WZW B
Wirusowe zapalenie wątroby typu B (WZW B) to choroba zakaźna wywoływana przez wirus HBV (Hepatitis B Virus), należący do rodziny Hepadnaviridae. Zakażenie przenoszone jest przez krew, produkty krwiopochodne, drogą płciową oraz z matki na dziecko (zakażenie wertykalne). Okres inkubacji choroby wynosi od 30 do 180 dni.
Przebieg kliniczny WZW B może być zróżnicowany – od postaci bezobjawowej, przez ostrą, aż po przewlekłą, która może prowadzić do marskości wątroby i raka wątrobowokomórkowego (HCC). U około 90% dorosłych dochodzi do samoistnej eliminacji wirusa, natomiast u noworodków i małych dzieci ryzyko przewlekłego zakażenia sięga nawet 90%.
Diagnostyka WZW B opiera się na badaniach serologicznych: antygenu powierzchniowego HBsAg, przeciwciał anty-HBs, anty-HBc, antygenu HBeAg oraz przeciwciał anty-HBe. Określenie poziomu wiremii poprzez oznaczenie HBV DNA metodą PCR jest kluczowe dla monitorowania aktywności choroby i skuteczności terapii.
Leczenie przewlekłego WZW B obejmuje stosowanie analogów nukleozydowych/nukleotydowych (entekawir, tenofowir) lub pegylowanego interferonu alfa. Celem terapii jest supresja replikacji wirusa, normalizacja aktywności aminotransferaz i poprawa histopatologiczna wątroby. Najskuteczniejszą metodą zapobiegania zakażeniu HBV jest szczepienie ochronne, które w Polsce jest obowiązkowe dla noworodków od 1996 roku.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Przeciwwskazania stosowania
Entekawir, stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (WZW B), dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 0,5 mg i 1 mg. Głównym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną, której zawartość w preparatach waha się od 40 mg do 242 mg w zależności od producenta i dawki. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy, a także u osób z ciężkimi zaburzeniami wchłaniania laktozy, gdzie zaleca się wybór preparatu o niższej zawartości laktozy lub całkowite odstawienie leku. Dodatkowo, preparat Entecavir Synoptis 1 mg zawiera 0,6 mg maltodekstryny, co może mieć znaczenie u pacjentów z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej.
entekawir, laktoza jednowodna, lek przeciwwirusowy, maltodekstryna, nadwrażliwość na entekawir, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, tabletka powlekana, WZW B, zaburzenie gospodarki węglowodanowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vortemyel 1 mg
Vortemyel, zawierający bortezomib, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najczęstsze to zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, niedokrwistość, neutropenia), neurologiczne (obwodowa neuropatia, ból głowy, parestezje), żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka, zaparcia, wymioty) oraz ogólne (zmęczenie, gorączka). Neuropatia obwodowa występuje bardzo często (>1/10), z różnym nasileniem w zależności od schematu leczenia; np. w badaniu IFM-2005-01 częstość neuropatii obwodowej stopnia ≥2 wynosiła od 1% do 31% w zależności od kombinacji leków, a w badaniu LYM-3002 u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) częstość neuropatii stopnia ≥2 wynosiła 18% w schemacie BR-CAP i 9% w R-CHOP. Rzadziej obserwuje się poważne działania niepożądane, takie jak niewydolność serca, zespół rozpadu guza, nadciśnienie płucne, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii oraz ostre rozlane naciekowe choroby płuc. Profilaktyka przeciwwirusowa jest kluczowa w zapobieganiu zakażeniom HBV, szczególnie u pacjentów z MCL, gdzie stosowanie profilaktyki zmniejsza częstość półpaśca z 10,7% do 3,6%.
biegunka, ból głowy, bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, duszność, działanie niepożądane, małopłytkowość, nadciśnienie płucne, neuropatia autonomiczna, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość, niewydolność serca, nudności, ostra rozlana naciekowa choroba płuc, parestezja, półpasiec, profilaktyka przeciwwirusowa, przedawkowanie leku, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wymioty, WZW B, zaparcie, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon substancji czynnych
Bortezomib – Działania niepożądane
Bortezomib, inhibitor proteasomu stosowany w terapii szpiczaka mnogiego i chłoniaka z komórek płaszcza (MCL), charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania klinicznego. Do najczęstszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak trombocytopenia, neutropenia i niedokrwistość, występujące bardzo często, a także neuropatia obwodowa, obserwowana u około 30% pacjentów, z neuropatią stopnia ≥2 u 18% i stopnia ≥3 u 8%. Ponadto, często występują objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia) oraz objawy ogólne, takie jak zmęczenie, gorączka i astenia. U pacjentów z MCL obserwuje się zwiększoną częstość hematologicznych działań niepożądanych o ≥5% w porównaniu do pacjentów ze szpiczakiem mnogim. Profil bezpieczeństwa obejmuje również rzadziej występujące, ale poważne powikłania, takie jak niewydolność serca, zespół rozpadu guza, nadciśnienie płucne czy zespół tylnej odwracalnej encefalopatii.
bakteriemia, chłoniak z komórek płaszcza, cholestaza, Clostridium difficile, dysfagia, gorączka neutropeniczna, hepatotoksyczność, hipokalcemia, hipokaliemia, hiponatremia, inhibitor proteasomu, leukopenia, limfopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie płucne, neuropatia czuciowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwistość, niedotlenienie krwi, obrzęk płuc, opryszczkowe zapalenie opon mózgowych, parestezje, półpasiec, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, szpiczak mnogi, tamponada serca, toksyczno-rozpływna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wysięk opłucnowy, WZW B, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon leków
Działania niepożądane – Adabonib 3,5 mg
Adabonib, zawierający bortezomib w dawce 3,5 mg (w postaci estru kwasu boronowego z mannitolem), wykazuje złożony profil bezpieczeństwa, który wymaga szczegółowego monitorowania. Na podstawie danych od 5476 pacjentów (3996 ze szpiczakiem mnogim i 240 z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) leczonych schematem VcR-CAP) najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są: trombocytopenia, niedokrwistość, neutropenia, leukopenia, limfopenia, obwodowa neuropatia czuciowa, nudności, biegunka, zaparcia, wymioty, zmęczenie, gorączka, wysypka, ból mięśni, duszność oraz zmniejszenie apetytu. Ciężkie, choć niezbyt częste działania obejmują niewydolność serca, zespół rozpadu guza, nadciśnienie płucne, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii oraz ostre rozlane naciekowe choroby płuc. W schemacie VcR-CAP u pacjentów z MCL zaobserwowano o ≥5% wyższą częstość hematologicznych działań niepożądanych oraz częstsze występowanie obwodowej neuropatii czuciowej, nadciśnienia, gorączki, zapalenia płuc i zapalenia jamy ustnej, a także rzadkie przypadki zakażenia WZW B (<1%) i niedokrwienia mięśnia sercowego (1,3%).
bortezomib, chłoniak z komórek płaszcza, leukopenia, limfopenia, nadciśnienie płucne, neuropatia autonomiczna, neuropatia czuciowa obwodowa, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość, niewydolność serca, opryszczka zwykła, opryszczkowe zapalenie opon mózgowych, ostra rozlana naciekowa choroba płuc, parestezja, półpasiec, posocznica, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wstrząs septyczny, WZW B, zakażenie grzybicze, zespół rozpadu guza, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii - Leksykon chorób i schorzeń
Hemochromatoza – Zapobieganie i profilaktyka
Hemochromatoza, będąca chorobą metaboliczną charakteryzującą się nadmiernym wchłanianiem żelaza z przewodu pokarmowego, wymaga wczesnej diagnostyki i profilaktyki w celu zapobiegania powikłaniom narządowym. Kluczowe jest monitorowanie poziomu ferrytyny (około 50 ng/ml) oraz saturacji transferyny u osób z grup ryzyka, w tym krewnych pierwszego stopnia pacjentów z rozpoznaną mutacją genetyczną HFE. Flebotomia pozostaje podstawową metodą terapeutyczną, skutecznie zapobiegającą marskości wątroby, rakowi wątrobowokomórkowemu, cukrzycy, kardiomiopatii oraz artropatii. Zaleca się także unikanie suplementów żelaza i witaminy C, ograniczenie spożycia alkoholu oraz szczepienia przeciwko WZW A i B, co dodatkowo chroni wątrobę przed uszkodzeniami. Regularne badania kontrolne funkcji wątroby, serca, trzustki i układu endokrynnego są niezbędne do wczesnego wykrycia powikłań.
artropatia, badanie genetyczne, deferoksamina, ebselen, flebotomia, gen HFE, hemochromatoza dziedziczna, hemochromatoza noworodkowa, hiperpigmentacja skóry, immunoglobulina dożylna, infekcja bakteryjna, kardiomiopatia, konsultacja genetyczna, marskość wątroby, mutacja C282Y, mutacja genetyczna, przeładowanie żelazem, rak wątrobowokomórkowy, saturacja transferyny, terapia chelatująca, upust krwi, uszkodzenie serca, uszkodzenie wątroby, Vibrio vulnificus, wchłanianie żelaza, witamina C, WZW B, zapalenie stawów - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu b – Diagnostyka i diagnoza
Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (HBV) stanowi podstawę profilaktyki zakażeń HBV, wykazując skuteczność 80-100% przed ekspozycją i ponad 95% po pełnym schemacie szczepień. Diagnostyka serologiczna przed szczepieniem (HBsAg, anty-HBs, anty-HBc) jest zalecana u grup wysokiego ryzyka, w tym osób z kontaktami z HBsAg-dodatnimi, pacjentów hemodializowanych, osób zakażonych HIV oraz urodzonych w regionach o wysokiej endemiczności. Po szczepieniu, badania serologiczne (PVST) wykonuje się 1-2 miesiące po ostatniej dawce, aby potwierdzić odpowiedź immunologiczną, definiowaną jako poziom anty-HBs ≥10 mIU/ml. Osoby z poziomem anty-HBs <10 mIU/ml wymagają dalszej oceny i ewentualnego podania dawki przypominającej. Szczególną uwagę zwraca się na możliwość fałszywie dodatnich wyników HBsAg do 2 tygodni po szczepieniu, co wymaga potwierdzenia diagnostycznego. W diagnostyce zakażeń HBV kluczowe jest kompleksowe badanie panelowe obejmujące HBsAg, anty-HBs i anty-HBc, umożliwiające rozróżnienie zakażenia aktywnego, przebytego lub odporności po szczepieniu.
- Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd haemophilus influenzae typ b – Interakcje
Polisacharyd Haemophilus influenzae typ b w dawce 10 mikrogramów, zawarty w szczepionce Pentaxim i skoniugowany z toksoidem tężcowym, może być podawany jednocześnie z innymi szczepionkami, takimi jak M-M-RVAXPRO (przeciw odrze, śwince i różyczce) oraz HBVAXPRO (przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B), pod warunkiem stosowania oddzielnych miejsc iniekcji. Takie postępowanie minimalizuje ryzyko miejscowych reakcji poszczepiennych i zapewnia optymalną odpowiedź immunologiczną. W dokumentacji Pentaxim nie odnotowano specyficznych interakcji z alkoholem, jednak ze względu na potencjalny wpływ alkoholu na układ immunologiczny, zaleca się unikanie jego spożycia bezpośrednio przed i po szczepieniu.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Entecavir Aurovitas 1 mg
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego zapalenia wątroby typu B, charakteryzuje się ograniczonym potencjałem interakcji farmakokinetycznych, głównie ze względu na brak wpływu na enzymy układu cytochromu P450 oraz jego wydalanie głównie przez nerki. Badania kliniczne nie wykazały istotnych interakcji z innymi analogami nukleozydowymi/nukleotydowymi (lamiwudyna, adefowir, tenofowir), co eliminuje konieczność modyfikacji dawek tych leków. Jednakże, przy jednoczesnym stosowaniu entekawiru z lekami wydalanymi przez nerki (np. aminoglikozydy, cyklosporyna, takrolimus) lub wpływającymi na czynność nerek (np. NLPZ, diuretyki pętlowe), istnieje umiarkowane ryzyko zwiększenia stężenia entekawiru i tych leków w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych oraz funkcji nerek (stężenie kreatyniny, eGFR).
adefowir, aminoglikozyd, cyklosporyna, cytochrom P450, dipiwoksyl adefowiru, diuretyk pętlowy, działanie niepożądane, EGFR, entekawir, enzymy CYP450, farmakokinetyka leku, fumaran dizoproksylu tenofowiru, hepatotoksyczność, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja z alkoholem, lamiwudyna, NLPZ, przewlekłe zapalenie wątroby typu B, stężenie kreatyniny, substrat, takrolimus, tenofowir, wydalanie nerkowe, wydzielanie kanalikowe, WZW B - Leksykon leków
Interakcje leku – Entekavir Adamed 0,5 mg
Entekawir jest głównie wydalany przez nerki, co ma kluczowe znaczenie dla potencjalnych interakcji lekowych, zwłaszcza z lekami nefrotoksycznymi lub tymi eliminowanymi przez aktywny transport kanalikowy. Leki takie jak aminoglikozydy, niesteroidowe leki przeciwzapalne w dużych dawkach czy inhibitory kalcyneuryny mogą powodować wzrost stężenia entekawiru w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych. Badania farmakokinetyczne wykazały brak istotnych interakcji entekawiru z lamiwudyną, dipiwoksylem adefowiru oraz fumaranem dizoproksylu tenofowiru, a także brak wpływu na enzymy CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez ten układ enzymatyczny. W populacji dorosłych nie zaobserwowano istotnych interakcji, jednak brak jest danych dotyczących populacji pediatrycznej.
aktywne wydzielanie kanalikowe, aktywny transport nerkowy, aminoglikozyd, cyklosporyna, dipiwoksyl adefowiru, entekawir, enzymy cytochromu P450, fumaran dizoproksylu tenofowiru, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, lamiwudyna, lek immunosupresyjny, lek nefrotoksyczny, lek przeciwretrowirusowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, takrolimus, terapia entekawirem, układ cytochromu P450, wydalanie nerkowe, WZW B, zakażenie HBV, zakażenie HIV - Leksykon substancji czynnych
Immunoglobulina – Przeciwwskazania stosowania
Immunoglobuliny, pozyskiwane z osocza ludzkiego, są szeroko stosowane w profilaktyce i leczeniu różnych schorzeń, jednak ich podanie wymaga uwzględnienia licznych przeciwwskazań. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub pomocniczą, a także selektywny niedobór IgA z obecnością przeciwciał anty-IgA, co grozi reakcją anafilaktyczną. Zawartość IgA w preparatach różni się: Megalotect CP zawiera do 2000 µg/ml, Gamma anty-D 150 do 50 µg/ml, a Rhophylac 300 nie przekracza 5 µg/ml. Domięśniowe podanie immunoglobulin jest przeciwwskazane u pacjentów z zaburzeniami hemostazy, np. ciężką małopłytkowością, co dotyczy preparatów Rhophylac 300 i Uman Big. Specyficzne przeciwwskazania dotyczą m.in. preparatu Grafalon, który nie powinien być stosowany u pacjentów z niekontrolowanymi infekcjami, ciężką trombocytopenią (<50 000 płytek/µl) oraz nowotworami złośliwymi, z wyjątkiem przypadków przeszczepu komórek macierzystych.
immunoglobulina, immunoglobulina przeciw WZW B, immunoglobulina przeciwko limfocytom T, małopłytkowość, nadwrażliwość na białka surowicy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór IgA, niedobór odporności, preparat immunoglobulin, przeciwciało anty-IgA, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, szczepionka atenuowana, trombocytopenia, WZW B, zaburzenie hemostazy, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Interakcje
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego WZW B, jest eliminowany głównie przez nerki, co determinuje jego profil interakcji farmakokinetycznych. Nie wykazuje on wpływu na enzymy cytochromu P450 (CYP450), nie będąc ich substratem, inhibitorem ani induktorem, co minimalizuje ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez ten układ. Badania nie wykazały istotnych interakcji farmakokinetycznych entekawiru z lamiwudyną, adefowirem dipiwoksylem ani tenofowirem. Jednakże, ze względu na nerkową eliminację, jednoczesne stosowanie entekawiru z lekami nefrotoksycznymi (np. aminoglikozydy, cyklosporyna, takrolimus), niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) w dużych dawkach lub lekami konkurującymi o aktywny transport kanalikowy może prowadzić do zwiększenia stężenia entekawiru i/lub tych leków w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania funkcji nerek (kreatynina, eGFR) oraz działań niepożądanych.
adefowir, adefowir dipiwoksyl, adherencja terapeutyczna, aminoglikozydy, cyklosporyna, CYP2E1, cytochrom P450, dehydrogenaza alkoholowa, EGFR, entekawir, farmakokinetyka entekawiru, fumaran dizoproksylu tenofowiru, interakcja farmakokinetyczna, lamiwudyna, leki nefrotoksyczne, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, probenecyd, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, takrolimus, tenofowir, transport kanalikowy, wankomycyna, wydalanie nerkowe, wydzielanie kanalikowe, WZW B - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dasatinib SUN 140 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został oceniony na podstawie danych z badań klinicznych obejmujących 2900 pacjentów, w tym 324 dorosłych z nowo rozpoznaną przewlekłą białaczką szpikową (CML) w fazie przewlekłej, 2388 dorosłych z opornością lub nietolerancją imatynibu oraz 188 pacjentów pediatrycznych. Mediana czasu leczenia u dorosłych wynosiła 19,2 miesiąca, z podgrupą nowo rozpoznanych CML w fazie przewlekłej leczonych przez około 60 miesięcy. W populacji pediatrycznej mediana czasu terapii wyniosła 26,3 miesiąca, a u dzieci i młodzieży z CML w fazie przewlekłej – 42,3 miesiąca. Działania niepożądane występowały u większości pacjentów, a u 19% dorosłych skutkowały przerwaniem leczenia, podczas gdy w grupie pediatrycznej odsetek ten wyniósł jedynie 1,5%. Wśród działań niepożądanych dominowały zakażenia o różnej etiologii, w tym bakteryjne, wirusowe (w tym CMV) i grzybicze, z częstością bardzo częstą (≥1/10). Szczególnie istotne klinicznie były zapalenie płuc, posocznica/sepsa oraz ryzyko reaktywacji wirusowego zapalenia wątroby typu B.
biegunka infekcyjna, chromosom Philadelphia, CML w fazie przewlekłej, cytomegalowirus, dazatynib, nadciśnienie płucne, obrzęk płuc, ostra białaczka limfoblastyczna, Ph+ ALL, posocznica, przewlekła białaczka szpikowa, reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby, sepsa, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, WZW B, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie pasożytnicze, zakażenie przewodu pokarmowego, zakażenie wirusem Herpes, zapalenie płuc, zapalenie żołądka i jelit - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu b – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW B) jest wysoce skutecznym środkiem profilaktycznym, zapewniającym 80-100% ochronę przed infekcją i klinicznym zapaleniem wątroby typu B po ukończeniu pełnej serii szczepień (zwykle 2-4 dawki, standardowo w schemacie 0, 1 i 6 miesięcy). Dawki dla dorosłych to 1 ml (20 μg Engerix-B lub 10 μg Recombivax HB) podawane domięśniowo, z preferowanym miejscem iniekcji w mięsień naramienny lub u niemowląt w przednio-boczną część uda. Szczepionka jest bezpieczna dla osób z obniżoną odpornością, kobiet w ciąży i karmiących piersią, a u pacjentów dializowanych zaleca się podawanie wysokich dawek (40 μg). Po szczepieniu można ocenić odpowiedź immunologiczną, definiowaną jako poziom przeciwciał anty-HBs >100 mIU/ml, a ochrona może utrzymywać się nawet do 20-30 lat lub dłużej. Główne przeciwwskazania to ciężkie reakcje alergiczne na składniki szczepionki, a szczepienie należy odłożyć w przypadku umiarkowanej lub ciężkiej choroby z gorączką.
antybiotyk, dializa, Engerix-B, gorączka, HBIG, hemodializa, Heplisav-B, immunoglobulina przeciwko WZW B, marskość, mięsień naramienny, przeciwciało, przeciwciało anty-HBs, przewlekła choroba wątroby, rak wątroby, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, Recombivax HB, serokonwersja, szczepionka przeciwko WZW B, tiomersal, wirus zapalenia wątroby typu B, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wstrzyknięcie domięśniowe, WZW B - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ictady 245 mg
Ictady, zawierający 245 mg tenofowiru dizoproksylu (w postaci bursztynianu), jest wskazany do leczenia zakażenia HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (WZW B). U dorosłych z HIV-1 lek stosowany jest wyłącznie w terapii skojarzonej, zarówno u pacjentów dotychczas nieleczonych z wysokim mianem wirusa (>100 000 kopii/ml), jak i u tych z niepowodzeniem wcześniejszej terapii (miano <10 000 kopii/ml). U młodzieży (12-<18 lat) Ictady jest wskazany w przypadku oporności na NRTI lub toksyczności uniemożliwiającej stosowanie leków pierwszego rzutu. W leczeniu WZW B u dorosłych preparat stosuje się u pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby i aktywną replikacją wirusa, podwyższonym AlAT oraz potwierdzonym stanem zapalnym lub zwłóknieniem, u pacjentów z opornością na lamiwudynę oraz u osób z niewyrównaną czynnością wątroby. U młodzieży z WZW B leczenie jest wskazane przy aktywnej immunologicznie chorobie, potwierdzonej replikacją wirusa i podwyższonym AlAT lub zmianami histologicznymi.
aminotransferaza alaninowa, czynny stan zapalny, lek pierwszego rzutu, lek przeciwretrowirusowy, miano wirusa, monoterapia, niewyrównana czynność wątroby, NRTI, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oporność wirusowa, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, stan zapalny, tenofowir dizoproksyl, terapia skojarzona, wyrównana czynność wątroby, WZW B, zakażenie HIV-1, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tenofovir disoproxil Accord 245 mg
Tenofovir disoproxil Accord w dawce 245 mg w postaci tabletek powlekanych jest wskazany do leczenia zakażenia HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (WZW B). W terapii HIV-1 lek stosuje się wyłącznie w skojarzeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi, zarówno u dorosłych, jak i młodzieży (12–<18 lat) z opornością na NRTI lub nietolerancją leków pierwszego rzutu. U dorosłych pacjentów z HIV-1 wskazania obejmują osoby dotychczas nieleczone z miano wirusa >100 000 kopii/ml oraz pacjentów z niepowodzeniem terapii przy miano <10 000 kopii/ml. W przypadku WZW B, Tenofovir disoproxil Accord jest stosowany u pacjentów z wyrównaną i niewyrównaną czynnością wątroby, wykazujących aktywną replikację wirusa, trwałe podwyższenie AlAT oraz potwierdzony stan zapalny i/lub zwłóknienie w badaniu histologicznym. Lek jest również wskazany u młodzieży 12–<18 lat z aktywną immunologiczną chorobą wątroby i umiarkowanym do ciężkiego stanem zapalnym lub zwłóknieniem.
aktywna immunologicznie choroba, aminotransferaza alaninowa, charakterystyka produktu leczniczego, lek przeciwretrowirusowy, nietolerancja laktozy, niewyrównana czynność wątroby, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oporność na lamiwudynę, oporność wirusowa, pacjent naiwny, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, tabletka powlekana, terapia skojarzona, wyrównana czynność wątroby, WZW B, zakażenie HIV-1, zwłóknienie wątroby - Leksykon chorób i schorzeń
Choroby przenoszone drogą płciową – Objawy
Choroby przenoszone drogą płciową (STDs/STIs) obejmują infekcje bakteryjne, wirusowe i pasożytnicze, które rozprzestrzeniają się głównie przez kontakt seksualny (waginalny, oralny, analny) oraz kontakt skóra do skóry (np. opryszczka, HPV). Okresy inkubacji różnią się w zależności od patogenu: chlamydia 1-3 tygodnie, rzeżączka 1-14 dni, opryszczka 2-12 dni, HIV 2-6 tygodni, kiła około 3 tygodnie, rzęsistek pochwowy 5-28 dni, HPV od 1 miesiąca do 10 lat, a zapalenie wątroby typu B 8-22 tygodnie. Wiele infekcji przebiega bezobjawowo (np. chlamydia u 70% kobiet i 50% mężczyzn, rzeżączka u 50% kobiet i 10% mężczyzn), co utrudnia wczesne rozpoznanie i sprzyja transmisji. Objawy mogą obejmować owrzodzenia, wydzielinę, ból podczas mikcji i stosunku, powiększenie węzłów chłonnych, gorączkę i wysypkę. Nieleczone STDs mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zapalenie narządów miednicy mniejszej (PID), niepłodność, powikłania ciąży, zwiększone ryzyko zakażenia HIV, uszkodzenia narządów wewnętrznych oraz nowotwory (zwłaszcza HPV).
bezpłodność, brodawka narządów płciowych, chlamydia, choroba przenoszona drogą płciową, ciąża pozamaciczna, dysuria, HIV, HPV, kiła, krwawienie z pochwy, lek przeciwwirusowy, martwe urodzenie, niepłodność, opryszczka narządów płciowych, owrzodzenie, poród przedwczesny, poronienie, rak szyjki macicy, rzęsistek pochwowy, rzeżączka, wada wrodzona, węzeł chłonny, wirus brodawczaka ludzkiego, wirus opryszczki pospolitej, wydzielina z pochwy, WZW B, zakażenie przenoszone drogą płciową, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie płuc noworodków, zapalenie stawów - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Euvax B
Szczepionka Euvax B zawiera 20 µg antygenu powierzchniowego HBsAg w 1 ml zawiesiny i jest przeznaczona do zapobiegania zakażeniu wirusem zapalenia wątroby typu B. Podanie szczepionki należy odroczyć u pacjentów z ostrymi chorobami gorączkowymi. Szczególną ostrożność należy zachować u chorych ze stwardnieniem rozsianym ze względu na ryzyko zaostrzenia choroby po stymulacji układu immunologicznego. Szczepienie nie ma działania terapeutycznego u pacjentów z przewlekłym lub utajonym zakażeniem HBV i nie zapobiega zakażeniom innymi hepatotropowymi wirusami (HAV, HCV, HEV). W przypadku bardzo niedojrzałych wcześniaków (≤ 28. tydzień ciąży) istnieje ryzyko bezdechu, dlatego konieczne jest monitorowanie czynności oddechowych przez 48-72 godziny po szczepieniu, jednak nie należy rezygnować z immunizacji ze względu na korzyści kliniczne.
Szczepionka Euvax B nie powinna być podawana do mięśnia pośladkowego, śródskórnie ani dożylnie, gdyż te drogi podania nie zapewniają odpowiedniej odpowiedzi immunologicznej, a podanie dożylne jest bezwzględnie przeciwwskazane. Personel medyczny musi być przygotowany na możliwość wystąpienia reakcji anafilaktycznych i dysponować odpowiednimi środkami do natychmiastowej interwencji. W preparacie obecne są pozostałości tiomersalu, co może wywołać reakcje uczuleniowe u pacjentów wrażliwych, dlatego należy zebrać dokładny wywiad alergologiczny. Informacja dla pacjenta powinna podkreślać, że szczepionka chroni wyłącznie przed HBV, nie zabezpieczając przed innymi wirusami hepatotropowymi.
- Leksykon substancji czynnych
Lamiwudyna – Przeciwwskazania stosowania
Lamiwudyna jest stosowana w terapii zakażeń HIV oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, jednak jej użycie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na samą substancję czynną lub na jakąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność alergenów, takich jak żółcień pomarańczowa (E 110) w niektórych produktach złożonych (np. Abacavir + Lamivudine Sandoz, 1,4 mg na tabletkę), które mogą wywoływać reakcje alergiczne. W przypadku preparatów złożonych, przeciwwskazania dotyczą również pozostałych składników, co wymaga szczegółowej analizy składu leku przed jego zastosowaniem u pacjenta z historią alergii.
abakawir, anemia, granulocyt obojętnochłonny, HIV, lamiwudyna, leczenie przeciwwirusowe, lek przeciwwirusowy, monitorowanie pacjenta, morfologia krwi, nadwrażliwość na substancję czynną, nadwrażliwość na substancję pomocniczą, neutrofil, neutropenia, preparat złożony, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, stężenie hemoglobiny, WZW B, zaburzenie hematologiczne, żółcień pomarańczowa, zydowudyna