MHC klasy I
Główny układ zgodności tkankowej klasy I (MHC klasy I) to kluczowy element układu immunologicznego, występujący na powierzchni niemal wszystkich komórek jądrzastych organizmu. Strukturalnie składa się z łańcucha ciężkiego alfa, zakotwiczonego w błonie komórkowej, oraz niekodowanego przez MHC β2-mikroglobuliny.
Podstawową funkcją cząsteczek MHC klasy I jest prezentacja antygenów wewnątrzkomórkowych, takich jak fragmenty wirusów czy zmutowanych białek, limfocytom T cytotoksycznym (CD8+). Umożliwia to eliminację komórek zakażonych lub zmienionych nowotworowo. Prezentowane peptydy pochodzą głównie z proteosomalnej degradacji białek cytoplazmatycznych.
U człowieka geny kodujące MHC klasy I znajdują się na chromosomie 6 i określane są jako HLA-A, HLA-B i HLA-C. Charakteryzują się wysokim polimorfizmem, co zapewnia różnorodność rozpoznawanych antygenów w populacji. Zaburzenia ekspresji MHC klasy I mogą prowadzić do upośledzenia odpowiedzi przeciwwirusowej oraz zwiększać ryzyko rozwoju nowotworów poprzez mechanizm ucieczki immunologicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Cytomegalowirus – Patofizjologia i mechanizm
Cytomegalowirus (CMV), należący do rodziny Betaherpesvirinae, jest powszechnym patogenem o genomie 235-250 kb kodującym ponad 170 białek. Zakaża szeroką gamę komórek gospodarza, w tym monocytów, makrofagów, neuronów i hepatocytów, wykorzystując kompleksy glikoproteinowe (gM/gN, gB, gH/gL) do wnikania i fuzji z błoną komórkową. Replikacja wirusa przebiega w jądrze komórkowym, z ekspresją genów natychmiastowo wczesnych (IE), wczesnych (E) i późnych (L), kontrolowaną przez główny region regulatorowy MIE. CMV może pozostawać w stanie latencji w komórkach progenitorowych CD34+ i monocytach CD14+, a reaktivacja, indukowana m.in. przez TNF-α i aktywację NF-κB, jest szczególnie istotna u pacjentów immunosupresyjnych, takich jak biorcy przeszczepów czy osoby z AIDS. Wirus wykazuje zaawansowane mechanizmy unikania odpowiedzi immunologicznej, m.in. poprzez hamowanie sygnalizacji interferonów typu I, modulację funkcji komórek dendrytycznych, blokowanie ekspresji MHC klasy I i II oraz produkcję analogu IL-10, co utrudnia kontrolę zakażenia przez układ odpornościowy. Odpowiedź immunologiczna, zwłaszcza limfocyty T CD4+ i CD8+ specyficzne dla CMV, odgrywa kluczową rolę w kontroli zakażenia i zapobieganiu chorobie narządowej.
Betaherpesvirinae, białko kapsydu, cidofowir, cytomegalowirus, czynnik jądrowy κB, czynnik martwicy nowotworu alfa, endocytoza, foskarnet, gancyklowir, hepatocyt, integryna β1, interferon typu I, kapsyd wirusa, komórka dendrytyczna, komórka regulatorowa T, leukopenia, MHC klasy I, mimikra molekularna, odpowiedź immunologiczna gospodarza, proteoglikan siarczanu heparanu, przeciwciało neutralizujące, receptor rozpoznający wzorce, reumatoidalne zapalenie stawów, Sonic Hedgehog, szlak sygnałowy, walgancyklowir, wirus DNA, wirusowa polimeraza DNA, wrodzona wada rozwojowa, wrodzone zakażenie CMV, zaburzenie ze spektrum autyzmu, zapalenie jelita grubego, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie płuc, zapalenie siatkówki, zapalenie wątroby - Leksykon chorób i schorzeń
Zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (hpv) – Patofizjologia i mechanizm
Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) to mały, bezotoczkowy wirus DNA z rodziny Papillomaviridae, infekujący komórki nabłonkowe skóry i błon śluzowych, szczególnie warstwę podstawną nabłonka wielowarstwowego płaskiego. Zidentyfikowano ponad 200 typów HPV, z których około 40 przenoszonych jest drogą płciową. Typy wysokiego ryzyka (HR-HPV), takie jak HPV 16 i 18, są odpowiedzialne za 99% przypadków przedrakowych zmian szyjki macicy oraz około 66% raków szyjki macicy globalnie. Mechanizm infekcji obejmuje początkowe wiązanie z proteoglikanami siarczanu heparanu (HSPG) na błonie podstawnej po urazie nabłonka, a następnie endocytozę i transport do jądra komórkowego, gdzie wirus replikuje swój genom. Białka wirusowe E6 i E7, kluczowe onkoproteiny HR-HPV, inaktywują supresory nowotworowe p53 i pRb, prowadząc do niekontrolowanej proliferacji komórek, niestabilności genomowej i transformacji nowotworowej. Integracja genomu HPV do DNA gospodarza, szczególnie utrata funkcji białka E2, jest krytycznym etapem w karcynogenezie szyjki macicy.
białko p53, białko retinoblastoma, błona podstawna, cząstki wirusopodobne, czynnik transkrypcyjny E2F, dysplazja, endocytoza zależna od klatryny, HPV niskiego ryzyka, HPV wysokiego ryzyka, integracja genomu HPV, karcynogeneza, keratynocyty, komórki NK, ligaza ubikwityny, limfocyty T cytotoksyczne, MHC klasy I, mikrośrodowisko guza, nabłonek wielowarstwowy płaski, niestabilność chromosomowa, nowotwory związane z HPV, rak szyjki macicy, strefa transformacji, telomeraza, wirus brodawczaka ludzkiego, zmiany śródnabłonkowe niskiego stopnia, zmiany śródnabłonkowe wysokiego stopnia