Zaire ebolavirus
Zaire ebolavirus (ZEBOV) to najgroźniejszy gatunek wirusa z rodziny Filoviridae, będący przyczyną choroby wywoływanej przez wirusa Ebola (EVD). Ten patogen został po raz pierwszy zidentyfikowany w 1976 roku podczas epidemii w Demokratycznej Republice Konga (dawniej Zair) i odpowiada za największą liczbę ognisk epidemicznych oraz najwyższą śmiertelność wśród wszystkich gatunków wirusa Ebola, sięgającą 60-90%.
ZEBOV przenosi się poprzez bezpośredni kontakt z płynami ustrojowymi zainfekowanych osób lub zwierząt (głównie nietoperzy owocożernych i naczelnych). Okres wylęgania trwa 2-21 dni, po czym pojawiają się objawy grypopodobne, które szybko mogą przejść w ciężką postać z krwawieniami, niewydolnością wielonarządową i wstrząsem septycznym. Diagnostyka opiera się na testach RT-PCR, ELISA oraz badaniach serologicznych.
Leczenie ma głównie charakter objawowy, obejmujący uzupełnianie płynów, elektrolitów oraz leczenie powikłań. W ostatnich latach zatwierdzono jednak przeciwciała monoklonalne (preparat REGN-EB3 oraz mAb114) oraz szczepionkę rVSV-ZEBOV, które znacząco poprawiają rokowanie. Każde podejrzenie zakażenia ZEBOV wymaga natychmiastowej izolacji pacjenta i wdrożenia ścisłych procedur kontroli zakażeń z uwagi na wysokie ryzyko transmisji w środowisku szpitalnym.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba wirusowa ebola – Zapobieganie i profilaktyka
Choroba wirusowa ebola (EVD) charakteryzuje się wysoką śmiertelnością (50-90%) i przenosi się przez bezpośredni kontakt z krwią lub płynami ustrojowymi zakażonych osób lub zwierząt. Profilaktyka obejmuje szczepienia zatwierdzonymi preparatami: ERVEBO (rVSV-ZEBOV) podawaną w pojedynczej dawce domięśniowej dla osób ≥18 lat oraz dwudawkowy schemat Zabdeno/Mvabea (Ad26.ZEBOV/MVA-BN-Filo) z odstępem 8 tygodni. Szczepienia te wykazały skuteczność w ograniczaniu epidemii, np. zaszczepiono ponad 300 000 osób w Prowincji Północne Kivu. Kobiety w ciąży i karmiące piersią mogą być szczepione podczas aktywnych ognisk choroby po uzyskaniu świadomej zgody. Kluczowe środki zapobiegawcze to unikanie kontaktu z płynami ustrojowymi, stosowanie środków ochrony osobistej (PPE), higiena rąk oraz monitorowanie stanu zdrowia przez 21 dni po ekspozycji. Pracownicy służby zdrowia powinni stosować pełne środki ochrony, w tym respiratory N95, podwójne rękawice i nieprzemakalne fartuchy, a także korzystać z systemu „partnera” przy zakładaniu i zdejmowaniu PPE.
choroba wirusowa ebola, choroba zakaźna, dezynfekcja, dziczyzna, epidemia, fawipirawir, higiena osobista, izolacja pacjenta, kontakt z krwią, kontrola zakażeń, lek przeciwwirusowy, nadzór epidemiologiczny, nasienie, okres inkubacji, Orthoebolavirus zairense, płyn ustrojowy, pracownik służby zdrowia, profilaktyka poekspozycyjna, przeciwciało monoklonalne, remdesiwir, schemat szczepienia, śledzenie kontaktów, śmiertelność, środek dezynfekujący, środek ochrony osobistej, środek ostrożności, standardowy środek ostrożności, transmisja seksualna, wirus Ebola, Zaire ebolavirus