyczna serca, droga odpływu prawej komory, dysfunkcja rozkurczowa, dysfunkcja skurczowa, dysplastyczna zastawka płucna, dysplazja zastawki płucnej, echokardiografia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność serca, przerost prawej komory, przewód tętniczy, rezonans magnetyczny serca, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa serca, transpozycja wielkich naczyń, walwuloplastyka balonowa, walwulotomia balonowa, wrodzona wada serca, wymiana zastawki płucnej, zespół Noonana, zespół rakowiaka, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki płucnej – Leczenie
Choroba zastawki płucnej obejmuje spektrum patologii wpływających na funkcję zastawki regulującej przepływ krwi z prawej komory do tętnic płucnych. Leczenie jest zindywidualizowane i zależy od stopnia zwężenia lub niedomykalności, wieku pacjenta oraz obecności objawów. W łagodnych przypadkach stosuje się leczenie zachowawcze z monitorowaniem echokardiograficznym i farmakoterapią obejmującą diuretyki, beta-blokery, antykoagulanty oraz leki przeciwarytmiczne. Balonowa walwuloplastyka pozostaje złotym standardem w leczeniu umiarkowanego i ciężkiego zwężenia zastawki płucnej, z wysoką skutecznością (~90%) i niską śmiertelnością (0,24%). Wskazania do zabiegu obejmują gradient dopplerowski ≥60 mmHg u bezobjawowych oraz ≥50 mmHg u objawowych pacjentów. Długoterminowo obserwuje się ryzyko niedomykalności zastawki i nawrotu zwężenia u 5-10% dzieci w ciągu 10 lat.
antykoagulant, balonowa walwuloplastyka, beta-bloker, bioproteza, choroba zastawki płucnej, diuretyk, echokardiografia, elektrokardiografia, endocarditis, homograft, infekcyjne zapalenie wsierdzia, krążenie pozaustrojowe, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwzakrzepowy, niedomykalność zastawki, niedomykalność zastawki płucnej, pracownia hemodynamiki, próba wysiłkowa, procedura Ozaki, prostaglandyna, przezcewnikowa wymiana zastawki płucnej, stenoza płucna, stenoza zastawki płucnej, sternotomia, tetralogia Fallota, walwotomia, zastawka biologiczna, zastawka mechaniczna, zastawka Melody, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Eplenocard 25 mg
Eplenocard (eplerenon) jest selektywnym antagonistą aldosteronu stosowanym jako terapia uzupełniająca w kardiologii, dostępny w dawkach 25 mg i 50 mg. Wskazania obejmują pacjentów po niedawno przebytym zawale serca ze stabilnym stanem klinicznym, zaburzeniem czynności lewej komory serca, frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) ≤ 40% oraz objawami niewydolności serca, a także dorosłych z przewlekłą niewydolnością serca w klasie II wg NYHA i LVEF ≤ 30%. Eplenocard stosowany jest jako dodatek do standardowej terapii, w tym beta-adrenolityków, w celu redukcji ryzyka umieralności i zachorowalności sercowo-naczyniowej. Tabletki 25 mg mają średnicę 6,1 mm i zawierają 35,7 mg laktozy jednowodnej oraz 0,018 mmoli sodu, natomiast tabletki 50 mg mają średnicę 8,1 mm i zawierają 71,4 mg laktozy jednowodnej oraz 0,035 mmoli sodu, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy lub na diecie niskosodowej.
antagonista aldosteronu, beta-adrenolityk, echokardiografia, eplerenon, frakcja wyrzutowa lewej komory, funkcja nerek, klasyfikacja NYHA, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, parametry hemodynamiczne, przewlekła niewydolność serca, remodeling mięśnia sercowego, selektywny antagonista aldosteronu, stężenie potasu, tabletka powlekana, terapia kardiologiczna, zaburzenie czynności lewej komory, zawał serca - Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki aortalnej – Diagnostyka i diagnoza
Niedomykalność zastawki aortalnej (NZA) charakteryzuje się wstecznym przepływem krwi z aorty do lewej komory podczas rozkurczu, co prowadzi do przeciążenia objętościowego i potencjalnego uszkodzenia mięśnia sercowego. Diagnostyka rozpoczyna się od wywiadu i badania fizykalnego, gdzie kluczowym objawem jest szmer wczesnorozkurczowy przy lewej krawędzi mostka, z dodatnim wskaźnikiem wiarygodności 9,9 dla rozpoznania NZA o nasileniu co najmniej łagodnym. Echokardiografia przezklatkowa (TTE) pozostaje złotym standardem diagnostycznym, oferując niemal 100% czułość i swoistość, umożliwiając ocenę etiologii, stopnia ciężkości oraz wizualizację fali zwrotnej. Kluczowe parametry echokardiograficzne to czas połowicznego spadku ciśnienia, vena contracta, objętość fali zwrotnej (RVol), efektywne pole powierzchni ujścia fali zwrotnej (EROA) oraz odwrócenie przepływu w aorcie zstępującej z prędkością końcoworozkurczową ≥20 cm/s. Frakcja niedomykalności ≥50% wskazuje na ciężką postać choroby. Diagnostyka uzupełniająca obejmuje rezonans magnetyczny serca (CMR) w przypadkach niejednoznacznych wyników echokardiografii oraz tomografię komputerową (CT) do oceny strukturalnej zastawki i aorty.
aortografia, badanie fizykalne, cewnikowanie serca, choroba zastawkowa serca, ciśnienie tętna, dwupłatkowa zastawka aortalna, echokardiografia, echokardiografia dopplerowska, echokardiografia przezklatkowa, echokardiografia przezprzełykowa, elektrokardiogram, frakcja niedomykalności, frakcja wyrzutowa lewej komory, niedomykalność zastawki aortalnej, objętość fali zwrotnej, przerost lewej komory, rezonans magnetyczny serca, test wysiłkowy, tomografia komputerowa, vena contracta, zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej, zespół Marfana - Leksykon chorób i schorzeń
Defekt przegrody międzyprzedsionkowej – Epidemiologia
Defekt przegrody międzyprzedsionkowej (ASD) stanowi 10-15% wszystkich wrodzonych wad serca, z częstością występowania szacowaną na 1,6-1,65 na 1000 żywych urodzeń, co odpowiada około 5240 noworodkom rocznie w USA. ASD typu secundum, najczęstszy typ (70-75%), lokalizuje się w obszarze dołu owalnego i wykazuje predylekcję do występowania u kobiet (stosunek 2:1). Epidemiologia ASD wykazuje zróżnicowanie geograficzne i ekonomiczne, z wyższą częstością diagnoz w krajach rozwiniętych, co jest częściowo efektem lepszych metod diagnostycznych, zwłaszcza echokardiografii. Wczesne wykrycie ma kluczowe znaczenie, gdyż mniejsze defekty typu secundum mają wysoką szansę na spontaniczne zamknięcie (4-96%), szczególnie jeśli diagnoza następuje we wczesnym dzieciństwie. Czynniki ryzyka obejmują zaawansowany wiek matki, mutacje genetyczne (NKX2.5, GATA4, TBX5), zespoły genetyczne (Downa, Noonana) oraz ekspozycję prenatalną na alkohol (OR=1,9; CI95=1,1-3,4) i kannabinoidy.
arytmia przedsionkowa, ASD typu secundum, blok przedsionkowo-komorowy, defekt przegrody międzyprzedsionkowej, duszność wysiłkowa, dysfunkcja węzła zatokowego, echokardiografia, kołatanie serca, migotanie przedsionków, mutacja genetyczna, nadciśnienie płucne, nadciśnienie tętnicze, niewydolność prawej komory, niewydolność serca, ostium primum, przeciek lewo-prawy, przetrwały otwór owalny, sinus venosus, tachyarytmia przedsionkowa, trzepotanie przedsionków, wcześniactwo, wrodzona wada serca, zespół Downa, zespół Noonana - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Anagrelide Glenmark
Leczenie anagrelidem wymaga ścisłego monitorowania klinicznego i laboratoryjnego, ze szczególnym uwzględnieniem układu sercowo-naczyniowego oraz funkcji wątroby i nerek. Przed rozpoczęciem terapii należy wykonać pełną morfologię krwi, ocenę enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT), stężenia kreatyniny i mocznika oraz elektrolitów (potas, magnez, wapń). Anagrelid jest przeciwwskazany u pacjentów z aktywnością aminotransferaz przekraczającą 5-krotnie górną granicę normy oraz wymaga ostrożności u osób z zaburzeniami czynności nerek. Nagłe przerwanie leczenia może prowadzić do gwałtownego wzrostu liczby płytek krwi w ciągu 4 dni, z powrotem do wartości wyjściowej w 10-14 dni, co zwiększa ryzyko powikłań zakrzepowych, w tym udaru mózgu. Pacjenci powinni być edukowani w zakresie rozpoznawania objawów zakrzepicy i konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem.
aminotransferaza, aminotransferazy, anagrelid, arytmia komorowa, biopsja szpiku kostnego, częstoskurcz komorowy, działanie chronotropowe, działanie inotropowe, echokardiografia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor fosfodiesterazy, kardiomegalia, kardiomiopatia, kreatynina, mielofibroza, mocznik, morfologia krwi, nadciśnienie płucne, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, ostra białaczka szpikowa, powikłanie zakrzepowe, torsade de pointes, udar mózgu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół wydłużonego odstępu QT, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenia rytmu serca – Zapobieganie i profilaktyka
Zaburzenia rytmu serca (arytmie) to nieprawidłowości w elektrycznej aktywności serca, które mogą manifestować się tachykardią, bradykardią lub nieregularnym rytmem. Profilaktyka opiera się na modyfikacji stylu życia, w tym diecie sercowo-naczyniowej, regularnej aktywności fizycznej (minimum 30 minut dziennie), utrzymaniu prawidłowej masy ciała, zaprzestaniu palenia tytoniu oraz ograniczeniu spożycia alkoholu i kofeiny. Kontrola czynników ryzyka, takich jak nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, cukrzyca, choroby tarczycy oraz bezdech senny, jest kluczowa. Diagnostyka obejmuje EKG, badanie Holtera (24-48 godzin), echokardiografię, próbę wysiłkową oraz w wybranych przypadkach badanie elektrofizjologiczne. Regularne monitorowanie tętna i wizyty kontrolne umożliwiają wczesne wykrycie i leczenie arytmii.
ablacja serca, antykoagulant, arytmia, badanie elektrofizjologiczne, badanie holterowskie, beta-bloker, bezdech senny, bradykardia, choroba tarczycy, cukrzyca, dieta sercowo-naczyniowa, echokardiografia, elektrokardiogram, hipercholesterolemia, kardiowerter-defibrylator, krwotok śródczaszkowy, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwzakrzepowy, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, nagłe zatrzymanie krążenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca, nikotyna, otyłość, próba wysiłkowa, rozrusznik serca, tachyarytmia, trzepotanie przedsionków, udar mózgu, uszko lewego przedsionka, warfaryna - Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki aortalnej – Patofizjologia i mechanizm
Niedomykalność zastawki aortalnej (NZA) charakteryzuje się wstecznym przepływem krwi z aorty do lewej komory podczas rozkurczu, co prowadzi do przeciążenia objętościowego i ciśnieniowego serca. Etiologia obejmuje pierwotne zmiany płatków zastawki (np. zastawka dwupłatkowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia) oraz wtórne zmiany korzenia aorty (np. poszerzenie aorty, choroby tkanki łącznej). Patofizjologia różni się w zależności od ostrego lub przewlekłego przebiegu: ostra NZA powoduje gwałtowny wzrost ciśnienia końcoworozkurczowego lewej komory i ryzyko obrzęku płuc, natomiast przewlekła NZA prowadzi do adaptacyjnego powiększenia i przerostu lewej komory, z czasem skutkując dysfunkcją skurczową i spadkiem frakcji wyrzutowej. Charakterystyczne zmiany hemodynamiczne obejmują zwiększenie objętości końcoworozkurczowej i ciśnienia tętna aorty, a także zmiany w pętli ciśnienie-objętość lewej komory, co wpływa na przebieg kliniczny i rokowanie.
echokardiografia, frakcja wyrzutowa, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, macierz pozakomórkowa, mechanizm Franka-Starlinga, naczyniowy zespół Ehlersa-Danlosa, niedokrwienie podwsierdziowe, niedomykalność zastawki aortalnej, obrzęk płuc, przeciążenie ciśnieniowe, przeciążenie objętościowe, przerost ekscentryczny, przerost koncentryczny, przerost lewej komory, przezcewnikowa wymiana zastawki aortalnej, rozwarstwienie aorty, stenoza aortalna, transformujący czynnik wzrostu beta, wsteczny przepływ krwi, wstrząs kardiogenny, zespół Loeysa-Dietza, zespół Marfana - Leksykon chorób i schorzeń
Nagły zatrzymanie krążenia – Diagnostyka i diagnoza
Nagłe zatrzymanie krążenia (NZK) to stan nagłej utraty funkcji serca, wymagający natychmiastowej interwencji, w tym resuscytacji krążeniowo-oddechowej (RKO) i defibrylacji. Diagnostyka w warunkach przedszpitalnych opiera się na ocenie klinicznej: nagła utrata przytomności, brak tętna i oddechu. Po powrocie spontanicznego krążenia (ROSC) konieczne jest wykonanie badań laboratoryjnych (m.in. troponina, kinaza kreatynowa, elektrolity, gazometria, BNP), EKG (w tym SAECG), echokardiografii (frakcja wyrzutowa <40% zwiększa ryzyko NZK), koronarografii, rezonansu magnetycznego serca oraz monitorowania rytmu (Holter, rejestratory pętlowe). Diagnostyka uwzględnia identyfikację rytmu serca (migotanie komór, częstoskurcz komorowy bez tętna, PEA, asystolia) oraz potencjalnie odwracalnych przyczyn (4H i 4T: hipoksja, hipowolemia, zaburzenia elektrolitowe, hipotermia, tamponada, odma prężna, toksyny, tromboza). Ultrasonografia przyłóżkowa (POCUS) wspomaga ocenę kurczliwości serca i przyczyn NZK podczas resuscytacji.
aktywność elektryczna bez tętna, arytmogenna kardiomiopatia prawej komory, asystolia, automatyczny defibrylator zewnętrzny, autopsja molekularna, badanie elektrofizjologiczne, częstoskurcz komorowy bez tętna, diagnostyka genetyczna, echokardiografia, elektrokardiogram, enzym sercowy, frakcja wyrzutowa, gazometria krwi tętniczej, hipowolemia, hormony tarczycy, kanałopatia, kardiomiopatia, kardiomiopatia przerostowa, kardiowerter-defibrylator, kinaza kreatynowa, koronarografia, migotanie komór, mioglobina, nagłe zatrzymanie krążenia, odma prężna, peptyd natriuretyczny typu B, próba wysiłkowa, przepływ krwi do mózgu, resuscytacja krążeniowo-oddechowa, rezonans magnetyczny serca, scyntygrafia, tamponada serca, troponina, ultrasonografia przyłóżkowa, wszczepialny rejestrator pętlowy, zaawansowane zabiegi resuscytacyjne, zaburzenie elektrolitowe, zapalenie mięśnia sercowego, zatorowość płucna, zespół Brugada, zespół długiego QT - Leksykon leków
Przedawkowanie – Cyclophosphamide Accord 500 mg
Przedawkowanie cyklofosfamidu prowadzi do wielonarządowej toksyczności, której nasilenie koreluje z dawką leku. Kluczowym zagrożeniem jest głęboka mielosupresja manifestująca się leukopenią, neutropenią, małopłytkowością i niedokrwistością, co zwiększa ryzyko infekcji zagrażających życiu. Ponadto obserwuje się urotoksyczność (krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza), kardiotoksyczność (niewydolność serca, kardiomiopatia, zaburzenia rytmu), chorobę wenookluzyjną wątroby (żółtaczka, zaburzenia krzepnięcia, wzrost enzymów wątrobowych), zapalenie błony śluzowej jamy ustnej oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, krwawienia). Wartości parametrów laboratoryjnych do monitorowania obejmują morfologię krwi, enzymy wątrobowe, bilirubinę, parametry krzepnięcia, stężenie kreatyniny, mocznika oraz ocenę GFR i analizę moczu.
albumina, biegunka, bilirubina, choroba wenookluzyjna wątroby, cyklofosfamid, cytostatyk, echokardiografia, EKG, enzymy wątrobowe, GFR, hemodializa, hepatomegalia, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, kreatynina, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, leukopenia, małopłytkowość, mesna, mielosupresja, mocznik, morfologia krwi, neutropenia, niedokrwistość, niewydolność serca, nudności, oddział intensywnej terapii, owrzodzenia, parametry hemodynamiczne, tamponada serca, toksyczność leku, układ krwiotwórczy, urotoksyczność, uszkodzenie hepatocytów, uszkodzenie nabłonka pęcherza, wodobrzusze, wymioty, zaburzenia krzepnięcia, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej, żółtaczka, zwłóknienie pęcherza - Leksykon leków
Przedawkowanie – Medithyrox 75 mcg
Przedawkowanie lewotyroksyny sodowej prowadzi do farmakologicznej nadczynności tarczycy, manifestującej się nasilonym metabolizmem i objawami ze strony układu sercowo-naczyniowego, takimi jak tachykardia (>100/min) oraz arytmie, w tym migotanie przedsionków. Kluczowym markerem diagnostycznym jest podwyższone stężenie trijodotyroniny (T3) w surowicy, które przewyższa wartością diagnostyczną poziomy tyroksyny (T4) i wolnej tyroksyny (fT4). Objawy kliniczne obejmują również niepokój, pobudzenie, hiperkinezę, a w skrajnych przypadkach napady drgawkowe i ostrą psychozę, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami neurologicznymi i psychiatrycznymi. Przewlekłe nadużywanie lewotyroksyny może skutkować trwałym uszkodzeniem mięśnia sercowego i nagłymi zgonami sercowymi, co wymaga monitorowania echokardiograficznego w celu oceny zmian strukturalnych i czynnościowych serca.
echokardiografia, elektrokardiografia, hiperkineza, lek antyarytmiczny, lek beta-adrenolityczny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwpsychotyczny, lewotyroksyna sodowa, migotanie przedsionków, nadczynność tarczycy, nagły zgon sercowy, napad drgawkowy, niepokój psychoruchowy, plazmafereza, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie leku, przemiana materii, psychoza, stężenie T3, stymulacja beta-adrenergiczna, tachykardia, trijodotyronina, tyroksyna, wolna tyroksyna, zaburzenia rytmu serca - Leksykon chorób i schorzeń
Niewydolność serca – Diagnostyka i diagnoza
Niewydolność serca (NS) to złożony zespół kliniczny charakteryzujący się upośledzeniem zdolności serca do pompowania krwi adekwatnie do potrzeb metabolicznych organizmu. Diagnostyka NS opiera się na kompleksowej ocenie klinicznej, obejmującej wywiad, badanie przedmiotowe oraz badania dodatkowe, gdyż nie istnieje pojedynczy test stanowiący złoty standard rozpoznania. Kluczowe są objawy takie jak duszność (w spoczynku, wysiłkowa, ortopnoe), obrzęki kończyn dolnych, zmęczenie oraz typowe cechy w badaniu przedmiotowym (np. trzeci ton serca, podwyższone ciśnienie w żyłach szyjnych, przemieszczenie uderzenia koniuszkowego). Diagnostyka laboratoryjna obejmuje m.in. morfologię, elektrolity, parametry nerek i wątroby, gospodarkę żelazową, TSH oraz peptydy natriuretyczne (BNP, NT-proBNP) z wartościami odcięcia: BNP <35 ng/L (przewlekła NS), <100 ng/L (ostra NS) oraz NT-proBNP <125 ng/L (przewlekła NS), <300 ng/L (ostra NS). Badania obrazowe, w tym RTG klatki piersiowej i EKG, wspomagają rozpoznanie, a echokardiografia stanowi złoty standard oceny struktury i funkcji serca, w tym frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), pozwalając na klasyfikację NS na HFrEF (LVEF ≤40%), HFmrEF (41-49%) oraz HFpEF (≥50%).
badanie laboratoryjne, badanie przedmiotowe, biopsja mięśnia sercowego, cewnikowanie serca, diagnostyka różnicowa, duszność nocna, duszność wysiłkowa, echokardiografia, elektrokardiogram, frakcja wyrzutowa lewej komory, funkcja rozkurczowa, kardiomegalia, kardiomiopatia restrykcyjna, kardiomiopatia zapalna, klasyfikacja NYHA, linie Kerleya B, morfologia krwi obwodowej, niewydolność serca, niewydolność serca z obniżoną frakcją wyrzutową, niewydolność serca z zachowaną frakcją wyrzutową, NT-proBNP, obrzęk kończyn dolnych, ortopnoe, peptyd natriuretyczny, peptyd natriuretyczny typu B, próba wysiłkowa, rezonans magnetyczny serca, rtg klatki piersiowej, tomografia komputerowa, trzeci ton serca, trzeszczenia płucne, wysięk opłucnowy, zapalenie mięśnia sercowego, zastój w krążeniu płucnym, zatorowość płucna - Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki płucnej – Diagnostyka i diagnoza
Zwężenie zastawki płucnej to wada serca charakteryzująca się utrudnionym przepływem krwi z prawej komory do tętnicy płucnej, diagnozowana przede wszystkim na podstawie badania fizykalnego (szmer wyrzutowy skurczowy w II lewym międzyżebrzu) oraz echokardiografii doplerowskiej. Klasyfikacja ciężkości zwężenia opiera się na gradiencie ciśnień przez zastawkę: łagodne (≤36 mmHg), umiarkowane (36-64 mmHg) i ciężkie (≥64 mmHg). Echokardiografia pozwala na ocenę lokalizacji zwężenia (zastawkowe, podzastawkowe, nadzastawkowe), morfologii zastawki, funkcji prawej komory oraz obecności towarzyszących wad serca. Diagnostyka uzupełniająca obejmuje EKG (przerost prawej komory, blok prawej odnogi pęczka Hisa, arytmie), RTG klatki piersiowej (kardiomegalia, zmiany w tętnicy płucnej), rezonans magnetyczny serca (CMR) oraz tomografię komputerową (CCT) dla dokładnej oceny anatomii i funkcji serca.
arytmia, badanie doplerowskie, blok prawej odnogi pęczka Hisa, cewnikowanie serca, dysplastyczna zastawka płucna, echokardiografia, echokardiografia doplerowska, echokardiografia płodowa, elektrokardiogram, gradient ciśnień, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiomegalia, niedomykalność zastawki płucnej, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność prawokomorowa, próba wysiłkowa, przerost prawej komory, przetrwały otwór owalny, pulsoksymetria, rezonans magnetyczny serca, rtg klatki piersiowej, szmer sercowy, szmer wyrzutowy skurczowy, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa serca, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, walwuloplastyka balonowa, zaburzenie rytmu serca, zespół Noonana, zwężenie nadzastawkowe, zwężenie podzastawkowe, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół churga-straussa – Diagnostyka i diagnoza
Zespół Churga-Straussa (EGPA) to rzadka eozynofilowa ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń małych i średnich, charakteryzująca się astmą, eozynofilią (>10% lub >1500 komórek/μl) oraz zajęciem wielonarządowym. Diagnostyka opiera się na kryteriach ACR z 1990 roku (≥4 z 6 kryteriów, czułość 85%, swoistość 99,7%) oraz zaktualizowanych w 2022 roku kryteriach ACR/EULAR, które stosują system punktowy (m.in. eozynofile ≥1×10⁹/l +5 pkt, obturacyjna choroba dróg oddechowych +3 pkt, polipy nosa +3 pkt, ANCA -3 pkt). Diagnostyka laboratoryjna obejmuje morfologię krwi, obecność ANCA (30-50%, głównie p-ANCA/MPO), podwyższone IgE (~75% pacjentów), OB, CRP oraz badania funkcji nerek i moczu. Badania obrazowe (RTG, TK, HRCT, MRI serca) oraz badania czynnościowe (spirometria, EKG, echokardiografia, EMG) są niezbędne do oceny zajęcia narządów. Biopsja tkanek (skóra, płuca, nerwy, nerki) pozostaje złotym standardem potwierdzenia zapalenia naczyń z eozynofilowym naciekiem i ziarniniakami.
ANCA, astma eozynofilowa, białkomocz, cytometria przepływowa, czułość diagnostyczna, echokardiografia, elektrokardiografia, elektromiografia, eotaksyna-3, eozynofilia, eozynofilia krwi obwodowej, eozynofilowa ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń, EULAR, guzkowe zapalenie tętnic, HRCT, krwiomocz, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, markery stanu zapalnego, morfologia krwi, nacieki płucne, obturacyjna choroba dróg oddechowych, płukanie oskrzelowo-pęcherzykowe, polineuropatia, polipy nosa, przeciwciała anty-MPO, przeciwciała anty-proteinaza 3, rezonans magnetyczny, spirometria, zapalenie naczyń, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie płuc eozynofilowe, zapalenie zatok, zapalenie zatok przynosowych, zespół Churga-Straussa, zespół DRESS, zespół hipereozynofilowy, ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń - Leksykon chorób i schorzeń
Dwudzielna zastawka aorty – Diagnostyka i diagnoza
Dwudzielna zastawka aorty (BAV) jest jedną z najczęstszych wrodzonych wad serca, występującą u 0,5-1,3% populacji. Diagnostyka opiera się przede wszystkim na echokardiografii przezklatkowej (TTE) o czułości około 92% i swoistości 96%, umożliwiającej ocenę morfologii zastawki, obecności zrostów (raphe), funkcji zastawki (stenoza, niedomykalność), maksymalnej prędkości przepływu, średniego gradientu ciśnień oraz wymiarów aorty i lewej komory. W przypadkach trudnych diagnostycznie stosuje się echokardiografię przezprzełykową (TEE), rezonans magnetyczny serca (MRI) oraz tomografię komputerową (CT), które dostarczają szczegółowych informacji o anatomii zastawki i aorty, zwłaszcza przy zwapnieniu zastawki lub konieczności oceny przed TAVI. Warto podkreślić, że CT wykazuje wyższą czułość (95,5%) niż TTE (79,7%) w wykrywaniu BAV u pacjentów ze zwapnieniem. Diagnostyka różnicowa obejmuje odróżnienie BAV od nabytych zmian zastawki trójpłatkowej oraz innych wrodzonych wad, jak zastawka jednopłatkowa.
aortopatia, ból w klatce piersiowej, cewnikowanie serca, duszność, dwudzielna zastawka aorty, echokardiografia, echokardiografia przezklatkowa, echokardiografia przezprzełykowa, elektrokardiogram, niedomykalność aortalna, niewydolność serca, omdlenie, operacja Rossa, procedura Davida, przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej, rezonans magnetyczny serca, rozwarstwienie aorty, rtg klatki piersiowej, stenoza aortalna, szmer sercowy, szmer wyrzutowy skurczowy, tętniak aorty, tętniak aorty wstępującej, tomografia komputerowa serca, wielorzędowa tomografia komputerowa, wymiana zastawki aortalnej, zwapnienie zastawki aortalnej - Leksykon chorób i schorzeń
Progeria – Diagnostyka i diagnoza
Progeria, znana również jako zespół Hutchinsona-Gilforda (HGPS), to rzadkie schorzenie genetyczne charakteryzujące się przyspieszonym starzeniem u dzieci, spowodowane mutacją w genie LMNA, najczęściej heterozygotyczną mutacją c.1824C>T (p.Gly608Gly) w eksonie 11. Diagnostyka opiera się na charakterystycznych objawach klinicznych, takich jak zahamowanie wzrostu (poniżej pediatrycznej krzywej centylowej), utrata włosów, utrata tkanki tłuszczowej podskórnej, mikrognacja, nieprawidłowości stawów biodrowych oraz specyficzne cechy twarzy, a także na potwierdzeniu mutacji w badaniu genetycznym DNA z krwi. W diagnostyce uzupełniającej stosuje się badania laboratoryjne (lipidy, insulinooporność, morfologia), obrazowe (RTG kości, MRI, echokardiografia, DEXA) oraz ocenę histologiczną skóry. W diagnostyce różnicowej należy wykluczyć inne zespoły progerioidalne i lipodystrofie. Wczesne rozpoznanie umożliwia wdrożenie leczenia, w tym stosowanie lonafarnibu (Zokinvy) u dzieci powyżej 12 miesięcy i powierzchni ciała ≥0,39 m², co może wydłużyć życie o około 2,5 roku oraz spowolnić progresję choroby.
badanie genetyczne, badanie obrazowe mózgu, biopsja skóry, densytometria kości, echokardiografia, elektrokardiografia, fizjoterapia, gen LMNA, inhibitor transferazy farnezylowej, insulinooporność, kość długa, kwas acetylosalicylowy, kwas hialuronowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, lonafarnib, mikrognacja, morfologia krwi, mutacja genu LMNA, osteoporoza, powikłanie sercowo-naczyniowe, progeria, progeryna, sekwencjonowanie eksomu, sekwencjonowanie genomu, statyny, staw biodrowy, terapia zajęciowa, tkanka tłuszczowa podskórna, warfaryna, zęby mleczne, zespół Cockayne’a - Leksykon chorób i schorzeń
Nadciśnienie płucne – Diagnostyka i diagnoza
Nadciśnienie płucne (PH) definiuje się jako średnie ciśnienie w tętnicy płucnej (mPAP) ≥ 20 mmHg w spoczynku, mierzone podczas cewnikowania prawego serca, co stanowi złoty standard diagnostyczny. Diagnostyka wymaga wieloetapowego podejścia, obejmującego wstępną ocenę poza ośrodkiem specjalistycznym oraz pogłębioną diagnostykę w ośrodku referencyjnym. Kluczowe badania to echokardiografia przezklatkowa (TTE), która pozwala na szacunkową ocenę ciśnienia skurczowego w tętnicy płucnej (≥ 35-40 mmHg sugeruje PH), oraz cewnikowanie prawego serca, umożliwiające pomiar mPAP, ciśnienia zaklinowania w tętnicy płucnej (PCWP), rzutu serca i naczyniowego oporu płucnego (PVR). Diagnostyka uzupełniana jest przez EKG, RTG klatki piersiowej, tomografię komputerową (CT/HRCT), scyntygrafię wentylacyjno-perfuzyjną (V/Q), rezonans magnetyczny serca (CMR), testy funkcji płuc, gazometrię oraz badania laboratoryjne, w tym markery BNP i NT-proBNP. Test reaktywności naczyniowej podczas RHC pozwala na identyfikację pacjentów kwalifikujących się do leczenia blokerami kanału wapniowego. Badania genetyczne są wskazane w podejrzeniu dziedzicznego lub specyficznego typu PH (mutacje BMPR2, ALK1, EIF2AK4).
angiografia płucna, badanie biochemiczne, badanie polisomnograficzne, badanie tarczycy, cewnikowanie prawego serca, ciśnienie w tętnicy płucnej, ciśnienie zaklinowania w tętnicy płucnej, duszność, dysfunkcja prawej komory, echokardiografia, echokardiografia przezklatkowa, gazometria krwi tętniczej, idiopatyczne tętnicze nadciśnienie płucne, kalkulator ryzyka, naczyniowy opór płucny, nadciśnienie płucne, nadciśnienie wrotne, niewydolność prawej komory, niewydolność prawej komory serca, obturacyjny bezdech senny, peptyd natriuretyczny, pletyzmografia, próba wątrobowa, przerost prawej komory, przewlekłe zakrzepowo-zatorowe nadciśnienie płucne, rezonans magnetyczny serca, rzut serca, scyntygrafia wentylacyjno-perfuzyjna, średnie ciśnienie w tętnicy płucnej, śródmiąższowa choroba płuc, test 6-minutowego marszu, test reaktywności naczyniowej, tętnica płucna, tętnicze nadciśnienie płucne, tomografia komputerowa klatki piersiowej, twardzina układowa, zatorowość płucna - Leksykon chorób i schorzeń
Niskie ciśnienie krwi (hipotonia) – Diagnostyka i diagnoza
Hipotonia tętnicza definiowana jest jako ciśnienie krwi <90/60 mmHg i wymaga diagnostyki jedynie przy obecności objawów klinicznych lub podejrzeniu choroby podstawowej. Podstawą rozpoznania jest dokładny pomiar ciśnienia w różnych pozycjach (leżącej, siedzącej, stojącej) oraz w różnych porach dnia, ze szczególnym uwzględnieniem testu ortostatycznego, gdzie spadek ciśnienia skurczowego o ≥20 mmHg lub rozkurczowego o ≥10 mmHg w ciągu 3 minut od pionizacji wskazuje na hipotonię ortostatyczną. Diagnostyka obejmuje także szczegółowy wywiad (objawy towarzyszące, choroby współistniejące, farmakoterapię) oraz badanie fizykalne ukierunkowane na ocenę układu sercowo-naczyniowego, neurologicznego i endokrynologicznego. W razie potrzeby wykonuje się test pochyleniowy, badania laboratoryjne (morfologia, panel metaboliczny, hormony tarczycy i nadnerczy, markery zapalne), a także badania kardiologiczne (EKG, echokardiografia, Holter, próba wysiłkowa, USG naczyń) oraz specjalistyczne testy funkcji autonomicznej w przypadku podejrzenia hipotonii neurogennej.
autonomiczny układ nerwowy, choroba Parkinsona, ciśnienie tętnicze, echokardiografia, elektrokardiogram, hipokaliemia, hiponatremia, hipotonia, hipotonia neurogenna, hipotonia ortostatyczna, hipotonia poposiłkowa, holter EKG, hormony tarczycy, kortyzol, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadciśnienie w pozycji leżącej, neuropatia autonomiczna, niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność tarczycy, pomiar ciśnienia tętniczego, reakcja anafilaktyczna, sepsa, test pochyleniowy, zanik wieloukładowy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie wsierdzia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba kawasakiego – Objawy
Choroba Kawasakiego to zapalenie naczyń układu krwionośnego, głównie u dzieci poniżej 5 lat, przebiegające w trzech fazach: ostrej (1-2 tygodnie), podostrej (do 25. dnia) i zdrowienia (do 6-8 tygodni). W fazie ostrej dominują wysoka gorączka (39-40°C lub wyższa) utrzymująca się co najmniej 5 dni, oporna na leki przeciwgorączkowe, zapalenie spojówek bez wydzieliny, zmiany w jamie ustnej (czerwone, spękane wargi, „truskawkowy język”), wysypka plamisto-grudkowa, obrzęk i zaczerwienienie dłoni i stóp oraz powiększenie węzłów chłonnych szyjnych (>1,5 cm). Faza podostra charakteryzuje się złuszczaniem skóry na opuszkach palców, bólem i zapaleniem dużych stawów, trombocytozą (>1 mln/μL) oraz ryzykiem powikłań sercowych, w tym tętniaków tętnic wieńcowych. Faza zdrowienia to stopniowe ustępowanie objawów, możliwe pojawienie się rowków Beau na paznokciach i normalizacja badań laboratoryjnych.
choroba Kawasakiego, choroba tętnic wieńcowych, echokardiografia, faza ostra, faza podostra, faza zdrowienia, immunoglobuliny dożylne, kwas acetylosalicylowy, limfadenopatia szyjna, nabyta choroba serca, niedomykalność zastawki mitralnej, niepełna postać choroby Kawasakiego, niewydolność serca, tętniak tętnicy wieńcowej, trombocytoza, truskawkowy język, wysięk osierdziowy, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia rytmu serca, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie osierdzia, zapalenie spojówek, zapalenie wsierdzia, zawał mięśnia sercowego, złuszczanie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Przetrwały przewód tętniczy – Patofizjologia i mechanizm
Przewód tętniczy (ductus arteriosus) jest kluczowym naczyniem w krążeniu płodowym, umożliwiającym przepływ utlenowanej krwi z łożyska do aorty, omijając płuca. Po urodzeniu, u zdrowych noworodków, przewód ten ulega funkcjonalnemu zamknięciu w ciągu 12-24 godzin, a anatomiczne zamknięcie następuje w ciągu 2-3 tygodni, co jest regulowane przez wzrost ciśnienia parcjalnego tlenu i spadek stężenia prostaglandyn (szczególnie E2). Przetrwały przewód tętniczy (PDA) występuje, gdy ten proces nie zachodzi prawidłowo, co jest szczególnie częste u wcześniaków z powodu niedojrzałości mięśni gładkich przewodu i zaburzeń metabolizmu prostaglandyn. Patogeneza PDA obejmuje także zmiany w macierzy pozakomórkowej i zaburzenia w migracji komórek mięśni gładkich, co wpływa na skuteczność zamknięcia przewodu.
badanie dopplerowskie, bakteryjne zapalenie wsierdzia, choroba naczyniowa płuc, ciśnienie parcjalne tlenu, cyklooksygenaza-2, dysplazja oskrzelowo-płucna, echokardiografia, krążenie płodowe, krwawienie dokomorowe, macierz pozakomórkowa, mięsień gładki, nadciśnienie płucne, obciążenie objętościowe, obrzęk płuc, opór naczyniowy obwodowy, opór naczyniowy płuc, opóźnienie neurorozwojowe, prostaglandyna E2, prostaglandyny, przeciążenie objętościowe, przeciek lewo-prawy, przeciek prawo-lewy, przełożenie wielkich naczyń, przetrwały przewód tętniczy, przewód tętniczy, retinopatia wcześniaków, zaburzenie oddechowe, zapalenie wsierdzia, zespół Eisenmengera - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tonicard 300 mg
Lek Tonicard (chlorowodorek propafenonu) w dawkach 150 mg i 300 mg jest wskazany do leczenia objawowych tachyarytmii nadkomorowych, takich jak częstoskurcz węzłowy, częstoskurcz nadkomorowy u pacjentów z zespołem Wolffa-Parkinsona-White’a oraz napadowe migotanie przedsionków. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w ciężkich, zagrażających życiu tachyarytmiach komorowych, jednak jego stosowanie wymaga szczególnej ostrożności i powinno być prowadzone przez specjalistów kardiologii. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie kompleksowej diagnostyki, w tym EKG, badania holterowskiego, echokardiografii oraz oceny funkcji nerek, wątroby i równowagi elektrolitowej.
badanie elektrokardiograficzne, badanie holterowskie, chlorowodorek propafenonu, choroba węzła zatokowego, częstoskurcz nadkomorowy, częstoskurcz węzłowy, echokardiografia, funkcja nerek, funkcja wątroby, lek antyarytmiczny klasy IC, nagłe zatrzymanie krążenia, napadowe migotanie przedsionków, niewydolność serca, równowaga elektrolitowa, tachyarytmia komorowa, tachyarytmia nadkomorowa, węzeł przedsionkowo-komorowy, zaburzenie przewodzenia, zaburzenie rytmu serca, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a - Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzona wada serca u dorosłych – Zapobieganie i profilaktyka
Współczesna opieka nad dorosłymi pacjentami z wrodzonymi wadami serca (ACHD) wymaga całożyciowego nadzoru specjalistycznego, mimo wcześniejszej korekcji wady. Profilaktyka pierwotna u kobiet planujących ciążę obejmuje suplementację kwasu foliowego w dawce 400 µg/dzień w pierwszym trymestrze, kontrolę cukrzycy, unikanie używek oraz konsultacje genetyczne. Profilaktyka wtórna koncentruje się na regularnych badaniach kontrolnych (echokardiografia, EKG) dostosowanych do złożoności wady, edukacji pacjentów w zakresie ryzyka infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IE) oraz stosowaniu profilaktyki antybiotykowej u pacjentów wysokiego ryzyka przed inwazyjnymi zabiegami stomatologicznymi, z podaniem antybiotyku 30-60 minut przed procedurą. Wytyczne ESC 2023 odradzają stosowanie klindamycyny i azytromycyny w profilaktyce IE, a ACC/AHA nie zalecają profilaktyki przed zabiegami żołądkowo-jelitowymi i moczowo-płciowymi.
choroba miażdżycowa, cukrzyca, dieta DASH, dieta śródziemnomorska, echokardiografia, elektrokardiografia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, konsultacja genetyczna, kwas foliowy, miażdżycowa choroba sercowo-naczyniowa, nadciśnienie płucne, niewydolność serca, poradnictwo przedkoncepcyjne, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka przeciwbakteryjna, rehabilitacja kardiologiczna, sinica, sinicza wrodzona wada serca, sztuczna zastawka serca, terapia statynami, wada zastawkowa, wirus RSV, wizyta kontrolna, wrodzona wada serca, wrodzona wada serca u dorosłych, zdrowie jamy ustnej - Leksykon chorób i schorzeń
Przerost lewej komory serca – Objawy
Przerost lewej komory serca (LVH) charakteryzuje się pogrubieniem ścian lewej komory, będącej główną pompą sercową, najczęściej w odpowiedzi na przewlekłe obciążenie, takie jak nadciśnienie tętnicze czy stenoza aortalna. Początkowo LVH może przebiegać bezobjawowo, jednak z czasem pojawiają się objawy takie jak duszność (w tym ortopnea i paroksyzmalna duszność nocna), ból w klatce piersiowej, zmęczenie, palpitacje, zawroty głowy i obrzęki kończyn dolnych. Patofizjologicznie dochodzi do zwiększenia grubości ściany lewej komory, co prowadzi do jej sztywności, zaburzeń napełniania, dysfunkcji rozkurczowej i/lub skurczowej oraz zwiększonego ryzyka niewydolności serca. W konsekwencji może dojść do poważnych powikłań, takich jak arytmie (w tym migotanie przedsionków), zawał mięśnia sercowego, udar mózgu oraz nagła śmierć sercowa.
angina, arytmia, ból w klatce piersiowej, choroba Fabry’ego, duszność, dysfunkcja rozkurczowa, echokardiografia, elektrokardiogram, HFpEF, kardiomiopatia przerostowa, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, niewydolność serca z zachowaną frakcją wyrzutową, obrzęk nóg, omdlenie, ortopnea, palpitacje, przerost lewej komory serca, rezonans magnetyczny serca, stenoza aortalna, syncope, udar mózgu, wada zastawki aortalnej, zaburzenia rytmu serca, zawał serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Walsartan Krka 80 mg
Walsartan Krka, zawierający 80 mg walsartanu, jest selektywnym antagonistą receptora AT1 angiotensyny II, stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz po zawale mięśnia sercowego. Lek charakteryzuje się brakiem wpływu na enzym konwertazy angiotensyny (ACE), co przekłada się na niższe ryzyko wystąpienia kaszlu (2,6% vs 7,9% przy inhibitorach ACE). Działanie przeciwnadciśnieniowe rozpoczyna się w ciągu 2 godzin, osiąga maksimum po 4-6 godzinach i utrzymuje się przez 24 godziny. Walsartan wykazuje synergizm z hydrochlorotiazydem, a jego nagłe odstawienie nie powoduje efektu odbicia nadciśnienia. W badaniu MARVAL u pacjentów z cukrzycą typu 2 i mikroalbuminurią dawki 80-160 mg/dobę zmniejszyły wydalanie albumin z moczem o 42%, przewyższając amlodypinę, mimo podobnego obniżenia ciśnienia tętniczego.
albuminuria, angiotensyna II, antagonista receptora angiotensyny II, bradykinina, ciśnienie tętnicze, cukrzyca typu 2, diuretyk tiazydowy, echokardiografia, enzym konwertazy angiotensyny, frakcja wyrzutowa, hiperkaliemia, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kreatynina, lek inotropowy, mikroalbuminuria, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, niedociśnienie, niewydolność serca, ostre uszkodzenie nerek, ostry zawał mięśnia sercowego, podwójna blokada układu RAA, przewlekła choroba nerek, receptor AT1, receptor AT2, rozkurczowe ciśnienie tętnicze, skurczowe ciśnienie tętnicze, suchy kaszel, układ renina-angiotensyna-aldosteron, układ sercowo-naczyniowy, wentrykulografia radioizotopowa, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Adriblastina PFS
Adriblastina PFS (doksorubicyna chlorowodorek) jest lekiem cytotoksycznym stosowanym wyłącznie pod ścisłym nadzorem doświadczonych onkologów, z uwzględnieniem wcześniejszych toksyczności leczenia cytotoksycznego. Kluczowym aspektem terapii jest monitorowanie kardiotoksyczności, która może wystąpić zarówno w formie wczesnej (tachykardia zatokowa, zmiany w EKG, arytmie), jak i opóźnionej (kardiomiopatia z obniżeniem LVEF i objawami zastoinowej niewydolności serca). Ryzyko zastoinowej niewydolności serca wzrasta wraz z dawką skumulowaną powyżej 300 mg/m², a maksymalna zalecana dawka nie powinna przekraczać 550 mg/m². Monitorowanie czynności serca powinno odbywać się za pomocą EKG, echokardiografii lub badania MUGA, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wcześniejsza radioterapia śródpiersia, wiek >70 lat czy stosowanie innych leków kardiotoksycznych (np. trastuzumab). U dzieci i młodzieży ryzyko kardiotoksyczności jest podwyższone, a toksyczność ma charakter kumulatywny.
allopurinol, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, cyklofosfamid, cytarabina, doksorubicyna, duszność, działanie genotoksyczne, echokardiografia, frakcja wyrzutowa lewej komory, granulocytopenia, hepatotoksyczność, hiperurykemia, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, klirens układowy, krwotoczne zapalenie pęcherza, lek cytotoksyczny, leukopenia, małopłytkowość, neutropenia, obrzęk płuc, polichemioterapia, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, radioterapia, stwardnienie żyły, supresja szpiku kostnego, tachyarytmia, tachykardia zatokowa, trastuzumab, uogólnione zakażenie, wodobrzusze, wtórna białaczka, wynaczynienie, wysięk opłucnowy, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błon śluzowych, zapalenie jamy ustnej, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie żył, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół lizy guza - Leksykon chorób i schorzeń
Spontaniczne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej – Diagnostyka i diagnoza
Spontaniczne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej (SCAD) jest rzadką, ale istotną przyczyną ostrych zespołów wieńcowych (OZW), szczególnie u kobiet poniżej 50. roku życia, często bez klasycznych czynników ryzyka miażdżycy. SCAD definiuje się jako niejatrogenną, nieurazową separację ściany tętnicy wieńcowej, niezwiązaną z miażdżycą. Występuje u 1-4% pacjentów z OZW, a w grupie kobiet <50 lat nawet w 24-35% przypadków, będąc najczęstszą przyczyną zawału serca okołoporodowego. Diagnostyka opiera się na koronarografii, która jest złotym standardem, z klasyfikacją angiograficzną Yip-Saw wyróżniającą typy 1-3 (oraz rzadziej typ 4). W przypadkach niejednoznacznych stosuje się obrazowanie wewnątrznaczyniowe: OCT (rozdzielczość 15 μm) i IVUS (rozdzielczość 150 μm), które pozwalają na dokładną ocenę ściany naczynia i potwierdzenie rozpoznania. Standardowe badania laboratoryjne wykazują podwyższony poziom troponiny, choć początkowo może być prawidłowy, co wymaga seryjnego oznaczania. EKG może wykazywać zmiany odcinka ST lub być prawidłowe we wczesnej fazie. Dodatkowo, w diagnostyce różnicowej należy uwzględnić miażdżycową chorobę wieńcową, skurcz tętnicy, kardiomiopatię takotsubo, zapalenie mięśnia sercowego oraz zatorowość wieńcową.
angiografia wieńcowa, biomarkery sercowe, ból w klatce piersiowej, duszność, dysplazja włóknisto-mięśniowa, echokardiografia, elektrokardiogram, kardiomiopatia Takotsubo, koronarografia, krwiak śródścienny, miażdżyca, obrazowanie wewnątrznaczyniowe, optyczna koherentna tomografia, ostry zespół wieńcowy, rehabilitacja kardiologiczna, rezonans magnetyczny serca, spontaniczne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej, troponina, ultrasonografia wewnątrznaczyniowa, zapalenie mięśnia sercowego, zatorowość wieńcowa, zawał mięśnia sercowego, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana - Leksykon chorób i schorzeń
Przerost lewej komory serca – Diagnostyka i diagnoza
Przerost lewej komory serca (LVH) to patologiczne zwiększenie masy mięśnia lewej komory, będące odpowiedzią na przewlekłe przeciążenie ciśnieniowe lub objętościowe. Diagnostyka LVH opiera się na kilku metodach: EKG, echokardiografii oraz rezonansie magnetycznym serca (CMR). EKG, choć powszechnie stosowane i tanie, cechuje się niską do umiarkowanej czułości (kryteria Sokolow-Lyon ~20%, Cornell ~42%, Romhilt-Estes 30-54%) i wysoką specyficznością (85-97%). Echokardiografia jest badaniem z wyboru, umożliwiającym bezpośredni pomiar masy lewej komory (LVMI > 115 g/m² u mężczyzn i > 95 g/m² u kobiet) oraz ocenę typu przerostu (koncentryczny vs ekscentryczny). CMR stanowi złoty standard w ocenie masy LV i różnicowaniu etiologii LVH, oferując bardzo wysoką czułość i specyficzność oraz możliwość oceny charakterystyki tkanek, np. w kardiomiopatii przerostowej, amyloidozie czy chorobie Fabry’ego.
amyloidoza serca, arytmia komorowa, biopsja endomiokardialna, choroba Fabry’ego, choroba spichrzeniowa, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, echokardiografia, elektrokardiografia, funkcja rozkurczowa, kardiomiopatia przerostowa, koarktacja aorty, kontrast gadolinowy, nagła śmierć sercowa, niedomykalność aortalna, niedomykalność mitralna, późne wzmocnienie gadolinowe, przeciążenie serca, przerost ekscentryczny, przerost koncentryczny, przerost lewej komory serca, rezonans magnetyczny serca, stenoza aortalna, wskaźnik masy lewej komory, zmiany ST-T - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw covid-19 – Diagnostyka i diagnoza
Diagnostyka związana ze szczepieniami przeciw COVID-19 obejmuje testy molekularne (RT-PCR, RT-LAMP), antygenowe oraz serologiczne, które pozwalają na ocenę aktualnego zakażenia oraz odpowiedzi immunologicznej po szczepieniu. Szczególnie istotne jest rozróżnienie przeciwciał przeciwko białku kolca (S), indukowanych przez szczepionki mRNA i wektorowe, od przeciwciał przeciwko białku nukleokapsydu (N), charakterystycznych dla naturalnego zakażenia. Testy serologiczne wykrywające przeciwciała anty-N umożliwiają diagnostykę różnicową między odpowiedzią poszczepienną a przebytym zakażeniem. Pomimo dostępności testów, rutynowe badanie poziomu przeciwciał po szczepieniu nie jest obecnie zalecane do oceny ochrony immunologicznej, gdyż brak jest ustalonych korelatów ochrony. W diagnostyce powikłań poszczepiennych, takich jak myocarditis i pericarditis, kluczowe są badania obrazowe, zwłaszcza rezonans magnetyczny serca z późnym wzmocnieniem gadolinowym (LGE), natomiast w przypadku zespołu zakrzepicy z małopłytkowością (TTS) stosuje się kryteria diagnostyczne oparte na obecności zakrzepicy, małopłytkowości (<150 000/μL) oraz pozytywnym teście ELISA na przeciwciała przeciwko PF4.
białko nukleokapsydu, choroba autoimmunologiczna, czynnik płytkowy 4, diagnostyka różnicowa, echokardiografia, małopłytkowość, niepożądany odczyn poszczepienny, nowotwór krwi, nowotwór mieloproliferacyjny, odpowiedź immunologiczna, późne wzmocnienie gadolinowe, przeciwciało neutralizujące, przełomowe zakażenie, rezonans magnetyczny serca, ruksolitynib, SARS-CoV-2, serokonwersja, szczepionka przeciw COVID-19, test antygenowy, test molekularny, test serologiczny, tomografia komputerowa, włóknienie szpiku kostnego, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zespół tachykardii ortostatycznej, zespół zakrzepicy z małopłytkowością - Leksykon chorób i schorzeń
Tetralogia fallota – Leczenie
Tetralogia Fallota (ToF) to najczęstsza sinicza wada wrodzona serca, wymagająca korekcji chirurgicznej czterech anatomicznych nieprawidłowości. W przypadku noworodków z ciężką sinicą stosuje się terapię pomostową, w tym infuzję prostaglandyny E1 (0,05-0,1 µg/kg/min) dla utrzymania drożności przewodu tętniczego, beta-blokery (np. propranolol) na napady hipoksemiczne, fenylefrynę w opornych przypadkach oraz morfinę dla zmniejszenia napadów. Paliatywne zabiegi, takie jak zespolenie systemowo-płucne, stentowanie przewodu tętniczego, balonowe poszerzenie zastawki płucnej czy stentowanie drogi odpływu prawej komory, przygotowują pacjentów do całkowitej korekcji, zwykle wykonywanej między 3 a 6 miesiącem życia. Operacja obejmuje zamknięcie ubytku przegrody międzykomorowej, poszerzenie drogi odpływu prawej komory oraz naprawę lub wymianę zastawki płucnej, z zastosowaniem różnych technik chirurgicznych, takich jak plastyka zastawki płucnej, łata przezzastawkowa (TAP) czy operacja Rastelliego.
ablacja prądem o częstotliwości radiowej, beta-bloker, echokardiografia, fenylefryna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiologia interwencyjna, kardiowerter-defibrylator, łata przezzastawkowa, nagły zgon sercowy, napad hipoksemiczny, niedomykalność zastawki płucnej, operacja paliatywna, procedura hybrydowa, profilaktyka antybiotykowa, prostaglandyna E1, przezskórna wymiana zastawki płucnej, rezonans magnetyczny serca, sinicza wrodzona wada serca, stentowanie przewodu tętniczego, stymulator serca, tętnica wieńcowa, tetralogia Fallota, ubytek przegrody międzykomorowej, wymiana zastawki płucnej, zaburzenie rytmu serca, zastawka Melody, zespolenie systemowo-płucne - Leksykon chorób i schorzeń
Cyjanaza – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Cyjanoza jest klinicznym objawem niedotlenienia tkanek, manifestującym się niebieskim lub szarawym zabarwieniem skóry i błon śluzowych, gdy stężenie odtlenowanej hemoglobiny przekracza 5 g/dl, co odpowiada saturacji tlenem ≤85% u pacjentów z prawidłową hemoglobiną. Wyróżnia się cyjanozę centralną, obejmującą błony śluzowe i całe ciało, będącą markerem poważnych zaburzeń układu oddechowego i sercowo-naczyniowego, oraz cyjanozę obwodową, dotyczącą kończyn i okolic ust, z prawidłową saturacją tętniczą, wynikającą ze zwiększonej ekstrakcji tlenu w tkankach. Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, pulsoksymetrię, gazometrię krwi tętniczej, RTG klatki piersiowej, EKG, echokardiografię oraz badania laboratoryjne, w tym ocenę methemoglobiny. W przypadku podejrzenia wad wrodzonych serca wskazane są badania obrazowe, takie jak angiografia czy rezonans magnetyczny.
akrocyjanoza, antybiotyk, ARDS, astma, błękit metylenowy, ból w klatce piersiowej, bronchodilatator, choroba naczyń obwodowych, choroba Raynauda, choroba wysokogórska, cyjanoza centralna, cyjanoza obwodowa, duszność, echokardiografia, edukacja pacjenta, gazometria krwi tętniczej, hemoglobina, hipotermia, infekcja dróg oddechowych, kortykosteroid, lek moczopędny, lek rozszerzający naczynia, lek rozszerzający oskrzela, methemoglobinemia, nadciśnienie płucne, nalokson, niedociśnienie, niedotlenienie mózgu, niewydolność oddechowa, niewydolność serca, obrzęk płuc, odtlenowana hemoglobina, palce pałeczkowate, POChP, pulsoksymetria, rtg klatki piersiowej, saturacja tlenem, sinicza wada serca, skurcz oskrzeli, sulfhemoglobinemia, tetralogia Fallota, tlenoterapia, wentylacja mechaniczna, wrodzona wada serca, zapalenie płuc, zatrucie tlenkiem węgla, zatrzymanie krążenia - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół rakowiczy – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Zespół rakowiczy jest rzadkim stanem klinicznym wywołanym przez przerzutowe, dobrze zróżnicowane guzy neuroendokrynne, głównie z jelita cienkiego, które wydzielają serotoninę i inne aminy biogenne. Objawy pojawiają się u około 10% pacjentów z guzami neuroendokrynnymi, zwykle przy zaawansowanej chorobie z przerzutami do wątroby. Charakterystyczne symptomy to napadowe zaczerwienienie skóry (flush), przewlekła biegunka, skurcze oskrzeli, bóle brzucha, teleangiektazje oraz objawy sercowe, w tym tachykardia i arytmie. Najpoważniejszym powikłaniem jest choroba serca związana z zespołem rakowiaczym (CHD), występująca u około 70% pacjentów, prowadząca do uszkodzenia zastawek prawego serca i niewydolności serca. Przełom rakowiaka to stan zagrożenia życia, objawiający się intensywnym zaczerwienieniem, spadkiem ciśnienia, tachykardią i skurczem oskrzeli. Czynniki nasilające objawy to m.in. alkohol (szczególnie wino), pokarmy zawierające tyraminę i histaminę, stres oraz niektóre leki.
5-HIAA, ablacja przerzutów, amina biogenna, analog somatostatyny, antagonista serotoniny, bloker histaminy, chromogranina A, cytoredukcja, echokardiografia, embolizacja tętnicy wątrobowej, guz neuroendokrynny, interferon alfa, klonidyna, lanreotyd, lek przeciwbiegunkowy, loperamid, napadowe zaczerwienienie skóry, niedobór niacyny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, oktreotyd, opieka paliatywna, pelagra, przełom rakowiaka, serotonina, skurcz oskrzeli, teleangiektazja, telotristat, tyramina, zespół rakowiczy - Leksykon chorób i schorzeń
Hipotonia ortostatyczna (hipotensja ortostatyczna) – Diagnostyka i diagnoza
Hipotonia ortostatyczna definiowana jest jako spadek ciśnienia tętniczego skurczowego o ≥20 mmHg lub rozkurczowego o ≥10 mmHg w ciągu 3 minut od pionizacji, a u pacjentów z nadciśnieniem w pozycji leżącej spadek skurczowego o ≥30 mmHg. Diagnostyka opiera się na pomiarach ciśnienia i tętna w pozycji leżącej (po 5 minutach odpoczynku), po 1 oraz 3 minutach od przyjęcia pozycji stojącej. W przypadku niejednoznacznych wyników lub podejrzenia opóźnionej hipotensji ortostatycznej zaleca się test pochyleniowy (tilt-table test) z monitorowaniem ciśnienia i tętna podczas stopniowego pochylania stołu do kąta 60-80°. Istotne jest różnicowanie neurogennej hipotensji ortostatycznej, charakteryzującej się brakiem adekwatnego wzrostu częstości akcji serca (<15 uderzeń/min) i niskim wzrostem noradrenaliny, od nieneurogennej, wynikającej z czynników takich jak odwodnienie, niewydolność serca czy leki. Diagnostyka uzupełniana jest badaniami laboratoryjnymi (morfologia, elektrolity, glukoza, hormony tarczycy, witamina B12), EKG, echokardiografią, 24-godzinnym monitorowaniem ciśnienia (ABPM) oraz testami autonomicznymi (próba Valsalvy, HRV, QSART).
alfa-adrenolityk, autonomiczny układ nerwowy, beta-adrenolityk, choroba Parkinsona, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, ciśnienie tętnicze, diuretyk, dysfunkcja autonomiczna, echokardiografia, elektrokardiogram, fludrokortyzon, hipotonia ortostatyczna, lek przeciwdepresyjny, midodryna, neurogenna hipotonia ortostatyczna, neuropatia amyloidowa, neuropatia cukrzycowa, neuropatia obwodowa, niedoczynność nadnerczy, niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, niewydolność serca, otępienie z ciałami Lewy’ego, próba Valsalvy, stenoza aortalna, test pochyleniowy, zaburzenia rytmu serca, zanik wieloukładowy, zawał mięśnia sercowego, zmienność rytmu serca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abiraterone Sandoz
Abirateron, stosowany w terapii zaawansowanego raka gruczołu krokowego, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko nadciśnienia tętniczego, hipokaliemii oraz zastoju płynów, wynikających z hamowania enzymu CYP17 i wtórnego wzrostu mineralokortykosteroidów. Wskazane jest jednoczesne podawanie kortykosteroidów (prednizon/prednizolon) w celu ograniczenia tych działań niepożądanych poprzez supresję wydzielania ACTH. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, w tym z niewydolnością serca (klasy II-IV wg NYHA), niestabilną dławicą piersiową, arytmiami komorowymi, frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) < 50% oraz niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, którzy byli wykluczeni z badań klinicznych fazy 3. Monitorowanie ciśnienia tętniczego, stężenia potasu w surowicy oraz objawów zastoinowej niewydolności serca powinno odbywać się co 2 tygodnie przez pierwsze 3 miesiące, a następnie co miesiąc. W przypadku hipokaliemii konieczna jest kontrola elektrokardiograficzna ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT.
arytmia komorowa, brak laktazy, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, cytotoksyczna chemioterapia, dławica piersiowa, echokardiografia, frakcja wyrzutowa lewej komory, frakcja wyrzutowa serca, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, migotanie przedsionków, mineralokortykosteroid, miopatia, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, nietolerancja galaktozy, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność serca, ostra niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie wątroby, rabdomioliza, rak gruczołu krokowego, wirusowe zapalenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca, zastój płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół płucno-sercowy wirusa hantawirusa – Diagnostyka i diagnoza
Zespół płucno-sercowy hantawirusa (HPS) to ostra, potencjalnie śmiertelna choroba wirusowa przenoszona przez gryzonie, charakteryzująca się obrzękiem płuc, niedotlenieniem i niedociśnieniem tętniczym. Diagnostyka opiera się na dokładnym wywiadzie epidemiologicznym dotyczącym ekspozycji na gryzonie oraz objawach klinicznych takich jak gorączka, bóle mięśniowe, kaszel, duszność, tachypnoe, tachykardia i niedociśnienie. W badaniach laboratoryjnych typowe są trombocytopenia, leukocytoza z neutrofilią, hemokoncentracja, podwyższony poziom kreatyniny, krwiomocz, białkomocz, podwyższona aktywność LDH oraz wydłużony czas protrombinowy i APTT. Triada diagnostyczna obejmuje trombocytopenię, przesunięcie w lewo granulocytów oraz immunoblasty >10% serii limfoidalnej. Badania obrazowe wykazują obustronne nacieki śródmiąższowe i pęcherzykowe w RTG oraz zmiany typu matowej szyby i pogrubienie przegród międzypęcherzykowych w HRCT. W diagnostyce laboratoryjnej kluczowe są testy serologiczne (ELISA wykrywające IgM i IgG) oraz metody molekularne, zwłaszcza RT-qPCR, charakteryzujące się czułością 92,5%, swoistością 100% i dokładnością 97,63%.
aPTT, badanie fizykalne, badanie immunohistochemiczne, białkomocz, choroba legionistów, czas częściowej tromboplastyny, czas protrombinowy, dehydrogenaza mleczanowa, diagnostyka laboratoryjna, diagnostyka różnicowa, echokardiografia, gorączka Q, hemokoncentracja, HRCT, krwiomocz, leptospiroza, leukocytoza, neutrofilia, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, obrzęk płuc, pozaustrojowa oksygenacja membranowa, przeciwciało IgG, przeciwciało IgM, rozmaz krwi obwodowej, RT-PCR, RT-qPCR, rtg klatki piersiowej, tachykardia, tachypnoe, test ELISA, test immunoblot, test immunochromatograficzny, test immunofluorescencyjny, tomografia komputerowa wysokiej rozdzielczości, trombocytopenia, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół płucno-sercowy hantawirusa, zespół płucno-sercowy wirusa hantawirusa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Cyclophosphamide Sandoz 100 mg/ml
Przedawkowanie cyklofosfamidu (Cyclophosphamide Sandoz 100 mg/mL) prowadzi do nasilenia toksyczności zależnej od dawki, obejmującej mielosupresję z pancytopenią (leukopenia, trombocytopenia, niedokrwistość), urotoksyczność manifestującą się krwotocznym zapaleniem pęcherza moczowego, kardiotoksyczność z ryzykiem niewydolności serca, chorobę wenookluzyjną wątroby oraz zapalenie błony śluzowej jamy ustnej. Warto podkreślić, że preparat zawiera także etanol (585 mg/ml) i glikol propylenowy (192 mg/ml), które mogą potęgować objawy toksyczności. Diagnostyka powinna uwzględniać monitorowanie morfologii krwi, funkcji nerek (mocznik, kreatynina), wątroby (enzymy, bilirubina), układu sercowo-naczyniowego (EKG, echokardiografia) oraz badanie ogólne moczu pod kątem krwiomoczu.
bilirubina, choroba wenookluzyjna wątroby, cyklofosfamid, dysfunkcja pęcherza moczowego, echokardiografia, elektrokardiografia, enzymy wątrobowe, etanol, funkcja nerek, glikol propylenowy, hematotoksyczność, hemodializa, hepatomegalia, kardiotoksyczność, kreatynina, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, leukopenia, markery uszkodzenia mięśnia sercowego, mesna, mielosupresja, morfologia krwi, niedokrwistość, niewydolność serca, pancytopenia, trombocytopenia, urotoksyczność, wodobrzusze, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Flecainide acetate Holsten 100 mg
Flekainid octan w dawkach 50 mg i 100 mg jest lekiem antyarytmicznym klasy IC, stosowanym w leczeniu nawrotowego węzłowego częstoskurczu przedsionkowo-komorowego (AVNRT), arytmii związanych z zespołem Wolffa-Parkinsona-White’a oraz ciężkich napadowych arytmii komorowych. Lek jest wskazany jako terapia drugiego rzutu, stosowana wyłącznie po nieskuteczności lub nietolerancji innych metod leczenia. Ponadto flekainid znajduje zastosowanie w leczeniu napadowych arytmii przedsionkowych, takich jak migotanie i trzepotanie przedsionków, zwłaszcza u pacjentów po skutecznej kardiowersji, u których objawy kliniczne są istotne i wymagają farmakoterapii. Preparat dostępny jest w formie tabletek o średnicy 7 mm (50 mg) oraz 9 mm (100 mg) z możliwością podziału, co umożliwia precyzyjne dostosowanie dawki do indywidualnych potrzeb pacjenta.
arytmia komorowa, arytmia przedsionkowa, częstoskurcz przedsionkowo-komorowy, częstoskurcz przedsionkowy, dodatkowa droga przewodzenia, działanie proarytmiczne, echokardiografia, flekainid octan, kardiolog, kardiowersja, lek antyarytmiczny, migotanie przedsionków, rytm zatokowy, strukturalna choroba serca, tachyarytmia nadkomorowa, trzepotanie przedsionków, zaburzenie czynności lewej komory, zaburzenie rytmu serca, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a