perforacja wrzodu trawiennego
Perforacja wrzodu trawiennego to stan nagłego zagrożenia życia, w którym dochodzi do przerwania ciągłości ściany żołądka lub dwunastnicy w miejscu istniejącego wrzodu. Proces ten prowadzi do wydostania się treści pokarmowej i soków trawiennych do jamy otrzewnej, wywołując ostre zapalenie otrzewnej.
Głównym objawem perforacji wrzodu jest nagły, silny ból brzucha o charakterze „sztyletu”, początkowo zlokalizowany w nadbrzuszu, a następnie obejmujący cały brzuch. Towarzyszy mu deskowaty brzuch, zatrzymanie perystaltyki jelit oraz objawy wstrząsu. W badaniu RTG charakterystyczny jest obraz wolnego powietrza pod kopułami przepony.
Leczenie perforacji wrzodu trawiennego ma charakter chirurgiczny i wymaga pilnej interwencji. Zabieg polega najczęściej na zszyciu perforacji, ewentualnie resekcji części żołądka w zależności od lokalizacji i wielkości perforacji. Równolegle prowadzi się intensywną antybiotykoterapię, płynoterapię oraz leczenie przeciwwstrząsowe.
Czynnikami zwiększającymi ryzyko perforacji wrzodu są: zakażenie Helicobacter pylori, przewlekłe stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych, palenie tytoniu, podeszły wiek oraz nieleczona choroba wrzodowa. Śmiertelność w przypadku perforacji wrzodu trawiennego wynosi 5-10%, wzrastając znacząco przy opóźnionym rozpoznaniu i leczeniu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie otrzewnej – Epidemiologia
Zapalenie otrzewnej, w tym ostre uogólnione zapalenie otrzewnej (AGP), samoistne bakteryjne zapalenie otrzewnej (SBP) oraz zapalenie otrzewnej związane z dializą otrzewnową (PD), stanowi istotne wyzwanie kliniczne ze względu na wysoką zachorowalność i śmiertelność. AGP dotyka około 9,3 pacjentów na 1000 hospitalizacji, ze śmiertelnością pooperacyjną wahającą się od 8,4% do 34%. SBP występuje u 10-27% hospitalizowanych pacjentów z wodobrzuszem, głównie w klasie C wg Child-Pugh, z rosnącym udziałem bakterii Gram-dodatnich i wzrostem oporności wielolekoopornej (MDR). Zapalenie otrzewnej związane z PD występuje z częstością 0,06-1,66 epizodów/pacjenta-rok, z 2-6% śmiertelnością, a czynniki ryzyka obejmują historię hemodializy i hipoalbuminemię. Grzybicze zapalenie otrzewnej, choć rzadsze (0,01-0,09 epizodu/pacjenta-rok), cechuje się wyższą śmiertelnością, szczególnie u pacjentów z marskością wątroby i niskim poziomem białka w wodobrzuszu. W pediatrii zapalenie otrzewnej związane z PD oraz w przebiegu zapalenia wyrostka robaczkowego wymaga uwagi ze względu na specyficzne patogeny, takie jak Pseudomonas spp., oraz czynniki ryzyka jak nefrektomia czy wszczepienie sondy G-tube.
aminoglikozyd, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, dializa otrzewnowa, dur brzuszny, Enterobacterales, fluorochinolon, grzybicze zapalenie otrzewnej, inhibitor pompy protonowej, klasyfikacja Child-Pugh, marskość wątroby, niewyrównana marskość wątroby, organizm wielolekooporny, paracenteza, perforacja jelita, perforacja jelita krętego, perforacja wrzodu trawiennego, perforowane zapalenie wyrostka robaczkowego, pierwotne zapalenie otrzewnej, piperacylina z tazobaktamem, samoistne bakteryjne zapalenie otrzewnej, schyłkowa niewydolność wątroby, uogólnione zapalenie otrzewnej, wodobrzusze, wstrząs hipowolemiczny, zapalenie otrzewnej, zespół wątrobowo-nerkowy - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie pęcherzyka żółciowego – Diagnostyka i diagnoza
Zapalenie pęcherzyka żółciowego (cholecystitis) to stan zapalny pęcherzyka żółciowego, którego rozpoznanie opiera się na objawach klinicznych (ból w prawym górnym kwadrancie brzucha, objaw Murphy’ego o swoistości 87-97%), badaniach laboratoryjnych (leukocytoza, podwyższone CRP, umiarkowane podwyższenie enzymów wątrobowych ALT, AST, GGTP, fosfatazy alkalicznej oraz bilirubiny) oraz badaniach obrazowych. Ultrasonografia (USG) jest badaniem pierwszego wyboru, wykazującym czułość około 71% i swoistość 85%, z charakterystycznymi cechami takimi jak pogrubienie ściany pęcherzyka >3 mm, obecność złogów, płyn okołopęcherzykowy i sonograficzny objaw Murphy’ego. W przypadku niejednoznacznych wyników USG, cholescyntygrafia HIDA, cechująca się czułością 90-97% i swoistością około 90%, stanowi badanie drugiego rzutu. Tomografia komputerowa (TK) i rezonans magnetyczny (MR/MRCP) są wykorzystywane głównie do oceny powikłań i diagnostyki różnicowej, z czułością i swoistością TK przekraczającą 95% w niektórych badaniach.
acalculous cholecystitis, amylaza i lipaza, białko C-reaktywne, bilirubina, cholangiopankreatografia rezonansu magnetycznego, cholecystektomia, cholecystitis, emphysematous cholecystitis, endoskopowa ultrasonografia, enzymy wątrobowe, fosfataza alkaliczna, kamica przewodowa, kolka żółciowa, krwotoczne zapalenie pęcherzyka żółciowego, leukocytoza z przesunięciem w lewo, objaw Murphy’ego, ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego, ostre zapalenie wątroby, perforacja pęcherzyka żółciowego, perforacja wrzodu trawiennego, pogrubienie ściany pęcherzyka żółciowego, posocznica, próby wątrobowe, przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego, rezonans magnetyczny, ropień okołopęcherzykowy, ropień wątroby, Tokyo Guidelines, tomografia komputerowa, ultrasonografia, zapalenie opłucnej, zapalenie otrzewnej, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wyrostka robaczkowego, zawał serca, zgorzel pęcherzyka żółciowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Anacard medica protect
Stosowanie kwasu acetylosalicylowego w dawce 75 mg (tabletki dojelitowe) wymaga szczególnej ostrożności u wybranych grup pacjentów, w tym kobiet w pierwszym i drugim trymestrze ciąży oraz karmiących piersią, pacjentów z nadwrażliwością na NLPZ, chorobami wątroby i nerek, a także u osób z chorobą wrzodową lub niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej. Lek może wywoływać skurcz oskrzeli i reakcje nadwrażliwości, zwłaszcza u pacjentów z astmą oskrzelową, przewlekłymi chorobami układu oddechowego, katarem siennym oraz polipami nosa. Ze względu na działanie przeciwagregacyjne, kwas acetylosalicylowy wydłuża czas krwawienia, co wymaga rozważenia odstawienia leku na 5 dni przed planowanymi zabiegami chirurgicznymi, z uwzględnieniem ryzyka powikłań zakrzepowo-zatorowych.
astma oskrzelowa, choroba wrzodowa, dna moczanowa, działanie przeciwagregacyjne, hemoliza, hiperurykemia, kamica nerkowa, katar sienny, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwisty wymiot, kwas acetylosalicylowy, kwas moczowy, leczenie przeciwpłytkowe, lek gastroprotekcyjny, lek przeciwzakrzepowy, napad astmy, napad dny, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niesteroidowy lek przeciwzapalny, odczyn skórny, perforacja wrzodu trawiennego, pokrzywka, polip błony śluzowej nosa, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przewlekła choroba układu oddechowego, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, smolisty stolec, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby