inhibitor cytochromu P450

Inhibitor cytochromu P450 to substancja, która hamuje aktywność enzymów z rodziny cytochromu P450 (CYP450), odgrywających kluczową rolę w metabolizmie wielu leków i ksenobiotyków w organizmie. Enzymy CYP450 są zlokalizowane głównie w wątrobie, ale występują również w jelitach, płucach i innych tkankach.

Inhibitory CYP450 mogą być podzielone na inhibitory odwracalne, które wiążą się niekowalencyjnie z enzymem, oraz inhibitory nieodwracalne (nazywane również inhibitorami mechanizm-zależnymi lub inhibitorami samobójczymi), które trwale inaktywują enzym poprzez wiązanie kowalencyjne. Niektóre substancje mogą selektywnie hamować konkretne izoformy CYP450 (np. CYP3A4, CYP2D6, CYP2C19), podczas gdy inne wykazują działanie nieselektywne.

Inhibitory cytochromu P450 mają istotne znaczenie kliniczne, ponieważ mogą prowadzić do interakcji międzylekowych. Hamowanie metabolizmu jednego leku przez drugi może skutkować zwiększeniem stężenia i działania leku w osoczu, co może prowadzić do nasilenia efektów terapeutycznych lub działań niepożądanych. Przykładami silnych inhibitorów CYP450 są ketokonazol, erytromycyna, flukonazol, fluoksetyna i sok grejpfrutowy.

W praktyce klinicznej znajomość inhibitorów CYP450 jest niezbędna przy planowaniu terapii wielolekowej, szczególnie u pacjentów przyjmujących leki o wąskim indeksie terapeutycznym. Monitorowanie potencjalnych interakcji lekowych związanych z inhibicją CYP450 pomaga zapobiegać poważnym działaniom niepożądanym i optymalizować skuteczność leczenia.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl