zapalenie wsierdzia zastawek natywnych
Zapalenie wsierdzia zastawek natywnych (native valve endocarditis, NVE) to poważne schorzenie infekcyjne, które dotyka własnych, niezmodyfikowanych chirurgicznie zastawek serca. Jest to jedna z form infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IZW), charakteryzująca się obecnością drobnoustrojów (głównie bakterii, rzadziej grzybów) na wsierdziu, co prowadzi do uszkodzenia zastawek i potencjalnie groźnych powikłań sercowo-naczyniowych.
Najczęstszymi czynnikami etiologicznymi są paciorkowce (Streptococcus viridans), gronkowce (szczególnie Staphylococcus aureus), a także enterokoki. Zapalenie wsierdzia zastawek natywnych może rozwijać się zarówno u osób z wcześniej istniejącymi wadami zastawkowymi, jak i na zastawkach bez wcześniejszych patologii. Predysponują do niego wady wrodzone serca, zwyrodnieniowe zmiany zastawkowe, przebyte epizody zapalenia wsierdzia oraz stany obniżonej odporności.
Obraz kliniczny NVE obejmuje gorączkę, osłabienie, utratę masy ciała, szmer sercowy oraz objawy zatorowe w różnych narządach. Diagnostyka opiera się na badaniach mikrobiologicznych krwi (posiewy), echokardiografii (szczególnie przezprzełykowej) oraz kryteriach Duke’a, które łączą cechy kliniczne, mikrobiologiczne i obrazowe. Leczenie wymaga długotrwałej antybiotykoterapii dostosowanej do wyników antybiogramu, a w przypadku ciężkiego uszkodzenia zastawek, niewydolności serca lub nawracających incydentów zatorowych konieczna może być interwencja kardiochirurgiczna.
Zapalenie wsierdzia zastawek natywnych mimo postępów w diagnostyce i leczeniu nadal wiąże się z wysoką śmiertelnością (10-30%) i wymaga multidyscyplinarnego podejścia terapeutycznego. Kluczowe znaczenie ma wczesne rozpoznanie, odpowiednie leczenie przyczynowe oraz profilaktyka u osób z grup ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wsierdzia – Etiologia i przyczyny
Zapalenie wsierdzia (endocarditis) to zagrażający życiu stan zapalny endocardium, najczęściej dotyczący zastawek serca, wywołany głównie przez bakterie (80-90% przypadków), w tym Staphylococcus aureus (około 30% przypadków w krajach rozwiniętych), paciorkowce zieleniejące (viridans), Streptococcus bovis oraz enterokoki. Rzadziej etiologię stanowią bakterie z grupy HACEK, Bartonella, Coxiella burnetii, Brucella oraz grzyby, zwłaszcza Candida albicans. Patogeneza wymaga uszkodzenia endocardium, bakteriemii, adhezji drobnoustrojów i formowania wegetacji złożonych z płytek krwi, fibryny i komórek zapalnych. Czynniki ryzyka obejmują wady zastawkowe, sztuczne zastawki, wcześniejsze epizody zapalenia wsierdzia, wrodzone wady serca, dożylne stosowanie narkotyków, hemodializę, immunosupresję oraz zaawansowany wiek. Klinicznie wyróżnia się postać ostrą (często S. aureus) i podostrą (paciorkowce zieleniejące), a także zapalenie wsierdzia związane z protezami zastawkowymi i dożylnym używaniem narkotyków.
adhezja bakterii, bakterie HACEK, choroba reumatyczna serca, enterokoki, gronkowiec, gronkowiec złocisty, kandydoza, kardiomiopatia przerostowa, niedomykalność zastawki, ostre zapalenie wsierdzia, paciorkowiec, podostre zapalenie wsierdzia, profilaktyka antybiotykowa, wypadanie zastawki mitralnej, zapalenie wsierdzia, zapalenie wsierdzia zastawek natywnych, zapalenie wsierdzia zastawek sztucznych, zespół antyfosfolipidowy, zwężenie zastawki