wrzód miękki
Wrzód miękki (łac. ulcus molle, chancroid) to ostra, wysoce zakaźna choroba przenoszona drogą płciową, wywoływana przez bakterię Haemophilus ducreyi. Charakteryzuje się powstawaniem bolesnych owrzodzeń w okolicy narządów płciowych oraz powiększeniem regionalnych węzłów chłonnych.
Zmiany chorobowe początkowo mają postać małych, bolesnych grudek lub pęcherzyków, które szybko przekształcają się w owrzodzenia o miękkim dnie i nieregularnych, podminowanych brzegach. W przeciwieństwie do owrzodzenia kiłowego (twardego), wrzód miękki jest bardzo bolesny, a jego podstawa nie jest stwardniała. Często występuje mnogie owrzodzenie ze względu na autoinokulację.
Diagnostyka obejmuje badanie mikroskopowe wydzieliny z owrzodzenia, hodowlę bakteryjną oraz metody molekularne (PCR). Leczenie polega na antybiotykoterapii – najczęściej stosuje się azytromycynę, ceftriakson, cyprofloksacynę lub erytromycynę. Nieleczony wrzód miękki może prowadzić do powikłań, takich jak ropnie węzłów chłonnych (bubo) wymagające drenażu chirurgicznego.
W krajach rozwiniętych choroba występuje rzadko, natomiast pozostaje istotnym problemem zdrowotnym w niektórych regionach Afryki, Azji i Ameryki Południowej. Warto zaznaczyć, że obecność wrzodu miękkiego zwiększa ryzyko zakażenia HIV, co ma istotne znaczenie epidemiologiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Streptomycinum TZF 1 g
Streptomycinum TZF to preparat zawierający 1 g streptomycyny w postaci siarczanu, dostępny jako proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Streptomycyna, aminoglikozydowy antybiotyk, jest wskazana w leczeniu umiarkowanie ciężkich i ciężkich zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na ten lek, w tym przede wszystkim zakażeń prątkami Mycobacterium tuberculosis. W terapii gruźlicy stosuje się ją wyłącznie w skojarzeniu z innymi lekami przeciwprątkowymi, co zwiększa skuteczność leczenia i ogranicza ryzyko rozwoju lekooporności. Ponadto, streptomycyna znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń niegruźliczych, takich jak dżuma (Yersinia pestis), tularemia (Francisella tularensis), bruceloza (Brucella spp.), ziarniniak pachwinowy oraz wrzód miękki (Haemophilus ducreyi).
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotykoterapia, Brucella, bruceloza, dżuma, Enterococcus faecalis, Francisella tularensis, Haemophilus ducreyi, lek przeciwprątkowy, lekooporność, Mycobacterium tuberculosis, pałeczka Gram-ujemna, posocznica, Streptococcus viridans, streptomycyna, terapia skojarzona, tularemia, wrzód miękki, Yersinia pestis, zakażenie niegruźlicze, zakażenie układu moczowego, zakażenie układu oddechowego, zapalenie płuc, zapalenie wsierdzia, ziarniniak pachwinowy - Leksykon substancji czynnych
Sulfametoksazol – Wskazania do stosowania
Sulfametoksazol, będący sulfonamidem, jest stosowany głównie w połączeniu z trimetoprimem w preparatach kotrimoksazolu, w proporcji 5:1 (sulfametoksazol:trimetoprim). Preparaty takie jak Biseptol (zawiesina doustna: 200 mg + 40 mg/5 ml) są wskazane dla pacjentów od 6 tygodnia życia, natomiast tabletki Biseptol 120 (100 mg + 20 mg), 480 (400 mg + 80 mg) i 960 (800 mg + 160 mg) przeznaczone są dla dzieci powyżej 6 lat oraz dorosłych. Koncentrat do infuzji Trimesolphar (80 mg + 16 mg/ml) stosuje się u pacjentów od 6 tygodnia życia, głównie w ciężkich zakażeniach dróg moczowych, Pneumocystis jirovecii pneumonia (PJP), toksoplazmozie oraz nokardiozie. Decyzja o terapii powinna uwzględniać aktualne wytyczne, profil oporności drobnoustrojów oraz stosunek korzyści do ryzyka, a także specyfikę zakażenia i stan kliniczny pacjenta. Wskazania obejmują zakażenia układu moczowego, dróg oddechowych (w tym zaostrzenia przewlekłego zapalenia oskrzeli), zapalenie zatok i ucha środkowego (po badaniu bakteriologicznym), zakażenia przewodu pokarmowego oraz zakażenia oportunistyczne u pacjentów z obniżoną odpornością.
biegunka podróżnych, cholera, czerwonka bakteryjna, dur brzuszny, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, kotrimoksazol, lek przeciwbakteryjny, niepowikłane zakażenie dróg moczowych, nokardioza, oporność bakteryjna, ostre zapalenie ucha środkowego, pałeczka Shigella, PJP, Pneumocystis jirovecii, Streptococcus pneumoniae, sulfametoksazol, sulfonamid, toksoplazmoza, trimetoprim, wrzód miękki, zakażenie dróg moczowych, zakażenie dróg oddechowych, zakażenie przenoszone drogą płciową, zakażenie przewodu pokarmowego, zakażenie układu moczowego, zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, zawiesina doustna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Doxycyclinum TZF 100 mg
Doxycyclinum TZF, zawierający 100 mg doksycykliny w formie kapsułek twardych, jest antybiotykiem z grupy tetracyklin o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Wskazany jest w leczeniu zakażeń układu oddechowego (np. zapalenie migdałków, oskrzeli, płuc) wywołanych przez patogeny takie jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae czy Mycoplasma pneumoniae. Ponadto, lek skutecznie zwalcza zakażenia układu moczowego (np. odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie pęcherza) oraz infekcje przenoszone drogą płciową, w tym kiłę (Treponema pallidum), rzeżączkę (Neisseria gonorrhoeae) i zakażenia wywołane przez Chlamydia trachomatis. Doxycyclinum TZF jest także stosowany w terapii zakażeń tkanek miękkich, infekcji przewodu pokarmowego (np. biegunka podróżnych, czerwonka bakteryjna, cholera) oraz zakażeń okulistycznych, w tym przewlekłego zapalenia spojówek wywołanego przez Chlamydia trachomatis. Lek jest podstawowym środkiem w leczeniu boreliozy z Lyme oraz innych rzadkich zakażeń, takich jak papuzica, bruceloza, dżuma i tularemia. Ponadto, preparat znajduje zastosowanie w profilaktyce malarii, szczególnie w regionach o oporności zarodźca na inne środki.
ameboza, antybiotyk tetracyklinowy, antybiotykooporność, biegunka podróżnych, borelioza z Lyme, Borrelia, Brucella, bruceloza, Calymmatobacterium granulomatis, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia psittaci, Chlamydia trachomatis, cholera, Clostridium, czerwonka bakteryjna, doksycyklina, dżuma, Entamoeba histolytica, Enterobacter, Escherichia coli, Francisella tularensis, Haemophilus ducreyi, Haemophilus influenzae, jaglica, kiła, Klebsiella, malaria, mycoplasma pneumoniae, Neisseria gonorrhoeae, odmiedniczkowe zapalenie nerek, papuzica, Propionibacterium acnes, przewlekłe zapalenie spojówek, rzeżączka, shigella, Streptococcus faecalis, Streptococcus pneumoniae, trądzik, Treponema pallidum, tularemia, Ureaplasma urealyticum, Vibrio cholerae, wrzód miękki, Yersinia pestis, zapalenie cewki moczowej, zapalenie gardła, zapalenie migdałków podniebiennych, zapalenie oskrzeli, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok, ziarniniak pachwinowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Biseptol (200 mg + 40 mg)/5 ml
Biseptol w postaci zawiesiny doustnej zawiera 200 mg sulfametoksazolu i 40 mg trimetoprimu na 5 ml (stosunek 5:1) i jest wskazany do leczenia zakażeń bakteryjnych wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na kotrimoksazol. Lek może być stosowany u dorosłych, młodzieży, dzieci oraz niemowląt powyżej 6. tygodnia życia. Wskazania obejmują nagłe zaostrzenia przewlekłego zapalenia oskrzeli, ostre i przewlekłe zakażenia układu moczowego (w tym odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie pęcherza moczowego, zakażenia cewki moczowej), zakażenia gruczołu krokowego, wrzód miękki (Haemophilus ducreyi), a także zakażenia przewodu pokarmowego takie jak dur brzuszny, paradury, czerwonka bakteryjna, cholera (jako leczenie wspomagające) oraz biegunka podróżnych. W przypadku niektórych wskazań, np. zapalenia zatok i ostrego zapalenia ucha środkowego, stosowanie Biseptolu wymaga potwierdzenia wrażliwości patogenów na lek poprzez badania bakteriologiczne. Zaleca się również rozważenie stosunku korzyści do ryzyka oraz lokalnych wzorców oporności przed podjęciem terapii.
W składzie zawiesiny znajdują się także substancje pomocnicze, które mogą mieć znaczenie kliniczne, takie jak maltitol (2,42 g/5 ml) o działaniu przeczyszczającym, parahydroksybenzoesany metylu (7,5 mg/5 ml) i propylu (2,5 mg/5 ml) jako konserwanty potencjalnie wywołujące reakcje alergiczne, glikol propylenowy (142,72 mg/5 ml) wymagający ostrożności u pacjentów z niewydolnością wątroby i nerek, makrogloglicerolu hydroksystearynian (14 mg/5 ml) mogący powodować dolegliwości żołądkowe oraz sód (38 mg/5 ml), istotny u pacjentów na diecie niskosodowej. W terapii zaleca się stosowanie zgodnie z oficjalnymi wytycznymi antybiotykoterapii, aby minimalizować ryzyko rozwoju oporności bakteryjnej. W przypadku zakażeń takich jak nokardioza, Biseptol powinien być stosowany w skojarzeniu z innymi antybiotykami dla zwiększenia skuteczności leczenia.
biegunka podróżnych, cholera, czerwonka bakteryjna, dieta niskosodowa, dur brzuszny, Escherichia coli, Haemophilus ducreyi, kotrimoksazol, lek przeciwbakteryjny, Nocardia, nokardioza, odmiedniczkowe zapalenie nerek, oporność bakterii, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, przewlekłe zapalenie oskrzeli, Salmonella, shigella, sulfametoksazol i trimetoprim, wrzód miękki, zakażenie cewki moczowej, zakażenie układu moczowego, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Davercin 150 mg/5 ml
Davercin, zawierający cykliczny 11,12-węglan erytromycyny w dawce 30 mg/ml zawiesiny doustnej o stężeniu 150 mg/5 ml, jest antybiotykiem makrolidowym o szerokim spektrum działania. Wskazany jest w leczeniu zakażeń dróg oddechowych wywołanych przez atypowe patogeny (Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae), krztuśca (Bordetella pertussis) u niemowląt i dzieci oraz profilaktyce poekspozycyjnej. Skuteczny jest także w terapii zakażeń układu moczowego (Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealyticum), przewodu pokarmowego (Campylobacter jejuni, Campylobacter coli), a także zakażeń skóry i tkanek miękkich wywołanych przez Corynebacterium minutissimum, Haemophilus ducreyi oraz penicylinooporne szczepy Staphylococcus aureus. Davercin stanowi alternatywę dla penicylin w leczeniu paciorkowcowego zapalenia gardła, szkarlatyny, zakażeń pneumokokowych, błonicy, różycy, rzeżączki i wczesnej kiły, szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na beta-laktamy.
antybiotyk alternatywny, antybiotyk makrolidowy, bakteryjne zapalenie wsierdzia, błonica, Bordetella pertussis, Campylobacter jejuni, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia trachomatis, Corynebacterium diphtheriae, Corynebacterium minutissimum, etiologia zakażenia, Haemophilus ducreyi, kampylobakterioza, kiła wczesna, krztusiec, łupież rumieniowaty, mycoplasma pneumoniae, nadwrażliwość na antybiotyki, Neisseria gonorrhoeae, paciorkowcowe zapalenie gardła, patogen atypowy, różyca, rzeżączka, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, szkarlatyna, Treponema pallidum, Ureaplasma urealyticum, wada zastawkowa serca, węglan erytromycyny, wrzód miękki, zapalenie cewki moczowej, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok - Leksykon substancji czynnych
Streptomycyna – Wskazania do stosowania
Streptomycyna, aminoglikozydowy antybiotyk o szerokim spektrum działania, jest stosowana głównie w leczeniu umiarkowanie ciężkich i ciężkich zakażeń bakteryjnych, ze szczególnym uwzględnieniem gruźlicy wywołanej przez Mycobacterium tuberculosis. W terapii gruźlicy streptomycyna podawana jest w dawce 1 g (w postaci siarczanu) jako element schematu wielolekowego, co zapobiega rozwojowi oporności. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń takich jak dżuma (Yersinia pestis), tularemia (Francisella tularensis), bruceloza, ziarniniak pachwinowy (Klebsiella granulomatis) oraz wrzód miękki (Haemophilus ducreyi), często w skojarzeniu z innymi antybiotykami. W ciężkich zakażeniach układu oddechowego, zwłaszcza wywołanych przez bakterie Gram-ujemne oporne na inne leki, streptomycyna jest stosowana w połączeniu z antybiotykami β-laktamowymi, co zwiększa skuteczność terapii. W przypadku zakażeń układu moczowego i zapalenia wsierdzia (Streptococcus viridans, Enterococcus faecalis) streptomycyna również pełni rolę leku uzupełniającego, podkreślając konieczność monitorowania funkcji nerek ze względu na nefrotoksyczność.
aminoglikozyd, antybiotyk β-laktamowy, bakteria Gram-ujemna, Brucella, bruceloza, dżuma, Enterococcus faecalis, Francisella tularensis, funkcja nerek, Haemophilus ducreyi, lek przeciwprątkowy, Mycobacterium tuberculosis, nefrotoksyczność, oporność bakterii, ototoksyczność, pałeczka dżumy, pałeczka tularemii, pałeczki Gram-ujemne, posocznica, proszek do sporządzania roztworu, siarczan streptomycyny, Streptococcus viridans, tularemia, wrzód miękki, Yersinia pestis, zakażenie gruźlicze, zakażenie układu moczowego, zakażenie układu oddechowego, zapalenie płuc, zapalenie wsierdzia, ziarniniak pachwinowy - Leksykon substancji czynnych
Trimetoprim – Wskazania do stosowania
Trimetoprim, stosowany samodzielnie lub w połączeniu z sulfametoksazolem (kotrimoksazol), wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, szczególnie skuteczny w leczeniu zakażeń układu moczowego, w tym ostrych niepowikłanych infekcji wywołanych przez Escherichia coli, Proteus mirabilis, Klebsiella pneumoniae i inne. Preparaty dostępne są w różnych formach i dawkach, np. zawiesina doustna Biseptol (200 mg + 40 mg)/5 ml oraz koncentrat do infuzji Trimesolphar, które można stosować u pacjentów powyżej 6 tygodni życia, natomiast tabletki (Biseptol 120, 480, 960) przeznaczone są dla dzieci powyżej 6 lat i dorosłych. Wskazania obejmują także przewlekłe zakażenia układu moczowego, zapalenie gruczołu krokowego, profilaktykę nawrotów oraz ciężkie zakażenia wymagające leczenia dożylnego. W przypadku pierwszych incydentów niepowikłanych zakażeń dróg moczowych preferowana jest monoterapia pojedynczym antybiotykiem.
biegunka podróżnych, cholera, czerwonka bakteryjna, dur brzuszny, Escherichia coli, farmakokinetyka leku, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, kotrimoksazol, lek przeciwbakteryjny, nawracające zakażenie dróg moczowych, niepowikłane zakażenie dróg moczowych, nokardioza, oporność bakterii, pałeczka Shigella, Proteus mirabilis, racjonalna antybiotykoterapia, Streptococcus pneumoniae, sulfametoksazol, toksoplazmoza, trimetoprim, wrażliwość drobnoustrojów, wrzód miękki, zakażenie układu moczowego, zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie płuc, zapalenie płuc Pneumocystis jirovecii, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok, zespół nabytego niedoboru odporności - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Doxycycline Genoptim 100 mg
Doxycycline Genoptim, zawierający 100 mg doksycykliny w postaci hyklanu w kapsułce twardej, jest antybiotykiem z grupy tetracyklin o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Wskazany jest w leczeniu zakażeń górnych i dolnych dróg oddechowych, takich jak zapalenie migdałków, gardła, ucha środkowego, zatok, oskrzeli oraz płuc, wywołanych przez patogeny wrażliwe, m.in. Haemophilus influenzae, Klebsiella spp., Streptococcus pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae i Chlamydia pneumoniae. Ponadto, lek jest skuteczny w terapii zakażeń układu moczowego (odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie pęcherza i cewki moczowej) wywołanych przez Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealyticum, Klebsiella spp., Enterobacter spp., Escherichia coli oraz Streptococcus faecalis. Doxycycline Genoptim znajduje także zastosowanie w leczeniu chorób przenoszonych drogą płciową, zakażeń tkanek miękkich, przewodu pokarmowego, a także w okulistyce, w tym przewlekłego zapalenia spojówek (jaglica) wywołanego przez Chlamydia trachomatis.
antybiotyk tetracyklinowy, biegunka podróżnych, borelioza z Lyme, bruceloza, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia trachomatis, choroba przenoszona drogą płciową, doksycyklina hyklan, dżuma, Haemophilus influenzae, jaglica, kiła, lek przeciwbakteryjny, mycoplasma pneumoniae, odmiedniczkowe zapalenie nerek, oporność bakterii, papuzica, profilaktyka malarii, przewlekłe zapalenie spojówek, rzeżączka, Streptococcus pneumoniae, Treponema pallidum, tularemia, wrzód miękki, zakażenie bakteryjne, zakażenie chlamydialne, zakażenie dróg oddechowych, zakażenie tkanki miękkiej, zapalenie cewki moczowej, zapalenie migdałków, zapalenie oskrzeli, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok, ziarniniak pachwinowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Doxycyclinum Polfarmex 100 mg
Doxycyclinum Polfarmex, zawierający 100 mg doksycykliny (w postaci doksycykliny hyklanu) w kapsułkach twardych, jest antybiotykiem o szerokim spektrum działania, stosowanym w leczeniu licznych zakażeń bakteryjnych. Wskazania obejmują zakażenia układu oddechowego (np. zapalenie płuc wywołane przez Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, atypowe zapalenia płuc przez Mycoplasma pneumoniae), przewlekłe zapalenie oskrzeli, zapalenie zatok, zakażenia układu moczowego (m.in. Escherichia coli, Klebsiella spp., Enterobacter spp., Enterococcus faecalis), choroby przenoszone drogą płciową (Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealyticum, Haemophilus ducreyi, Calymmatobacterium granulomatis), a także biegunki podróżnych, ostrą jelitową pełzakowicę, cholerę oraz zakażenia oka (np. jaglica, wtrętowe zapalenie spojówek). Doksycyklina jest lekiem z wyboru w leczeniu riketsjoz, boreliozy z Lyme oraz innych chorób odkleszczowych i zakażeń tkanek miękkich wywołanych przez Clostridium spp. i Propionibacterium acnes. Ponadto, może być stosowana jako alternatywa w leczeniu kiły, rzeżączki, leptospirozy, zgorzeli gazowej i tężca oraz w terapii zakażeń takich jak bruceloza, dżuma, tularemia, malaria i zakażenia Pseudomonas pseudomallei.
antybiogram, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotykooporność, badanie lekowrażliwości, biegunka podróżnych, borelioza z Lyme, Borrelia burgdorferi, Brucella, bruceloza, Calymmatobacterium granulomatis, Chlamydia psittaci, cholera, Clostridium, Coxiella burnetii, doksycykliny hyklan, dur plamisty, dżuma, Enterobacter, Enterococcus faecalis, Escherichia coli, Francisella tularensis, gorączka Gór Skalistych, gorączka Q, Haemophilus ducreyi, Haemophilus influenzae, jaglica, kiła, Klebsiella pneumoniae, leptospiroza, malaria, mycoplasma pneumoniae, nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej, papuzica, Propionibacterium acnes, przewlekłe zapalenie oskrzeli, rumień wędrujący, rzeżączka, Streptococcus pneumoniae, tężec, trądzik pospolity, tularemia, Ureaplasma urealyticum, Vibrio cholerae, wrzód miękki, wtrętowe zapalenie spojówek, Yersinia pestis, zakażenie bakteryjne, zakażenie Chlamydia trachomatis, zakażenie oka, zakażenie tkanek miękkich, zakażenie układu moczowego, zapalenie płuc, zapalenie płuc atypowe, zapalenie wsierdzia, zapalenie zatok, zgorzel gazowa, ziarniniak pachwinowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Streptomycinum TZF
Streptomycyna, stosowana w terapii, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ototoksyczności i neurotoksyczności, zwłaszcza u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek oraz u małych dzieci. Przed rozpoczęciem długotrwałego leczenia zaleca się wykonanie kompleksowej oceny słuchu, w tym próby kalorycznej i testu audiometrycznego, oraz regularne monitorowanie w trakcie terapii. Objawy takie jak ból głowy, nudności, wymioty, zaburzenia równowagi czy pogorszenie słuchu wymagają natychmiastowego przerwania podawania leku, aby zapobiec trwałemu uszkodzeniu słuchu. U dzieci przekroczenie dawki może prowadzić do zahamowania czynności OUN, manifestującego się osłupieniem, zwiotczeniem, śpiączką i depresją oddechową, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia.
badanie serologiczne, bezdech, choroba weneryczna, depresja oddechowa, działanie neurotoksyczne, działanie ototoksyczne, kandydoza, kiła, miastenia, mikroskopia ciemnego pola, podanie domięśniowe, podrażnienie tkanki, próba kaloryczna, streptomycyna, szum uszny, test audiometryczny, uszkodzenie nerwu obwodowego, wrzód miękki, zaburzenie słuchu, zakażenie grzybicze, ziarniniak pachwinowy - Leksykon substancji czynnych
Doksycyklina – Wskazania do stosowania
Doksycyklina, antybiotyk z grupy tetracyklin o szerokim spektrum działania, wykazuje skuteczność wobec bakterii Gram-dodatnich, Gram-ujemnych, atypowych oraz niektórych pierwotniaków. W praktyce klinicznej znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń górnych i dolnych dróg oddechowych, w tym zapalenia migdałków, gardła, ucha środkowego, zatok przynosowych, oskrzeli oraz płuc, szczególnie wywołanych przez patogeny takie jak Haemophilus influenzae, Klebsiella spp., Streptococcus pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae i Chlamydia pneumoniae. Ponadto, jest skuteczna w terapii zakażeń układu moczowego (odmiedniczkowe zapalenie nerek, zapalenie pęcherza i cewki moczowej) wywołanych przez Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealyticum, Escherichia coli i inne. W leczeniu chorób przenoszonych drogą płciową, doksycyklina jest lekiem z wyboru lub alternatywą, m.in. w zakażeniach Chlamydia trachomatis, nierzeżączkowym zapaleniu cewki moczowej, wrzodzie miękkim oraz ziarniniaku pachwinowym. Dawkowanie 40 mg (produkt Efracea) jest wskazane w terapii trądziku różowatego.
antybiogram, antybiotykooporność, badanie lekowrażliwości, bakterie Gram-dodatnie, biegunka podróżnych, borelioza z Lyme, Borrelia burgdorferi, bruceloza, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia trachomatis, cholera, choroby przenoszone drogą płciową, drobnoustrój, dur plamisty, działanie przeciwbakteryjne, dżuma, gorączka Gór Skalistych, gorączka Q, Haemophilus influenzae, kieszonka przyzębna, kiła, Klebsiella pneumoniae, leptospiroza, malaria, miednica mała, mycoplasma pneumoniae, nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej, odmiedniczkowe zapalenie nerek, papuzica, pełzakowica jelitowa, riketsjozy, rzeżączka, Streptococcus pneumoniae, tetracykliny, tężec, trądzik pospolity, trądzik różowaty, tularemia, Ureaplasma urealyticum, wrzód miękki, wtrętowe zapalenie spojówek, zakażenie dróg oddechowych, zakażenie narządu wzroku, zakażenie przewodu pokarmowego, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zakażenie układu moczowego, zapalenie cewki moczowej, zapalenie migdałków, zapalenie oskrzeli, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie płuc, zapalenie przyzębia, zapalenie spojówek, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wsierdzia, zapalenie zatok przynosowych, zgorzel gazowa, ziarniniak pachwinowy - Leksykon chorób i schorzeń
Opryszczka narządów płciowych – Diagnostyka i diagnoza
Opryszczka narządów płciowych, wywoływana przez HSV-1 lub HSV-2, wymaga potwierdzenia diagnostycznego metodami laboratoryjnymi, gdyż objawy kliniczne są często niespecyficzne lub nieobecne. Złotym standardem diagnostyki jest PCR, charakteryzujący się czułością 98-100% i wysoką swoistością, umożliwiający wykrycie DNA wirusa w próbkach ze zmian skórnych oraz różnicowanie typów HSV. Alternatywnie stosuje się hodowlę wirusową (czułość ok. 50%, wyższa w pierwotnych zakażeniach do 80%), badania immunofluorescencyjne oraz testy serologiczne wykrywające przeciwciała IgG swoiste typowo dla gG1 (HSV-1) i gG2 (HSV-2). Testy serologiczne mają ograniczenia, m.in. opóźnioną serokonwersję (3-12 tygodni) i brak możliwości określenia aktywności zakażenia, dlatego ich stosowanie zaleca się w określonych sytuacjach klinicznych, np. u osób bez aktywnych zmian lub w diagnostyce różnicowej.
amplifikacja izotermiczna, badanie immunofluorescencyjne, bezobjawowe wydalanie wirusa, hodowla wirusowa, HSV-1, HSV-2, lymphogranuloma venereum, mikroskopia elektronowa, multipleksowy PCR, opryszczka narządów płciowych, owrzodzenie, PCR, półpasiec, real-time PCR, sekwencjonowanie nowej generacji, test ELISA, test serologiczny, test Tzancka, transmisja wertykalna, Western blot, wirus opryszczki pospolitej, wirus varicella zoster, wrzód miękki, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie pierwotne, zapalenie skóry kontaktowe, ziarniniak pachwinowy, zmiana skórna - Leksykon substancji czynnych
Streptomycyna – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Streptomycyna, jako aminoglikozydowy antybiotyk, wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko ototoksyczności i neurotoksyczności. Zaleca się przeprowadzanie badań słuchu (audiometria, próby kaloryczne) przed i w trakcie terapii, zwłaszcza u pacjentów poddawanych długotrwałemu leczeniu oraz u osób z zaburzeniami czynności nerek, u których konieczne jest dostosowanie dawkowania i regularna ocena funkcji nerek. U małych dzieci należy stosować streptomycynę z dużą ostrożnością, nie przekraczając zalecanych dawek, ze względu na ryzyko zahamowania czynności ośrodkowego układu nerwowego objawiającego się osłupieniem, zwiotczeniem, śpiączką i depresją oddechową. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów po zabiegach chirurgicznych z uwagi na ryzyko bezdechu po rozintubowaniu oraz na osoby z miastenią, u których streptomycyna może nasilać objawy choroby.
antybiotyk aminoglikozydowy, audiometria, badanie serologiczne, bezdech, choroba weneryczna, depresja oddechowa, działanie neurotoksyczne, działanie niepożądane, działanie ototoksyczne, funkcja nerek, kandydoza, kiła, miastenia, nadkażenie, nadwrażliwość na substancje, niewrażliwe drobnoustroje, objawy neurologiczne, podanie domięśniowe, próba kaloryczna, streptomycyna, szumy uszne, test audiometryczny, uczulenie, uszkodzenie nerwu obwodowego, uszkodzenie słuchu, wrzód miękki, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia równowagi, zahamowanie OUN, zakażenie grzybicze, ziarniniak pachwinowy - Leksykon chorób i schorzeń
Choroby przenoszone drogą płciową – Etiologia i przyczyny
Choroby przenoszone drogą płciową (STDs/STIs) to heterogenna grupa zakażeń wywoływanych przez bakterie (m.in. Chlamydia trachomatis, Neisseria gonorrhoeae, Treponema pallidum), wirusy (HIV, HPV, HSV, HBV, HCV, CMV, Zika) oraz pasożyty (Trichomonas vaginalis, Pthirus pubis, Sarcoptes scabiei). Transmisja odbywa się głównie przez kontakt seksualny (pochwowy, analny, oralny, kontakt skóra-skóra) oraz przez inne drogi, takie jak transmisja wertykalna, kontakt z krwią czy bliski kontakt pozaseksualny. Czynniki ryzyka obejmują m.in. wielość partnerów, brak zabezpieczeń, wczesne rozpoczęcie aktywności seksualnej, osłabiony układ odpornościowy oraz czynniki społeczne i demograficzne, jak wiek (15-24 lata), orientacja seksualna i dostęp do opieki zdrowotnej. Nieleczone infekcje mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak niepłodność, zapalenie narządów miednicy mniejszej, ciąża pozamaciczna, nowotwory (np. HPV-16 i rak szyjki macicy), uszkodzenia neurologiczne i sercowo-naczyniowe (kiła), a także zwiększone ryzyko zakażenia HIV.
Chlamydia trachomatis, chlamydioza, choroba przenoszona drogą płciową, ciąża pozamaciczna, Haemophilus ducreyi, HIV, infekcja przenoszona drogą płciową, infekcja wrodzona, kiła, Mycoplasma genitalium, Neisseria gonorrhoeae, niepłodność, obrzezanie męskie, oporność na antybiotyki, rzęsistkowica, rzeżączka, świerzb, świerzbowiec ludzki, transmisja wertykalna, Treponema pallidum, Trichomonas vaginalis, Ureaplasma urealyticum, wesz łonowa, wielolekooporność, wirus brodawczaka ludzkiego, wirus cytomegalii, wirus opryszczki pospolitej, wirus Zika, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wrzód miękki, zapalenie cewki moczowej, zapalenie najądrza, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie pochwy, zapalenie prostaty, zapalenie szyjki macicy