minimalny metabolizm
Minimalny metabolizm (ang. minimal metabolism lub basal metabolic rate – BMR) to najmniejsza ilość energii, jaką organizm potrzebuje do podtrzymania podstawowych funkcji życiowych w stanie spoczynku. Obejmuje on procesy takie jak oddychanie, krążenie krwi, utrzymanie ciepłoty ciała, praca nerek, mózgu oraz innych narządów wewnętrznych.
Wartość BMR jest indywidualna i zależy od wielu czynników, w tym: wieku, płci, masy ciała, wzrostu, składu ciała (proporcji tkanki mięśniowej do tłuszczowej), stanu zdrowia i czynników genetycznych. Mężczyźni zazwyczaj mają wyższy BMR niż kobiety, a osoby z większą masą mięśniową – wyższy niż osoby o podobnej wadze, ale z większą zawartością tkanki tłuszczowej.
W praktyce klinicznej pomiar minimalnego metabolizmu ma zastosowanie w diagnostyce zaburzeń endokrynologicznych (np. niedoczynność lub nadczynność tarczycy), planowaniu leczenia żywieniowego, monitorowaniu stanu odżywienia pacjentów oraz w medycynie sportowej. Najdokładniejszą metodą pomiaru jest kalorymetria pośrednia, choć w codziennej praktyce często wykorzystuje się wzory szacunkowe (np. wzór Harrisa-Benedicta).