choroba reumatyczna serca
Choroba reumatyczna serca stanowi długotrwałe powikłanie gorączki reumatycznej, będącej immunologiczną reakcją na zakażenie paciorkowcem z grupy A. Charakteryzuje się przewlekłym zapalnym procesem, który prowadzi do uszkodzenia zastawek serca, najczęściej mitralnej i aortalnej.
Patogeneza choroby obejmuje zjawisko mimikry molekularnej, gdzie przeciwciała wytwarzane przeciwko antygenom paciorkowca reagują krzyżowo z tkankami serca. W wyniku tego dochodzi do postępującego włóknienia i deformacji zastawek, co prowadzi do ich niedomykalności lub stenozy. Pierwsze objawy mogą wystąpić nawet po 10-20 latach od epizodu gorączki reumatycznej.
Diagnostyka opiera się na obrazie klinicznym, badaniach echokardiograficznych oraz ocenie markerów zapalnych. Leczenie obejmuje profilaktykę wtórną (antybiotykoterapia zapobiegająca nawrotom infekcji paciorkowcowej), farmakoterapię objawową niewydolności serca oraz w zaawansowanych przypadkach – interwencję kardiochirurgiczną (wymiana lub naprawa zastawek).
Choroba reumatyczna serca pozostaje istotnym problemem zdrowotnym w krajach rozwijających się, gdzie odpowiada za znaczącą część nabytych wad serca. W krajach rozwiniętych jej częstość znacząco spadła dzięki skutecznemu leczeniu infekcji paciorkowcowych i poprawie warunków sanitarnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki płucnej – Patofizjologia i mechanizm
Zwężenie zastawki płucnej (pulmonary valve stenosis) to wrodzona wada serca charakteryzująca się ograniczeniem przepływu krwi z prawej komory do tętnic płucnych, spowodowanym zwężeniem na poziomie zastawki, podzastawkowym lub nadzastawkowym. Najczęstszym typem jest zastawkowe zwężenie, gdzie dochodzi do zwłóknienia, pogrubienia i fuzji spoideł płatków zastawki, co prowadzi do kopułowatego kształtu i ograniczenia otworu zastawki, który może mieć średnicę od kilku milimetrów. Patologicznie obserwuje się przerost mięśnia prawej komory proporcjonalny do stopnia zwężenia, a także rozszerzenie pnia płucnego, niezależne od nasilenia stenozowania. Klinicznie istotne zwężenie powoduje wzrost gradientu ciśnienia ponad 50 mmHg, co prowadzi do przeciążenia ciśnieniowego prawej komory, dysfunkcji rozkurczowej, a w zaawansowanych przypadkach także skurczowej i niewydolności serca. U noworodków z krytycznym zwężeniem może wystąpić konieczność podania prostaglandyny w celu utrzymania drożności przewodu tętniczego i zapewnienia przepływu krwi do płuc.
arytmia, atrezja zastawki trójdzielnej, bakteryjne zapalenie wsierdzia, choroba reumatyczna serca, droga odpływu prawej komory, dysfunkcja rozkurczowa, dysfunkcja skurczowa, dysplastyczna zastawka płucna, dysplazja zastawki płucnej, echokardiografia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, niedomykalność zastawki płucnej, niewydolność serca, przerost prawej komory, przewód tętniczy, rezonans magnetyczny serca, tetralogia Fallota, tomografia komputerowa serca, transpozycja wielkich naczyń, walwuloplastyka balonowa, walwulotomia balonowa, wrodzona wada serca, wymiana zastawki płucnej, zespół Noonana, zespół rakowiaka, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki płucnej – Epidemiologia
Choroba zastawki płucnej, głównie o podłożu wrodzonym, jest rzadkim schorzeniem w populacji dorosłych, z izolowanym zwężeniem zastawki płucnej stanowiącym 7-12% wszystkich wrodzonych wad serca i występującym u około 1 na 1500 żywych urodzeń. Stenoza zastawki płucnej nie wykazuje predylekcji płciowej (stosunek M:K 1:1) i jest diagnozowana w różnym wieku w zależności od nasilenia niedrożności, od noworodków do dzieci z bezobjawowymi szmerami. Niedomykalność zastawki płucnej (PR) ma bimodalny rozkład wiekowy, z pierwszym szczytem u młodych pacjentów z wadami wrodzonymi lub po operacjach korekcyjnych, a drugim u osób w wieku 50-60 lat z nadciśnieniem płucnym. Umiarkowana PR dotyczy 0,11% dorosłych, z dominującą etiologią nadciśnienia płucnego (77% przypadków), natomiast ciężka PR ma podłoże wrodzone lub jatrogenne w 52% i nadciśnienie płucne w 39% przypadków.
choroba reumatyczna serca, choroba zastawki płucnej, kardiomiopatia przerostowa, mutacja PTPN11, nadciśnienie płucne, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niedomykalność zastawki płucnej, przerost prawej komory, przewlekła obturacyjna choroba płuc, stenoza zastawki płucnej, tetralogia Fallota, wrodzona wada serca, zator płucny, zespół Noonana, zespół Williamsa, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki trójdzielnej – Epidemiologia
Choroba zastawki trójdzielnej, szczególnie niedomykalność trójdzielna (TR), stanowi rosnący problem zdrowotny, którego częstość wzrasta wraz z wiekiem, osiągając około 4% u osób powyżej 75 roku życia. Łagodna TR występuje u 80-85% zdrowych dorosłych, natomiast umiarkowana i ciężka TR dotyka 0,8-1% populacji ogólnej, a w USA około 1,6 miliona osób. Kobiety są 4,3 razy bardziej narażone na umiarkowaną lub ciężką TR niż mężczyźni, co wiąże się z wyższą częstością migotania przedsionków i niewydolności serca z zachowaną frakcją wyrzutową (HFpEF). Wtórna TR, stanowiąca ponad 80% przypadków, jest najczęściej spowodowana przeciążeniem prawej komory w przebiegu chorób zastawki mitralnej, dysfunkcji lewej komory, nadciśnienia płucnego lub kardiomiopatii rozstrzeniowej. Współczynnik śmiertelności skorygowany względem wieku (AAMR) różni się istotnie w zależności od grup etnicznych i regionów geograficznych, z najwyższymi wartościami u rdzennych Amerykanów (9,8; 95% CI: 5,6-14,7) i w regionie zachodnim USA (AAMR: 10,4; 95% CI: 9,6-11,1).
anomalia Ebsteina, choroba reumatyczna serca, dysfunkcja prawej komory, echokardiografia przezklatkowa, frakcja wyrzutowa, hemodializa, kardiomiopatia rozstrzeniowa, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, niedomykalność mitralna, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność prawej komory, niewydolność serca, niewydolność serca z zachowaną frakcją wyrzutową, pierścień trójdzielny, przebudowa prawego serca, przezcewnikowa interwencja zastawki trójdzielnej, zapalenie wsierdzia, zwężenie aorty, zwężenie zastawki trójdzielnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki trójdzielnej – Patofizjologia i mechanizm
Choroba zastawki trójdzielnej obejmuje głównie niedomykalność (TR) i rzadziej zwężenie zastawki. Niedomykalność trójdzielna dzieli się na pierwotną (organiczna, 8-10% przypadków) wynikającą z bezpośredniego uszkodzenia aparatu zastawkowego (np. infekcyjne zapalenie wsierdzia, choroba reumatyczna, zespół rakowiaka, wady wrodzone) oraz wtórną (czynnościową, 90% przypadków) spowodowaną rozszerzeniem pierścienia zastawki i/lub napięciem płatków w przebiegu przebudowy prawej komory lub przedsionka. Wtórna TR może być związana z nadciśnieniem płucnym (PH-FTR) lub idiopatycznym rozszerzeniem prawego przedsionka (A-STR). Patofizjologia wtórnej niedomykalności obejmuje rozszerzenie pierścienia o ponad 40% i zmiany geometrii prawej komory, co prowadzi do błędnego koła progresji niewydolności zastawki i prawej komory. Zwężenie zastawki trójdzielnej, rzadziej spotykane, najczęściej wynika z choroby reumatycznej serca, prowadząc do włóknistego pogrubienia i zrośnięcia płatków, co skutkuje utrudnionym napływem krwi do prawej komory i wzrostem ciśnienia w prawym przedsionku oraz żyłach głównych.
anomalia Ebsteina, aparat zastawkowy, choroba Fabry’ego, choroba reumatyczna serca, choroba Whipple’a, infekcyjne zapalenie wsierdzia, mięsień brodawkowaty, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność wątroby, pierścień trójdzielny, prawy przedsionek, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reumatoidalne zapalenie stawów, struny ścięgniste, toczeń rumieniowaty układowy, wodobrzusze, wsteczny przepływ krwi, zastawka trójdzielna, zatorowość płucna, zawał prawej komory, zespół Marfana, zespół rakowiaka, zwężenie zastawki trójdzielnej - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka reumatyczna – Leczenie
Gorączka reumatyczna jest zapalną chorobą powikłaniową po infekcji paciorkowcowej (Streptococcus pyogenes grupy A), wymagającą kompleksowego leczenia obejmującego eradykację bakterii, łagodzenie objawów i zapobieganie uszkodzeniom zastawek serca. Antybiotykoterapia opiera się na penicylinie benzatynowej G podawanej domięśniowo w pojedynczej dawce lub penicylinie V/amoksycylinie doustnie przez 10 dni; w przypadku alergii stosuje się cefalosporyny lub makrolidy. Profilaktyka wtórna antybiotykowa trwa minimum 5 lat lub do 21. roku życia u pacjentów bez zajęcia serca, a do 10 lat lub dłużej u chorych z zapaleniem mięśnia sercowego, z podawaniem penicyliny benzatynowej G co 3-4 tygodnie lub penicyliny V doustnie. W terapii objawowej stosuje się NLPZ (naproksen 10-20 mg/kg/dobę, ibuprofen) oraz glikokortykosteroidy (prednizon 2 mg/kg/dobę) w cięższych przypadkach carditis, choć ich wpływ na długoterminowe rokowanie jest niejednoznaczny.
angina paciorkowcowa, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykoterapia, antykoagulant, carditis, choroba reumatyczna serca, glikokortykosteroidy, gorączka reumatyczna, hydroksychlorochina, immunoglobuliny dożylne, infekcja paciorkowcowa, kwas acetylosalicylowy, lek neuroleptyczny, lek przeciwpadaczkowy, makrolidy, markery zapalne, migotanie przedsionków, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność serca, penicylina benzatynowa, penicylina V, pląsawica Sydenhama, plazmafereza, procedura Rossa, profilaktyka antybiotykowa, proteza mechaniczna, reakcja anafilaktyczna, szczepienie przeciwko grypie, szczepienie przeciwko pneumokokom, uszkodzenie zastawki serca, zapalenie mięśnia sercowego, zastawka aortalna, zastawka biologiczna, zespół Reye’a, zwężenie zastawki mitralnej - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki mitralnej – Etiologia i przyczyny
Choroba zastawki mitralnej obejmuje szeroki zakres patologii, od wrodzonych wad strukturalnych, takich jak zastawka mitralna z rozszczepem czy spadochronowa, po nabyte zmiany wynikające z gorączki reumatycznej, infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IE), zwyrodnienia śluzakowatego (myxomatous degeneration) oraz powikłań choroby niedokrwiennej serca i kardiomiopatii. Gorączka reumatyczna pozostaje główną przyczyną stenozy mitralnej, odpowiadającą za około 85% przypadków, szczególnie w krajach rozwijających się. Zwyrodnienie zastawki mitralnej jest natomiast dominującą etiologią niedomykalności mitralnej w krajach rozwiniętych, często manifestującą się w postaci wypadania zastawki mitralnej (MVP). Warto podkreślić, że uszkodzenia zastawki mogą wynikać także z powikłań zawału serca, prowadząc do niedokrwiennej niedomykalności mitralnej, a także z chorób tkanki łącznej (np. zespół Marfana, Ehlersa-Danlosa) i chorób autoimmunologicznych (np. toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów).
choroba Fabry’ego, choroba niedokrwienna serca, choroba reumatyczna serca, choroba Whipple’a, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, kardiomiopatia, kardiomiopatia niedokrwienna, kardiomiopatia rozstrzeniowa, lewa komora serca, mięsień brodawkowaty, migotanie przedsionków, niedomykalność mitralna, niewydolność serca, pęknięcie mięśnia brodawkowatego, przewlekła choroba nerek, pseudoxanthoma elasticum, reumatoidalne zapalenie stawów, stenoza mitralna, struny ścięgniste, toczeń rumieniowaty układowy, wypadanie zastawki mitralnej, zakażenie paciorkowcowe, zastawka mitralna, zawał serca, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, zespół rakowiaka, zwapnienie pierścienia mitralnego, zwyrodnienie śluzakowate - Leksykon chorób i schorzeń
Płonica – Zapobieganie i profilaktyka
Płonica, wywoływana przez Streptococcus pyogenes (paciorkowiec grupy A), jest chorobą zakaźną najczęściej dotykającą dzieci i związana z anginą paciorkowcową. Wczesne rozpoznanie i leczenie antybiotykami, głównie penicyliną, są kluczowe dla zapobiegania powikłaniom takim jak gorączka reumatyczna czy kłębuszkowe zapalenie nerek. Okres zakaźności bez leczenia wynosi 2-3 tygodnie, natomiast po rozpoczęciu antybiotykoterapii pacjent przestaje być zakaźny zwykle po 24 godzinach. Zaleca się izolację chorego przez co najmniej 24 godziny od rozpoczęcia leczenia i ustąpienia gorączki. Profilaktyka opiera się na higienie rąk (mycie przez minimum 20 sekund), dezynfekcji powierzchni roztworem wybielacza (1:99 do 1:49 rozcieńczenia 5,25% wybielacza), unikaniu kontaktu z osobami zakażonymi oraz edukacji społeczeństwa i personelu medycznego.
angina paciorkowcowa, antybiotykooporność, antybiotykoterapia, chemoprofilaktyka, choroba reumatyczna serca, dezynfekcja rąk, droga kropelkowa, gorączka reumatyczna, immunosupresja, infekcja GAS, infekcja paciorkowcowa, kłębuszkowe zapalenie nerek, odwodnienie, paciorkowiec grupy A, penicylina, płonica, profilaktyka antybiotykowa, zakażenie paciorkowcowe, zakażenie skóry, zakaźność, zapalenie płuc, zapalenie stawów, zapalenie ucha środkowego - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki mitralnej – Epidemiologia
Choroba zastawki mitralnej, w tym niedomykalność i stenoza mitralna, stanowi istotne wyzwanie zdrowotne globalnie, dotykając około 24 milionów osób z niedomykalnością mitralną, której częstość wzrosła o 70% w latach 1990-2017, głównie w krajach rozwijających się. Etiologia jest zróżnicowana: w krajach rozwiniętych dominują degeneracyjne zmiany zastawki, natomiast w krajach o niskim i średnim dochodzie główną przyczyną jest reumatyczna choroba serca. Częstość występowania choroby rośnie wraz z wiekiem, szczególnie po 65. roku życia, a stenoza mitralna dotyka głównie kobiety, z początkiem objawów między 30. a 40. rokiem życia. Współistniejące schorzenia, takie jak niewydolność serca i migotanie przedsionków, pogarszają rokowanie, a wtórna niedomykalność mitralna zwiększa śmiertelność o 76%. Epidemiologia wykazuje także istotne różnice demograficzne i etniczne, z niedodiagnozowaniem i gorszymi wynikami u kobiet oraz mniejszości rasowych.
choroba reumatyczna serca, choroba tkanki łącznej, choroba wieńcowa, choroba zastawki mitralnej, degeneracyjna choroba zastawkowa, dysfunkcja lewej komory, echokardiografia, echokardiogram, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, migotanie przedsionków, niedomykalność mitralna, niewydolność serca, pierwotna niedomykalność mitralna, powiększenie lewego przedsionka, proteza zastawkowa, przewlekła choroba nerek, przewlekła niedokrwistość, przezcewnikowa wymiana zastawki, stenoza mitralna, wtórna niedomykalność mitralna, wypadanie zastawki mitralnej, zastawka mitralna, zwyrodnienie śluzakowate - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki aorty – Etiologia i przyczyny
Choroba zastawki aorty stanowi istotny problem kliniczny, wynikający z wad wrodzonych, takich jak dwupłatkowa zastawka aorty (BAV) występująca u 1-2% populacji, oraz z nabytych procesów degeneracyjnych, zwłaszcza kalcyfikacji zastawki u osób powyżej 65-70 roku życia. BAV jest najczęstszą wrodzoną wadą zastawki, odpowiadającą za 30-40% przypadków zwężenia zastawki aorty u dorosłych, z wcześniejszym występowaniem objawów (40-50 lat) w porównaniu do trójpłatkowej zastawki (po 65 roku życia). Etiologia obejmuje także infekcyjne i reumatyczne uszkodzenia zastawki, choroby tkanki łącznej (np. zespół Marfana, Ehlersa-Danlosa), a także czynniki ryzyka takie jak nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, zaburzenia lipidowe, urazy klatki piersiowej i radioterapia. Patofizjologia zwężenia zastawki aorty opiera się na postępującym uszkodzeniu śródbłonka i kalcyfikacji, natomiast niedomykalność wynika z uszkodzenia płatków lub rozszerzenia korzenia aorty.
choroba Fabry’ego, choroba Pageta, choroba reumatyczna serca, choroba zastawki aorty, cukrzyca, czteropłatkowa zastawka aorty, dwupłatkowa zastawka aorty, gorączka reumatyczna, infekcyjne zapalenie wsierdzia, jednopłatkowa zastawka aorty, kalcyfikacja zastawki aorty, kiła, nadciśnienie tętnicze, niedomykalność zastawki aorty, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, paciorkowcowe zapalenie gardła, przewlekła choroba nerek, reumatoidalne zapalenie stawów, rozwarstwienie aorty, tętniak aorty, toczeń rumieniowaty układowy, wrodzona wada serca, zaburzenie lipidowe, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, zwapnieniowa choroba zastawki aorty, zwężenie zastawki aorty - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wsierdzia – Epidemiologia
Zapalenie wsierdzia (IE) pozostaje chorobą o rosnącej częstości występowania, szczególnie w krajach rozwiniętych, gdzie częstość wynosi od 2,6 do 15 przypadków na 100 000 mieszkańców rocznie, z tendencją wzrostową w ostatnich dekadach. Mediana wieku pacjentów wzrosła do 58-69 lat, a ponad połowa chorych to osoby powyżej 50 roku życia. Wzrosła także liczba przypadków związanych z opieką zdrowotną, stanowiących obecnie 24-50% wszystkich zachorowań, co wiąże się z rosnącym zastosowaniem urządzeń wewnątrzsercowych i cewników dożylnych. W USA obserwuje się dodatkowo wzrost zapalenia wsierdzia u dożylnych użytkowników narkotyków, z częstością około 2 przypadków na 1000 osób w tej grupie. Dominującym patogenem stał się Staphylococcus aureus, odpowiadający za około 40% przypadków, co jest zmianą w stosunku do ery przedantybiotykowej, gdy dominowały paciorkowce z grupy viridans. Śmiertelność wewnątrzszpitalna wynosi 14-30%, a jednoroczna może sięgać 40%, z czynnikami ryzyka obejmującymi wiek, niewydolność serca, etiologię gronkowcową oraz powikłania wewnątrzsercowe.
cewnik dożylny, choroba naczyniowo-mózgowa, choroba reumatyczna serca, choroba zastawki aortalnej, chorobowość, defibrylator, dożylne używanie narkotyków, dwupłatkowa zastawka aortalna, hemodializa, immunosupresja, koarktacja aorty, lek immunosupresyjny, migotanie przedsionków, niedomykalność mitralna, niewydolność nerek, niewydolność serca, powikłanie zatorowe, przetrwały przewód tętniczy, przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej, śmiertelność, stymulator serca, tetralogia Fallota, ubytek przegrody międzykomorowej, wrodzona wada serca, wstrząs septyczny, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie wsierdzia, zwężenie aorty, zwężenie tętnicy płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wsierdzia – Etiologia i przyczyny
Zapalenie wsierdzia (endocarditis) to zagrażający życiu stan zapalny endocardium, najczęściej dotyczący zastawek serca, wywołany głównie przez bakterie (80-90% przypadków), w tym Staphylococcus aureus (około 30% przypadków w krajach rozwiniętych), paciorkowce zieleniejące (viridans), Streptococcus bovis oraz enterokoki. Rzadziej etiologię stanowią bakterie z grupy HACEK, Bartonella, Coxiella burnetii, Brucella oraz grzyby, zwłaszcza Candida albicans. Patogeneza wymaga uszkodzenia endocardium, bakteriemii, adhezji drobnoustrojów i formowania wegetacji złożonych z płytek krwi, fibryny i komórek zapalnych. Czynniki ryzyka obejmują wady zastawkowe, sztuczne zastawki, wcześniejsze epizody zapalenia wsierdzia, wrodzone wady serca, dożylne stosowanie narkotyków, hemodializę, immunosupresję oraz zaawansowany wiek. Klinicznie wyróżnia się postać ostrą (często S. aureus) i podostrą (paciorkowce zieleniejące), a także zapalenie wsierdzia związane z protezami zastawkowymi i dożylnym używaniem narkotyków.
adhezja bakterii, bakterie HACEK, choroba reumatyczna serca, enterokoki, gronkowiec, gronkowiec złocisty, kandydoza, kardiomiopatia przerostowa, niedomykalność zastawki, ostre zapalenie wsierdzia, paciorkowiec, podostre zapalenie wsierdzia, profilaktyka antybiotykowa, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie wsierdzia, zapalenie wsierdzia zastawek natywnych, zapalenie wsierdzia zastawek sztucznych, zespół antyfosfolipidowy, zwężenie zastawki - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawek serca – Zapobieganie i profilaktyka
Choroba zastawek serca (CZS) wymaga wieloaspektowej profilaktyki obejmującej modyfikację stylu życia, kontrolę czynników ryzyka oraz odpowiednią opiekę stomatologiczną. Zaleca się co najmniej 150 minut umiarkowanej aktywności fizycznej tygodniowo, zbilansowaną dietę ograniczającą sód i niezdrowe tłuszcze, unikanie palenia i nadmiernego spożycia alkoholu oraz redukcję stresu. Kluczowe jest także monitorowanie i kontrola nadciśnienia tętniczego, poziomu cholesterolu LDL oraz glikemii u pacjentów z cukrzycą. Regularne badania echokardiograficzne oraz wczesne leczenie infekcji zmniejszają ryzyko progresji CZS. Profilaktyka antybiotykowa przed zabiegami stomatologicznymi jest wskazana jedynie u pacjentów z najwyższym ryzykiem infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IE), takich jak osoby z protezami zastawkowymi, przebytym IE czy określonymi wadami wrodzonymi serca. Standardowy schemat to amoksycylina 3 g doustnie na 1 godzinę przed zabiegiem lub klindamycyna 600 mg u pacjentów z alergią na penicylinę.
amoksycylina, antagonista witaminy K, badanie echokardiograficzne, choroba reumatyczna serca, choroba zastawek serca, choroba zastawki aortalnej, ciśnienie tętnicze, gorączka reumatyczna, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, infekcja paciorkowcowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, klindamycyna, leczenie przeciwzakrzepowe, mechaniczna zastawka serca, niedomykalność zastawki aortalnej, paciorkowcowe zapalenie gardła, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka antybiotykowa, przetrwały przewód tętniczy, stenoza zastawki aortalnej, ubytek przegrody międzykomorowej, wypadanie zastawki mitralnej, zespół wielospecjalistyczny, zwapnienie zastawki aortalnej - Leksykon chorób i schorzeń
Paciorkowiec grupy a – Zapobieganie i profilaktyka
Paciorkowiec grupy A (GAS, Streptococcus pyogenes) jest patogenem wywołującym spektrum infekcji od łagodnych, jak zapalenie gardła, po ciężkie inwazyjne zakażenia (iGAS). Droga transmisji obejmuje kropelki oddechowe i kontakt bezpośredni. Nieleczone zakażenia mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak gorączka reumatyczna czy ostre kłębuszkowe zapalenie nerek. Profilaktyka pierwotna opiera się na higienie osobistej (mycie rąk przez minimum 20 sekund, zakrywanie ust podczas kaszlu, unikanie dzielenia się przedmiotami osobistymi), poprawie wentylacji oraz izolacji chorych przez co najmniej 24 godziny od rozpoczęcia antybiotykoterapii i ustąpienia gorączki. W profilaktyce wtórnej u osób z historią gorączki reumatycznej stosuje się długotrwałą antybiotykoterapię, m.in. benzatynową penicylinę G w dawce 1,2 miliona j.m. domięśniowo co 3-4 tygodnie lub doustną penicylinę V 250 mg dwa razy dziennie. W przypadku ciężkich zakażeń iGAS profilaktyka antybiotykowa jest zalecana bliskim kontaktom, preferując cefalosporyny pierwszej generacji (np. cefaleksyna).
ampicylina, azytromycyna, benzatynowa penicylina G, cefaleksyna, choroba reumatyczna serca, gorączka reumatyczna, inwazyjne zakażenie GAS, ostre kłębuszkowe zapalenie nerek, paciorkowcowe zapalenie gardła, paciorkowiec grupy A, paciorkowiec grupy B, PANS, penicylina V, septyczne zapalenie stawów, Streptococcus pyogenes, sulfadiazyna, wankomycyna, wstrząs septyczny, zaburzenia neuropsychiatryczne, zakażenie gardła, zakażenie paciorkowcem, zespół PANDAS, zespół wstrząsu toksycznego - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba serca – Etiologia i przyczyny
Choroby serca stanowią szeroką grupę schorzeń obejmujących m.in. chorobę wieńcową (CAD), niewydolność serca, arytmie, kardiomiopatie oraz wady wrodzone. Główną patogenetyczną rolę odgrywa miażdżyca tętnic wieńcowych, prowadząca do zwężenia naczyń i niedokrwienia mięśnia sercowego. Kluczowe czynniki ryzyka to nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia (zwłaszcza podwyższony poziom LDL), palenie tytoniu, cukrzyca, otyłość, brak aktywności fizycznej oraz niezdrowa dieta. Warto podkreślić, że choroby serca odpowiadają za około 17,9 mln zgonów rocznie (32% wszystkich zgonów), co podkreśla ich istotę kliniczną. Czynniki niemodyfikowalne, takie jak wiek, płeć, genetyka i pochodzenie etniczne, również znacząco wpływają na ryzyko rozwoju tych schorzeń.
arytmia, blaszka miażdżycowa, ból w klatce piersiowej, cholesterol LDL, choroba autoimmunologiczna, choroba nadciśnieniowa serca, choroba reumatyczna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, choroba zakrzepowo-zatorowa, choroba zastawek serca, dławica piersiowa, gorączka reumatyczna, insulinooporność, kardiomiopatia, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, nagła śmierć sercowa, niedotlenienie mięśnia sercowego, niewydolność serca, obturacyjny bezdech senny, ograniczenie przepływu krwi, tętniak aorty, uszkodzenie śródbłonka naczyniowego, wrodzona wada serca, zaburzenie tarczycy, zakrzepica żylna, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie wsierdzia, zawał serca, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon chorób i schorzeń
Tachykardia nadkomorowa – Epidemiologia
Tachykardia nadkomorowa (SVT) jest powszechną arytmią o częstości występowania szacowanej na 2,25-2,29/1000 osób, z roczną zapadalnością około 35-36/100 000 osobolat. W USA liczba leczonych pacjentów z napadową tachykardią nadkomorową (PSVT) wynosi 1,3-2,1 miliona, z 190 000-310 000 nowych przypadków rocznie, co wskazuje na istotny wzrost zachorowań. SVT występuje częściej u kobiet (stosunek 2:1), szczególnie w przypadku AVNRT, który stanowi około 75% przypadków u kobiet i jest związany z fazą lutealną cyklu miesiączkowego. Choroba dotyka wszystkie grupy wiekowe, ze szczytem zachorowań w wieku 36 lat dla AVRT, 48 lat dla AVNRT i 50 lat dla AT. U dzieci SVT występuje z częstością 1:250-1000, z AVRT jako dominującym typem (75%), a u dorosłych najczęstszą postacią jest AVNRT (50-60%). W populacji z wrodzonymi wadami serca (ACHD) makroarytmie przedsionkowe stanowią 75% tachykardii nadkomorowych, a ryzyko arytmii wzrasta z wiekiem (7% w wieku 20 lat do 38% w wieku 50 lat).
ablacja radioczęstotliwościowa, anomalia Ebsteina, choroba reumatyczna serca, choroba wieńcowa, duszność, faza lutealna, kardiomiopatia, monitor Holtera, nagła śmierć sercowa, napadowa tachykardia nadkomorowa, niewydolność serca, obturacyjny bezdech senny, operacja Fontana, przełożenie wielkich naczyń, tachykardia nadkomorowa, tachykardia przedsionkowa, tetralogia Fallota, trzepotanie przedsionków, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wszczepialny rejestrator pętlowy, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie osierdzia, zawał mięśnia sercowego, zespół Wolffa-Parkinsona-White’a - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka reumatyczna – Diagnostyka i diagnoza
Gorączka reumatyczna jest ogólnoustrojową chorobą autoimmunologiczną, rozwijającą się 2-4 tygodnie po zakażeniu paciorkowcem grupy A (Streptococcus pyogenes), głównie u dzieci i młodzieży w wieku 5-15 lat. Diagnostyka opiera się na kryteriach Jonesa (aktualizacja 2015), które wymagają obecności dwóch objawów głównych lub jednego objawu głównego i dwóch dodatkowych oraz potwierdzenia zakażenia paciorkowcem. Objawy główne to m.in. zapalenie serca (carditis, 60-80% przypadków), wędrujące zapalenie stawów, pląsawica Sydenhama, rumień brzeżny i guzki podskórne. Objawy dodatkowe obejmują gorączkę, bóle stawów, podwyższone OB (>60 mm/h w populacjach niskiego ryzyka, >30 mm/h w wysokiego ryzyka), CRP (>3 mg/dl) oraz wydłużony odstęp PR w EKG. Diagnostyka wspomagana jest posiewem gardła, szybkim testem antygenowym, oznaczeniem miana ASO i anty-DNazy B oraz echokardiografią, która pozwala wykryć subkliniczne zapalenie serca.
anty-DNaza B, badanie dopplerowskie, bakteryjne zapalenie wsierdzia, białaczka, ból stawów, borelioza, choroba autoimmunologiczna, choroba Kawasakiego, choroba posurowicza, choroba reumatyczna serca, echokardiografia, elektrokardiogram, gorączka reumatyczna, guzki podskórne, marker stanu zapalnego, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, morfologia krwi, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niewydolność serca, odstęp PR, paciorkowiec grupy A, penicylina benzatynowa, pląsawica Sydenhama, poliartralgia, profilaktyka pierwotna, profilaktyka wtórna, reaktywne zapalenie stawów, rentgen klatki piersiowej, rumień brzeżny, rzeżączkowe zapalenie stawów, Streptococcus pyogenes, toczeń rumieniowaty układowy, uszkodzenie zastawki serca, wskaźnik stanu zapalnego, zapalenie gardła, zapalenie serca, zapalenie stawów, zapalenie stawu - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki aorty – Epidemiologia
Choroba zastawki aorty (CAVD) jest najczęstszą postacią choroby zastawkowej serca w krajach rozwiniętych, z rosnącą częstością występowania, szczególnie u osób powyżej 65 roku życia, gdzie dotyczy około 12,4% populacji, a ciężka stenoza aortalna występuje u 3,4% osób w wieku ≥75 lat. W 2019 roku na świecie odnotowano około 9,4 miliona pacjentów z wapniejącą chorobą zastawki aorty, a liczba nowych przypadków wzrosła 3,51-krotnie od 1990 roku, osiągając 589 638. Choroba ta powodowała około 127 000 zgonów i 1,8 miliona DALY. Epidemiologia wykazuje znaczne różnice geograficzne i płciowe – w krajach wysokodochodowych dominuje degeneracyjna stenoza aortalna, a w krajach niskodochodowych choroba reumatyczna serca. Mężczyźni częściej chorują na CAVD i osiągają szczyt zachorowań w młodszym wieku niż kobiety, które wykazują inne cechy morfologiczne serca, takie jak mniejszy pierścień aortalny i koncentryczny przerost lewej komory.
chirurgiczna wymiana zastawki aortalnej, choroba reumatyczna serca, choroba tętnic wieńcowych, choroba wieńcowa, choroba zastawki aorty, choroba zastawkowa serca, ciężka stenoza aortalna, długi COVID, echokardiografia przezprzełykowa, echokardiogram przezklatkowy, lata życia skorygowane niepełnosprawnością, miażdżyca, nadciśnienie płucne, niedomykalność aortalna, niewydolność serca, przerost lewej komory, przewlekła choroba nerek, przewlekła niedokrwistość, przezcewnikowa wymiana zastawki aortalnej, stenoza aortalna, sztuczna inteligencja, tomografia komputerowa serca, wymiana zastawki aortalnej, zastawka mechaniczna, zastawka protetyczna, zespół klinicystów szpitalnych - Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie mitralne – Zapobieganie i profilaktyka
Profilaktyka zwężenia zastawki mitralnej koncentruje się przede wszystkim na zapobieganiu gorączce reumatycznej, będącej główną przyczyną tej wady. Kluczowe jest wczesne rozpoznanie i leczenie infekcji paciorkowcowych, zwłaszcza anginy paciorkowcowej, z zastosowaniem pełnej kuracji antybiotykowej, najczęściej penicyliną. U pacjentów po przebytym epizodzie gorączki reumatycznej stosuje się profilaktykę wtórną, polegającą na długotrwałej antybiotykoterapii przeciwko paciorkowcom grupy A, z podawaniem antybiotyków co 3 tygodnie w sytuacjach wysokiego ryzyka. Leczenie przeciwzakrzepowe, oparte na antagonistach witaminy K, jest wskazane u chorych ze zwężeniem mitralnym z migotaniem przedsionków, przebytym incydentem zatorowym, obecnością skrzepliny w lewym przedsionku, stanami nadkrzepliwości lub nadciśnieniem tętniczym, aby zapobiec powikłaniom zakrzepowo-zatorowym.
angina paciorkowcowa, antagonista witaminy K, choroba reumatyczna serca, doustny antykoagulant, duszność, gorączka reumatyczna, incydent zatorowy, infekcja paciorkowcowa, infekcyjne zapalenie wsierdzia, leczenie przeciwzakrzepowe, migotanie przedsionków, niewydolność serca, osłuchiwanie serca, paciorkowiec grupy A, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka przeciwbakteryjna, profilaktyka wtórna, proteza zastawkowa, reumatoidalne zapalenie stawów, stan nadkrzepliwości, wrodzona wada serca, zastawka mitralna, zwężenie mitralne - Leksykon chorób i schorzeń
Angina paciorkowcowa – Epidemiologia
Angina paciorkowcowa, wywoływana przez paciorkowce grupy A (GAS), jest jedną z najczęstszych infekcji bakteryjnych górnych dróg oddechowych, z około 600 milionami przypadków rocznie na świecie. Zapadalność jest najwyższa u dzieci w wieku szkolnym (5-15 lat), z częstością 93,2 przypadków na 1000 osobolat w grupie 3-9 lat oraz 40,9 na 1000 osobolat w grupie 10-19 lat, podczas gdy u dorosłych w wieku 20-39 lat wynosi 8 na 1000 osobolat, a u osób 40-65 lat 1,1 na 1000 osobolat. Choroba wykazuje sezonowość, z szczytem zachorowań zimą i wczesną wiosną, a pandemia COVID-19 spowodowała tymczasowy spadek zachorowań o 73% u dzieci, po czym nastąpił gwałtowny wzrost w latach 2022-2023, osiągając najwyższy poziom od 20 lat. Diagnostyka opiera się na szybkich testach antygenowych (RADT), hodowli bakteryjnej oraz klinicznych skalach decyzyjnych (np. CENTOR), a leczenie pierwszorzutowe obejmuje penicylinę i amoksycylinę, choć obserwuje się rosnącą oporność na makrolidy i zmniejszoną wrażliwość na penicylinę.
angina paciorkowcowa, antybiotyk penicylinowy, antybiotykooporność, ból gardła, choroba reumatyczna serca, gorączka reumatyczna, górne drogi oddechowe, hodowla bakteryjna, inwazyjne zakażenie, inwazyjne zakażenie GAS, nosicielstwo paciorkowca, opieka zdrowotna, oporność na erytromycynę, ostra gorączka reumatyczna, paciorkowcowe zapalenie gardła, paciorkowiec grupy A, posiew z gardła, ropień okołomigdałkowy, sekwencjonowanie genu, superantygen, typ emm, zakażenie paciorkowcem grupy A, zapalenie płuc - Leksykon chorób i schorzeń
Niedomykalność zastawki mitralnej – Epidemiologia
Niedomykalność zastawki mitralnej (MR) jest jedną z najczęstszych wad zastawkowych serca, dotykającą około 10% populacji, z umiarkowaną do ciężką postacią u około 2% dorosłych, szczególnie u osób powyżej 75. roku życia (częstość do 10-13%). W krajach rozwiniętych główną przyczyną pierwotnej MR jest wypadanie płatka zastawki mitralnej (MVP) związane ze zwyrodnieniem śluzakowatym, natomiast w krajach rozwijających się dominuje etiologia reumatyczna. Epidemiologia wykazuje różnice rasowe i etniczne, z wyższą częstością MVP u rasy białej, ale większą śmiertelnością u osób rasy czarnej. W populacji z niewydolnością serca umiarkowana do ciężkiej wtórna MR występuje u 36% pacjentów z HFrEF, 28% z HFmrEF i 20% z HFpEF, wiążąc się z gorszym rokowaniem i zwiększoną śmiertelnością (wzrost o 76% w ciężkiej postaci). Mimo wysokiej częstości, MR jest często niedodiagnozowana i niedostatecznie leczona, z 74% pacjentów kwalifikujących się do operacji pierwotnej MR niekierowanych na zabieg.
choroba reumatyczna serca, choroba zastawkowa serca, długotrwały COVID, dysfunkcja nerek, dyslipidemia, echokardiografia dopplerowska, echokardiogram, leczenie farmakologiczne, lewy przedsionek, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki mitralnej, niewydolność serca, objętość lewej komory, obniżona frakcja wyrzutowa, obrazowanie serca, pierwotna niedomykalność mitralna, rezonans magnetyczny serca, SARS-CoV-2, wada zastawkowa serca, wtórna niedomykalność mitralna, wypadanie płatka zastawki mitralnej, wypadanie zastawki mitralnej, zachowana frakcja wyrzutowa, zawał mięśnia sercowego, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej, zwyrodnienie śluzakowate zastawki - Leksykon chorób i schorzeń
Angina paciorkowcowa – Leczenie
Angina paciorkowcowa, wywołana przez Streptococcus pyogenes grupy A, stanowi istotną przyczynę bólu gardła wymagającego interwencji antybiotykowej, zwłaszcza u dzieci (15-35%) i dorosłych (10-15%). Leczenie penicyliną (Penicylina V 250 mg 2-4x/d lub penicylina benzatynowa 1,2 mln j. domięśniowo) lub amoksycyliną (50 mg/kg raz dziennie lub 25 mg/kg 2x/d przez 10 dni) jest standardem, skracającym czas trwania objawów o około 16 godzin i zapobiegającym powikłaniom takim jak gorączka reumatyczna czy ostre kłębuszkowe zapalenie nerek. W przypadku alergii na penicylinę stosuje się cefalosporyny pierwszej generacji (np. cefaleksyna 20 mg/kg 2x/d), makrolidy (klarytromycyna 7,5 mg/kg 2x/d, azytromycyna 12 mg/kg raz dziennie przez 5 dni) lub klindamycynę (7 mg/kg 3x/d). Pełny 10-dniowy kurs antybiotykoterapii jest kluczowy dla zapobiegania nawrotom i rozwojowi oporności.
alergia na penicylinę, amoksycylina, amoksycylina z kwasem klawulanowym, antybiotyk beta-laktamowy, azytromycyna, cefaleksyna, cefalosporyna, choroba reumatyczna serca, erytromycyna, gorączka reumatyczna, klarytromycyna, kłębuszkowe zapalenie nerek, klindamycyna, lek przeciwbólowy, lek przeciwgorączkowy, makrolid, paciorkowiec grupy A, penicylina, penicylina benzatynowa, płonica, ropień okołomigdałkowy, Streptococcus pyogenes, szkarlatyna, tonsillektomia, usunięcie migdałków, wirusowe zapalenie gardła, zakażenie inwazyjne, zapalenie nerek, zespół Reye’a - Leksykon chorób i schorzeń
Zwężenie zastawki płucnej – Etiologia i przyczyny
Zwężenie zastawki płucnej (PS) to najczęściej wrodzona wada serca, charakteryzująca się zwężeniem ujścia zastawki płucnej, co prowadzi do utrudnienia przepływu krwi z prawej komory do tętnicy płucnej. W efekcie dochodzi do wzrostu ciśnienia wewnątrzkomorowego prawej komory, przerostu mięśnia prawej komory oraz potencjalnej dysfunkcji skurczowej i rozkurczowej. Wrodzone PS stanowi około 95% przypadków i rozwija się w pierwszych 8 tygodniach życia płodowego. Wyróżnia się postaci zwężenia zastawkowego, podzastawkowego i nadzastawkowego. Wada może występować izolowanie lub w połączeniu z innymi wadami wrodzonymi, takimi jak tetralogia Fallota czy ubytki przegrody. Czynniki genetyczne odgrywają rolę w etiologii, zwłaszcza w zespołach genetycznych, takich jak zespół Noonana (mutacje PTPN11, KRAS, SOS1, RAF1), Williamsa-Beurena (mutacja ELN), Alagille’a (mutacje JAG1, NOTCH2) oraz innych zespołach kardiologicznych.
atrezja zastawki trójdzielnej, choroba reumatyczna serca, dysfunkcja prawej komory, dysfunkcja rozkurczowa, dysfunkcja skurczowa, hipertrofia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, niebakteryjne zakrzepowe zapalenie wsierdzia, przeciążenie ciśnieniowe, przełożenie wielkich naczyń, przerost mięśnia prawej komory, różyczka w ciąży, tętniak zatoki Valsalvy, tetralogia Fallota, ubytek przegrody międzykomorowej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, wrodzona wada serca, zespół Alagille’a, zespół Costello, zespół LEOPARD, zespół Noonana, zespół rakowiaka, zwapnienie zastawki, zwężenie nadzastawkowe, zwężenie podzastawkowe, zwężenie tętnicy płucnej, zwężenie zastawki płucnej - Leksykon chorób i schorzeń
Świerzb – Etiologia i przyczyny
Świerzb (Scabies) to zakaźna dermatoza wywołana przez pasożyta Sarcoptes scabiei var. hominis, którego samica (ok. 0,4 mm) drąży nory w warstwie rogowej naskórka, składając 2-3 jaja dziennie przez około 2 miesiące. Cykl życiowy obejmuje stadia jaja, larwy, nimfy i dorosłego roztocza. Objawy kliniczne, takie jak intensywny świąd nasilający się nocą oraz charakterystyczna wysypka, wynikają z opóźnionej reakcji immunologicznej typu komórkowego (Th1) na pasożyty, ich jaja i wydaliny, pojawiającej się zwykle po 2-6 tygodniach od zakażenia. Świerzb przenosi się głównie przez długotrwały kontakt skóra-do-skóry, rzadziej przez skażone przedmioty, przy czym pasożyty mogą przetrwać poza organizmem do 24-36 godzin. Wyróżnia się postać klasyczną (10-15 pasożytów) oraz norweską (liczne, nawet miliony pasożytów), z tą drugą występującą u osób z immunosupresją i cechującą się cięższym przebiegiem oraz wysoką zakaźnością.
choroba reumatyczna serca, kontakt skóra do skóry, kortykosteroid, lek immunosupresyjny, nora świerzbowcowa, oporność na permetrynę, ostre poinfekcyjne kłębuszkowe zapalenie nerek, ostre uszkodzenie nerek, reakcja autoimmunologiczna, reakcja immunologiczna, Staphylococcus aureus, świerzb guzkowy, świerzb norweski, świerzbowiec ludzki, warstwa rogowa naskórka, zakażenie bakteryjne wtórne, zakażenie paciorkowcowe - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączka reumatyczna – Epidemiologia
Gorączka reumatyczna (ARF) oraz choroba reumatyczna serca (RHD) pozostają istotnym problemem zdrowia publicznego, szczególnie w krajach o niskich i średnich dochodach oraz w populacjach marginalizowanych. Globalnie szacuje się ponad 15 milionów przypadków RHD, z 282 000 nowych przypadków i 233 000 zgonów rocznie, a średnia zapadalność na ARF wynosi 19 na 100 000 dzieci w wieku szkolnym. Wysokie wskaźniki zapadalności obserwuje się m.in. wśród rdzennych Australijczyków (153-380/100 000 dzieci w wieku 5-14 lat) oraz Maorysów w Nowej Zelandii (46,1/100 000 dzieci w wieku 5-14 lat). Epidemiologia RHD wykazuje regionalne zróżnicowanie, z największym obciążeniem w Afryce, regionie Pacyfiku, Ameryce Łacińskiej, Bliskim Wschodzie i Azji. Czynniki ryzyka obejmują przeludnienie, niski status społeczno-ekonomiczny, ograniczony dostęp do opieki zdrowotnej, wiek 5-15 lat oraz nieleczone zakażenia paciorkowcowe gardła. Choroba reumatyczna serca częściej dotyka kobiety, u których ryzyko jest 1,6-2 razy wyższe, co wiąże się m.in. z wpływem ciąży i czynnikami hormonalnymi.
badanie echokardiograficzne, badanie epidemiologiczne, badanie przesiewowe echokardiograficzne, benzylopenicylina G, choroba reumatyczna serca, chorobowość, gorączka reumatyczna, kryteria diagnostyczne, lata życia skorygowane o niepełnosprawność, nadzór epidemiologiczny, niedostateczne zgłaszanie, obciążenie chorobą, paciorkowiec beta-hemolizujący, paciorkowiec grupy A, profilaktyka antybiotykowa, rejestr chorób, zakażenie paciorkowcowe gardła, zapadalność, zapalenie gardła paciorkowcowe - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba zastawki trójdzielnej – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Choroba zastawki trójdzielnej obejmuje głównie niedomykalność (regurgitację) i stenozę, prowadząc do zaburzeń przepływu krwi między prawym przedsionkiem a prawą komorą serca. Najczęstszą przyczyną niedomykalności jest powiększenie prawej komory, często wtórne do niewydolności prawokomorowej. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym (szmer holosystoliczny nasilający się przy wdechu), echokardiografii, EKG i RTG klatki piersiowej. Objawy, takie jak duszność, obrzęki kończyn dolnych, powiększenie wątroby i wodobrzusze, nasilają się wraz z postępem choroby. Leczenie zachowawcze obejmuje monitorowanie, farmakoterapię (diuretyki, ACE inhibitory, beta-blokery, digoksyna, leki przeciwarytmiczne i przeciwzakrzepowe) oraz edukację pacjenta w zakresie samoobserwacji i stylu życia.
annuloplastyka, anomalia Ebsteina, beta-bloker, choroba reumatyczna serca, digoksyna, diuretyk, duszność, duszność nocna, echokardiografia, infekcyjne zapalenie wsierdzia, inhibitor konwertazy angiotensyny, kołatanie serca, komisurotomia, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie płucne, niedomykalność zastawki trójdzielnej, niewydolność prawej komory, niewydolność prawokomorowa, obrzęk kończyn dolnych, ortopnoe, powiększenie prawego przedsionka, powiększenie wątroby, prawy przedsionek, przepływ krwi, przezcewnikowa wymiana zastawki, rehabilitacja kardiologiczna, stenoza zastawki trójdzielnej, szmer holosystoliczny, wodobrzusze, wsteczny przepływ krwi, wymiana zastawki trójdzielnej, zapalenie wsierdzia, zastawka biologiczna, zastawka mechaniczna, zastawka trójdzielna, zwężenie zastawki