jony wodorowe
Jony wodorowe (H+) to naładowane dodatnio cząsteczki powstałe po oddzieleniu atomu wodoru od elektronu. W roztworach wodnych jony wodorowe nie występują samodzielnie, lecz łączą się z cząsteczkami wody, tworząc jony hydroniowe (H3O+). Stężenie jonów wodorowych w roztworze określa jego kwasowość, którą wyraża się za pomocą skali pH.
W medycynie równowaga jonów wodorowych ma kluczowe znaczenie dla homeostazy organizmu. Prawidłowe pH krwi mieści się w wąskim zakresie 7,35-7,45. Odchylenia od tej normy prowadzą do kwasicy (pH < 7,35) lub zasadowicy (pH > 7,45), które mogą zagrażać życiu pacjenta. Jony wodorowe wpływają na strukturę i funkcję białek, aktywność enzymów oraz transport elektrolitów przez błony komórkowe.
Regulacja stężenia jonów wodorowych w organizmie odbywa się poprzez układy buforowe krwi, układ oddechowy (wydalanie CO2) oraz nerki (wydalanie lub zatrzymywanie jonów wodorowych). Zaburzenia gospodarki kwasowo-zasadowej mogą wystąpić w przebiegu wielu chorób, m.in. cukrzycy, niewydolności nerek, niewydolności oddechowej czy zatruć. Diagnostyka tych zaburzeń opiera się na oznaczaniu parametrów równowagi kwasowo-zasadowej we krwi tętniczej.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Sukralfat – Właściwości farmakodynamiczne
Sukralfat, będący zasadową solą glinową ośmiosiarczanu sacharozy, jest lekiem osłonowym stosowanym w terapii choroby wrzodowej i refluksowej (kod ATC: A02BX02). Preparat Ulgastran zawiera sukralfat w stężeniu 1 g/5 ml zawiesiny doustnej. Mechanizm działania sukralfatu opiera się na lokalnym działaniu ochronnym błony śluzowej przewodu pokarmowego, gdzie w środowisku kwaśnym ulega aktywacji i wiąże się selektywnie z tkankami dna owrzodzenia, pozostając tam przez około 12 godzin. Tworzy kompleksy żelowe z glikoproteinami i śluzem, chroniąc błonę śluzową przed enzymatycznym rozkładem przez pepsynę oraz uniemożliwiając dyfuzję jonów wodorowych do dna owrzodzenia. Dodatkowo, wiąże sole kwasów żółciowych i pepsynę, ograniczając ich działanie uszkadzające. Sukralfat stymuluje procesy gojenia poprzez zwiększenie stężenia endogennych prostaglandyn oraz łączenie się z naskórkowym czynnikiem wzrostu (EGF) i innymi mediatorami regeneracji.
antacida, antagonista receptora H2, błona śluzowa dwunastnicy, błona śluzowa przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa, jony wodorowe, kwas solny, kwasy żółciowe, lek osłonowy, naskórkowy czynnik wzrostu, ośmiosiarczan sacharozy, owrzodzenie, pepsyna, prostaglandyny, refluksowe zapalenie przełyku, sekrecja żołądkowa, śluz żołądkowy, sukralfat, wodorotlenek glinu, wrzód stresowy, zapalenie błon śluzowych - Leksykon substancji czynnych
Ranitydyna – Właściwości farmakodynamiczne
Ranitydyna jest selektywnym, kompetycyjnym antagonistą receptorów histaminowych H2, działającym poprzez blokadę receptorów w komórkach okładzinowych żołądka, co prowadzi do obniżenia stężenia cyklicznego AMP i w konsekwencji hamowania pompy protonowej H,K-ATPazy. Efektem farmakodynamicznym jest istotne zmniejszenie wydzielania kwasu solnego, zarówno podstawowego, jak i stymulowanego czynnikami takimi jak histamina, gastryna, acetylocholina, drażnienie nerwu błędnego, kofeina czy pokarm. Ranitydyna wykazuje większą skuteczność w hamowaniu wydzielania podstawowego i nocnego niż stymulowanego pentagastryną i pokarmem. Dawkowanie wpływa na stopień redukcji kwaśności soku żołądkowego: 25 mg zmniejsza kwaśność o 45%, 75 mg o 71%, a 125 mg o 84% po 5 godzinach od podania. Dawka 150 mg zapewnia hamowanie wydzielania kwasu przez 12 godzin. Ponadto ranitydyna obniża wydzielanie pepsyny, co ogranicza proteolityczną aktywność soku żołądkowego.
antagonista receptora H2, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, cykliczny AMP, efekt farmakodynamiczny, jony wodorowe, komórki okładzinowe żołądka, kwas solny, lek zobojętniający, nerw błędny, niestrawność, okres półtrwania, pentagastryna, pepsyna, receptor histaminowy H2, sok żołądkowy, wydzielanie żołądkowe, zgaga